İstanbul 3. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2021/56 K.2025/58

Mahkememizde görülmekte bulunan Tasarıma Tecavüz - Haksız Rekabetin Tespiti, Men'i, Ref'i, Maddi ve Manevi Tazminat davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkilinin 2015 yılı Ekim ayında servis tablası ve puro tablası tasarımlarına ilişkin eskizlere başladığını, Kasım ayında tasarımlarını tamamlayarak imalatçılarla paylaşım yaptığını, davaya konu tasarımlara ilişkin ... numaralı sayısında tasarımlarının müvekkiline ait olduğunu belirtildiğini, bunun yanı sıra tasarımlarının müvekkili tarafından tasarlandığına ilişkin whatsapp yazışmalarının ve epostalarının bulunduğunu, müvekkili tarafından tasarımlara ilişkin ... ve ... numaraları ile tescil müracaatlarının yapıldığını,

müvekkilinin muvafakatı olmadan tasarımların davalı ...Ş. tarafından kataloglarda yer aldığını, davaya konu tasarımların üretiminin, uygulamasının ve satışının yapıldığını, halen satışa devam edildiğini, bu durumun hem haksız rekabet hem de endüstriyel tasarım, haklarının ihlalini teşkil ettiğini, bununla ilgili olarak davalı ...Ş.'ne ihtarname gönderildiğini ve cevabi ihtarnamede; ürünlerin ... tarafından tedarik edildiğini, müvekkili ile bu firma arasında herhangi bir lisans sözleşmesi bulunmadığını ve tasarımların üretilmesi, piyasaya sunulması,

satışının yapılmasına dair bir muvafakatinin de bulunmadığını, müvekkili ürünleri ile davalılar ürünlerinin ayır edilemeyecek kadar aynı olmasının, tüketicinin hangi ürününün müvekkiline ait olduğunu anlayamamasına sebep olacağını, bu nedenle haksız rekabet teşkil ettiğini, masraflar davalılara ait olmak üzere davaya konu tasarımlara el konulmasını, üzerindeki markaların silinmesini, satışının ve üretiminin durdurulmasını, tecavüzün önlenmesine yönelik gerekli tedbirlerin alınmasını, müvekkiline ait ürünlerin hukuki koruma altında olduğunun tespitini, tecavüzün men'ini, ref'ini, tecavüze konu fiillerin durdurulmasını,

davalılar tarafından yapılan eylemlere ilişkin haksız rekabetin tespitini ve durdurulmasını, davaya konu davalılar ürünlerinin üretilmesinin, satışının, elde bulundurulmasının durdurulmasını, kataloglardan çıkartılmasını, müvekkiline ilişkin tasarımlar ile ilgili her türlü malzemenin imha edilmesini, HMK 107.maddesi gereği belirsiz alacak davası hükümleri, KHK, 6769 sayılı SMK, TBK 60.maddesi uyarınca şimdilik 45.000,00 TL maddi tazminat, 18.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalılardan tazminini,

zarar miktarının belirlenebilmesi için Sınai Mülkiyet hakkının kullanılması ile ilgili belgelerin, davalılar tarafından mahkemeye sunulmasını, hükmün kesinleşmesinden sonra gideri haksız çıkan taraftan alınmak üzere hükmün ilanını, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle: Müvekkili ...'nin 1971 yılında kurulduğunu, bünyesinde barındırdığı dünyaca ünlü 400 marka ile ...’nun tekstil sektöründeki önemli şirketlerinden biri olduğunu, 04.06.1992 yılından itibaren İTO’ ya kayıtlı olarak; ticari faaliyetlerini “...” ticaret unvanı altında yürüttüğünü, davacı tarafından müvekkiline gönderilen ...

4. Noterliğinin ... tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile, davacı tarafından müracaatı yapılmış olan ve halihazırda tescil işlemleri devam etmekte olan ... ve ... numaralı servis tablası ve kül püro tablası isimli endüstriyel tasarımlarının aynılarına müvekkilinin “...” nda yer verildiğinin belirtildiği ve anılan durumun Davacı tasarım haklarına tecavüz - haksız rekabete sebebiyet verdiği gerekçeleri ile, maddi ve manevi tazminat talepli davanın açıldığını, müvekkili tarafından, davacıya ...

20.Noterliğinin ...tarihli ... numaralı cevabi ihtarnamesi ile de iletildiği üzere, müvekkili şirketin ticari faaliyetlerinin büyüklüğünden de anlaşılacağı üzere müvekkilinin bünyesinde dünyaca ünlü 400’ den fazla markayı tüketici ile buluşturduğunu,

müvekkilini satışa sunduğu ürünlere ilişkin olarak kendi fikri ve sınai haklarına ilişkin gösterdiği özen ve titizliği 3. firmalar bakımından da göstermeyi prensip ve ilke edinmiş bir şirket olarak konuyu değerlendirmeye aldığı ve ürünleri tedarik ettiği ... isimli firma ile gerçekleştirmiş olduğu incelemeler sonucunda söz konusu ürünlerin davacının tescil başvurusu öncesinde 3. Firmalar tarafından satışa sunulduğunun tespit edilerek, davacının tasarım başvurusuna konu ürünlerinin yeni ve ayırt edici olmadığını tespit ederek, değerlendirmelerini davacı şirkete ilettiğini, müvekkilinin ...

20.Noterliğinin ... tarihli ... numaralı cevabi ihtarnamesi sonrasında, müvekkilleri ... ve ... aleyhine iş bu davanın ikame edildiğini, dava konusu kül-puro ve servis tablalarına konu ürünleri davacının tasarım başvuru tarihi olan 16.11.2016 tarihi öncesinde piyasaya sunulan ürünler olup, söz konusu tasarımların yeni ve ayırt edici olmadığını, özetle 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kapsamında söz konusu ürünlerin yeni ve ayırt edicilik vasfını taşımadığı için anılan kanunla sağlanan korumadan yararlanamayacağının aşikar olduğunu, davacının dava konusu ... ve ... numaralı tasarım başvurularının 09.12.2016 tarihinde yayına çıkarılmış olup,

6 aylık itiraz süreci içerisinde olduğunu, her ne kadar söz konusu başvuruların durumu tescilli olarak gözükmekteyse de bu TPMK nın tasarımlara ilişkin “incelemesiz” sistem tercihinden kaynaklandığını, bu kapsamda anılan tasarım başvurularının itiraz süreçleri dolmadığından geçerli bir tasarım tescilinden söz edilemeyeceği, davacının maddi ve manevi tazminat talepli olarak ikame ettiği iş bu davada davacının tasarım tescil sürecinin tamamlanılmasının beklenmesi ve bu hususun ön - bekletici mesele yapılmasını, davacı tarafından ikame edilen iş bu davanın mevsimsiz olup, reddi gerektiğini, kaldı ki,

Davacının dava konusu tasarım başvurusuna konu ancak yeni ve ayırt edici olmayan ... numaralı çoklu tasarımlarında yer alan servis tablası ürünleri ile müvekkilinin ... yer alan Servis Tablası ürünlerin bilgilenmiş kullanıcının benzer olarak algılanmayacakları, söz konusu ürünler üzerinde yer alan desenlerin oldukça farklı olup, şekil olarak üretimden kaynaklı teknik zorunluluk arz eden servis tablası ürününde ürün üzerinde yer alan desenler ürünlerin ayırt edilmesinde ve farklılaştırılmasında önemli bir etken olup, ürünlerin dilekçelerinde yer alan görsellerinden ilk bakışta ne kadar faklı olduğunun tespit edilebildiğini,

şöyle ki tasarımların benzerliklerinin değerlendirilmesinde tasarımcının tasarımı geliştirmesindeki seçenek özgürlüğü dikkate alınacak olup, ürünün teknik zorunluluk arz edene ve piyasaya yaygın olarak mevcut doğal formlarındaki özellikleri değerlendirme dışı bırakarak ayırt edicilik arz eden kısımlarının birbirinden ne kadar uzaklaştığının dikkate alınacağını, bu kapsamda davacının ... numaralı çoklu tasarım belgesine konu servis tablaları ile davalılar ürünlerinin farklı olduğunu ve bilgilenmiş kullanıcı nezdinde benzer olarak algılanmayacağını,

davacının tasarım başvurusuna konu ... numaralı çoklu tasarımlarından 1. numaralı servis tablası üzerinde “delik” bulunduğu, 2. tasarımın oval formda ve desensiz olduğu, 3 numaralı tasarımının ise yuvarlak ve köşelerden iki pararlel çizgi desenli olduğunun göründuğu, müvekkili ... tarafından üretilen ve müvekkili ...

Kataloğunda yer alan servis tablalarının ise, yuvarlak oval ve köşe kısımları çigzak dore ve lame çizgili olduğu, ... sayfada yer alan servis tablasının ise siyah ve beyaz renk geçişli ve bölünmüş daire figürlerinden oluştuğunun görülldüğü, tasarım ile korunanın "genel görünüm" olduğu, bu nedenle anılan ürünlerin bilgilenmiş kullanıcı nezdinde benzer adledilmesinin de mümkün olmadığını, davacının tasarım başvurusuna konu ürünlerinin.

6769 sayılı SMK 50 vd. maddelerinde belirtilen tasarıma sağlanan korumayı gerektiren şartlara haiz olmadığını, neticeten; açıkladıkları ve mahkemece re’sen nazara alınacak sebeplerle, tasarım sahibinin ihmali veya kötü niyetli olarak hareket etmesinden kaynaklanan, zararın giderilmesine ilişkin tazminat talepleri saklı kalmak kaydıyla, öncelikle anılan tasarım başvurularının itiraz süreçleri dolmadığından geçerli bir tasarım tescilinden söz edilemeyeceğinden davacının maddi ve manevi tazminat talepli olarak ikame ettiği mevsimsiz iş bu davanın reddi, anılan talebin kabul görmez ise,

davacının tasarım tescil sürecinin tamamlanmasının beklenmesi ve bu hususun ön - bekletici mesele yapılmasını, herhalükarda mesnetsiz ve hukuka aykırı davanın davanın reddini ve yargılama masrafları ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

TPMK kayıtları istenmiş, HMK'nın 266. maddesi kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

03.09.2018 tarihli bilirkişi kurulu raporunda özetle: Davaya konu endüstriyel tasarım tescil belgelerindeki tasarımların yenilik ve ayırt edicilik özelliklerine sahip olup olmadıkları hakkında;

Davacı ... Şirketi'ne ait ... (1) numaralı tasarımın yenilik ve ayırt edicilik kriterlerine sahip olmadığı, ... (2) numaralı tasarımın yenilik ve ayırt edicilik kriterlerine sahip olduğu,

Davacı ... Şirketi'ne ait ... (1) numaralı tasarımın yenilik ve ayırt edicilik kriterlerine sahip olduğu, ... (2) numaralı tasarımın yenilik ve ayırt edicilik kriterlerine sahip olmadığı, ... (3) numaralı tasarımın yenilik ve ayırt edicilik kriterlerine sahip olduğu,

Davaya konu endüstriyel tasarım tescil belgelerindeki tasarımların kataloglarındaki ürünler ile kıyaslanması hakkında;

Davacı ... Şirketi'ne ait ... (1) numaralı tasarım ile....sayfasındaki ürünlerin birebir aynı oldukları,

Davacı ... Şirketi'ne ait ... (2) numaralı tasarım ile ....sayfasındaki ürünlerin birebir aynı oldukları,

Davacı ... Şirketi'ne ait ... (2) numaralı tasarım ile ... sayfadaki ürünlerin farklı oldukları,

Davacı ... Limited Şirketi'ne ait ... (3) numaralı tasarım ile ...sayfadaki ürünlerin farklı oldukları,

Davaya konu birebir aynı oldukları tespit edilen ... (1) numaralı tasarım ile ... (2) numaralı tasarımlarla ilgili olarak yapılan mali incelemede;

...'nin inceleme istenen dönemde ... ve ... numaralı tasarımlarla ilgili olarak toplam 4.704,49 TL gelir elde ettiği,

...'nin inceleme istenen dönemde ... ve ... numaralı tasarımlarla ilgili olarak toplam 5.920,00 TL gelir elde ettiği,

Davacının talep etmiş olduğu 45.000,00 TL maddi 18.000,00 TL manevi olmak üzere toplamda 63.000,00 TL'lik tazminatın, dava başlangıcı olan 17.04.2017 tarihinden itibaren hesaplanması talep edilen ticari avans faizinin 16.862,43 TL olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

18.06.2019 tarihli bilirkişi kurulu raporunda özetle: Davacıya ait 2017 (sehven 2017 yazıldığı, doğrusunun 2016 olduğu)/... sıra numaralı tasarımların, "yenilik" ve "ayırt edici özelliklerini" taşıdığı, davacıya ait ... (1) numaralı tasarımı ile...sayfadaki ürünün farklı oldukları, davacıya ait ... (2) numaralı tasarımının ile ...numaralı ürün görseli ile farklı oldukları, davacıya ait ... (3) numaralı tasarım ile ... numaralı ürün görselleri ile farklı oldukları, davacı ürünleri ile dava konusu ürünlerin farklı oldukları belirlendiğinden tazminat hesaplanmasına yer olmadığı kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

22.03.2023 tarihli bilirkişi kurulu raporunda özetle: SMK 151/2-b ve SMK 151/2-c kapsamında tazminat hesabına ilişkin rakamsal sunumun raporun özet tablo bölümünde arz edildiği, davacı tarafa ait TPMK nezdinde iptal edilmiş olan ... numaralı tasarımlar ile ... kataloğunun .... ve .... sayfasında bulunan ürünlerin tasarımlarının aynıyet derecelerinde benzer oldukları, davacı tarafa ait ....numaralı tasarımlar ile ... kataloğunda bulunan ve davaya konu ürünlerin tasarımlarının farklı olarak algılandıkları,

davacı tasarımlarından ... numaralı tasarımlarının yenilik ve ayırt edicilik unsurlarının bulunmaması sebebiyle TPMK tarafından iptal edilmesi, ... numaralı tasarımların ise davalı kullanımlar açısından benzer olmaması nedeniyle, vaki kullanımların SMK 81 hükmünün ihlaline yol açmayacağı hususundaki takdirin mahkemeye ait olduğu bildirilmiştir.

01.03.2024 tarihli bilirkişi kurulu ek raporunda özetle: Kök rapordaki kanaatin korunduğu, davacı tarafa ait TPMK nezdinde iptal edilmiş olan .... numaralı tasarımlar ile ...kataloğunun...sayfasında bulunan ürünlerin tasarımlarının aynıyet derecelerinde benzer oldukları, davacı tarafa ait ... numaralı tasarımlar ile ... kataloğunda bulunan ve davaya konu ürünlerin tasarımlarının farklı olarak algılandıkları, davacı tasarımlarından .... numaralı tasarımlarının yenilik ve ayırt edicilik unsurlarının bulunmaması sebebiyle TPMK tarafından iptal edilmesi, ... numaralı tasarımların ise davalı kullanımlar açısından benzer olmaması nedeniyle, vaki kullanımların SMK 81 hükmünün ihlaline yol açmayacağı hususundaki takdirin mahkemeye ait olduğu bildirilmiştir.

Mahkememizce 22.03.2023 tarihli kök ve 01.03.2024 tarihli ek rapora itibar edilmiştir.

... 1.FSHHM'nin ... Esas sayılı dava dosyası incelendiğinde: Davacının ... ŞTİ., davalıların ... ve TPMK, davanın; YİDK kararının iptali olup, 05.12.2019 tarihinde davanın reddine karar verildiği, kararın 04.04.2023 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava: Davalıların eyleminin, davacının TPMK nezdinde ... numara ile koruma altında olduğu tasarımlarına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğinin tespiti, men'i, ref'i, HMK 107. maddesi gereği belirsiz alacak davası hükümlerine göre şimdilik 45.000,00 TL maddi tazminat ve 18.000,00 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalılardan tazmini, hükmün ilanı ile ihtiyati tedbir talebine ilişkindir.

SMK, TTK hükümleri, TPMK kayıtları, Mahkememizce itibar edilen 22.03.2023 tarihli kök/ 01.03.2024 tarihli ek bilirkişi kurulu raporu ve bütün dosya kapsamından: ... numaralı tasarımlar ile ... Kataloğunu... sayfasında bulunan ürünlerin tasarımlarının aynıyet derecelerinde benzer oldukları, ancak ... numaralı tasarımın; TPMK tarafından yenilik ve ayırt edicilik unsurlarının bulunmaması sebebiyle iptaline karar verildiği, davacı tarafça YİDK kararının iptali için açılan ... 1.FSHHM'nin ...Esas sayılı davasında red kararı verildiği, kararın kesinleştiği anlaşılmıştır.

TPMK nezdinde davacı adına tescilli ... numaralı tasarımlar ile ... Kataloğunda bulunan ve davaya konu ürünlerin tasarımlarının farklı olarak algılandıkları, davalı kullanımları açısından benzer olmaması nedeniyle, vaki kullanımların tasarıma tecavüz ve haksız rekabet teşkil etmediği kanaatine varıldığından davanın reddine karar verilmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır