İstanbul 3. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi E.2024/72 K.2026/10

Mahkememizde görülmekte bulunan Markanın Hükümsüzlüğü ve Sicilden Terkini davasının yapılan açık yargılamasının sonunda.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle: Davalıların ... tescil numaralı "... esas unsurlu" ve ... tescil numaralı ... ibareli markanın yargılama sürecinde üçüncü kişilere devrederek davayı sürüncemede bırakması ihtimali bulunduğunu, 6769 sayılı SMK bağlamında;

devir, sicile kayıt edilmediği sürece, tarafların markanın tescilinden doğan yetkileri iyi niyetli üçüncü kişilere karşı ileri süremeyeceğini, bu nedenle, mevcut durumun muhafazası ve davanın etkinliğinin sağlanması bakımından, anılan markanın üçüncü kişilere olası devrinin dava sonuna dek önlenmesi için, 6100 sayılı HMK'nin 389 ve devamı maddeleri gözetilerek ihtiyati tedbir kararı verilmesini,

müvekkili firmanın ticaret unvanı ile benzer olan davalı ... adına kayıtlı ... kod numaralı ... esas unsurlu markasının "dokunmuş veya dokunmamış kumaşlar. "emtiaları yönünden ve diğer davalı ... adına kayıtlı ... kod numaralı "..." ibareli markanın "Dokunmuş veya dokunmamış kumaşlar." emtiaları yönünden 6769 sayılı kanunun 6. maddesinin 3 ve 6. Bentlerine göre kısmen SMK 25. maddesi kapsamında hükümsüzlüğüne, markalar sicilinden terkinine, fazlaya ilişkin haklarımızın saklı tutulmasını, her türlü yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekilinin cevap dilekçesinde özetle: Davacının bu haksız eylemleri nedeniyle tarafımızdan suç durusunda bulunulduğunu, ... Cumhuriyet Başsavcılığının ...Soruşturma sayılı dosyasından düzenlenen iddianame ile ...

2. Fikri ve Sınaî Haklar Ceza Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyasından hakkında ceza davası açıldığını, davacının işbu davayı açmasındaki yegane amacı müvekkilinin yaklaşık 15 yıllık emekleriyle birlikte halk nezdinde yüksek bir tanınırlık ve kalite algısına ulaştırdığı markasını haksız bir şekilde elde ettiğini, Açıklanan nedenlerle huzurdaki haksız davanın tümden reddine karar verilmesini, ihtiyati tedbir taleplerinin reddine, usulüne uygun şekilde kanıtlanamayan davanın tümden reddine, yargılama harç ve giderlerinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

TPMK kayıtları istenmiş, HMK'nın 266.maddesi kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

09/05/2025 tarihli bilirkişi kurulu raporunda özetle: Davacının “...” ibareli marka kullanımının davalıların marka başvurularından önce olduğu dolayısıyla davacının markanın gerçek hak sahibi öncelikli hak sahibi olduğu, davalı ...” nin ... başvuru numaralı "..." davalı ...'ın ... numaralı “...'" ibareli marka tescillerinin davacının “...” markası ile ayırt edilemeyecek denli benzer olduğu, bu sebeple iltibas yarattığı, davalı ...” nin Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde ... numaralı "...", davalı ...'ın ... numaralı “...'" markalarının SMK 6/1 ve 25/1 maddeleri uyarınca ... sınıfta yer alan “Dokunmuş veya dokunmamış kumaşlar” açısından hükümsüzlük ve sicilden terkin şartlarının oluştuğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava: TPMK nezdinde davalı ... adına tescilli; ... numaralı markanın "Dokunmuş veya dokunmamış kumaşlar" emtiaları yönünden, davalı ... adına tescilli; ... numaralı markanın "Dokunmuş veya dokunmamış kumaşlar" emtiaları yönünden hükümsüzlüğü ve sicilden terkini ile ihtiyati tedbir talebine ilişkindir.

Davanın açıldığı tarih itibarıyla 6769 sayılı SINAİ MÜLKİYET KANUNU uygulanacaktar.

6769 sayılı SMK'nın 5.maddesinde marka tescilinde mutlak red sebepleri aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.

Madde 5- (1) Aşağıda belirtilen işaretler, marka olarak tescil edilmez:

a) 4 üncü madde kapsamında marka olamayacak işaretler.

b) Herhangi bir ayırt edici niteliğe sahip olmayan işaretler.

c) Ticaret alanında cins, çeşit, vasıf, kalite, miktar, amaç, değer, coğrafi kaynak belirten veya malların üretildiği, hizmetlerin sunulduğu zamanı gösteren veya malların ya da hizmetlerin diğer özelliklerini belirten işaret veya adlandırmaları münhasıran ya da esas unsur olarak içeren işaretler.

ç) Aynı veya aynı türdeki mal veya hizmetlerle ilgili olarak tescil edilmiş ya da daha önceki tarihte tescil başvurusu yapılmış marka ile aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzer işaretler.

d) Ticaret alanında herkes tarafından kullanılan veya belirli bir meslek, sanat veya ticaret grubuna mensup olanları ayırt etmeye yarayan işaret veya adlandırmaları münhasıran ya da esas unsur olarak içeren işaretler.

(2) Bir marka, başvuru tarihinden önce kullanılmış ve başvuruya konu mal veya hizmetler bakımından bu kullanım sonucu ayırt edici nitelik kazanmışsa bu markanın tescili birinci fıkranın (b), (c) ve (d) bentlerine göre reddedilemez.

(3) Bir marka başvurusu, önceki marka sahibinin başvurunun tesciline açıkça muvafakat ettiğini gösteren noter onaylı belgenin Kuruma sunulması hâlinde birinci fıkranın (ç) bendine göre reddedilemez. Muvafakatnameye ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.

6769 sayılı SMK'nın 6.maddesinde marka tescilinde nisbi red sebepleri aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.

(1) Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir.

(2) Ticari vekil veya temsilcinin, marka sahibinin izni olmaksızın ve haklı bir sebebe dayanmaksızın markanın aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerinin kendi adına tescili için yaptığı başvuru, marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.

(3) Başvuru tarihinden veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmişse, bu işaret sahibinin itirazı üzerine, marka başvurusu reddedilir.

(4) Paris Sözleşmesinin 1 inci mükerrer 6 ncı maddesi bağlamındaki tanınmış markalar ile aynı veya benzer nitelikteki marka başvuruları, aynı veya benzer mal veya hizmetler bakımından itiraz üzerine reddedilir.

5) Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye ’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.

(6) Tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir.

(7) Ortak markanın veya garanti markasının yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren üç yıl içinde yapılan, ortak marka veya garanti markasıyla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki hak sahibinin itirazı üzerine reddedilir.

(8) Tescilli markanın yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren iki yıl içinde yapılan, bu markayla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki marka sahibinin itirazı üzerine bu iki yıllık süre içinde markanın kullanılmış olması şartıyla reddedilir.

(9) Kötüniyetle yapılan marka başvuruları itiraz üzerine reddedilir.

6769 sayılı SMK'nın 25.maddesinde "Marka Hükümsüzlük hâlleri ve hükümsüzlük talebi" aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.

(1) 5 inci veya 6 ncı maddede sayılan hâllerden birinin mevcut olması hâlinde mahkeme tarafından markanın hükümsüzlüğüne karar verilir.

(2) Menfaati olanlar, Cumhuriyet savcıları veya ilgili kamu kurum ve kuruluşları markanın hükümsüzlüğünü mahkemeden isteyebilir.

(3) Marka hükümsüzlük davası, dava tarihinde sicilde marka sahibi olarak kayıtlı kişilere veya hukuki haleflerine karşı açılır. Markanın hükümsüzlüğü davalarında Kurum taraf gösterilmez.

(4) Bir marka, 5 inci maddenin birinci fıkrasının (b), (c) ve (d) bentlerine aykırı olarak tescil edilmiş olup da kullanım sonucunda tescil edildiği mal veya hizmetler bakımından hükümsüzlük talebinden önce ayırt edici nitelik kazanmışsa hükümsüz kılınamaz.

(5) Hükümsüzlük hâlleri, markanın tescil edildiği bir kısım mal veya hizmete ilişkin bulunuyorsa, sadece o mal veya hizmet yönünden kısmi hükümsüzlüğe karar verilir. Marka örneğini değiştirecek biçimde hükümsüzlük kararı verilemez.

(6) Marka sahibi, sonraki tarihli bir markanın kullanıldığını bildiği veya bilmesi gerektiği hâlde bu duruma birbirini izleyen beş yıl boyunca sessiz kalmışsa, sonraki tarihli marka tescili kötüniyetli olmadıkça, markasını hükümsüzlük gerekçesi olarak ileri süremez.

(7) 6 ncı maddenin birinci fıkrası uyarınca açılan hükümsüzlük davalarında 19 uncu maddenin ikinci fıkrası hükmü def’i olarak ileri sürülebilir. Bu durumda kullanıma ilişkin beş yıllık sürenin belirlenmesinde dava tarihi esas alınır. Hükümsüzlüğü istenen markanın başvuru veya rüçhan tarihinde, davacının markası en az beş yıldır tescilli ise davacı ayrıca, söz konusu başvuru veya rüçhan tarihinde 19 uncu maddenin ikinci fıkrasında belirtilen şartların yerine getirildiğini ispatlar.

Marka:Bir teşebbüsün mal ve hizmetlerini bir başka teşebbüsün mal veya hizmetlerinden ayırt etmeye sağlar, markalar işletmelerin üretmiş olduğu emtia veya sunmuş oldukları hizmetlerin birbirinden ayrılmasını sağlamaktadır.

Karıştırılma ihtimali: Bir tescilsiz işaretin veya tescil edilmiş bir markanın daha önce tescil edilmiş bir marka ile şekil, görünüş, ses, genel izlenim vs. sebeple ya aynı ya da benzer olduğu için önce tescil edilmiş marka olduğu zannını uyandırması tehlikesidir. Karıştırılma (iltibas) ihtimalinin araştırılmasına ilk önce markalar arasında ayniyet ya da benzerlik bulunup bulunmadığından başlanması gerekmektedir.

Markaların esas unsurlarının ve vurgu sözcüklerinin aynı veya benzer olması, markanın genel görünümüne etkisi az olan diğer unsurlardaki farklılığa rağmen iltibasa yol açabilir. Sözcük markalarında, sözcüklerin başlangıç ve kökleri bütünsel benzerliğin tayininde önemlidir. İki marka arasındaki iltibasın varlığının saptanmasında, markaların yan yana konularak karşılaştırma yapılmaması gereklidir.

İltibas tehlikesinin bulunup bulunmadığının saptanmasında ilgili mal ya da hizmetin orta yetenekteki alıcılarının dikkat ve özeni esas tutulur. Bu alıcıların markaları, aynı anda göz önünde bulunduramayacakları da dikkate alınarak ayrıntılara ilişkin farklar ve bütüne ilişkin benzerlikler üzerinde durulur.

SMK hükümleri, TPMK kayıtları, bilirkişi kurulu raporu ve bütün dosya kapsamından: TPMK nezdinde ... numaralı markanın .... Sınıfta yer alan "dokunmuş veya dokunmamış kumaşlar" yönünden davalı ... adına tescilli olduğu, TPMK nezdinde ... numaralı markanın .... Sınıfta yer alan "dokunmuş veya dokunmamış kumaşlar" yönünden davalı ... adına tescilli olduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce itibar edilen bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere; davacının “...” ibareli marka kullanımının davalıların marka başvurularından önce olduğu dolayısıyla davacının markanın gerçek hak sahibi öncelikli hak sahibi olduğu, davalı ...” nin ... başvuru numaralı "..." davalı ...'ın ... numaralı “...'" ibareli marka tescillerinin davacının “Liva Kumaşçılık” markası ile ayırt edilemeyecek denli benzer olduğu,

bu sebeple iltibas yarattığı, davalı ...” nin Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde ... numaralı "...", davalı ...'ın ... numaralı “..." markalarının SMK 6/1 ve 25/1 maddeleri uyarınca 24. sınıfta yer alan “Dokunmuş veya dokunmamış kumaşlar” açısından hükümsüzlük ve sicilden terkin şartlarının oluştuğu kanaatine varılmakla davanın kabulüne dair karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır