İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/1047 K.2019/682

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senedinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA VE TALEP

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin fabrikasında 06/05/2016 tarihinde gasp olayı yaşandığını, olayla ilgili soruşturmanın ... CBS'nin ... ve ... CBS'nin ... soruşturma sayılı dosyası ile devam ettiğini, hırsızlık olayında müvekkili şirketin ihtiyaten imzalamadan işyerinde bulundurduğu müşteri çeklerinin çalındığını, dava konusu ... Bankası A.Ş, ...

Şubesine ait, 12.000,00 TL bedelli, 30/09/2016 keşideli, IBAN ... hesap nolu, ... çek seri nolu keşidecisi ... olan çekin müvekkilinin imzası olmadan çalındığını, çalınan çekle alakalı ... 5. İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını ve davalı ... tarafından ihtiyati haciz kararı alındığını, müvekkilinin davalılarla hiçbir hukuki işlemi-alışverişi olmadığını ileri sürerek müvekkillerinin davalılara borçlu olmadığının tespitine ve %20 den az olmamak kaydıyla kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ...'ye temlik eden ... A.Ş. vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; davaya konu çekteki ciro zinciri incelendiğinde ortada hukuka aykırı bir durum olmadığının görüleceğini, çekle ilgili olarak ... 7. ATM'nin ... D.İş sayılı dosyası ile ihtiyati haciz kararı verildiğini, müvekkili bankanın iyiniyetli olduğunu, çekin meşru hamili olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... TİC. LTD. ŞTİ. vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin davacılar veya davalılarla hiçbir hukuki ya da ticari ilişkisinin bulunmadığını, davacıların taleplerinin haksız ve kötüniyetli olduğunu, çekteki kaşe ve imzanın müvekkili şirkete ait olmadığını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Diğer davalılar usulüne uygun tebligatlara rağmen cevap dilekçesi vermemişlerdir.

DELİLLER

... CBS'nin ... soruşturma sayılı dosyası, ... CBS'nin ... soruşturma sayılı dosyası, ... 10. ATM'nin ... Esas sayılı dosyası, ... 5. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası, grafolog bilirkişi incelemesi.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KABUL VE GEREKÇE

Davacı tarafından açılan dava, İİK 72.maddesine dayalı menfi tespit davasıdır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, gasp olayı nedeniyle çalındığı iddia olunan davaya konu çek ile ilgili olarak davacıların davalılar ... Banka, ... ve ... şirketlerine borçlu olup olmadıkları, davaya konu çekteki imzanın davacı şirket yetkililerine ait olup olmadığı hususlarındadır.

İlgili ... 5. İcra Müdürlüğü'nün... E sayılı dosyasının incelenmesinde, davalı alacaklı ... A.Ş. tarafından ... Tic. Ltd. Şti, ...Tic. Ltd. Şti, ... Tic. Ltd. Şti ve ... aleyhine icra takibi başlatıldığı, takibin kesinleştiği, yapılan ödeme ile dosyanın infaz edilerek işlemden kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce bilirkişi ...'dan aldırılan 1405/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle; İnceleme konusu ... Bankası A.Ş. ... Caddesi Şubesi'ne ait keşide yeri ..., keşide tarihi 30.09.2016 olan, ... çek numaralı "12.000-ONİKİBİN TL" tutarlı çekte, "... Tic. Ltd. Şti" adına atılmış 1. ciro imzası ile ... ve ...'ya ait mevcut mukayese imzalar arasında tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından farklılıklar saptandığından söz konusu imzaların mevcut mukayese imzalarına kıyasla ... ve ...'nın eli ürünü olmadığı kanaati bildirilmiştir. Bilirkişi Raporu, denetime ve hükme esas almaya elverişlidir.

MK 6.maddesi gereğince bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran/iddia eden taraf o vakıayı ispat etmeye mecburdur. İspat yüküne ilişkin bu genel kural menfi tespit davaları için de geçerlidir. Menfi tespit davasında borçlu, borçlanma iradesinin bulunmadığını ya da borçlanma iradesi bulunmakla birlikte daha sonra ödeme gibi bir nedenle düştüğünü ileri sürebilir. Borçlu borcun varlığını inkar ediyorsa bu durumda ispat yükü davalı alacaklıya düşer. Somut olayda olduğu üzere borçlu varlığını kabul ettiği borcun ödeme ile düştüğünü ileri sürüyorsa ispat yükü doğal olarak davacı borçluya düşer.

Somut olayda, davacı taraf borçlanma iradesinin bulunmadığını ileri sürdüğünden ispat yükü davalı alacaklı taraftadır, davalı taraf davacı tarafın borçlu olduğunu ispatla yükümlüdür. Dava konusu çeke ilişkin olarak gasp edildiğinden bahisle suç duyurusunda bulunulmuş, CBS tarafından soruşturma başlatılmış, çek iptali davası açılmış, mahkemece ödeme yasağı kararı verilmiştir.

Dava konusu çek elinde iken çalınan ...nin çekteki imzası ile şirket yetkililerinin imzalarının örtüşmediği dikkate alınarak davalı alacaklı tarafın davacı tarafın borçlu olduğunu kanıtlayamadığı kabul edilmiş, davalı ... Tic. Ltd. Şti yönünden dosya işlemden kaldırılmış ve üç ay içerisinde yenilenmemiş olduğundan HMK 150.maddesi gereğince davalı ... Tic. Ltd. Şti hakkında açılan davanın açılmamış sayılmasına, diğer davalılar ...Tic. Ltd. Şti, ... Ltd. Şti ve davalı ...

A.Ş'den temlik alan ... hakkında açılan davanın kabulü ile davacı ...'ın ... 5. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı icra dosyasına konu ... Bankası A.Ş ... Caddesi Şubesine ait 12.000 TL bedelli 30/09/2016 keşide tarihli ... çek nolu keşidecisi ... olan çek nedeniyle dğer davalılar ... Tic. Ltd. Şti, ... Tic. Ltd. Şti ve davalı ...

A.Ş'den temlik alan ...'ye borçlu olmadığının tespitine, icra takibinin kötüniyetle başlatıldığı kanıtlanamadığından davacıların kötüniyet tazminatı talebinin reddine, ... 5. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı icra dosyasına davacılar tarafından yatırılmış olan paranın davacılara iadesine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... Hakim ...