İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/230 K.2023/501

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA VE TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında 01.07.2016 tarihinde Kopya Başı Bakım Anlaşması başlıklı sözleşmenin yapıldığını, ilgili sözleşme feshedilmediğini yenilerek bugüne kadar geldiğini, davalı taraftan 2015 yılından buna yana aralarındaki cari hesap ekstresinin sunulduğunu, sözleşmeye konu olan makinanın 10.12.2021 tarihinde arıza yaptığını, servis kaydı açıldığını ve 2 adet parçanın değişmesi gerektiğini ileri sürerek sözleşmeye konu makinanın

onarım masrafı olarak şimdilik 450,00 EURO tutarın ihtar tarihinden itibaren işleyecek devlet bankaları döviz kuru ile 1 yıllık vadeli mevduata verilen faizi ile tahsiline, makinenin arızalı kaldığı 14.12.2021- devam – süresi boyunca uğradığı kazanç kaybı için şimdilik 50,00 EURO tutarın ihtar tarihinden itibaren işleyecek devlet bankaları döviz kuru ile 1 yıllık vadeli mevduata verilen faizi ile tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış, davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmamıştır.

DELİLLER

Taraflar arasında imzalanan sözleşme, bilirkişi incelemesi.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KABUL VE GEREKÇE

Davacı tarafından açılan dava, hizmet sözleşmesinden kaynaklanan alacak davasıdır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, taraflar arasındaki sözleşmeye konu makinanın davacı tarafça onarım masraflarının davalıdan tahsili gerekip gerekmediği, makinanın arızalı kaldığı süre içerisinde davacının uğradığı kazanç kaybı bulunup bulunmadığı, var ise miktarı (Euro üzerinden) hususlarındadır.

Deliller toplandıktan sonra mahkememizce tespit edilen uyuşmazlık konularında rapor düzenlemesi için dosya mali müşavir ... ve makine mühendisi ...'a tevdi edilmiş, bilirkişiler tarafından sunulan rapor ve tamamlayıcı ek rapor, dosya kapsamına uygun, ayrıntılı, açıklayıcı ve denetime elverişli olup hükme esas alınmıştır.

Davacı tarafın cari hesap ekstresinde, Davalı taraf ile cari hesap ilişkisinin 01.04.2015 tarihli 912,47 TL (B) tutarlı kayıt işlemi ile başladığı, 06.03.2022 tarihinde davacı tarafın davalı taraftan 6.862,48 TL alacaklı olduğu, 08.09.2022 tarihinde davacı tarafın davalı taraftan 6.091,45 TL alacaklı olduğu, 04.04.2022 dava tarihi itibariyle davacı tarafın davalı taraftan 6.862,48 TL alacaklı olduğu tespit edilmiştir. Bu tespit ile taraflar arasındaki ticari ilişkinin varlığı deyimlenmiştir.

Taraflar arasında imzalanan sözleşmenin, Kopya Başı Bakım Anlaşması başlıklı ve 1.07.2016 tarihli ve 12 ay süreli olduğu, Makine ve Ödeme Bilgileri Kısmında, model ve aksesuar ..., seri numara ..., kopya başı bakım ücreti 0,10 € / metre kare olarak yazıldığı anlaşılmaktadır.

Sözleşmenin 1.maddesi: İş bu “ Kopya Başı Bakım Anlaşması “bir taraftan...Ltd.Şti. (bundan böyle ŞİRKET adı altında anılacaktır) ile diğer taraftan sözleşmenin birinci sayfasında bilgileri yazılı ... Dış Tic. Ltd. Şti. (bundan böyle MÜŞTERİ adı altında anılacaktır) arasında sözleşmede belirtilen dokümantasyon sistemi ve yine sözleşmede belirtilen süre için geçerli olmak üzere belirtilen şartlar kapsamında toplam 4 sayfa olarak hazırlanmış ve her sayfası ortak olarak kaşelenip

yetkililerce imzalanarak akdedilmiştir.

4.maddesi: ŞİRKET, dokümantasyon sistemindeki makinelerin devamlı olarak iyi kalitede temiz ve lekesiz olarak baskı yapar halde bulundurulmasını sağlamakla yükümlüdür. Bu amaca dönük olarak ŞİRKET teknik servis elemanlarının tespiti, MÜŞTERİ’nin talebi veya periyodik olarak mesai gün ve saatleri içinde makineler için (kağıt ve zımba teli hariç) sarf malzeme ve yedek temini, servis ve bakımını yapmak zorundadır. MÜŞTERİ, makinelerde kabul edilebilir kalitede kâğıt kullanacaktır ve bu konuda ŞİRKET teknik servis elemanlarından gelen bilgilere ve uyarılara göre kullanıldığı kâğıdın kalitesini istenilen düzeyde tutacaktır.

9.maddesi: Dokümantasyon sisteminde sadece ŞİRKET ‘ten sağlanacak orjinal sarf malzeme ve yedek parça kullanılacak olup tüm kullanma bakım onarım ve kontrol işlemleri ŞİRKET’in yetkili personeli tarafından yapılacaktır. Makinelerin ŞİRKET yetkilileri dışındaki kişilerce tamiri, bulunduğu ortamda iyi muhafaza edilmemesi, MÜŞTERİ’nin ihmal ve kusuru, ŞİRKET yetkilileri dışındaki kişilerce teknik bakımdan uygun olmayan mahallere taşınması, çarpma, cereyan kesilmeleri ani voltaj değişiklikleri vb. sebepler yüzünden, normal kullanım yıpranması dışında uğrayacağı bozukluklardan ve aksaklıklardan MÜŞTERİ sorumlusu olacaktır. Bu haller vukuunda arızalanan parçalar ve malzemelerin yenisi MÜŞTERİ ‘ye fatura edilecektir.

Davacı taraf ... 4. Noterliğinin ... tarihli, ... yevmiye madde numaralı ihtarnamesinde, ... MARKA ... SERİ NUMARALI BASKI MAKİNASININ arıza yaptığını ve teknik servis elemanlarının değişmesi için belirlediği parçaların değişmesi için şifai ihbarda bulunduklarını, ihtarnamenin tebliğinden itibaren 30 gün içinde gerekli tamirat ve parça değişiminin yapılmasını ihtar ettiği, İhtarnamenin tebliğ mazbatasında 03.02.2022 tarihinde tebliğ edildiği, Davalı taraf ...

20. Noterliğinin ... tarihli, ... yevmiye madde numaralı yolladığı ihtarnamesinde, davalı şirketin çoğu zaman inisiyatif alarak iyi niyet servisi gerçekleştirdiğini, makinanın hem parça tedariğindeki sıkıntı hem de cihazın teknolojik ömrünün tamamlanmasından dolayı servis hizmeti sürdürmelerinin mümkün olmadığını, sözleşmenin haklı nedenle feshedildiğini ihtar ettiği, ihtarnamenin tebliğ mazbatasında 18.02.2022 tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmaktadır.

Davacı tarafın, sözleşmeye konu ...MARKA ... seri nolu baskı Makinası 10/12/2021 tarihinde arıza yaptığını, Aynı tarihte davalı şirkete saat 14:58 de servis kaydı açıldığını, tespit edilen arıza uyarınca makinede 2 adet parçanın değişmesi

gerektiğini, müvekkilin davalı şirkete şifaen bildirildiğini, bu parçaların drum ve fuser isimli parçalar olduğunu, İş bu parçaların yurtdışından tedarik edilen parçalar olup, bedelleri euro olarak geldiğini, işçilikleri de yine euro üzerinden

hesaplandığını, ... ve ... firmasından bu arızanın giderilmesi için 2 adet fiyat teklifi alındığını, tekliflerin kasım 2022 de TL üzerinden verildiğini, Tekliflerin 7-10 gün arası geçerli olup, asıl olan Euro kuru olduğunu, Euro değiştikçe parça malzeme fiyatı değişmekte ve teklif değiştiğini, her iki firmanın Euro üzerinden tekliflerinin ek olarak sunulduğunu beyan ettiği, ... firması tarafından yapılan teklifin işçilik ve KDV hariç 9.991,14 Euro, ... firması tarafından yapılan teklifin

işçilik ve KDV hariç 12.858,63 Euro olduğu anlaşılmaktadır.

Davacı taraf, davalı ile yapılan sözleşmede davalı yana her m2 başına 0,10 euro/ m2 + KDV ödendiği, davacı tarafın ortalama 0,65 euro/M2/iş + KDV ile çalıştığı ve kâğıt maliyetinin ise ortalama 0,12 euro/M2 + KDV olduğunu, 01/04/2015 tarihinde makine numaratörünün sıfırlandığı, davalının davacıya kestiği son faturanın 14.12.2021 tarihli olduğu, makine numaratörünün son faturada 340.740 olduğunu, 01.04.2015 makine kurulumu ile 14.12.2021 tarihli son kesilen fatura arasında çalışma süresi yaklaşık 82 ay olduğu,

davacı tarafın ortalama aylık çekim miktarının 340.740 m2/82 ay = 4.155 m2, davacının müşterisine kestiği fatura tutarının 4.155 m2 x (0,65 euro-0,12 euro) ortalama KDV hariç 2.202,00 euro, davacının davalıya ödediği aylık ortalama fatura tutarının 4.155 m2x 0,10 euro ile 415,50 euro olduğu, bu minvalde aylık kazancın KDV hariç 1.786,50 euro (2.202,00 euro- 415,50 euro =1.786,5 euro), günlük kazancın KDV hariç 59,55 euro (1.786,50/30 gün= Günlük Zarar 59,55 euro) olduğu, arızanın meydana geldiği 14/12/2021 tarihi ile dava tarihi 04/04/2022 arasında 111 gün olduğu, dava tarihi itibariyle mahrum kalınan kazanç tutarının 6.610,05 euro + KDV

olabileceği, (59,55 euro X 111 gün = 6.610,05 euro + KDV) tespit edilmiştir. Faturalarda belirtilen meblağlar piyasa rayiçlerine uygun bulunmuştur.

Teknik tespitlere göre, dava konusu fotokopi makinesindeki arızalı parçalar ... ve ...dir. Bu parçalardan ... (Tonlayıcı) esas olarak demir tozu içeren bir ünitedir. Fuser ise kelime anlamıyla ERİTİCİ demek olup uygulamada FIRINLAYICI veya FIRINLAMA ÜNİTESİ olarak adlandırılmaktadır. Fotokopi makinelerinde veya lazer yazıcılarda kopyası alınacak kâğıt tarandıktan sonra, kâğıt üzerindeki bilgiler anakarta aktarılır.

Anakarta gelen bilgilere göre anakart ... ünitesine bilgileri gönderir ve drum üzerine bilgiler aktarılır, daha sonra bu bilgilere göre drum üzerinden geçen kâğıt üzerine toner gönderilir. Kâğıt üzerindeki tonerin sabit kalması için ısıtılması gerekir. Bu işlem kayıt ısı ünitesinde yani fırınlama (fuser- fixing) ünitesinde yapılır. Bu ünite yapısal olarak ısıtıcı bir lamba, bu lambanın içinde bulunduğu teflon bir ısı merdanesinden oluşur.

Bunun yanı sıra, kâğıdın sıkılmasını sağlayan ek merdaneler ve silindirler de yer almaktadır. Isıtıcı, anakarttan gelen bilgilere göre ısınan bir lambadır. Isınarak üzerindeki teflon yüzeyi ısıtır. Isıtılan yüzey üzerinden geçen kâğıdın üzerindeki toner tabakası böylece kâğıt üzerine sabitlenmiş (fixing) olur. Isı lambası olarak genellikle Quartz halojen lamba kullanılmaktadır.

Fotokopi makinesi içerisinde görüntü transferi ve kâğıt ayırma işlemlerinden sonra, kâğıt üzerindeki tonerin sabitlenmesi için kâğıt fixing ünitesine gelir. Kâğıt üzerinde partiküller halinde bulunan toneri kâğıt üzerine yapıştırmak, sabitlemek için ısı ve basınç kullanılır. Bu aşamada ısıtma işlemi için yukarıda anlatılan ısı (eritme-Fuser) lambalarını içinde barındıran ısı merdaneleri kullanılır.

Isı merdanesi bir veya daha fazla halojen lambayı içinde barındırır ve bunlarla ısı üretilir. Isı merdanesi içinde ısıtma lambaları bulunan, dış yüzeyi toner yapışmasını engellemek için teflonla kaplı olan bir silindir merdanedir. Kâğıdın üzerindeki toner partiküllerinin sabitlenmesi için ısıtılarak yumuşatılması, eritilmesi ve aynı zamanda da eritilen tonerin kâğıt üzerine yapışması için basınca ihtiyaç vardır.

Böylece kâğıt üzerinde partikül halinde bulunan toner, kalıcı olarak kâğıt üzerine geçer. Isı merdanelerinin toneri eritebilmesi işini tam olarak yapabilmesi için, ısı merdanesi dış yüzeyinin ulaşması gereken sıcaklık değeri makineden makineye değişmekle birlikte genellikle 180 °C 200 °C arasındadır. Anakart üzerindeki mikroişlemci (CPU), ısı merdanesinin yüzey ısısını ölçerek kontrol etmek için bir termistör kullanır. Termistör ısı merdanesi üzerindedir.

Baskı ve fırınlama ünitesinde kâğıdın üzerindeki toner partiküllerinin sabitlenmesi için ısıtılarak yumuşatılması, eritilmesi ve aynı zamanda da eritilen tonerin kâğıt üzerine yapışması için basınca ihtiyaç vardır. Böylece kâğıt üzerinde partikül halinde bulunan toner, kalıcı olarak kâğıt üzerine geçer. Pres merdaneleri silikon lastikten yapılmış yumuşak merdanelerdir. Bunun nedeni, pres merdanesi ısı merdanesi ile birlikte çalıştığından ısıdan etkilenmesini önlemektir.

Isı merdanesinin ısısı ile eriyen tonerin kâğıt üzerine sabitlenmesi için güce, basınca ihtiyaç vardır. Pres merdanesi bu basıncı sağlar. Pres merdaneleri bu işlem için 2 yöntem kullanır. Birinci yöntemde sıkıştırma için yay ikinci yöntemde ise vida kullanılır. Kullanılan yay ve vida ayarlanarak basınç miktarı ayarlanabilir. Yüksek hızlı modellerde genellikle vida yöntemi ile basınç ayarı kullanılmaktadır.

Baskı ve fırınlama ünitesi içerisinde kâğıt, ısı merdanesi ve pres merdanelerinin arasından geçerek üzerindeki toneri sabitlendikten sonra kopyalama (fotokopi) işlemi tamamlanmıştır. Kâğıt bu aşamada artık çıkışa yönlendirilir ve iki merdanenin (alt ve üst çıkış merdaneleri) arasından geçerek makineden çıkar.

Dava konusu fotokopi makinesinde arızalanan ... ve ... parçaları belirli kullanımdan sonra aşınma, yıpranma nedeniyle yüzey bozulmalarına uğradığından, değiştirilmeleri gerekir. Değiştirme sıklığı, makinenin kullanım şartlarına, kullanılan kağıdın kalitesine, tozlu veya tozsuz oluşuna, çalışma ortamındaki bağıl nem oranına, ofisin genel sıcaklığına, hafta sonu veya geceleri ofisin ısıtılıp ısıtılmadığına göre değişir.

Dava konusu fotokopi makinesinde arızalanan ... ve ... parçalarının ömürlü (sarf) parçalar olduğu, dolayısıyla belirli kullanım süresinden sonra değiştirilmelerinin gerektiği, dosyaya ... şirketi tarafından sunulan teklifin uygun olduğu anlaşılmış, 6.610,00 Euro kazanç kaybı bedeli ile 9.991,00 Euro makinenin arızalı parçalarına ilişkin bedelin toplamı 16.601,00 Euro'nun dava tarihinden itibaren 3095 Sayılı yasa 4/a maddesi gereğince işleyen faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.

Katip Hakim · ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdı