İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/626 K.2025/119

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; müvekkili şirket adına kayıtlı ... plakalı araç ile davalı sigorta şirketine ... no.lu ZMMS sigorta poliçesiyle sigortalı ve davalı Yasin arasa ait olup diğer davalı ... yönetimindeki .. plakalı araç arasında 29.04.2021 tarihinde saat 13:30 sıralarında maddi hasarlı kaza olduğunu, davalı sürücünün park halindeki araca çarptığını, kaza tutanağında davalı sürücünün tamamen kusurlu bulunduğunu, davalı şirkete başvurulduğunu, hasarın ekspertiz raporuyla belirlendiğini ancak ödeme yapılmadığını, şimdilik 17.488,10 TL talep ettiklerini,

müvekkili şirketin kazanç kaybına ilişkin olarak 500,00 TL talep edildiğini, aracın davacı tarafından ...

25. Noterliğince ... tarihli satış sözleşmesi ile satıldığını, arabuluculuk görüşmelerinden anlaşamama çıktığını ve şimdilik kazanç kaybı olarak 500,00 TL nin ve 17.488,10 TL hasarın davalılardan 29.04.2021 kaza tarihinden itibaren hesaplanacak avans faiziyle birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsil olarak tahsiline ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ...A.Ş. vekili cevap dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; davacı tarafından ...plakalı aracın plaka numarasının tutanakta ... plarak yazıldığını, bunun nedeninin açıklanması gerektiğini, müvekkili şirketin poliçe limitine kadar ve kusur oranında sorumlu olduğunu, kusur oranlarının bilirkişi raporuyla belirlenmesi gerektiğini, araçtaki hasarın bilirkişi tarafından incelenmesi gerektiğini, hesaplanan miktarın fahiş olduğunu, anlaşmalı tamirhane iskontosunun uygulanması gerektiğini, tamir faturasının ibraz edilmemesi nedeniyle KDVsiz bedelin olması gerektiğini, kazanç kaybının ZMSS poliçesi teminatı dışında olduğunu,

araç mahrumiyet bedelinin bilirkişi tarafından belirlenmesi gerektiğini, müvekkili şirketin temerrüde düşmediğini, bu nedenle faiz taleplerini kabul etmediklerini, kusurun ve hasarın ispatlanmaması halinde davanın reddi ile yargılama harç ve giderleri ile ücreti vekaletin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; aracın davalı .... Sigorta A.Ş.ye sigortalı olduğunu, hasar bedelinin anılan şirketçe karşılanması gerektiğini, diğer ödeme kalemlerine itiraz ettiklerini, aracın ticari amaçla kullanıldığı iddiasını kabul etmediklerini, tamirde kaldığı sürede kazanç kaybına ilişkin iddiaların somut verilerle ispatlanması gerektiğini, müvekkilinin kazanın oluşumunda araç sahibi olmaktan başka bir kusuru bulunmadığını, araç hasarının davalı sigorta kurumu tarafından ödendiği takdirde kazada müvekkiline atfedilecek bir sorumluluğun kalmadığını, açıklanan nedenlerle müvekkili hakkında açılan davanın reddine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...'a dava dilekçesi ve tensip tutanağı tebliğ edilmiş, davalı tarafça davaya cevap verilmemiştir.

Mahkememizce tarafların bildirdiği deliller toplanmış, bilirkişi raporu dosyamız arasına alınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, trafik kazasından kaynaklı tazminat istemine ilişkindir.

Somut olayda taraflar arasındaki uyuşmazlık, 29/04/2021 tarihinde meydana gelen kazada, kazanın taraflarının kusur durumu, davacının kaza nedeniyle aracında oluştuğu ileri sürülen hasar bedeli ve uğradığı kazanç kaybı nedeniyle, tazminat talebinde bulunma şartlarının oluşup oluşmadığı öyle ise miktarı hususunda toplanmaktadır.

Mahkememizin 14/11/2023 tarihli ara kararı gereğince dosyamız rapor hazırlanmak üzere kusur-hasar ve sigortacılık alanında uzman bilirkişilere tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından ibraz edilen 29/01/2024 tarihli raporda özetle;

"Davalı sürücü ..., yönetimindeki ... plakalı motosikletinin hızını meskun mahal şartlarına göre ayarlamamış, geçebileceği genişlikteki yolda havadan, yoldan, trafikten ve araçtan kaynaklanan herhangi bir olumsuzluk olmamasına rağmen dikkatsizliği ve tedbirsizliği sonucu aracını şeridinde tutamamış ve yerleşim yerleri içinde park için ayrılmış yerde kurallara uygun şekilde park halindeki davacı şirkete ait ... plakalı araca çarpmıştır. Bu nedenle davalı sürücü ... olayda % 100 oranında asli ve tamamen kusurludur.

Olayda hasar gören davacı şirkete ait ... plakalı araç yerleşim yerleri içinde, park için ayrılmış yerde kurallara uygun şekilde park halinde olduğundan ve sürücüsünün kazayı önlemek bakımından alabileceği başka ek bir tedbir olmadığından olayda kusursuzdur.

HASAR YÖNÜNDEN İNCELEME VE KANAAT

Sigorta eksperi ... tarafından düzenlenen 14.05.2022 tarihli Oto Mecburi Mali Mesuliyet Ekspertiz raporunda, ... plakalı ... marka ... tipi 2013 model ve 107.397 Kmdeki araçta değişmesi gereken parçaların arka koruma demiri, arka tampon, sağ stop lambası ve marka yazıları olduğu, hasar miktarının: Parçalar toplamı 10.779,91 İşçilikler toplamı 4.120,00 Ara toplam 14.999,91

KDV 2.699,98

Genel toplam 17.699,89 TL olduğu belirlenmiştir. Anılan ekspertiz raporunda gerekçesiz şekilde yapılan ıskontolara itibar edilememiştir.

ARAÇ MAHRUMİYET ZARARI YÖNÜNDEN İNCELEME VE KANAAT

Yargıtay yerleşik kararlarında belirtildiği üzere araç mahrumiyet zararlarının hesaplanmasında, aracın tamirde kaldığı sürenin değil, makul tamir süresinin dikkate alınması gerekmektedir.

Dava konusu kazada araçtaki hasarın giderilmesi için gerekli makul süre, hasarın ağırlığı, aracın markası ve modeli, yerli imalat olduğu, yedek parçasının çok rahatlıkla temin edilebildiği hususları da dikkate alındığında, dosyadaki ekspertiz raporunda da belirtildiği üzere 5 gündür.

Aynı marka ve model bir aracın kaza tarihi itibariyle günlük rayiç kira bedeli, yapılan piyasa araştırmasına göre 400,00 TL'dir. Dolayısıyla davacının talep edebileceği araç mahrumiyet zararı 2.000,00 TL'dir.

Aynı süre boyunca davacının kendi aracını kullanmaması dolayısıyla sağladığı amortisman ve diğer masraflar toplamı olarak 200,00 TLnin düşülmesiyle gerçek zarar 1.800,00 TLdir.

SİGORTA MEVZUATI YÖNÜNDEN YAPILAN DEĞERLENDİRME VE KANAAT

Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Karayolları Trafik Kanununun 91.maddesinde düzenlenmiş olup buna göre işletenlerin aynı yasanın 85.maddesinde olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunlu tutulmuştur.

Sözleşme şartı niteliğinde olan ve T.C. Hazine Müsteşarlığınca belirlenen trafik poliçesi genel şartlarının 1.maddesinde sigortanın kapsamı belirtilmiş olup buna göre; sigortacı poliçede tanımlanan aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre işletene düşen hukuki sorumluluğu poliçede yazılı olan limitlerle kadar karşılamaktadır.

Davalı şirketçe temin edilen ZMMS Poliçesinin araç başına limiti 45.000,00 TLdir.

2918 sayılı KTKnın 90. Md. hükmüne göre ; "Maddi tazminatın biçimi ve kapsamı ile manevi tazminat konularında Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.„ Şeklindeki düzenleme ile trafik kazasından kaynaklanan tazminat taleplerinin değerlendirilmesinde BK haksız fiile ilişkin hükümlerine atıf yapılmıştır.

6098 sayılı TBK 49 ve müteakip maddeleri gereğince meydana gelen kaza sebebiyle zarar görenin mal varlığında meydana gelen eksilme zararlarını isteyebileceği gibi, dolaylı olarak uğradığı zararlar da zarar verenden istenebilecektir.

Davalı şirkete sigortalı araç maliki ve sürücüsü, KTK 85. mad. Düzenlemesi dikkate alındığında, tehlike sorumluluğu nedeniyle zarardan sorumlu olacaktır. Madde hükmüne göre; Değişik 1. fıkra: 4199 - 17.10.1996) Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.

KTK 85/5 maddesine göre; "(Değişik 4. fıkra: 4199 - 17.10.1996) İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." Düzenlemesi gereğince araç maliki ve işleticisi olanlar meydana gelen zarardan araç maliki olmasından dolayı tehlike sorumluluğu bulunması sebebiyle kusursuz olarak, araç sürücüsünün kusuru ile sebebiyet verdiği zarardan sorumluluğu bulunmaktadır.

Davalı ... Sigorta A.Ş.,... plakalı aracın, kaza tarihini kapsayan ZMM (Trafik) sigorta poliçesini düzenlemesi sebebiyle davada taraf olarak yer almaktadır. KTK 91 ve devamında araçlar için trafik poliçesi yaptırma zorunluluğu düzenlenmiştir. KTK 91. mad. gereğince sigorta şirketleri, işletenlerin KTK 85/1 maddesi gereğince olan maddi ve hukuki sorumluluklarını teminat altına almaktadırlar. Araç hasarına ilişkin talep sigortalının KTK 85/1 md. Kapsamında ödemekle yükümlü olduğu gerçek zarar olmakla, sigorta şirketi bu talep yönünden araç maliki ve sürücüsü ile birlikte, hasar tazminatından poliçe teminatı limitine kadar sorumludur. (KTK 88/1. Md.)

Araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta, alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet veya rehin alan kişidir. Ancak ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılmaktadır. (Karayolu Trafik Kanunu-Madde 3)

Karayolu Trafik Kanununun 85. maddesinde motorlu bir araç işleteninin sorumluluğu, kusura dayanmayan bir tehlike sorumluluğu olarak düzenlenmiştir. Bu düzenleme; karayollarındaki motorlu araçların işletilmesinin doğurduğu büyük tehlike, bunların zarar doğurmaya müsait oluşu, sürücünün ekonomik durumunun genelde zayıf olması gibi zarara uğrayan tarafı himaye düşüncesinden doğmuştur.

Motorlu bir aracın işletilmesi cismani bir zarara ya da bir şeyin hasara uğramasına sebep olursa, işleten kusursuz olarak sorumlu olacaktır. İşletenin bu sorumluluğu, ağırlaştırılmış kusursuz sorumluluk, başka bir deyimle tehlike sorumluluğudur. Eğer ortada bir zarar varsa karine olarak bu zarar motorlu araç işletilmesinin tabi ve normal bir sonucudur. Dolayısıyla, bu sonuçtan motorlu aracı işleten sorumludur. Karayolu Trafik Kanununun 85/1. maddesine göre işletenin sorumluluğu kusur sorumluluğu olmadığı gibi, Borçlar Kanunu (B.K.) 55. maddesinde öngörülen objektif özen ödevinin ihlaline dayanan bir sebep sorumluluğu da değildir. Bu itibarla işleten hiçbir kusuru olmazsa da, aracın işletilmesinin sebep olduğu zararı tazmin etmekle sorumludur. Sorumluluk kusura dayanmamaktadır.

Dava konusu olayda davacının araç mahrumiyet zararından davalı ... Sigorta A.Ş. hariç aracın işleteni ve sürücüsü olan diğer davalılar sorumludur.

SONUÇ

Yukarıda açıklandığı üzere: 1.Dava konusu olayda davalı sürücü ... % 100 (Yüzdeyüz) oranında asli ve tam kusurlu olduğu, 2.Davacının davalılardan talep edebileceği toplam araç hasarı zararının faizsiz anapara olarak 17.699,89 TL olduğu, 3.Davacının davalılardan ... Sigorta A.Ş. hariç diğer davalılardan talep edebileceği araç mahrumiyet zararının 1.800,00 TL olduğu... " yönünde tespit ve değerlendirmelerde bulunulmuştur.

Bu doğrultuda bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, alınan raporun dosya kapsamına uygun, denetime elverişli şekilde düzenlendiği anlaşılmış, Mahkememizce itibar edilebilir bulunmuştur.

Buna göre, dava konusu kazada davalı sürücü ... % 100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, davacının kusursuz olduğu, davacının bu kaza nedeniyle 17.488,10 TL hasar bedeli ve 1.800,00 TL araç mahrumiyet zararı talep hakkının bulunduğu anlaşıldığından dava dilekçesi doğrultusunda taleple bağlı kalınarak davanın kabulüne, 500,00 TL miktarındaki araç mahrumiyet zararının kaza tarihi olan 29/04/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'tan tahsili ile davacıya verilmesine,

17.488,10 TL miktarındaki hasar bedelinin kaza tarihi olan 29/04/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (davalı sigorta şirketi yönünden avans faizi işletilmek ve sigorta poliçesi ile sınırlı tutulmak kaydıyla) davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

18/02/2025 Katip Hakim · ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır