İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/671 K.2023/987

Mahkememizde görülmekte olan alacak kaydının yoklukla malul olduğunun tespiti davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekillerinin dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin...'da İnşaat İhalesi alındığını, ... Devleti müvekkil şirketten İnş. İhalesi için Teminat mektubu talep ettiğini, ... İstenen Teminat Mektubunu kapatılan İstanbul Bankasından alıp ...'da ... Bankasına sunulduğunu, ... Bankasının teminat mektubunu yeterli bulmadığını, bu nedenle bu teminat mektubunun Garantörü olarak davalı ... ile ... Belgesi düzenlendiğini, bu teminat mektubu için... Bankası lehine ...A.Ş.

Adına kayıtlı olan; ... İli, ...

İlçesi, 16 pafta, 618 Parsel sayılı ve yine aynı mahalde 16 pafta, 625 parsel sayılı arsalar üzerine, ortaklığın şahsi apartman daireleri üzerine teminat ipoteği tatbik edildiğini, bu aşama sonrası ...'ya giden ...A.Ş. ...'ya makine, ekipman, işçiler, kereste, mermer ve inşaat malzemeleri götürdüğünü, şirketin aldığı inşaat ihalesinin %90 oranını tamamladığı aşamada ...'da çıkan iç savaşlar nedeni ile Tüm Türk Şirketleri gibi ...A.Ş.'nin tüm mallarına ...

Hükumeti tarafından el konulduğunu, şirket çalışanlarının canlarını zor kurtararak Türkiye'ye geldiklerini, şirket ortaklarının can güvenliği olmadığından maddi zarar ve alacakları için ... Asliye Hukuk Mahkemesinde açtığı davada inşaatların %90 seviyesinde bitmiş olmasından ötürü teminat mektubunun nakite çevrilmemesi için ihtiyati tedbir kararı verildiğini, .... Bankasının kapatılması nedeni ile devir alan davalı ... Bankası A.Ş. Ve ...

Bankasına tebliğ edildiğini, ancak şirketin malvarlığı ...'da kaldığından ...'ya giden malzemelerin bedellerinin Türkiye'de ki alacaklılara şirket tarafından ödeme yapılamadığından şirketin acze düştüğünü, ...

Bankasının önce şirket ortakları ..., ...,..., ..., ...'e ait daireleri ve arsaları teminat mektubu paraya çevrilmiş gibi işlem yaparak ipotek bedellerini tahsil ettiğini, şirketin malzeme bedellerini ödeyememesi nedeni ile davacı alacaklı ...'nun başlattığı icra takipleri nedeni ile ... A.Ş. 24/09/1987 tarihinde ... 2 ATM ... esas ... karar sayılı ilamı ile iflasına karar verildiğini, bankacılık faaliyeti sonlandırılan ve hak alacakları devrolunan ... Bankası yerine geçen ...

Bankası İflas Masasına alacak kaydı yaptırdığını, iflas masasını ele geçirdiğini, Bozbey İnş hakkında alınan teminat mektubunun kısa bir süre önce ... Bankasınca nakde çevirmediğinin öğrendiklerini, ...'de bulunan arsalarının halen şirket üzerine kayıtlı olduğunu, ipoteğin nakite çevrilmediğini, satılmadığının tespit edildiğini, iflas sonrası iflas masası ...

Şirketi adına kayıtlı taşınmazları şatışa çıkardığını, sonradan satıştan vazgeçtiğini, dairelerin ipotek bedellerini tahsil edilmesi ve şirketin üzerindeki ipotekli taşınmazları satmaya teşebbüsü iflas idaresinin bilerek görevini kötüye kullanması olduğunu, ...

Bankası vekilinin iflas masasını yönettiğini, ancak kusurlu iflas masası eksik işlem yaptığını, borç doğup doğmadığını araştırmadığını, beyanda bulunmadığını, şirketin halen mal varlığı bulunduğu tespit edildiğinden ve bu nedenle tasfiye tamamlanmadığından TTK 547.

Md uyarınca... lehine verilen ipotekler için aldıkları teminat mektubunun nakide çevrilmemesi nedeni ile yokluk hali oluştuğunu, açıklanan bu nedenlerle; ek tasfiye ve banka alacağının yoklukla malul olduğunu kararını verilmesini, yargılama giderini ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sicili Müdürlüğü vekili cevap dilekçesinde özetle; şirketin sicil kaydının iflas sebebi ile aktif olduğunu, şirketin re'sen terkin kapsamında olmadığı gibi herhangi bir işlem tesis edilmediği anlaşıldığını, bu itibarla dava konusu şirketin tüzel kişiliğinin sona erdiğinden davacının hukuki yararı bulunmadığını, Ticaret Sicil Müdürlüğünün TTK madde 32 ve Ticaret Sicili Yönetmeliği madde 34 hükmü çerçevesinde işlem yaptığını, müvekkilin davanın açılmasına sebep olmadığından yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulamayacağını, açıklanan bu nedenlerle; müvekkil yönünden açılan davanın reddini, mahkemece aksi kanaatte ise müvekkil aleyhine yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmemesini talep etmiştir.

Davalı ...Bankası A.Ş.

Vekili cevap dilekçesinde özetle; ...A.Ş.'ne ilişkin iflasın kapatılmamış olup tasfiye süreci devam etmekte olduğunu, yargıtay uygulamaları gereğince dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, şirketin ihyası ve ek tasfiye davaları ticaret sicilinden terkin edilen şirketler için açılabilecek olduğunu, davanın konusunun müflis şirketin iflasının kapanmadığını, tasfiye halinde olduğunu, ticaret sicilinden terkin edilmediği dikkate alındığından iş bu davayı açmakta hukuki yarar bulunmadığını,

müflis şirketlerin tasfiye sürecinin devam etmesi halinde tüzel kişiliğini kaybetmemesi nedeniyle ihya davası açmakta hukuki yarar olmadığını, dava konusu müflis şirketin iflası kapanmadığını, ticaret sicilden terkin edilmiş olsa dahi davacı ...'in müflis şirket açısından dava açma ehliyeti bulunmadığını, aktif husumet yokluğundan davanın reddinin gerektiğini, tarafların şirket ihyasına ilişkin dava açma hakkı bulunsa bile şirket ihyası ve ek tasfiye davalarında davalı taraf olarak sadece ticaret sicil müdürlüğü ile iflas masasının olması gerektiğini, dolayısıyla tarafları aleyhine açılan davanın pasif husumet yönünden reddi gerektiğini,

dava konusunun tasfiyesi sona eren ve ticaret sicilden terkin edilen şirketin yeniden faal hale getirilmesine ilişkin özel nitelikli bir dava olması nedeni ile taşınmaz üzerinde bulunan banka ipotekleri bu davanın konusunu teşkil etmediğini, şirket ihyası davalarının 5 yıllık zamanaşımı süresine tabi olduğunu, söz konusu davanın 5 yıllık zamanaşımı süresinin geçirildiğini, davacıların birlikte dava açmakta hukuki yararı bulunmadığını, söz konusu dava şirketin ihyası, ek tasfiye dava olduğunu, davanın konusu ipotek ve teminat mektubu teşkil etmediğinden bu hususların tartışılamayacağını, açıklanan bu nedenlerle;

davanın usulden ve esas yönünden reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

Davalı ... A.Ş. Vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının banka alacağının yoklukla malul olduğu kararı verilmesini istemesine rağmen sadece ek tasfiye talebi uyarınca sadece maktu harç yatırdığını, davacının taleplerinin benzerini içeren ve teminat mektubunun hükümsüzlüğü istenmesine rağmen peşin harcı yatırılmamış olan 8. ATM ...

Esas sayılı dosyasında mahkemenin ön inceleme aşamasında davacıya harç ikmali yapmak için 2 haftalık süre verdiğini, bu süre içinde harcın tamamlanmaması halinde teminat mektubunun hükümsüzlüğü ile ilgili davanın işlemden kaldırılacağının ihtar edildiğini, anılan ara karara rağmen ...

8 ATM'nin teminat mektuplarının hükümsüzlüğünün tespiti davasının açılmamış sayılmasına karar verdiğini, arabulucuya başvurulmadığından davanın usulden reddini gerektiğini, davacının davasını 21/02/2022 tarihinde açtığını, bu tarihten evvel müvekkil bankaya tebliğ edilmiş bir arabulucu davetiyesi bulunmadığını, davacının dava açma yetkisi bulunmadığını, davacı vekili dilekçesinde... A.Ş. Vekili olduğunu beyan ederek ...

A.Ş.'nin teminat mektuplarından kaynaklanan bir borcu bulunmadığını, şirketin ek tasfiyesini talep ettiğini, ancak davacılar arsında ...

A.Ş.'nin yer almadığını, dava dosyasına bu şirketten alınan bir vekalette bulunmadığını, dosyaya sunulan bir teminat mektubu olmadığını, teminat mektuplarında anlaşmazlık halinde yurt dışındaki mahkemelerin veya tahkim yerlerinin yetkili olduğunun yazılmadığını, henüz teminat mektubu metinlerini arşivlerinde bulamadıklarını, teminat mektupları veya kontrgarantiler ile ilgili olarak davacıların müvekkil bankanın operasyonel müşterisi olmadığını, teminat mektubu lehtarı olan firmanın da dava konusu mektup nedeni ile müvekkil bankaya verdiği herhangi bir teminat da bulunmadığını, açıklanan bu nedenlerle;

öncelikle davanın usulden reddini, davacının tüm taleplerinin reddini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Sicil kayıtları, iflas dosyası, taraflarca sunulan deliller, taraf açıklamaları ve tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Mahkememizce istinaf öncesi 2022/121 Esas, 2022/810 Karar üzerinden yapılan yargılamada dava; ... Ticaret Sicil Müdürlüğünde ... sicil numarası ile kayıtlı ...Şirketinin TTK 547. maddesine dayanan ek tasfiyesine karar verilmesi istemine ilişkin olduğu kabul edilerek davanın HMK Madde 114/1 H de düzenlenen hukuki yarar dava şartı noksanlığı nedeni ile HMK madde 115/2 uyarında usulden reddine karar verilmiştir. Davanın reddine dair karara karşı davacı vekilleri istinaf yoluna başvurmuştur. İstinaf incelemesi yapan İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi 2023/1666 E, 2023/1503 K, sayılı ilamında;

" Somut olayda davacılar vekili tarafından dava dilekçesinde, davacıların birinin dava dışı şirketin alacaklısı, diğerinin de şirket ortağı olduğunu belirtmiş, davalı ... Bankasınca düzenlenen teminat mektubundan bahsetmiş, teminat mektubunun nakte çevrilmemesine rağmen bu bankanın dava dışı şirketin iflas masasına haksız olarak alacak kaydettirtiğini, alacağının yoklukla malul olduğunu belirtmiştir. Dava dilekçesinde bu iddialarla birlikte TTK 547.maddesine de değinilmiştir.

Ancak talebin ihya olmadığı davacı vekilince tekrarlanmıştır. Bu durumda mahkemece, davacılara HMK'nın 31. maddesi kapsamında açıklama yapması için süre verilmesi, taleplerinin ne olduğunun açıklattırılması, uyuşmazlığın kapsamının belirlenmesi, hukuki nitelendirmenin doğru bir şekilde yapılması, delillerin ve açıklamaya göre tarafların husumet ehliyetlerinin birlikte değerlendirilmesi sonunda bir karar verilmesi gerekir iken..." gerekçesi ile mahkememiz hükmü kaldırılmıştır.

Kaldırma gerekçesi uyarınca davacı vekillerine HMK'nın 31. maddesi kapsamında taleplerini açıklamak üzere verilmiştir. Davacı vekilleri 08.11.2023 tarihli (Uyap kayıt 14.11.2023) dilekçe ile davadaki talebin ... Bankası lehine iflas masasına alacak kaydı yapılan teminat mektubundan kaynaklı ... Bankasının alacak kaydının yoklukla malul olduğunun tespiti istemine ilişkin olduğu açıklamasında bulunmuştur.

... 2. İflas Müdürlüğü ... İflas sayılı dosyasına yazılan yazıya verilen cevaptan; ... Ticaret Sicil Müdürlüğüne kayıtlı ...A.Ş.'nin iflasına ... 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarihli ve ... Esas sayı ile saat 16.30 itibariyle karar verildiği, dosyada tasfiyeyi devam ettirmek için gerekli avans bulunmadığından müflis şirket hakkındaki iflas dosyasının İ.İ.K. Yönetmeliğinin 101. Maddesine göre 12/10/1999 tarihinde kaldırıldığı anlaşılmıştır.

Yoklukla malul olduğunun tespitine karar verilmesi talep edilen alacak iflas masasına yazdırılan teminat mektubundan kaynaklı alacak olduğu iddiası uyarınca; 5 Nisan 2018 tarih 30382 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren HSK Birinci Dairesinin 03/04/2018 tarih 538 sayılı kararı ile, iflas hukukuna ilişkin davalarda istanbul 1, 2 ve 3 numaralı Asliye Ticaret Mahkemeleri İhtisas Mahkemeleri olarak belirlenmiş olmakla, dosyanın uyuşmazlığın çözümünde görevli ihtisas mahkemeleri olan İstanbul 1, 2 ve 3 numaralı Asliye Ticaret mahkemelerine tevzii edilmek üzere tevzi bürosuna iadesine, karar verilmiştir.

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır