İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/178 K.2024/441

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Komisyonculuk Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili şirket ile davalı arasında gayrimenkul satışına ilişkin yapılan işbirliği anlaşmasına davalının uymadığını, davalının müvekkili şirket ile aralarındaki anlaşmaya aykırı davranarak, müvekkili şirketin portföyünde bulunan taşınmazın satışına müvekkili haksızca bertaraf ederek satışa aracılık ettiğini ve komisyon bedelini davalının aldığını, müvekkilinin payını ödemediğini buna ilişkin de icra takibi başlatıldığını,...25.

İcra Dairesi ... Esas sayılı icra takibinin komisyon bedeli, taraflar arasındaki sözleşmeye aykırılıktan doğan cezai şartın ve masrafların tahsili amacıyla başlatıldığını, ancak davalının haksız itiraz ettiğini, ardından ...

Arabuluculuk Bürosu ... arabuluculuk dosya numarası ile yapılan arabuluculuk görüşmelerinde tarafların anlaşamadıklarını, davanın kabulü ile davalının asıl alacağa, takip sonrası faiz istemine ve faiz oranına ve diğer itirazlarının iptalini, takibin aynen devamını, kötü niyetli ve haksız olan davalının İİK 72.madde gereğince, itiraza konu ve likit olan alacak miktarının %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, tüm yargılama giderlerinin, arabuluculuk ücretlerinin, arabuluculuk aşaması için ayrı dava için ayrı yasal vekalet ücretlerinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Asile usulüne uygun olarak dava dilekçesinin tebliğ edildiği, davalının süresi içerisinde dosyaya cevap dilekçesi sunduğu, duruşmaya katıldığı görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, icra takibine yapılan itirazın iptaline ilişkindir.

Mahkememizce ... 25. İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyası celp edilmiş incelenmiş ve dosya arasına alınmıştır.

Mahkememizce Vergi Dairesi, İTO ve Kocaeli Tapu Müdürlüğüne yazılan müzekkerelere yanıt verilmiş olup incelenerek dosya arasına alınmıştır.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde,6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmış, maddenin (a) bendinde bu kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ile çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve çekişmesiz yargı işi sayılacağı belirtilmiştir. Buna göre bir uyuşmazlığın ticari dava niteliğinde olabilmesi için, her iki tarafın da ticari işletmesini ilgilendirmesi yahut aynı maddenin alt bentlerinde düzenlenen istisnalardan birine dahil olması gerekmektedir.

Dosya incelendiğinde, ... Ticaret Sicil Müdürlüğü müzekkere yanıtında davalının ticari işletme kaydının bulunmadığının bildirildiği, ... Vergi Dairesinden gelen yazı cevabına göre davalı ...'ın 01/03/2022 tarihinde ticari kazanç vergi mükellefi olduğu, vergi mükellefiyetinin 30/06/2022 tarihinde mükellefiyetinin re'sen terk edildiğinin bildirildiği görülmüştür.

TTK'nın 4 ve 5. maddeleri ile ticari davaların; ''Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; a) Bu Kanunda, b) Türk Medeni Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ila 969 uncu maddelerinde, c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ila 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ila 519,

komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ila 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ila 554, havale hakkındaki 555 ila 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ila 580 inci maddelerinde, d) Fikri mülkiyet hukukuna dair mevzuatta, e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde, f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır.

Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.'' şeklinde tanımlandığı görülmüştür.

Anılı kanuni düzenlemeye göre, bir uyuşmazlığın ticari dava sayılması için TTK 4/1.maddesine göre her iki tarafında tacir olması ve ticari işletmeleri ilgili hususlardan doğması, yahut tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın “a-f” bentlerinde sayılan hususlardan doğmasının gerektiği açıktır.

Eldeki davada; Ticaret Sicil Müdürlüğü ve Vergi Dairesi cevabi müzekkereleri uyarınca dava tarihi itibari ile davalının tacir olmadığı ve faaliyetinin sonlanması neticesinde vergi mükellefiyetinin 30/06/2022 tarihinde terk ettirildiğinden davaya bakmakla görevli mahkemenin davanın niteliği itibariyle genel görevli mahkeme olan Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu anlaşılmakla görevsizlik kararı vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.