İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/289 K.2026/275

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili tarafından mahkememize ibraz edilen dilekçesinde özetle.

Müvekkili bünyesinde hizmet alımı kapsamında temizlik görevlisi olarak çalışmaktayken 1475 Sayılı mülga İş Kanununun yürürlükte bulunan 14. maddesi kapsamında emeklilik için istifa ederek kıdem tazminatını talep eden ...'ın müvekkili kurum bünyesinde çalıştığı sürelere ait kıdem tazminatı hesaplanarak kendisine ödendiğini, işçiye, kurum bünyesinde görev yaptığı 30.04.2013 - 03.07.2023 tarihleri arasındaki süre için ödenen damga vergisi dahil 139.284,90 TL tazminatın, belirtilen sürede çalıştığı firmalardan, sorumlu oldukları sürelere ait tutarları Kuruma ödemeleri yazılı olarak talep edildiğini, bu firmalardan...

Şti., ve ... Ltd. Şti.- ...Şti. firmalarının çalıştırdıkları dönemlere tekabül eden tazminat tutarlarını müvekkile ödendiğini, mezkur ödemeler neticesinde; bakiye 102.494,88 TL Kurum alacağının hükmen/icraen tahsili amacıyla yukarıda yazılı firmaların sorumlu oldukları sürelere ait tazminat tutarlarının rücuen tahsili için hukuki yollara başvurulması gerektiğini,

diğer firmalara sorumluluk tutarları ihtar edilmesine rağmen herhangi bir ödeme yapılmadığını belirterek fazlaya ilişkin tüm haklarımız saklı kalmak kaydıyla (yargılama esnasında Sayın Mahkemece yaptırılacak bilirkişi raporuyla her bir davalı payına düşen kıdem tazminatı tutarının belirlenmesi akabinde söz konusu tutarlar kapsamında ıslah edilmek üzere) davanın kabulüne,

davalı firmalar çalışanı davadışı çalışan ...'a ödenen toplam tutardan davalı firmaların sorumluluğundaki 102.494,88-TL ödemenin 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu md.109 hükmü gereğince şimdilik 30.000,00 TL'lik kısmının ödeme tarihinden (17.07.2023) hesaplanacak avans faiziyle birlikte (davalı ... Şirketi yönünden 10.000,00-TL, davalı ... Şirketi yönünden şimdilik 10.000,00-TL, davalı ...Ltd. Şti. yönünden şimdilik 1.000,00-TL davalı ...

Şirketi yönünden şimdilik 9.000 TL) tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar; ... Şirketi, ...Şirketi- ... Şirketi- ... Şirketi'ne usulüne uygun dava dilekçesi ve tensip zaptı tebliğ edildiği ancak davalılarca süresinde cevap dilekçesi sunmadıkları anlaşıldı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava ; dava dışı şahsa yapılan işçilik alacağı ödemesinin davalılardan rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Mahkememiz dosyasına borçlar hukukunda uzman nitelikli bilirkişi... tarafından sunulan 14/12/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı kurum ile davalılar arasında asıl işveren- ait işveren ilişkisinin mevcut olduğu, davacı kurumun işçilere karşı kanundan doğan müteselsil sorumluluğu nedeniyle ödeme yapmış olsa da bu durumun sadece işçi alacaklarının güvence altına alınmasına yönelik olduğu, asıl ve alt işveren arasındaki iç ilişki uyuşmazlıklarının Borçlar Kanunu ve sözleşme hukuku ilkelerine göre çözülmesi gerektiği, nitekim Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 15/01/2020 tarihli ilamında.

"İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, Sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferileri tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir." belirtildiği,

somut olayda taraflar arasındaki sözleşme ve ekleri uyarınca her türlü işçilik ve sosyal güvenlik haklarının yüklenici firmaların sorumlu olduğu kurumun bu alacaklardan sorumlu olacağına dair açık bir düzenleme bulunmadığı anlaşıldığından davalı firmaların kendi dönemlerindeki çalışma süresi ile orantılı olarak sorumlu olacaklarını, her bir davalı şirketin; ...ŞTİ. +...ŞTİ.'nin 1.218,69 TL , ...ŞTİ.'nin 42.850,84 TL, ..

ŞTİ.'nin 39.863,08 TL, ...ŞTİ.'nin 18.162,47 TL ve ...ŞTİ.'nin ise 235,88 TL sorumlu olduğunu, yasal düzenlemelerin tarihi talep edilen alacağın dönemi sözleşme ve ekleri birlikte değerlendirildiğinde davaya konu kıdem tazminatı alacağı yönünden davalıların kendilerine isabet eden miktarın tamamından sorumlu olduğu, ...iş ortaklığına isabet eden miktardan her bir ortağın borcun tamamından müşterek ve müteselsil sorumluluğun takdirinin mahkemeye ait olduğu sonuç ve kanaatine vardığı görüldü.

Davacı vekili tarafından mahkememize ibraz edilen 06/01/2026 tarihli ıslah dilekçesi ile; kısmi olarak açtıkları davayı bilirkişi raporuna istinaden ... Şirketi firması yönünden başlangıçta 10.000 TL olan alacak talebimizi 39.863,08 TL olarak, ... Şirketi firması yönünden başlangıçta 10.000 TL olan alacak talebimizi 42.850,84 TL olarak, ... Ltd. Şti. (....şti'ni birleşme yoluyla devralan) firması yönünden başlangıçta 1.000 TL olan alacak talebimizi 1.382,61 TL olarak, ...

Şirketi(eski Ticaret Unvanı: ..

Şti.) firması yönünden başlangıçta 9.000 TL olan alacak talebimizi 18.398,35 TL olarak ettiklerini, toplam 30.000,00 TL alacak taleplerini 72.494,88 TL arttırarak 102.494,88 TL'ye ıslah ettiklerini beyan ederek dava ve ıslah talebinin kabulü ile müvekkil kurumca dava dışı çalışana yapılan ödeme tarihinden (17/07/2023) itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiline, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Hizmet alım sözleşmeleri, ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmesinde kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş, yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş akdinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı husus ihtilaf konusu değildir.

SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı TİP sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanun'a göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin, yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işveren işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında, davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve tercihlerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.

Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde iş yeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devri edildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup, bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemli orantılı olarak yüklenici işverene karşı sorumludur. İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyette yapılan ödemeler de aynı esasdan yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.

Somut olayda 1475 Sayılı mülga İş Kanununun yürürlükte bulunan 14. maddesi kapsamında emeklilik için istifa ederek kıdem tazminatını talep eden ...'a davacı kurum bünyesinde çalıştığı sürelere ait kıdem tazminatı hesaplanarak ödendiği,

taraflar arasındaki sözleşme ve ekleri uyarınca her türlü işçilik ve sosyal güvenlik haklarının yüklenici firmaların sorumlu olduğu kurumun bu alacaklardan sorumlu olacağına dair açık bir düzenleme bulunmadığı anlaşıldığından davalı firmaların kendi dönemlerindeki çalışma süresi ile orantılı olarak sorumlu olacakları, bu doğrultuda bilirkişi tarafından yapılan hesaplamada davacı tarafından dava dışı işçiye yapılan ödemeden ...ŞTİ. + ....ŞTİ.'nin 1.218,69 TL , ...ŞTİ.'nin 42.850,84 TL, ...

ŞTİ.'nin 39.863,08 TL, ...ŞTİ.'nin 18.162,47 TL ve Malaya ...ŞTİ.'nin ise 235,88 TL sorumlu olduğu tespitlerine yer verildiği, anılan tespitlerin denetime elverişli ve Yargıtay içtihatları ile uyumlu olduğu kanaatine varılarak hükme esas alınarak, aynı yönde yapılan ıslah doğrultusunda davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis etmek gerekmiştir.

Katip · E-imzalıdır Hakim · E-imzalıdır