İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/461 K.2025/766

Mahkememizde görülmekte olan Hakem Tayini (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili 02/07/2025 havale tarihli dava dilekçesi ile, Müvekkili ... ile davalı ... arasında ticari işletmenin işletilmesine ilişkin olarak 11.01.2021 tarihinde Adi Ortaklık Sözleşmesi akdedildiğini, anılan Sözleşme’nin 11.1 maddesinin “Taraflar, işbu sözleşme ve genel olarak adi ortaklıkları kapsamında yaşayabilecekleri uyuşmazlıkları sulh yoluyla çözmek için çaba harcayacaklardır. Bu çabaların sonuçsuz kalması durumunda, uyuşmazlıklarını tahkim yoluyla çözeceklerdir.

Tahkim, her bir tarafın seçeceği birer mali müşavir ve bu mali müşavirlerin seçeceği bir hukukçudan oluşan 3 kişilik hakem heyeti tarafından Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun tahkime ilişkin hükümleri uyarınca ve kesin olarak çözümlenecektir.

Tahkim yeri İstanbul olacaktır.” şeklinde olduğunu, işbu sözleşme’nin ilgili maddesinde de görüleceği üzere, sözleşme kapsamında doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin bir tahkim anlaşması öngörüldüğünü, bununla birlikte ilgili madde uyarınca tarafların, hakemlerin seçim usulünü de kararlaştırdığını, her iki tarafın da birer mali müşavir hakem belirlenmesi gerektiğini, süreç içerisinde müvekkilinin, davacıya defalarca ulaşmaya çalıştığı, davacı tarafından ilgili sözleşme'nin gereği olarak hakem tayini yapılmadığını, devam eden süreçte, müvekkil tarafından davalıya yönelik olarak hakem tayinine ilişkin olarak ...

9. Noterliğinin ... tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi gönderildiğini, davacı tarafından bu ihtarnameye yönelik olarak da hiçbir cevap verilmediğini ve sözleşme'nin 11.1 maddesine aykırı şekilde uyuşmazlığın çözümünü engellenmeye çalıştığını, hakem seçiminin kararlaştırılmasının taraflardan biri tarafından engellenmesi halinde bu sürecin mahkeme tarafından yürütüleceğinin hüküm altına alındığını, bu kapsamda gelinen aşamada sözleşme'nin 11.1 maddesi uyarınca müvekkili tarafından SMMM ...'un atandığını, HMK'nın 416/2 maddesi uyarınca davalı tarafından atanması gereken hakemin Mahkemece atanmasını talep ve dava etmiştir.

HMK 412.maddesinde: "...Tahkim sözleşmesi, tarafların, sözleşme veya sözleşme dışı bir hukuki ilişkiden doğmuş veya doğabilecek uyuşmazlıkların tamamı veya bir kısmının çözümünün hakem veya hakem kuruluna bırakılması hususunda yaptıkları anlaşmadır. Tahkim sözleşmesi, taraflar arasındaki sözleşmenin bir şartı veya ayrı bir sözleşme şeklinde yapılabilir.Tahkim sözleşmesi yazılı şekilde yapılır.

Yazılı şekil şartının yerine getirilmiş sayılması için, tahkim sözleşmesinin taraflarca imzalanmış yazılı bir belgeye veya taraflar arasında teati edilen mektup, telgraf, teleks, faks gibi bir iletişim aracına veya elektronik ortama geçirilmiş olması ya da dava dilekçesinde yazılı bir tahkim sözleşmesinin varlığının iddia edilmesine davalının verdiği cevap dilekçesinde itiraz edilmemiş olması yeterlidir.

Asıl sözleşmenin bir parçası hâline getirilmek amacıyla tahkim şartı içeren bir belgeye yollama yapılması hâlinde de tahkim sözleşmesi yapılmış sayılır. Tahkim sözleşmesine karşı, asıl sözleşmenin geçerli olmadığı veya tahkim sözleşmesinin henüz doğmamış olan bir uyuşmazlığa ilişkin olduğu itirazında bulunulamaz.

Yargılama sırasında tarafların tahkim yoluna başvurma konusunda anlaşmaları hâlinde, dava dosyası mahkemece ilgili hakem veya hakem kuruluna gönderilir..." şeklinde düzenleme yapılmış, HMK.nun 416.maddesinde de;"...1) Taraflar, hakem veya hakemlerin seçim usulünü kararlaştırmakta serbesttir.

Taraflarca aksi kararlaştırılmamışsa hakem seçiminde aşağıdaki usul uygulanır: a) Ancak gerçek kişiler hakem seçilebilir. b) Tek hakem seçilecek ise ve taraflar hakem seçiminde anlaşamazlarsa hakem, taraflardan birinin talebi üzerine mahkeme tarafından seçilir. c) Üç hakem seçilecek ise taraflardan her biri bir hakem seçer; bu şekilde seçilen iki hakem üçüncü hakemi belirler.

Taraflardan biri, diğer tarafın bu yoldaki talebinin kendisine ulaşmasından itibaren bir ay içinde hakemini seçmezse veya tarafların seçtiği iki hakem seçilmelerinden sonraki bir ay içinde üçüncü hakemi belirlemezlerse, taraflardan birinin talebi üzerine mahkeme tarafından hakem seçimi yapılır.

Üçüncü hakem, başkan olarak görev yapar. ç) Üçten fazla hakem seçilecek ise son hakemi seçecek olan hakemler yukarıdaki bentte belirtilen usule göre taraflarca eşit sayıda belirlenir. d) Hakemin birden fazla kişiden oluşması hâlinde en az birinin kendi alanında beş yıl ve daha fazla kıdeme sahip bir hukukçu olması şarttır.

(2) Hakemlerin seçim usulünü kararlaştırmış olmalarına rağmen; a) Taraflardan biri sözleşmeye uymazsa, b) Kararlaştırılmış olan usule göre tarafların veya taraflarca seçilen hakemlerin hakem seçimi konusunda birlikte karar vermeleri gerektiği hâlde, taraflar ya da hakemler bu konuda anlaşamazlarsa, c) Hakem seçimi ile yetkilendirilen üçüncü kişi, kurum veya kuruluş, hakemi ya da hakem kurulunu seçmezse, hakem veya hakem kurulunun seçimi, taraflardan birinin talebi üzerine mahkeme tarafından yapılır.

Mahkemenin, gerektiğinde tarafları dinledikten sonra bu fıkra hükümlerine göre verdiği kararlara karşı (Değişik ibare: 7101 S.K. m.58. R.G: 15.3.2018) "kanun yoluna" başvurulamaz. Mahkeme, hakem seçiminde tarafların sözleşmesini ve hakemlerin bağımsız ve tarafsız olması ilkelerini göz önünde bulundurur. Üçten fazla hakem seçilecek hâllerde de aynı usul uygulanır..." şeklinde düzenleme yapılmıştır.

Taraflar arasında akdedilen adi ortaklık sözleşmesinin 11.1 maddesinde ".. Taraflar, işbu sözleşme ve genel olarak adi ortaklıkları kapsamında yaşayabilecekleri uyuşmazlıkları sulh yoluyla çözmek için çaba harcayacaklardır. Bu çabaların sonuçsuz kalması durumunda, uyuşmazlıklarını tahkim yoluyla çözeceklerdir. Tahkim, her bir tarafın seçeceği birer mali müşavir ve bu mali müşavirlerin seçeceği bir hukukçudan oluşan 3 kişilik hakem heyeti tarafından Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun tahkime ilişkin hükümleri uyarınca ve kesin olarak çözümlenecektir. Tahkim yeri İstanbul olacaktır. .." şeklinde kararlaştırılmıştır.

Davacı tarafından sözleşmenin 11.1.maddesi ve HMK.nun 412.maddesi uyarınca ... 9. Noterliğinin ... tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile adi ortaklık sözleşmesi uyarınca muhattap ile aralarında çıkan ihtilafın çözümlenmesi için SMMM...'un hakem olarak seçildiği, ihtarnamenin tebliğinden itibaren 7 gün içerisinde de, kendi hakemlerini seçerek bildirmeleri gerektiği, davalı ...'ya ihtaren bildirilmiştir.

Davacı ve davalı arasında akdedilen Adi Ortaklık Sözleşmesinin Hakem Sözleşmesi başlıklı 11.1.maddesi uyarınca uyuşmazlıkların çözümü için tahkim yolunun kararlaştırıldığı görülmüştür.

Davacı tarafından taraflar arasındaki uyuşmazlığın çözümü için sözleşmenin Hakem Sözleşmesi başlıklı 11.1. maddesi uyarınca davalıya keşide ettiği ... 9. Noterliğinin ...tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile görevlendirdiği hakemi bildirmiş, iş bu bildirim tarihinden 7 gün içerisinde karşı tarafın kendi görevlendirdiği hakemin bildirilmesi talep edilmiş, ihtarnamenin davalıya tebliğ edilmesine rağmen davalının hakemini belirlemediği anlaşıldığından; HMK.nun 416 /1-c ve sözleşmenin 25. maddesi uyarınca, mahkememizce davalının hakemi olarak ...'un tayin edilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır