İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/773 K.2024/148

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /

Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; müvekkiline ait ... plakalı araç, ... plakalı aracın sebep olduğu 23.09.2022 tarihli kaza nedeniyle hasarlandığını, SBM kayıtlarına göre müvekkiline ait aracın kazada %0, ... plakalı aracın %100 kusurlu olduğunun bildirildiği, dava şartı arabuluculuk kapsamında ...

Arabuluculuk bürosunda ... dosya numaralı dosyasının anlaşamama ile sonuçlandığını, davaya konu 23.09.2022 tarihli trafik kazası neticesinde müvekkiline ait ... plakalı araçtaki hasar farkı ve değer kaybı bedeli tazminatının belirlenmesinin mümkün olmadığını ve kendisinden de böyle bir kalem belirlenmesinin beklenemeyeceğini, kaza sonucu müvekkiline ait araçta değer kaybı ve hasar kaybının meydana geldiğini beyanla HMK 107.maddesi uyarınca fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile;

müvekkiline ait araçta meydana gelen 100,00-TL Hasar ve 100,00-TL değer kaybı bedelinin kaza tarihinden itibaren işleyecek olan bankaların uyguladığı en yüksek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA /

Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle. Usule ilişkin olarak, müvekkili şirkete gönderilen dava dilekçesi ekinde zarara ilişkin hiçbir bilgi ve belgenin yer almadığını, 23.09.2022 tarihli tarihli kaza sonrasında hasar ihbarını yapılmadığını ve aracın ekspertize sunulmadığını, sigorta şirketinin eksperine inceleme fırsatı verilmediğinden usul eksikliğinin bulunduğunu, Esasa ilişkin olarak,

dava konusu trafik kazasına karışan ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde ... sayılı ve 27.05.2022/2023 vadeli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Poliçesi ile sigortalı olduğunu, müvekkili şirketin poliçeden kaynaklanan sorumluluğu kazanın poliçe vadesi içinde meydana gelmesi şartıyla poliçe teminat miktarı ile sınırlı olup;

kaza tarihi itibariyle sorumlu olduğu limitin 100.000,00-TL olduğunu, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun, Karayolları Trafik Kanunu ve Poliçe Genel Şartları gereğince “Karayolu”nda meydana gelen zararlarda poliçe limiti dahilinde sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve gerçek zararın tazmini ile sınırlı olduğunu, öncelikle kusur tespiti için dosyanın adli tıp kurumu trafik ihtisas dairesine sevki ile tarafların kusur durumuna ilişkin rapor alınmasını, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla dava konusu kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsünün tek başına kusurlu olmadığını, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla,

davacıya ait araçta meydana gelen hasar miktarının bilirkişi incelemesi ile tespiti gerektiğini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, sigorta poliçesi düzenleme tarihi 04/12/2021'den sonrası olduğundan Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A.5.maddesinde yer alan hüküm gereği, 04/12/2021 tarihinde yapılan değişiklik dikkate alınarak Ek.1'de yer alan formülasyona göre değer kaybı hesaplamasının yapılması gerektiğini, müvekkili şirket dava açılmasına sebebiyet vermediği gibi temerrüdünün de söz konusu olmadığını, bu nedenle faiz talepleri haksız olup reddi gerektiğini beyanla haksız davanın esastan reddine,

aksi halde dosyanın meydana geldiği iddia edilen değer kaybı konusunda uzman bilirkişiye tevdii ile rapor alınmasına, kusurun ve hasarın ispatlanamaması halinde davanın reddi ile yargılama harç ve giderleri ile ücreti vekaletin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

KANITLAR /

Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, davacı şirketin ticaret sicil kaydı celbedilmiş, davalı şirketin İTO kaydı çıkartılarak dosyamız arasına alınmış, hasar dosyaları celbedilmiş, davaya konu ... ve ... plakalı araçların malik ve ruhsat bilgileri ile trafik tescil kayıtları celbedilmiş, ... plakalı aracın tramer kaydı celbedilmiş ve dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptılarak bilirkişi raporu alınmıştır.

Mahkememizin 14/12/2023 tarihli duruşmasının (1) numaralı ara kararı ile; ''Davalı ... Sigorta A.Ş. Vekilinin özel dava şartı itirazının dava tarihinden önce davalıya başvuruda bulunulduğu anlaşılmakla reddine'' karar verilmiştir.

Mahkememizin 23/02/2023 tarihli duruşmasının (9) numaralı ara kararı ile; "...davacının iddiası, davalının savunması ve tüm dosya kapsamına göre ön inceleme duruşmasında tespit edilen uyuşmazlıkların halli için dosya üzerinde GÜNSÜZ OLARAK, mahkememizce re'sen seçilecek değer ile hasar kaybı ve kusur konularında uzman bilirkişiler marifetiyle bilirkişi incelemesi yaptırılmasına" dair karar verilmiş ve işbu doğrultuda hasar ve kazanç kaybı konusunda uzman bilirkişi İsmet Akıl tarafından tanzim edilen 24/10/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;

1- KUSUR DURUMU DEĞERLENDİRİLMESİ NETİCESİNDE ;

- ... plakalı kamyonet sürücüsü ...'nün maddi hasarlı dava konusıı trafik kazasında %100 (yüzde yüz) oranında asli derecede kusurlu olduğu,

- Nizam ve kurallara uygun olarak park edilen ... plakalı otomobil sürücüsü ...'in maddi hasar ile neticelenen trafik kazasında kusursuz olduğu ,

2-MADDİ HASAR İLE NETİCELENEN OLAY:

Davacı tarafın maliki bulunduğu ... plakalı otomobilin olay tarihinde maddi hasar ile neticelenen kazaya karıştığı, aracın hasarlı renkli resimleri doğrultusunda araçta boya ve söküp takma işçiliği yapıldığı, araçta tespit edilen hasar miktarının KDV dahil toplam 4.500,00-TL hasar tespit edildiği, tespit edilen hasar miktarının piyasa şartlarına göre uyumlu ve kadri maruf olduğu,

3-DEĞER KAYBI YÖNÜNDÜN DEĞERLENDİRME NETİCESİNDE;

Davacı tarafın sahibi bulunduğu ... plakalı otomobilin Anayasa Mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda yapılan değer kaybı tespitinin KDV dahil 10.000-TL olduğu görüş ve kanaati bildirilmiştir.

Bilirkişi raporu teknik açıdan yeterli, denetime açık ve bilimsel verilere dayalı görülerek Mahkememizce hükme esas alınmıştır.

Davacı vekili 20/12/2023 tarihli bedel arttırım dilekçesi ile; dava dilekçesinde talep ettikleri değer kaybı tazminatı taleplerini 9.900,00-TL arttırarak 10.000,00-TL'ye, hasar bedeli tazminatı taleplerini ise 4.400,00-TL arttırmak suretiyle 4.500,00-TL'ye çıkarttıklarını beyanla toplam 14.500,00-TL bedele kaza tarihinden itibaren mevduata uygulanacak olan en yüksek faiz oranı işletilmesine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı taraflar tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE /

Dava, trafik kazası nedeniyle 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91 vd. maddeleri ile 97 maddesi kapsamında zorunlu mali sorumluluk sigortacısına yönelik maddi tazminat talepli eda davasıdır.

HMK'nun 320 maddesi uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; dava konusu kazada tarafların kusur durumunun ne olduğu, dava konusu ... plakalı araçta kaza sonucu hasar ve değer kaybı zararlarının meydana gelip gelmediği, meydana gelen gerçek hasar miktarı ile değer kaybı tutarının ne olduğu, davacıya ödeme yapılıp yapılmadığı, eğer yapılan ödeme var ise yapılan ödemeler de göz önünde bulundurulduğunda davacının bakiye hasar miktarı ile değer kaybı alacağının varlığı ve miktarı, bu zararların davalıdan talep edilip edilemeyeceği noktalarında toplandığı tespit edilmiştir.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85 maddesinde düzenlenen motorlu araç işleten ile araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin sorumluluğunun hukuki niteliği kural olarak tehlike sorumluluğudur.

Mezkur Kanunun 85/1 maddesi uyarınca "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." Yine aynı kanunun 58/son maddesi uyarınca "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi,

aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." Bu düzenlemeler kapsamında motorlu araç işletenin veya teşebbüs sahibinin, motorlu aracın işletilmesi nedeniyle ortaya çıkan zararlardan sorumluluğu kusur(haksız fiil) sorumluluğu olmadığı gibi, objektif özen yükümlülüğünün ihlaline dayanan olağan sebep sorumluluğu niteliğinde de değildir.

Tehlike sorumluluğu niteliğindeki bu sorumluluğun doğması için, motorlu aracın işletilmesine özgü tipik tehlikenin gerçekleşmesi yeterli olup motorlu araç işletenin veya teşebbüs sahibinin kusuru yahut objektif özen yükümlüğünü ihlali aranmaz. Motorlu taşıt işletenin olağan sebep sorumluluğu istisna olup 2918 Sayılı Kanun'un 85/3 fıkrasında düzenlenmiştir.

Buna göre işletme haline olmayan bir motorlu aracın sebep olduğu trafik kazasından dolayı işletenin sorumlu tutulabilmesi için, zarar görenin, kazanın oluşumunda işleten veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere ilişkin bir kusurun varlığını veya araçtaki bozukluğun kazaya sebep olduğunu ispat etmesi gerekir. Somut olayda meydana gelen trafik kazası aracın işletilmesi sırasında meydana geldiğinden, işletenin sorumluluğunun tehlike sorumluluğu olduğunda şüphe yoktur.

Bu sebeple işleten ancak kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilir.

Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1.maddesi ile motorlu araç işleten veya teşebbüs sahibine zorunlu mali sorumluluk sigortası yapma mecburiyeti getirilmiştir. Bu düzenleme ile sigortacının, motorlu taşıt işletenin veya teşebbüs sahibinin motorlu taşıtın işletilmesinden doğan sorumluluğunu teminat ile sınırlı olmak üzere karşılaması amaçlanmıştır. Aynı kanunun 92 maddesinde ise zorunlu trafik sigortacısının hangi zararlardan sorumlu olmadığı tahdidi biçimde sayılmıştır. Maddeye göre; aşağıdaki hususlar zorunlu mali sorumluluk sigortacısının sorumluluğu dışındadır:

"a) İşletenin; bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler,

b) İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler,

c) İşletenin; bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler,

d) Bu Kanunun 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler,

e) Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar,

f) Manevi tazminata ilişkin talepler.

g) Hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminat talepleri,

h) İlgililerin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat talepleri,

i) Bu Kanun çerçevesinde hazırlanan zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları ve ekleri ile tanımlanan teminat içeriği dışında kalan talepler."

Anılan düzenlemeler, iddia, savunma, dosya içeriği deliller ve alınan bilirkişi raporuna göre; dava konusu kazanın meydana gelmesinde ... plakalı kamyonet sürücüsü ...4.500,00-TL hasar tespit edildiği, 10.000,00-TL'de değer kaybının oluştuğu, davalının 4.500,00-TL hasar onarım bedeli ve 10.000,00-TL değer kaybı olmak üzere toplam 14.500,00-TL maddi tazminattan 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91 vd. maddeleri ile 97 maddesi kapsamında sorumlu olduğu kanaatine Mahkememizce varıldığından davanın 20/12/2023 harçlandırma tarihli dilekçe ile talep edilen tutar üzerinden kabulü ile,

4.500,00-TL hasar onarım bedeli ve 10.000,00-TL değer kaybı olmak üzere toplam 14.500,00-TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 17/10/2022 -davalıya başvuru tarihi 04/10/2022 tarihi olarak kabul edildiğinden 8 iş günü sonrası- tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile -... plakalı aracın trafik kaydının hususi olması nedeni ile- birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

Katip · ¸ Hakim · ¸