İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/446 K.2024/801

Mahkememizde görülmekte olan 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (İtirazın İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /

Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; müvekkili şirkete ait ... mağazasında alışveriş yapan Issas Kayyal adlı müşterinin alışveriş sonrası kart hamili olarak davalı şirket olan ...A.Ş.'ye ... itiraz numarası ile harcama itirazında bulunması akabinde müvekkili şirketin hesabından onayı olmadan hukuka aykırı şekilde 11.478,40-TL kesinti yapıldığını, bu kapsamda davalı tarafından öncelikle 12.910,40-TL kesinti yapılmış akabinde 1.432,00-TL bilinmeyen bir nedenle iade edildiğini, bu nedenlerle müvekkili şirketin, öncelikle davalı şirkete ...

29.Noterliğinden ... yevmiye numarası ile ... tarihli ihtarnamenin gönderildiğini, ihtarnameye herhangi olumlu olumsuz cevap alamaması akabinde ise borçlu şirket ile aralarındaki ticari ilişkiden kaynaklanan işbu haksız ve hukuka uygun olmayan kesinti üzerine 11.478,40-TL tutarlık alacağı için ... 22. İcra Müdürlüğü ...

E. sayılı dosyası üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından borcun tamamına, fer'ilerine ve faizlerine itiraz edildiğini, arabuluculuk sürecinde de uzlaşılamamış olduğundan işbu itirazın iptali davasını açma zaruretinin hasıl olduğunu beyanla taleplerinin kabulü ile, davalının/borçlunun ...

22.İcra Müdürlüğü'nün ...E. sayılı dosyasına yapmış olduğu haksız ve kötü niyetli itirazın iptaline ve takibin devamına, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 11.478,40 TL'nin ve bu tutara ilişkin işlemiş faizin, icra vekalet ücretinin takip harç ve masraflarının taraflarına iadesine, davalının/borçlunun haksız ve kötü niyetli iddiaları karşısında takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama masraf ve giderleri ile vekalet ücretinin davalı şirketten tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 27/07/2023 tarihli dilekçesi ile; dava dilekçesinin netice talep kısmında yazılana göre hareket edilmesini ve taleplerinin bu şekilde olduğunu belirttiklerini, asıl alacak miktarının 11.478,40-TL olduğunu, takip tarihine kadar işlemiş faiz ile beraber tutarın 11.644,05-TL'ye denk geldiğini, bu noktada harç tamamlanması gerekmesi halinde taraflarına süre verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA /

Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle.

Usule ilişkin olarak, dava konusu, ... kapama bedellerinin, davacının iş yerinde müvekkili bankanın POS cihazı ile kart hamillerinin harcama itirazı gereği yapılmış kesintiler olduğunu ve tutarların hamillerin kartlarına iade olduğunu, kesinti yapıldığı andan itibaren, paranın mülkiyetinin de 3. Şahsa geçtiğini, müvekkili bankanın söz konusu tutar üzerinde herhangi bir tasarruf yetkisi kalmadığını, yapılan kesinti nedeni ile müvekkili bankanın herhangi bir zenginleşmesinin söz konusu olmadığını, mülkiyetinde olmayan bir tutar ile ilgili müvekkiline husumet yöneltilmesinin mümkün bulunmadığını, bu noktada; ürünlerin kime satıldığı,

bedelinin kimden alındığı belli iken, müvekkili bankaya husumet yöneltmesi mümkün olmadığını, bu nedenle ürün bedellerinin dava dışı İssas Kayyal'dan talep etmesi gerektiğini, müvekkili bankanın yalnızca Uluslararası ...

Kurallarını uyguladığını, kanuna, sözleşmeye ve BDDK talimatlarına uygun bir şekilde işlemleri gerçekleştirdiğini, işbu sebeple davanın müvekkili banka açısından husumet yokluğundan reddi gerektiğini, Esasa ilişkin olarak, dava konusu işlem ... kuralları ile davacı ile imzalanan Üye İşyeri Sözleşmesi gereğince gerçekleştirilmiş olup hukuka uygun olduğunu, uyuşmazlık konusu tutarın, müvekkili banka tarafından davacının iş yerine ait pos cihazından gerçekleştirilen kredi kartı işlemine konu ... (harcama itirazı) nedeniyle tahsil edilerek, kart hamiline gönderildiğini, müvekkili bankanın, davacının sahip olduğu Üye İş Yeri ile alakalı ...

(Harcama itirazları) kaynaklı kesinti yapma hakkının mevcut olduğunu, huzurdaki davanın reddi gerektiğini, davacının tacir olduğunu, basiretli bir tacir gibi davranma yükümlülüğü bulunan davacının davasının öncelikle bu bakımdan reddi gerektiğini, emsal yargı kararları gereğince de, kart hamilinin harcama itirazı işlemlerine ilişkin olarak üye işyerinin bankanın belge ve bilgi talebine süresinde cevap vermemesi halinde finansal sorumluluk üye işyerinde olduğunu beyanla fazlaya ilişkin her türlü dava ve talep hakları saklı kalmak üzere, husumet itirazının kabulü ile davanın öncelikle husumet yokluğundan reddine,

esasa ilişkin cevapları uyarınca, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

KANITLAR /

Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, ... 22.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası UYAP üzerinden celbedilmiş, davacı şirketin ve dava dışı.... A.Ş.'nin İTO kaydının tamamı, davalı bankanın ise İTO kaydının bir kısmı çıkartılarak dosyamız arasına alınmış, davalı bankanın ticari defter ve belgeleri ile dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptılarak bilirkişi raporu alınmıştır.

Mahkememizin 21/12/2023 tarihli duruşmasının (2) numaralı ara kararı ile; ''Davacı vekilinin tanık dinletme talebinin tanık dinletmek istediği hususların tanıkla ispatı mümkün olmamakla reddine'' karar verilmiştir.

Mahkememizin 12/12/2024 tarihli duruşmada ''Davalı vekilinin husumet itirazının -taraflar arasında akdedilen Üye İşyeri Sözleşmesi nazara alınarak- reddine'' karar verilmiştir.

Mahkememizin 21/12/2023 tarihli duruşmasının (6) numaralı ara kararı ile; "Davacının iddiası, davalının savunması ve tüm dosya kapsamına göre, ön inceleme duruşmasında tespit edilen uyuşmazlıkların halli için DAVALI bankanın Ticari Defter ve belgeleri ile dosya üzerinde .. bilirkişi incelemesi yaptırılmasına" dair karar verilmiş ve işbu doğrultuda bankacı bilirkişi ... tarafından tanzim edilen 23/05/2024 tarihli bilirkiş raporunda özetle;

-Taraflar arasındaki ihtilafın, dava dışı kart hamili tarafından itiraz edilen harcama işlemine ilişkin belgelerin, doğru firmadan talep edilip edilmediği noktasında toplandığının görüldüğü ancak, davacı tarafından düzenlenen Üye İşyeri Başvuru formunda yer alan e-posta adresi (...) ile davaya konu işleme ait belge talebi için davalı banka arafından gönderilen e-posta adresinin (...) uzantısının(...) aynı olduğu, diğer bir deyişle e-postanın aynı şirkete gönderildiği, ayrıca gönderilen e-postada belgelerin davacı şirketin üye işyeri yetkilisinden özellikle talep edildiğinin tespit edildiği,

bu sebeple, talep edilen belgelerin süresinde ibraz edilmemesinden dolayı, davalı bankaya atfedilebilecek bir sorumluluk bulunmadığı kanaati oluştuğu, bu durumda, Üye İşyeri Sözleşmesinin 13.maddesi ve Kartlı Ödeme Sistemleri Kuralları uyarınca belgelerin zamanında sunulmamasından dolayı, davacı bankanın itiraz edilen işleme ilişkin tutarı davacının hesabına borç kaydedebileceğinin değerlendirildiği, diğer bir ifadeyle davalı banka tarafından davacının hesabından yapılan kesintinin, ... kuralları ile taraflar arasında imzalanan üye işyeri sözleşmesi gereğince gerçekleştirilen bir işlem olduğu kanaatine ulaşıldığı,

bu durumda, huzurdaki davanın esasını oluşturan ... 22.İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı icra takibinden dolayı, davacının davalı bankadan talep edilebilir bir alacak tutarının bulunmadığı, ... görüş ve kanaati bildirilmiştir.

Mahkememizin 04/07/2024 tarihli duruşmasının (1) numaralı ara kararı ile; "...davacı vekilinin bilirkişi raporuna yönelik beyan ve itirazlarının değerlendirilmesi ve beyan ve itirazlarını karşılayacak mahiyette ek rapor tanzimi için dosyanın önceki BANKACI bilirkişi ...'e tevdiine" dair karar verilmiş ve işbu doğrultuda bankacı bilirkişi ... tarafından tanzim edilen 23/08/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;

-Tüm delillerin takdiri tamamen sayın Mahkemeye ait olmak üzere, davacı tarafın beyan ve itirazlarının bir kez daha ayrıntılı olarak değerlendirildiği, davacı tarafın beyan ve itirazları konusunda 23/05/2024 tarihli Kök Raporunda belirtilen görüşünün özünde bir değişiklik bulunmadığı görüş ve kanaati bildirilmiştir.

Bilirkişi raporları dosya kapsamına uygun, bilimsel verilere dayalı, teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli bulunduğundan Mahkememizce hükme esas alınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE /

Davanın, alacağın tahsili amacı ile başlatılan ilâmsız icra takibine vâki itirazın İİK'nun 67.Maddesi uyarınca iptali ve icra inkâr tazminatının tahsili davasıdır.

... 22.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyası kapsamından; davacı tarafın davalı/borçlu hakkında toplam 11.644,05-TL alacağın ödetilmesi istemiyle ve ilamsız takip yoluyla icra takibinde bulunulduğu ve fakat davalı tarafından yasal süresi içinde vaki itirazı sonucu, icra takibinin İİK'nın 62.maddesi uyarınca durduğu saptanmıştır. İcra takibine vaki itirazın davacı tarafa tebliği durumu ve dava tarihine nazaran da, bu itirazın iptali davasının İİK.nun 67. maddesi hükmünde öngörülen ve hak düşürücü nitelikteki bir yıllık süresi içinde açıldığı da tespit olunmuştur.

HMK'nun 320/2 maddesi uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının;davacının, davalı bankanın kendisinden yaptığı kesinti nedeniyle alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise alacağının varlığı ve miktarı, temerrüt, işlemiş faiz ve icra-inkar tazminatı talep koşullarının oluşup oluşmadığı başka bir deyişle davalı bankanın dava konusu yaptığı kesintinin ... kuralları ile davacı ile imzalanan üye işyeri sözleşmesi gereğince gerçekleştirilen bir işlem olup olmadığı, şayet böyle bir işlem ise bu işlemin hukuka uygun olup olmadığı ve davalının icra takibine vaki itirazının ve husumet itirazının haklı olup olmadığı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir.

Özel hukuka ilişkin bir uyuşmazlıkta, hâkim kural olarak, doğduğu iddia edilen bir hukuksal sonucun, gerçekten doğup doğmadığını belirleyebilmek için o hukuksal sonucu öngören hukuk kuralındaki olumlu veya olumsuz koşulların (öğe olayların), somut olarak ortaya çıkıp çıkmadıklarını kendiliğinden araştıramaz. O hukuksal sonucun doğduğunu iddia eden tarafın, gerçekleşmesi gereken koşulların, somut olarak gerçekleştiğini ispat etmesi gerekir.

Genel ispat kuralı gereğince, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür (MK m.6). Bu bakımdan bir olguya bağlanan hukuksal sonuçtan kendi lehine haklar çıkaran taraf, o olguyu ispat yükü altındadır (HMK m.190/1). Somut olayda ispat yükünün, çekişmeli olgulardan kendi lehine haklar çıkaran davacı taraf üzerinde olduğu kabul edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; eldeki davada ispat külfetinin davacı taraf üzerinde olduğu, Mahkememizce teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli bulunarak hükme esas alınan bilirkişi raporlarında da belirtildiği üzere talep edilen belgelerin süresinde ibraz edilmemesinden dolayı, davalı bankaya atfedilebilecek bir sorumluluk bulunmadığı, bu durumda, Üye İşyeri Sözleşmesinin 13.maddesi ve Kartlı Ödeme Sistemleri Kuralları uyarınca belgelerin zamanında sunulmamasından dolayı, davacı bankanın itiraz edilen işleme ilişkin tutarı davacının hesabına borç kaydedebileceğinin değerlendirildiği,

diğer bir ifadeyle davalı banka tarafından davacının hesabından yapılan kesintinin, ... kuralları ile taraflar arasında imzalanan üye işyeri sözleşmesi gereğince gerçekleştirilen bir işlem olduğu kanaatine Mahkememizce de ulaşılması nedenleriyle Mahkememizce ispat edilemeyen davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Yukarıda açıklanan nedenlerle;

Katip · ¸ Hakim · ¸