İstanbul 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/660 K.2025/651

Mahkememizde görülmekte olan 6361 Sayılı Finansal Kiralama, Faktöring Ve Finansman Şirketleri Kanunundan Kaynaklanan (Alacak) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ -İSTEM /

Davacı vekili dava dilekçesinde ve özetle; dava dışı ... Şirketi ile davalı banka arasında akdedilen 01.01.2006 tarihli Genel Kredi Sözleşmesi akdedildiğini, kredi sözleşmesinin akdedilmesinin nedeni davadışı ... Şirketi'nin ...tarafından Kamu İhale Kanunu'na göre açtığı ihaleye iştirak için gerekli olan Kesin Teminat Mektuplarının davalı bankadan alınarak ilgili idareye teslim edilmesi amacına yönelik olduğunu, bu kapsamda dava dışı ...

Şirketi'nin kullandığı teminat mektuplarının riskinin temini amacıyla yine dava dışı 3.kişi olan ... adına kayıtlı olan ... İli ... İlçesi ...

Mahallesinde kain tapunun 190 Ada 21 Parsel sayısına kayıtlı 494,00 metrekare yüzölçümlü arsa üzerinde A Giriş Zemin Kat 2 nolu .. arsa paylı kat irtifakı tesis edildiğini, taşınmaz üzerinde davalı banka lehine ... tarih ve ... yevmiye sayısıyla 250.000,00-TL meblağlı 1.derecede ipotek tesis edildiğini, ipotek tesis edildikten sonra davalı banka tarafından dava dışı ...

Şirketi'ne 05/07/2006 tarih, ... numaralı, ... seri numaralı ve 12.600,00-TL meblağlı,... tarih, ... numaralı, ... seri numaralı ve 9.216,00-TL meblağlı olmak üzere toplamda 2 adet kesin ve süresiz teminat mektubu verildiğini, müvekkili tarafından 22.04.2011 tarihinde verilen taahhütname ile mevcut ipoteğin müvekkil adına kayıtlı olan ... İli ... İlçesi ...

Mahallesinde kain tapunun 190 Ada 21 Parsel sayısına kayıtlı 494,00 metrekare yüzölçümlü arsa üzerinde A Giriş Zemin Kat 1 nolu 618/15 arsa paylı kat irtifakı tesis edilmiş taşınmaz üzerine mevcut ipoteğin trampa edilmesine muvafakat edilerek ... tarih ve ... yevmiye sayısıyla davalı banka lehine 1.derecede 250.000,00-TL meblağlı ipotek trampa edildiği, ancak dava dışı ...

Şirketi tarafından ... tarafından Kamu İhale Kanunu'na göre açtığı ihalede ihaleyi kazanamadığını ihalenin ipoteğin teminat olarak verildiği firma tarafından kazanılamaması üzerine bu kişi tarafından teminat mektuplarının iadesi amacıyla yapılan başvurunun ihaleyi açan kurum tarafından 18.11.2019 tarih ve ... sayılı cevap yazısı ile kuruma verilen teminat mektuplarını iadesi için 29.09.2008 tarih ve 27012 (2.Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan Sosyal Güvenlik Kurumu Prim ve İdari Para Cezası Borçlarının Hak Edişlerden Mahsubu, Ödenmesi ve İlişiksizlik Belgesinin Aranması Hakkında Yönetmelik hükümleri gereğince işlem yapılarak,

sonucunun aynı yönetmelikle belirlenen süreler içinde şirkete bildirilmesi ve borcunun bulunmadığının tespit edilmesi halinde SGK, ilişiksizlik belgelerinin nüshalarının şirkete verilmesi halinde teminat mektuplarının iade edileceğinin ifade edildiğini, ancak aradan 8 yıl geçmesine rağmen davalı banka tarafından ipotek kaldırılmadığı gibi dava dışı ...

Şirketi tarafından cevap yazısında belirtilen şartlar yerine getirilmediğinden müvekkiline ait tapu kayıtlarında yer almaya devam ettiğini, iyiniyetli olan müvekkilinin banka tarafından verilen teminat mektubu komisyon bedellerini ödemekle mükellef olmamasına rağmen bugüne kadar tahakkuk etmiş tüm komisyon bedellerini eksiksiz ödediğini, kaldı ki teminat mektubunu alan dava dışı ...

Şirketi 18.02.2015 tarihinde sicilden terkin edildiğini, yani söz konusu şirketin dava tarihi itibariyle resmi ve fiili olarak aktif olmadığını belirterek ipotek ile teminat altına alınan alacağın teminat mektuplarının verildiği kurum tarafından kamu ihalesinin neticelenmemiş olması ve ortada teminat mektubunun nakde çevrilmesini gerektirecek bir alacak veya zararın bulunmaması,

teminat mektuplarının verildiği ... tarafından 11 yılı aşkın süredir teminat mektuplarının nakde çevrilmesi yoluna başvurulmamış olması ve bu durumda ilgili kurumun ihale nedeniyle herhangi bir zararının bulunmamasının açık olarak ortada olması,davalı bankanın kredi sözleşmesi kapsamında verdiği teminat mektupları komisyon bedellerinin bugüne kadar müvekkil tarafından düzenli olarak ödenmiş olması nedeniyle bankanın zararının bulunmaması, lehine ipotek verilen şirketin faaliyette olmaması ve bu şirketin hissedarlarına 11 yıldır ulaşılamaması nedeniyle ilgili borçsuzluk belgesinin alınmasının yasal olarak mümkün bulunmaması,

... yazılacak müzekkere sonucunda bildirilecek alacak miktarının (ki teminat mektubu bedelleri olan 21.816,00-TL ile sınırlı olarak) müvekkili tarafından ödenme güvencesi de verildiği gözetilerek, ipoteğin dayanağı olan kredi sözleşmesinde imzası bulunmaması nedeniyle, bu kredi sözleşmesinden sorumluluğu bulunmadığından 2004 sayılı İcra İflas Kanunu’nun 150/c.3 maddesi gereğince ipoteğin fekkine karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA /

Davalı vekili cevap dilekçesinde ve özetle; görevli mahkemenin Ticaret Mahkemesi olduğunu, arabuluculuğa başvurulmaması nedeni ile açılan davanın usulden reddi gerektiğini, davanın taşınmazın aynına ilişkin olması nedeni ile yetkisiz mahkemede açıldığını, müvekkili bankanın, dava dışı ...'a kredi sözleşmesi kapsamında bir kredi limiti tahsis ettiğini ve geri ödenmesini temin etmek amacıyla da yasal bir güvence talep ettiğini, bunun üzerine, kredi ilişkisinin güvencesi olarak,

başkaca bir kısım kefaletler ile birlikte, MK m.881 uyarınca, yine dava dışı ... adına kayıtlı bir adet taşınmaz üzerine ipotek kurulduğunu, dava dilekçesinde detayları verilmiş olan ipotek kaydının, ''üst sınır ipoteği'' hükmünde tesis edildiğini, (MK. m.850) bu ipotek türünün yasa gereği doğmuş ve doğacak tüm risklerin teminatı olarak tesis edildiğini ve teminat kapsamının maddi üst sınırı ipotek akit tablosunda açıkça gösterildiğini, dava dışı ...ve davacı arasındaki bir kısım özel münasebetler nedeni ile müvekkili Bankaya aynı yerin yalnızca kapı numaraları değişmek üzere davacı adına trampa yapılması teklifi yapıldığını,

ve yine davacı/malikin kendi rızası ve muvafakati ile söz konusu trampanın gerçekleştiğini, davacının dava konusu etmek istediği ipotek kaydının fek edilebilmesi için yasanın somut olarak aradığı hiç bir şartın gerçekleşmediğini, öncelikle kredi tarafları arasındaki sözleşmesel ilişkinin devam ettiğini, davacı yanın iddia ettiği gibi, taraflar arasındaki ilişkinin tek dayanağının bahsedilen Genel Kredi Sözleşmesi (GKS) olmadığını,

davalı bankanın bir katılım bankası olduğunu uygulamada kredi talebinde bulunan müşterilerine belirli bir limit tahsis ettiğini ve kredi sözleşmesinde taraflarca belirlenmiş olan bu limit ile bunu güvence altına alacak teminatlar mukabilinde devamlılık arz eden kullandırmalar yapıldığını, kredilere mahsuben yapılan geri ödeme nispetinde de tekrar limit açıldığını, dava konusu somut olayda da, müvekkil/davalı Banka ile kredili müşterisi şirket arasındaki kredi münasebetinin bu şekilde olduğunu, halen anılan kredi ilişkisi kaynaklı olarak verilen teminat mektuplarının iade edilmediğini,

bu nedenle güncel olarak sözleşme ilişkisinin devam ettiğini, dava konusu somut olayımızda ipotek belgesinde geçerlilik ve fek için bir tarih kararlaştırılmadığından bu minvalde ipotek verenin sorumluluğunun da BK m.601 gereğince süresiz kefalet hükmünde değerlendirileceğini, davanın ... Şti.' ne ihbar edilmesi gerektiğini belireterk davanın usulden ve esastan reddini talep etmiştir.

KANITLAR /

Taraflarca gösterilen deliller toplanmış, tapu kayıtları celbedilmiş, dava dışı ... Ltd. Şti.'nin sicil dosyası celbedilmiş ve dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak bilirkişi raporu alınmıştır.

... 5. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasından hazırlanan bilirkişi raporunda; dava dışı ... inşaat ve tıbbi malzeme san ve dış ticaret limited şirketi ile davalı banka arasında 01/01/2006 tarihli kredi sözleşmesinin imzalandığı ve taşınmaza ... adına kayıtlı iken 250.000 TL meblağlı birinci dereceden ipotek tesis edildiği, banka tarafından ... şirketine 12.600,00 TL ve 9.216,00 TL meblağlı toplamda iki adet kesin ve süresiz teminat mektubu verildiği,

5510 sayılı kanuna göre kesin teminatın iadesini "prim ve idari para cezası borçlarının hak edişlerden mahsubu, ödenmesi ve ilişiksizlik belgesinin aranması başlıklı 90. Maddesinin değişik 2. Fıkrasına göre işverenlerin hakedişlerinin kuruma idari para cezası, prim ve prime ilişkin borçlarının olmaması kaydıyla ödeneceği hususunun belirlenip kesin teminatların ise ihale konusu iş ile ilgili olarak Sgk borçlarının bulunmadığının tespit edilmesinden sonra iade edileceği, ilişiksizlik belgelerinin alınmadığı, dava dışı ... şirketinin riskinin devam ettiği ve iade koşullarının oluşmadığı belirtilmiştir.

... 5.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 03/03/2022 tarih, ...Esas ve ... Karar sayılı ilamı ile; "1-Davanın reddine...'' karar verildiği, verilen karara karşı davacı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurması üzerine dosyanın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine gönderildiği, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 7.Hukuk Dairesinin 30/04/2025 tarih, ... Esas ve ... Karar sayılı ilamı ile;

"1-Davacı vekilinin istinaf başvuru talebinin KABULÜNE,

2-... 5.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 03/03/2022 tarih, ... Esas, ...Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

3-Dosyanın dairemiz kararına uygun şekilde işlem yapılmak ve yeniden karar verilmek üzere mahalli mahkemesine GÖNDERİLMESİNE..." karar verilerek dosyanın ... 5.Asliye Hukuk Mahkemesine gönderildiği ve ... 5.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin... Esas sayılı sırasına kaydedildiği anlaşılmıştır.

... 5.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 11/07/2025 tarih,... Esas ve... Karar sayılı ilamı ile; "1-HMK 114 ve 115 maddeleri gereğince dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine, Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, HMK 20.maddesi gereğince karar kesinleştiğinde ve 2 haftalık süre içerisinde talep halinde dosyanın görevli İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine,..." karar verilerek dosyanın Mahkememize gönderildiği ve Mahkememizin 2025/660 Esas sayılı sırasına kaydedildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizin 02/10/2025 tarihli duruşmasında; ''Davalı vekilinin arabuluculuk dava şartı itirazının; eldeki davanın açılış tarihi olan 01/04/2019 tarihi itibariyle ''İpoteğin Fekki'' davaları arabuluculuk dava şartına tabi olmadığından reddine'' karar verilmiştir.

Bilirkişi raporu dosya kapsamına uygun, bilimsel verilere dayalı, teknik anlamda yeterli ve denetime elverişli bulunduğundan Mahkememizce hükme esas alınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE /

Dava, davacı adına kayıtlı ... İli, ... İlçesi, ... Mah., 190 ada 21 parsel, Zemin Kat, A Blok, 1 nolu bağımsız bölüm sayılı taşınmaz üzerindeki davalı lehine tesis edilmiş ipoteğin terkini istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık noktalarının; Mahkememizin görevli olup olmadığı ve ipoteğin fekki koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.

Medeni Yasa'nın 6. maddesine göre "Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür." Medeni Yasa'nın bu hükmü 6100 sayılı Hukuk Yargılama Yasası'nın 190. maddesi 1. fıkrasında bir başka biçimde yinelenmiş olup; " İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir" denilmiştir. Bu bağlamda kural olarak davanın taraflarından her biri iddiasını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür.

Eldeki dava ile, dava dışı ...Ltd. Şti. İle davalı banka arasında Genel Kredi Sözleşmesi imzalandığı, kullanılan kredinin teminatını teşkil etmek üzere dava dışı ... adına kayıtlı ... İli, ... İlçesi, ... Mah., 190 ada 21 parsel, Zemin Kat, A Blok, 2 nolu bağımsız bölüm sayılı taşınmaz üzerine 03/07/2006 tarihinde davalı banka lehine 250.000 TL tutarlı ipotek tesis edildiği, ipotek tesis tarihinden sonra davalı bankanın dava dışı ... Malzeme San. Ve Tic. Ltd.

Şti. lehine ...Müdürlüğü’ne 05/07/2006 tarihli, 9.216,00 TL ve 12.600,00 TL tutarlı iki adet teminat senedi mektubu sunduğu, teminat mektuplarının henüz bankaya iade edilmediği, davacının 22/04/2011 tarihli muvafakati ile bahse konu ipoteğin davacı adına kayıtlı ... İli, ... İlçesi, ... Mah., 190 ada 21 parsel, Zemin Kat, A Blok, 1 nolu bağımsız bölüm sayılı taşınmaz üzerine aynen işlendiği anlaşılmıştır.

Davacı vekili ipotek işleminin dayanağı olan kredi sözleşmesinde müvekkilinin imzası bulunmadığından müvekkilinin bu kredi sözleşmelerinden teminat mektubu bedelleri olan 21.816,00-TL dışında herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, teminat mektuplarının bu ihale için verilmiş olması ve de ihalenin gerçekleşmemiş ve artık gerçekleşmeyecek olması nedeniyle verilen teminat mektuplarının kullanılması gibi bir hususun söz konusu olmadığını, teminat bedelinin davalı bankaya ödeyebileceklerini belirterek ipoteğin fekki talebinde bulunmuştur.

Yukarıdaki açıklamalar ışığında ve tüm dosya kapsamı birlikte ele alındığında; davacı tarafından 25/04/2011 tarihinde edinilen ... mah. 190 ada, 21 parselde kayıtlı 1 nolu bağımsız bölüm üzerindeki ...

Bankasının 250.000 TL bedelle ipoteğinin bulunduğu ve bu ipoteğin fekkinin talep edilip taşınmazın dava dışı ... şirketinin davalı banka ile olan 01/01/2006 tarihli genel kredi sözleşmesine istinaden dava dışı şahsa ait iken taşınmaza 250.000 TL bedelle ipotek tesis edildiği ve banka tarafından 2 adet teminat mektubunun dava dışı şirkete verildiği ancak söz konusu teminat mektubunun iptal edildiği veya bankaya ibrazının söz konusu olmadığı ve 12.600,00-TL ve 9.216,00 TL meblağlı toplamda iki adet kesin ve süresiz teminat mektubunun dava dışı şirket tarafından bankaya olan riskinin devam ettiği ve ilişiksizlik belgelerinin alınmadığı,

bu nedenle davacının ipoteğin fekki talebinin koşulları oluşmadığı anlaşılmakla Mahkememizce ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

Tüm bu nedenlerle Mahkememizce aşağıda yazılı bulunan hüküm tesis olunmuştur. Yukarıda açıklanan nedenlerle;

Katip ... · ¸ Hakim ... · ¸