İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/248 K.2018/509

Mahkememizde görülen İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı Vekili Dava Dilekçesinde Özetle: Davalı şirket ile müvekkil şirket arasında var olan ticari ilişki nedeniyle, davalı şirketin müvekkil şirkete 15.10.2015 tarihli cari hesap ekstresinde anlaşılacağı üzere 53.263,26 TL bakiye borcu bulunduğunu, müvekkil şirkete olan borcunu ödemekten imtina eden davalı/borçluya karşı 19.10.2015 tarihinde İstanbul ...

İcra Müdürlüğü'nün ... takip sayılı dosyası ile ödeme emri gönderildiğini, davalı/borçlunun takibe ve tüm ferilerine, hiçbir gerekçe göstermeden suiniyetli olarak yasal süresi içinde itiraz ettiğini ve icra takibinin durduğunu, müvekkil şirket ile davalı şirket arasında uzun yıllardır devam eden bir ticari ilişki olduğunu, bu sebeple müvekkil şirketin, davalı şirket ile daha önce de alım satımdan kaynaklanan defalarca fatura kesildiğini, bu faturaların bir çoğunun ödemesinin alındığını, fakat icra takibine konu faturalar için ödeme yapılmadığını,

ekte sundukları cari hesap dökümü incelendiğinde icra takibine konu faturaların ödenmediğinin açık ve net olarak ortaya çıkacağını, yapılacak bilirkişi incelemesi sonucunda ekte sunulan ayrıntılı cari hesap dökümü ve ticari defter ve kayıtların incelenmesi neticesinde davacı şirketin müvekkil şirkete olan borcunu ödemediğini, davalının müvekkili şirkete takipte belirtilen 53.263,26-TL borcu olduğunun açık ve net olarak ortaya çıkacağını beyan ederek 13. İcra Müdürlüğü'rür 2015/28882 takip sayılı dosyasında itirazın iptaline, takibin devamına, borçlu aleyhine %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı tarafın cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır. İstanbul... İcra Müdürlüğü'nün ... takip sayılı dosyasının dosya arasına alındığı, itirazın iptaline ilişkin taraflar arasındaki hukuki ilişki değerlendirilerek, davacı tarafın hak ve alacaklarının belirlenmesi için mali müşavir bilirkişiden rapor alınmıştır.

20/07/2017 Tarihli Bilirkişi Raporunda: Davacı yanın incelenen ticari defterlerine göre davalı yandan takibin başlatıldığı 19.10.2015 tarihi itibariyle 53.263,26-TL bakiye cari hesap alacaklı olduğu ancak salt fatura düzenlenmesi adına fatura düzenlenen kişiyi borçlu kılınamayacağını, adına fatura düzenlenen kişinin fatura düzenleyene borçlu sayılabilmesi İçin ya düzenlenen faturayı tebliğ aldığı tarihten itibaren 8 gün içinde fatura ve münderecatına itiraz etmemiş olması veya faturanın ihtiva ettiği mal veya hizmetin tarafına tesliminin yapılmadığını ispatlanması gerektiği,

bu durumda mal ve hizmete konu fatura ve irsaliyeleri incelenmesi gerektiğini, dosyaya sunulu faturalar incelendiğinde, faturaların; davacı şirket tarafından davalı yan unvanına düzenlenmiş olduğu, faturaların bedeli ödenmemiş yani açık fatura olduğu, faturaların davacı yan ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, faturaların muhteviyatının ...

MAL BEDELİ olduğu, fatura muhteviyatına ilişkin taraflar arasında akdedilmiş ve dosyaya sunulu bir sözleşmenin mevcut olmadığı, faturaların hangi tarihte kime teslim edildiğinin dosyadaki veriler üzerinden tespit edilemediği, davalı yanın faturalara 8 gün içinde itiraz etmediği, davacı ... Şti. tarafından incelemeye sunulan 2015 yılı ticari defterlerin 6102 sayılı yeni TTK.

İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu, davalı yan incelemeye gelmediğini ve defterlerini sunmadığını, davalı yanın icra takibine itiraz dilekçesinde ödeme emrinde asıl alacak olarak talep edilen 53.263,26 TL borçlarının bulunmadığı yönde itirazlarının olduğu, ... ürününün davacı yan tarafından davalı yana verilip verilmediğinin ispata muhtaç olduğu takdirin Mahkemeye ait olduğu görüşünü bildirmiştir.

Tüm Dosya Kapsamı Bir Bütün Olarak Değerlendirildiğinde; Dava cari hesap sözleşmesinden kaynaklı fatura alacağı nedeniyle başlatılan icra takibin yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) hükümlerine göre: Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2).

Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması ve defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir.

Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK 222/4).

Ticari davalarda yani iki tarafın tacir olduğu ve dava konusunun ticari işletmeleri ile ilgili olduğu davalarda ticari defterler ile sözleşme ilişkisinin veya alacak miktarının ispatı mümkündür. Ticari defterler kesin delillerdendir. Yasada delil vasfı taşıdığı takdirde aksinin yazılı veya kesin delillerle ispatı gerektiği düzenlenmiş olduğundan, yasanın ticari defterleri kesin delil olarak düzenlediği açıkça anlaşılmaktadır.

Ticari defterler kesin delillerden ise de ancak HMK'nın 222. maddedeki koşullar çerçevesinde ispat aracı olabilir. Ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması gerekir.

Bir taraf kendi defterlerine delil olarak dayanmış ise karşı tarafın ticari defterlerine dayanılmamış olsa da karşı taraf defterlerinin incelenmesi zorunludur. Çünkü tarafın ticari defterleri yasada belirtildiği üzere karşı tarafın ticari defterleri ile uyumlu olduğu takdirde lehine delil olabilecektir. Karşı taraf defterleri incelenmediği takdirde dayanan tarafın kendi defterindeki kayıtların lehe delil olması mümkün değildir.

Davacının da bu durumu bilerek ticari defterlere delil olarak dayandığı ve karşı tarafın ticari defterlerinin de incelenmesini istediği kabul edilmelidir. Aksinin kabulü halinde davacının ticari defterleri tek başına delil niteliği taşımadığından dayanılan böyle bir delilin incelenmesine gerek de olmayacaktır. Karşı taraf ticari defterlerini sunar ise birlikte incelenip değerlendirildiğinden delil olup olmadığı sonucuna göre değerlendirilebilecektir.

Karşı taraf ticari defterlerini sunmadığı takdirde ise bu davranışı ile kendi ticari defterlerinin davacı defterleri ile uyumlu olup olmadığının incelenmesine engel olduğundan, engel olduğu sonucun varlığını kabul etmiş sayılmalıdır.

Tacir olup ticari defter tutmak zorunda olan taraf, ticari defterleri bulunmadığını ileri süremeyeceğinden verilen kesin süreye rağmen ibraz etmediği takdirde, belgenin elinde olmadığına dair yemin etmesine gerek olmaksızın HMK'nın 220/3. maddesi gereğince sunmaktan kaçındığı belgelerdeki (ticari defterlerindeki) kayıtların, karşı taraf defterindeki kayıtlara uygunluğunu mahkeme kabul edebilir.

Aksinin kabulü durumunda; karşı tarafın ticari defterlerini sunmaması halinde sunan tarafın muntazam tutulmuş ticari defterlerinin lehe delil olarak kabul edilemeyeceği şeklinde bir sonuç ortaya çıkar ki bu ticari defterleri ve karşı taraf elinde olduğu ileri sürülen belgeleri delil olarak kabul edip sunulmaması halinde sonuçlarını belirleyen HMK'daki açık düzenlemelere aykırı bir yorum olacaktır.

Yukarıda yapılan açıklama ve sözü edilen kurallarla birlikte somut olay değerlendirildiğinde. Mahkememizce ticari defterlerini sunmaları için taraflara süre verilmiş olup davacı defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucu alınan bilirkişi raporu ile talep edilen alacağın varlığı kanıtlanmıştır.

Davalı defterlerini sunmayarak davacının ticari defter kayıtlarının HMK'nın 222. maddeye göre lehine delil oluşturup oluşturmadığının tam olarak incelenebilmesine engel olduğundan sunulmayan ticari defterlerinde de davacının alacaklı olduğuna dair kayıtların mevcut olduğu halde sunulmadığının ve bunun sonucunda da davacı incelenen defter kayıtlarının davacı lehine delil oluşturduğunun kabulü gerekir.

Açıklanan nedenlerle davacının davasının kabulüne karar verilmiş ve alacak likit olduğundan davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.