İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/104 K.2023/884

Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Davacı şirket ile davalı arasında Asansör Temin ve Tesisi Sözleşmesi” imzalandığını, davacının Asansör Kuyusunu teslim etmesine rağmen davalı şirketin asansörleri zamanından teslim etmediğini, bunun üzerine taraflar mutabık kalarak teslim tarihini 30.11.2019 tarihine ertelediklerini, bu durumun dava dışı finansal kiralama şirketi ile yapılan yazışmalar ile sabit olduğunu; davalı şirketin 14.11.2019 tarihinde yaptığı saha çalışması sorasında tarafımıza bildirilen eksikliklerin hızlıca giderilmesine rağmen asansörlerin yine 30.11.2019 tarihinde teslim edilemediğini;

davalı şirketin 07.02.2020 tarihinde sözleşmeye aykırı olarak kendilerinden 8.102,22 Euro + KDV yapılmasını aksi takdirde asansörlerin teslim edilmeyeceğini bildirdiğini, davalı şirketin ek hizmet teklifi olarak talep ettiği bedelin ihtirazi kayıtla kabul edildiğini, iş bu bedelin kendilerine iadesi gerektiğini;

asansörlerin 02.02.2018 tarihinde teslim alınması gerekirken 07.02.2020 tarihinde teslim alındığını, davalı tarafın geç teslim sebebi olarak ek sipariş açılmasına yol açacak üçüncü şahısların malzemeye verdikleri zarar sonrası malzemelerin tekrar siparişi olarak gösterildiğini, davacının malzemelere zarar vermediğini, davalının davacıya 4 adet Schindler 3300- yolcu asansörü taahhüt ettiğini malzemenin paslanmaz çelik olması gerektiğini, bu malzemelerin paslanması üzerine değiştirilmesi için kendilerine ek ücret talep edildiğini,

ödemenin yapılması ve ilgili parçaları değiştirilmesi sonrasında 26.10.2020 tarihinde asansörlere ilişkin rapor alındığını, bu raporda davalı tarafın sözleşmede taahhüt ettiği malzemeleri kullanmadığını tespit edildiğini, geç teslim sebebi ile davacının taşınmazları kiraya vermemesi sebebi ile ciddi zarara uğradığını ileri sürerek ödedikleri 8.102,22 Euro + KDV nin şimdilik 1.000 Eurosu'nun davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;

Davalının sözleşme ile üstlendiği edimleri tam olarak ifa ettiğini, davacı tarafın yerine getirmesi gereken şart ve edimleri yerine getirmediğini, bu nedenle teslim süresinin geçersiz hale geldiğini, sözleşmenin 6. Maddesine göre şirket tarafından 3 hafta içinde çizilecek asansör uygulama projelerinini en geç bir hafta içinde onaylanması uygulama ve asansör kuyularının en geç bir ay içinde şirkete eksiksiz olarak teslimi gerektiğinin ve asansör kuyusunun tesliminde yaşanılan gecikme süresinin teslim süresine ilave edileceğinin kararlaştırıldığını, davacı tarafın kuyuları zamanında teslim etmediğini,

kuyulardan su alması nedeni ile doğan hasardan iş sahibinin sorumlu olduğunu, asansör kuyularının sözleşmenin 8. Maddesine göre hazırlanması gerektiğini, bu bağlamda kapatılmış çerçevelenmiş sıvanmış boyanmış, ışıklandırılmış, su giderleri olan su sızdırmaz ve uygun derinlikte olması gerektiğini, kendilerinin sundukları teklif metninin davacı tarafça ihtirazı kayıt ileri sürülmeden kabul edildiğini davacı tarafa 11 adet imalat kalemi karşılığında söz konusu teklifin verildiğini, malzemelerin paslanması ve buna ilişkin hasarların giderilmesi sorumluluğunun davacı iş sahibinde olduğunu, taraflar arasında imzalanan sözleşmede ray, konsol,

makara ve benzeri malzemelerin paslanmaz olduğuna ilişkin herhangi bir ibare yer almadığını ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir.

Taraflar arasında uyuşmazlık bulunan hususların; Taraflar arasında imzalanan asansör temin ve tesisi sözleşmesi kapsamında tarafların yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği, geç teslimin, eksik ve ayıplı ifanın söz konusu olup olmadığı, hangi tarafın temerrüde düştüğü, davacının ihtirazi kayıtla ödediği ek hizmet bedelini talep edip edemeyeceğinden ibaret olduğu görülmüştür. DELİLLER; ... Bankası Anonim Şirketine müzekkere yazılarak ... ve ... numaralı dekontlar celp edilmiştir. ... Anonim Şirketine müzekkere yazılarak ... numaralı dekont celp edilmiştir.

Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 07/02/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle;Dava konusunun, taraflar arasında imzalanan asansör temin ve tesisi sözleşmesi kapsamında tarafların yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği geç teslimin eksik ve ayıplı ifanın söz konusu olup olmadığı hangi tarafın temerrüde düştüğü davacının ihtirazi kayıtla ödediği ek hizmet bedelini talep edip edemeyeceğinden ibaret olduğu, davacının 2019 ve 2020 yılları ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, davacının 2020 yılı ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu,

mali yönden yapılan incelemelerde davacı tarafından davalı şirkete asansör temin ve tesisi sözleşmesi kapsamında ihtirazi kayıtla ek hizmet kapsamında 10.07.2020 tarihinde 37.193,22 TL tutarlı ödeme yapmış olup yapılan bu ödemenin davacı ve davalı kayıtlarında mevcut olduğu görülmüş olup yapılan ödeme yönünden taraflar arasında bir çekişmenin mevcut olmadığı esas çekişmenin taraflar arasında imzalanan asansör imzalanan asansör temin ve tesisi sözleşmesi kapsamında tarafların yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği,

geç teslimin, eksik ve ayıplı ifanın söz konusu olup olmadığı noktasında toplandığı anlaşılmakla iş bu yönde yapılan teknik inceleme ve değerlendirmeler şu şekilde olduğu; sözleşme konusu asansörlerin temin ve tesisi için asansör yerlerinin hazırlanması ve kuyuların inşaa şartlarına uygun hale getirilmesi ve kuyu içerisinde oluşan suyun bertarafının sorumluluğunun davacı şirkete ait olduğu; davacı tarafın taraflarca imza altına alınmış olan sorumluluklarını ne zaman tamamlandığı ve asansörlerin montajına ne zaman başlanacağına dair bilgilendirmenini davalı tarafa ne zaman yaptığı anlaşılamadığından;

davalı şirketin sözleşme konusu işin teslim süresinde davacıya teslim edip etmediği hususunun tarafımızca değerlendirilemeyeceğini; dava konusu asansörler için davalı tarafından ek hizmet teklifinde bulunulan 7 adet kapı panelinin korozyona uğramış olunduğu anlaşıldığından, sözleşme gereğince paslanmaz çelik olması gereken kapı panellerinin sözleşmeye uygun olmadığı,

davalı taraf için sadece kapı panelleri açısından eksik ifanın sözkonusu olduğu diğer işler açısından suya maruz kalan ürünler olduğundna eksik ifanın sözkonusu olmayacağı, davacının ihtirazi kayıtla ödediği ek hizmet bedelinin tamamını talep edemeyeceği ve kısmi olarak talep edebileceği davalının eksik ifası dolayısıyla 6.449,66TL (KDV dahil) talep edebileceği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Mahkememizce verilen ara karar gereğince ek bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 07/06/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;Takdir Sayın Mahkemenin olmak üzere davalı ...Sanayi A.Ş nin dava konusu asansörlerin montajlarında davacı firmaya paslanmalar ile ilgili bilgi vermesi, paslanan malzemeleri, sözleşme gereği değiştirmesi lüzum etmekte kanaati oluşmuştur. Davacı ... İn.

A.Ş nin malzemelerin stoklandığı alan ve asansör kuyularının inşaat anında nem ve rutubetten arındırmış olması gerekirdi. Taraflar arasında yapılan sözleşmede de açıkça belirtilmiştir. Davacı; davacı; ... İnşaat A.Ş nin iddiaları doğrultusunda paslanan malzemeler, davalı ... Asansör San.

A.Ş tarafından değiştirilmiş malzemeler ilgili toplam bedel 8.102,22 Euro + KDV olup her iki tarafın eşit oranda kusurlu olması toplam bedelin %50 si şeklinde ödenmesi kanaatine varılmıştır.Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda. Tarafların beyanları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre.

Davanın konusu, taraflar arasında imzalanan asansör temin ve tesisi sözleşmesi kapsamında tarafların yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği, geç teslimin, eksik ve ayıplı ifanın söz konusu olup olmadığı, hangi tarafın temerrüde düştüğü, davacının ihtirazi kayıtla ödediği ek hizmet bedelini talep edip edemeyeceğinden ibaret olduğu anlaşılmaktadır.

Dava konusunun, taraflar arasında imzalanan asansör temin ve tesisi sözleşmesi kapsamında tarafların yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği, geç teslimin, eksik ve ayıplı ifanın söz konusu olup olmadığı, hangi tarafın temerrüde düştüğü, davacının ihtirazi Kayıtla ödediği ek hizmet bedelini talep edip edemeyeceğinden ibaret olduğu anlaşılmaktadır.

Davacı taraf, taahhüt edilen asansörlerin paslanmaz çelik olduğunu, davalının malzemelerin paslandığından bahisle teslim yapmadığını, davalı tarafından montajı yapılan ürünlerin paslanmış olmasının davalının işi eksik yaptığını

gösterdiğini ifade etmiştir. Davalı taraf, 30/12/2019 tarihinde asansörlerde yapılan kontrolde asansör kuyularına su geldiğinin görüldüğünü, asansör kuyularının su alması sonucu kuyularda montaj edilen malzemelerin paslanması ve zarar görmesi sonucu zarar ve ziyanın doğduğu, taraflar arasında imzalanan sözleşmede ray, konsol, makara vb. malzemelerin paslanmaz olduğuna ilişkin herhangi bir ibarenin yer almadığını ifade ederek davanın reddini talep etmiştir.

Taraflar arasında imzalanan sözleşmede; İşin tanımı, 4 adet ... 3300EU; işin fiyatı 90.000 Euro + KDV; işin süresi sözleşmenin imzalanmasının ardından peşinatın ödenmesi ve çeklerin iade edilmesinden itibaren sözleşme ekinde

belirtilen iş programına uyacak biçimde en geç 5 ay içerisinde çalışır halde; müşterinin sorumlulukları uygun çerçevelenmiş kapatılmış, sıva veya boyasının yapılmış, ışıklandırılmış ve havalandırılmış, istendiğinde su giderleri olan ve su sızdırmaz uygun derinlikte kuyunun hazırlanması (md.

8.2);onaylanan projeye uygun olarak kuyuda rayların monte edilmesi için demir profil, saç konstrüksiyon duvar, sıva, badana, betopan gibi işlerin tesisi, bunun için gerekirse kuyu içi iş iskelesi kurulması (md. 8.6).

Garanti ve bakım süresi kötü kullanmadan dolayı meydana gelecek zararlar, örneğin yanlış kullanımlar, rutubet, tahrip, kirlilik, yangın, hırsızlık, yetersiz havalandırma, yüzde 5 ten fazla gerilim oynamaları, binanın oturması veya dış etkenler vb. meydana gelecek zararlar garanti kapsamının dışındadır, şeklinde düzenleme vardır.Davacı tarafından ....

Noterliğinden davalı tarafa gönderdiği 18 Mart 2020 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinde, asansörlerin teslim edilmediği, zararlarının doğduğu, asansör kuyusunun süresinde teslim edildiği, kendilerinden ek hizmet teklifi yazısıyla 8.102,22 Euro + KDV talep edildiği, muhatabın gönderdiği yazıda bazı ürünlerin paslandığı ve üçüncü kişilerin malzemelere zarar verdiği ve bu ürünlerin değiştirilmesi gerektiğinin izah edildiği, malzemelere üçüncü kişinin müdahalesi olmadığı, malzemelerin paslanmasının muhatabın sorumluluğunda olduğunun ihtar edildiği anlaşılmıştır.

Dava konusu asansörler; davacı ve davalı arasında yapılan sözleşmede ‘’ Uygun şekilde çerçevelenmiş, kapatılmış, sıva veya boyasının yapılmış, ışıklandırılmış ve havalandırılmış, istendiğinde su giderleri olan ve su sızdırmaz, uygun derinlikte kuyusunun hazırlanması.’’ ve ‘’ Asansör montajının yapılacağı kuyu boşluğu ve kat kapı önlerinin aydınlatmasının sağlanması, havalandırma, asansör kuyusu üst bölümünde projede

gösterildiği gibi yapılacaktır. Makine dairesiz asansörler için EN 81-1 kuyu yatay kesit alanının en az %1’i kadar havalandırma açıklıkları gereklidir. Dışarıya açıklık varsa, yağmur, kuş, böcek v.s. karşı korunmuş olmalıdır. Asansör kuyusu asansöre ait olmayan mahallerin havalandırılması için kullanılmaz. ‘’ maddeleri karşılıklı olarak, sözleşmede imzalanmış, lakin kuyu dibinde oluşan nem ve rutubetten dolayı gerekli önlemler alınmadığı için malzemeler kısmen paslanmıştır.

Bu durum ... firmasınca Ek hizmet olarak değişmesi gereken malzemeler şeklinde teklif edilmiş ve ... tarafından kabul edilerek hizmet yerine getirilmiştir. Bu durum 02/05/2023 tarihinde, yapılan keşifle tespit edilmiştir. Dava konusu asansörler, 5 duraklı, 1m/sn hızında olan, 2 adet asansördür.

Makine dairesiz, asansörlerin kuyularında oluşan nem ve rutubet, ayrıca depolanması, inşaat alanında saklanmasından dolayı Davacı; ... ...A.Ş’nin sorumluluğu altında olduğu anlaşılmıştır.

Paslanmaz olarak geçen dava konusu asansör kapılarının, paslanmayacağı diye bir durumun söz konusu olamayacağı, adı paslanmaz olarak bilinse bile nem ve rutubete tabii kaldığında paslanacağı, özellikle kuyularda su alma ve buna bağlı rutubet oluşuyorsa, malzemenin depolandığı alanda nem ve rutubet mevcut ise paslanmanın kaçınılmaz olacağı,bir binanın inşası sırasında pek çok sebeple inşaatta su bulunabileceği, yeterli drenaj sağlanmaz ise yeraltı zemin suyu temel üst kotuna kadar ulaşabilir, asansör kuyusu gibi yerler suya maruz kalabileceği, yapının üst katları inşa edilirken beton kürlemesi, duvar örülmesi,

sıva imalatı gibi durumlarda suyun sürekli olarak kullanıldığı, henüz yeterli tesisat alt yapısı da kurulmamış olduğu için üst katlardaki imalatlar sırasında kullanılan suların da alt bodrumlara, asansör boşluklarına dolabileceği, ayrıca inşaatın henüz tamamlanmadığı, çatı örtüsü kapanmadığı, dış cephe duvarları tamamen örülmediğinde dış hava etkileri oldukça sert şekilde yapının içlerine sirayet edebileceği, yağmur ve kar yağışları da asansör kuyusunda su birikmesi problemi olarak karşılaşılabilecek durumlardan olduğu dosya kapsamındaki 07/06/2023 tarihli bilirkişi raporundan anlaşılmıştır.

Bu bilgilere yapı sektöründe imalat yapan yükleniciler de asansör firmaları da vakıftır. Asansör kurulumu yapılmadan önce biriken suyun tahliyesi, elverişli ortamın sağlanması yüklenici davacı firmanın sorumluluğundadır. Dosyadaki bilgi ve belgelerden yüklenici firmanın bu görevini yeterince yerine getirmediği anlaşılmaktadır.

Öte yandan yurtdışından ithal edilen asansör mekanizma ve parçaları dış ortamlardan korunacak şekilde muhafaza edilerek taşınır ve yerlerine yerleştirilirler.

Kat kapısı, asansör kabini gibi parçalar ise son kullanıcı binayı kullanmaya başlayana kadar, diğer bir tabirle, inşaat bitip, iskan alınıp, kat malikleri yapıya taşınmadan hemen önce koruyucu jelatinlerinden ayrılırlar, bu koruyucu jelatinler ve köpükler, panelleri ve kabin parçalarını inşaat sırasında oluşabilecek çizilme – rutubet gibi zararlardan korurlar. O aşama da ise yapı içerinde herhangi bir su varlığından söz etmek güçtür.

Gerekçeleri itibarı ile somut olaya uygun olup, taraflar arasındaki sözleşme hükümleri dikkate alınarak hazırlanan ve bu nedenle hüküm kurmaya elverişli olduğu kabul edilen 07/06/2023 tarihli bilirkişi raporuna göre; davalı Schindler ... Sanayi A.Ş nin dava konusu asansörlerin montajlarında davacı firmaya paslanmalar ile ilgili bilgi vermesi, paslanan malzemeleri, sözleşme gereği değiştirmesi lüzum etmekte kanaati oluşmuştur. Davacı ... İn.

A.Ş nin malzemelerin stoklandığı alan ve asansör kuyularının inşaat anında nem ve rutubetten arındırmış olması gerekirdi. Taraflar arasında yapılan sözleşmede de açıkça belirtilmiştir. Davacı; davacı; ... İnşaat A.Ş nin iddiaları doğrultusunda paslanan malzemeler, davalı ... Asansör San.

A.Ş tarafından değiştirilmiş malzemeler ilgili toplam bedel 8.102,22 Euro + KDV olup her iki tarafın eşit oranda kusurlu olması toplam bedelin %50 si şeklinde ödenmesi gerektiği belirtilmiştir.

Yapılan yargılama toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu, mahkememizce asansör kapı panelleri açısından sorumluluğun davalı asansör firmasına ait olabileceği ancak diğer hususlar için suya maruz kalmayı engelleyebilecek tarafın davacı müteahhit taraf olacağı kanaatine varılması ve tüm dosya kapsamına göre davacının davasının kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır. Hakim ... · e-imzalıdır.