İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/365 K.2024/27

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;...(“Otoyol”)'nun işletmesinin davacı müvekkili şirket tarafından yürütüldüğünü, Davalı ...'nın ..., ..., ..., ... ..., ..., ..., ..., ... plakalı ticari araçları ile 22.07.2017-11.08.2020 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin ihlalli geçiş yaptığını, Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunu m. 30/7 gereğince,

ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkânı verilmekte ise de davaya konu ihlalli geçiş ücretlerinin anılan süre içerisinde ödenmediği tespit edildiğini, Geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine müvekkili şirketinin davalı aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün ...

E. sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine 6001 Sayılı Kanunu m.30/5 uyarınca tahakkuk ettirilen geçiş ücretinin 4 katı tutarındaki gecikme cezası alacağının tahsili amacıyla 17.09.2020 tarihinde icra takibi başlatılıp davalıya ödeme emrinin tebliğ edildiğini, davalının “borcun tamamına, faize her türlü ferilerine” itiraz etmiş, ilgili icra müdürlüğünce de söz konusu itirazın süresinde olması nedeniyle takibin durdurulmasına karar verdiğini,

İcra dosyasında haksız bir şekilde takibe itiraz ederek takibin durmasına sebep olmasından davacı yararına İİK' nın 67/2 maddesi uyarınca %20'den az olmamak kaidesiyle icra inkâr tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, Yukarıda açıklanan nedenlerle, fazlaya ilişkin talep ve dava haklarının saklı kalması kaydıyla, Davalarının KABULÜ ile. Davalı/borçlunun .... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyası kapsamında yapılan İTİRAZIN İPTALİ ile, Takibin “7144 sayılı Kanun'un 18 inci maddesi ile 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun'un 30. maddesinin 5. fikrasında geçiş ücretine uygulanan avans faiz oranlarında yapılan değişiklikler uyarınca faizin değişen oranlarda kademeli olarak hesaplanması gerektiğini Davalı/borçlunun İİK.m.67/2.maddesi uyarınca takip konusu alacağın %20' sinden az olmamak üzere İCRA İNKAR TAZMİNATINA mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı/borçluya yükletilmesine karar verilmesi talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;

Müvekkilinin davacıya borcu olmadığını, ortada herhangi bir geçiş ihlalinin olmadığını, geçiş ücretleri ve cezaların davacıya ödendiğini, buna rağmen ihlalli geçiş görünüyorsa davacı tarafın sisteminden kaynaklandığını, çekici ve dorselerin ayrı ayrı plakaları olmasına rağmen sadece çekiciye ait HGS ürünü olduğunu, dorsenin geçiş ücretinin de çekici HGS ürününden tahsil edildiğini, Davaya konu edilen geçişleri plaka plaka belirtmek gerekir ise: ... dorse olup ... plakalı çekicinin HGS sinden bedel alınmıştır. ... dorse olup ... plakalı çekicinin HGS sinden bedel alınmıştır,

... dorse olup ... ... plakalı çekicinin HGS sinden bedel alınmıştır, ... dorse olup geçiş ücreti önündeki çekicinin HGS' sinden alınmıştır, Bu üç işlemde çekici ve arkasındaki dorseye aynı geçiş için ayrı ayrı bedel tahakkuk edilmiş. Diğer taraftan ..., ... ve ... plakalara kesilen cezalar ise haksızdır.

Ekte sunulu belgelerden görüleceği üzere bu araçların HGS' sinden geçiş ücretleri alındığı halde ceza tahakkuk ettirildiğini, yukarıda arz ve izah olunan nedenlerle; haksız ve mesnetsiz davanın reddini, davacı aleyhine alacağın %20 sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini; yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa tahmilini arz etmektedir.

Taraflar arasında uyuşmazlık bulunan hususların; işletmesi davacıya ait olan köprü ve otoyollarda ihlalli geçişler nedeniyle alacaklı olduğu iddiasıyla başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali isteminden ibaret olduğu görüldü.

DELİLLER

... Trafik Tescil Şube Müdürlüğüne müzekkere yazılarak ... plakaların sicil kayıtları celp edilmiştir.

...Anonim Şirketi Genel Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ... plaka sayılı araçların 22/07/2017-11/08/2020 tarihleri arasında (belirtilen tarihler dahil) hesap hareketleri celp edilmiştir.

Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 04/04/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle;"Davalıya ait olup yukarıda belirtilen Taşıtların yapmış olduğu ve yukarıda belirtilen tarihlerdeki İhlalli geçişlerden kaynaklanan 1.636,15 TL'lık ihlalli geçiş ücretinin 4 katı 1.167,42 TL x 4= 6.544,60 TL ceza ödeneceği yasa ile yeniden düzenlenmiş olması nedeniyle; Nihai karar Sayın Mahkemeye ait olmak üzere; Yukarıda arz ve izah edildiği üzere, Toplam Ücret 11.636,15 TL, Toplam Ceza :1636,15 TLx 4x=6.544,60TL, Toplam Borç Tutarı : 1.636,15 TL+ 4 6.544,60 TL= 8.180,75 TL, Faiz hesaplaması ile birlikte ; Toplam Ceza :8.180,75 TL, İşlemiş faiz 1.167,42 TL =Toplam faizle birlikte : 9.348,17 TL" sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 22/12/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle;"Karayollarına ait tüm otoyollarda ve 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollarda 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun ve yönetmeliklerde belirtilen şekilde geçiş ücreti ve cezasının tahsil edildiği,” 6001 sayılı kanunda geçiş yapan araçlara geçiş sırasında mesaj veya uyarı verme gibi bir mecburiyetin bulunmadığı,

Ücretli otoyolları kullanan sürücü veya firmaların geçiş sırasında geçiş ücretini ödeyecek mevcut - yöntemlerden - birini " kullanmaları gerekmektedir.

Davaya konu otoyol işletmecisinin sorumlu olduğu yol güzergahında OGS/HGS sistemleri, geçiş sırasında nakit ödeme veya geçişlerini takip eden 15 gün içinde ödeme gibi alternatiflerin mevcut olduğu, geçiş sırasında OGS/HGS etiketiniz yok veya yeterli bakiyesi mevcut değil ise bariyerlerin genellikle açılmadığı, bariyerleri geçebilmeniz için ya nakit ödeme yöntemi ya da görevli personelin size vereceği ve 15 gün içinde belirtilen bankalara ödeme yapmanız ya da OGS/HGS bakiyenizi yeterli hale getirmeniz gerektiği bilgisinden sonra bariyerlerin görevli tarafından açıldığı bir sistem kullanıldığı,

bu sebeple bu aşamaları geçmeden gişelerden geçilemeyeceği, ” Davacı tarafından, dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş listesi ile dava dosyasına sunulmuş olan ihlâlli geçiş fotoğraflarını bire bir kıyaslanarak 23 adet geçişe ait tüm fotoğraflarının CD içerisinde dava dosyasına sunulduğunun tespit edildiği, ” Davaya konu ..., ..., ..., 01 ..., ..., ..., ... plaka sayılı araçların ücret ödenmeksizin geçiş yapıldığının iddia edildiği 22.07.2017-11.08.2020 tarihleri arasında davalı ... adına kayıtlı olduğu, ..., ...,..., ..., ... plaka sayılı araçlar için bildirilen 16 adet geçişin “ihlâlli geçiş” olduğu,

Davacı tarafından dava dosyasında ihlâlli geçiş yaptığı bildirilen ; ..., ..., ..., ... plaka sayılı araçların dorse oldukları, Dorse araçları için OGS/HGS ürünü alınmayıp bu araçların geçiş ücretleri (araç sınıfı olarak çekicitdorse birlikte değerlendirilerek) çekici plakasından tahsil edildiği, Dorseler için ayrıca bir OGS/HGS ürünü alınmayacak, bankalar/PTT tarafından dorselerin plakalarına ayrı sanal hesaplar oluşturarak Dorse plakalarının kaydının yapılması gerektiği, bu sanal hesapların Dorseli geçişlerde sistemin çekiciye ait OGS/HGS cihazını algılayamadığı durumlarda Dorsenin cezalı ücrete maruz kalmaması için gerekli olduğu,

çekicilere bağlı olarak çalışan tüm dorse plakalarının sistemde kayıtlı olması ve sanal hesap açılmasının zorunlu olduğu, ..., ... ve ... plaka sayılı araçlara ait 11 adetlik geçiş için detaylı fotoğraf incelemesinde sadece iki geçişte dorselerin bağlı bulundukları çekici cinsi araçların plakalarının tespit edilebildiği diğer 9 geçişe ait fotoğraflardan dorse cinsi araçların ilgili geçiş sırasında bağlı bulundukları çekici cinsi araçların tespit edilemediği,

dorselerin bağlı bulunduğu çekicileri tespit edilen 2 geçiş için dorsenin geçiş ücretini hem çekici araç plakasına tanımlı HGS ürününden tahsil edip hem de ayrıca dorse plakasına ceza mı yazdıklarını tespit edebilmek dava dosyasına sunulan bilgi ve belgelerle mümkün olmadığı, ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... plaka sayılı araçlara ait 16 adetlik “ihlâlli” geçiş için: 5.000,50 TL geçiş ücreti+243,90 TL İşlemiş Faiz + 43,90 TL İşlemiş Faiz KDV'si olmak üzere Genel Toplam: 5.288,30 TL olduğu" sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi ek raporu alınmasına karar verilmiş olup 14/09/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... plaka sayılı araçlara ait 16 adetlik “ihlâlli” geçiş için: 5.000,50 TL geçiş ücreti + 303,47 TL İşlemiş Faiz + 54,62 TL İşlemiş Faiz KDV’si olmak üzere Genel Toplamın: 5.358,60 TL olduğu, sonuç ve kanaatine varılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların beyanları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Dava, davalı tarafından geçiş ücretleri ödenmeksizin yapılan ihlalli geçişler nedeniyle, geçiş ücreti, para cezası, faiz ve KDV'nin tahsili için davacının başlattığı icra takibine, davalı tarafça yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun "Geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali" başlıklı 30/5.maddesi gereğince.

4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. (on katı ibaresi 16/5/2018 tarih ve 7144/18 maddesi ile 4 katına düşürülmüştür.) Anılan özel kanun uyarınca işlettiği köprü ve otoyoldan ücret ödemeden geçiş nedeniyle 15 gün içinde HGS/OGS hesabından tahsil edilemeyen ücreti talep hakkı olan davacı şirketin,

kanunda düzenlenen ve idari para cezası değil özel kanundan kaynaklanan ceza niteliğindeki 4 katı cezayı talep hakkı bulunduğunun kabulü gerekmektedir. Alınan bilirkişi raporunda davalının sorumlu olduğu aracın ihlalli geçiş yaptığının tespit edildiği, toplam 5.000,50 TL geçiş ücret ve gecikme cezasının bulunduğu, 303,47 TL işlemiş faiz, 54,62 TL işlemiş faizin KDV'si olmak üzere genel toplamın 5.358,60 TL olduğu yönünde rapor düzenlendiği görülmüştür.

Her ne kadar davalı tarafından hem çekiciden, hem dorseden ayrı ayrı tahsilat yapıldığı, bunun mükerrer ödemeye sebep olacağı yönünde itiraz edilmiş ise de bilirkişi incelemesinde ... plaka sayılı araca ait 27/05/2020 tarihli geçişlerin tamamlanmasından sonra ... plakalı sayılı araca tanımlı ... numaralı HGS ürün bakiyesi 6,25 TL olarak tespit edilmektedir. İlgili geçiş tutarı 106,10 TL olduğundan kalan 6,25 TL bakiye geçiş tutarından daha düşüktür.

İlgili geçişten sonraki +15 gün içinde bu tutarı karşılayacak bakiye yüklemesi yapılmadığı, geçişten sonraki ilk yüklemenin 16.06.2020 tarihinde 500,00 TL olarak yapıldığı tespit edilmiştir. ... plaka sayılı araca ait 17/03/2020 tarihli geçişlerin tamamlanmasından sonra ... plakalı sayılı araca tanımlı ... numaralı HGS ürün bakiyesi 184,70 TL olarak tespit edilmektedir. İlgili geçiş tutarı 262,25 TL olduğundan kalan 184,70 TL bakiye geçiş tutarından daha düşüktür.

İlgili geçişten sonraki +15 gün içinde bu tutarı karşılayacak bakiye yüklemesi yapılmadığı, geçişten sonraki ilk yüklemenin 16.06.2020 tarihinde 500,00 TL olarak yapıldığı tespit edilmiştir. ... plaka sayılı araca ait 14/12/2019 tarihli geçişlerin tamamlanmasından sonra ... plakalı sayılı araca tanımlı ... numaralı HGS ürün bakiyesi 127,20 TL olarak tespit edilmektedir.

İlgili geçiş tutarı 227,70 TL olduğundan kalan 127,20 TL bakiye geçiş tutarından daha düşüktür İlgili geçişten sonraki +15 gün içinde bu tutarı karşılayacak bakiye yüklemesi yapılmadığı, geçişten sonraki ilk yüklemenin 10.01.2020 tarihinde 250,00 TL olarak yapıldığı tespit edilmiştir.

Mahkememizce denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi ek raporu dikkate alınarak, bu miktar alacak üzerinden davanın kabulüne karar verilmiş, davacı vekili tarafından her ne kadar işlemiş faiz ve KDV talebinde de bulunulmuş ise de;

otoyol işletmecisi ile sürücü arasında sözleşme benzeri ilişki mevcut olup takipten önce işlemiş faizin istenebilmesi için temerrüt ihtarı zorunlu olup davalının temerrüde düşürüldüğüne dair dosyamızda delil bulunmadığından faiz talebi ile faiz üzerinden hesaplanacak KDV talebinin reddine karar verilmiş, ayrıca alacak likit olmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin de reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır