İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/853 K.2024/413

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı taraf ile müvekkili şirket arasında imzalanan ... no.lu Elektrik Abonelik Sözleşmesinden kaynaklanan cayma bedeline ilişkin olmak üzere 1 adet fatura bedelinin ödenmemesi sebebiyle T.C. ... ... E.sayılı dosyası üzerinden icra takibine geçildiğini, davalı tarafın itirazı üzerine takibin durduğunu, Davalının abonelik adresinin bulunduğu ... ilçesinde sayaçların yerel dağıtım firması olan ...

A.Ş. tarafından okunduğunu, bu okumalara dair verilerin ...'a bildirildiğini, ...'tan müvekkili şirket tarafından alınan verilerin abonelik sözleşmesi ile belirlenen tarifeler uyarınca faturalandırıldığını, bu minvalde müvekkili şirket tarafından düzenlenmiş olan 23.05.2022 tarihli ... no.lu 36.832,21 TL tutarlı cezai şarttan (cayma bedeli) kaynaklanmış faturanın davalı şirket tarafından ödenmediğini, cayma bedelinin hangi şartlarda ödeneceği ve ne şekilde hesaplanacağı hususlarının taraflar arasında imzalanan sözleşmede belirtilmiş olduğunu, davacı tarafın da bu konuda bilgi sahibi olduğunu beyanla;

itirazın iptaline, takibin devamına ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.

Dava dilekçesi ve duruşma günü davalı tarafa usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olup süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmamıştır. Taraflar arasında uyuşmazlık bulunan hususların; elektrik aboneliğinden kaynaklı faturalar ve fesih sebebiyle cayma bedeli nedeniyle alacaklı olunduğu iddiası ile başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali isteminden ibaret olduğu görüldü.

DELİLLER

Gaziosmanpaşa Vergi Dairesine müzekkere yazılarak ... San. Ve Tic. A.Ş.'nin BA-BS formları celp edilmiştir.

Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 15/09/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;"Davacı şirket, Elektrik Abonelik Sözleşme son sayfasındaki, “Aboneye Özel Sözleşme Koşullar” başlıklı ilavesinde.

“Sözleşmenin tedarik başlangıç tarihinden sonraki ilk 24 ay içerisinde abone tarafından herhangi bir sebeple fesih edilmesi halinde, abone, fesih tarihine kadar kendisine düzenlenmiş olan faturaların ortalama tutarının iki katı kadar fesih tazminatını tedarikçiye ödemeyi kabul, beyan ve taahhüt eder” hükmü yer almıştır. Ancak, davacı şirket, dava mektubunda da beyan ettiği üzere, sözleşme ödenmemiş borçtan dolayı davacı şirket tarafından feshedilmiştir.

Sözleşmenin, davalılar tarafından bitiş süresinden önce feshedilmesi söz konusu değildir. Halbuki, Aboneye Özel Sözleşme Koşullar sayfasında. “Sözleşmenin tedarik başlangıç tarihinden sonraki ilk 24 ay içerisinde abone tarafından tesih edilmesi halinde abone tarafından tedarikçiye fesih tazminatı ödenecektir ikmü vardır. Sözü geçen hükümden de anlaşılacağı üzere, abonenin ödenmemiş faturası nedeniyle sözleşme tedarikçi tarafından feshedilmiştir.

Tedarikçi ödenmemiş borç nedeniyle sözleşmeyi feshedebilir. Fakat, fesih tazminatı tahakkuk ettiremez. Fesih tazminatı tahakkuk ettirebilmesi için Özel Sözleşme Koşullar sayfasındaki hüküm nedeniyle sözleşmenin abone tarafından feshedilmesi şarttır. Dava konusu olayda, sözleşmeyi abone değil, davacı şirket feshetmiştir. Bu nedenle, davacı ...

Enerji A.Ş., 36.832,21 TL olarak tahakkuk ettirerek faturanın son ödeme tarihinden icra takip tarihine kadar aylık 945 faiz oranıyla işlettiği 5.217,90 TL faizle birlikte 42.050,11 TL'na ulaşan fesih tazminatını, davalı ... San. Tic. A.Ş.'den talep edemeyeceği" sonuç kanaatine varılmıştır.

Mahkememizce verilen ara karar gereğince bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup 19/03/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle;"hukuki nitelik arz eden hususlarda nihai takdir Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, ibraz edilen ticari defter, kayıt ve belgelere göre, davacı enerji şirketi ile davalı şirket arasında düzenlenen abonelik sözleşmesi kapsamında, 2022 yılı Şubat, Mart, Nisan aylarında davalı abonenin elektrik tüketiminin olduğu, bu faturalardan sözleşmenin 6.2'inci maddesine aykırı olarak 2022 ayı Şubat ayına ait olanının 33 günlük, diğer Mart ve Nisan ayı faturalarının 5 günlük gecikme ile ödendiği,

söz konusu faturalardaki gecikme nedeniyle davacı enerji şirketi tarafından takibe konu faturanın düzenlendiği ve ödenmeyen bu fatura bedelinin takibe konu edildiği, Taraflar arasında kurulu sözleşmenin 6.1'inci maddesi gereği, abonelik dönemi içinde düzenlenen en yüksek faturasının iki katı tutarında cezai bedel talep edilebileceği dikkate alınarak, en yüksek ay faturasının 2022 Şubat olması hasebiyle, KDV hariç 15.093,25 TL fatura bedeline göre 30.186,50 TL cezai şart bedeli talep edilebileceği, KDV dahil tutarının 35.620,07 TL olduğu,

Temerrüt faizi yönünden ise, taraflar arasında düzenlen sözleşmede, fatura bedellerinin son ödeme tarihinde ödenmemesi halinde, faturada belirtilen oranda gecikme bedeli ödeneceği belirtildiğinden, sabit bir oran içermediği, bu husus dikkate alınarak hukuki yorum ve takdir Sayın Mahkemeye ait olduğundan, Sayın Mahkemece faturada yazılı olan aylık % 5 faiz oranının akdi faiz olduğu kabul edilmesi halinde, bu oran TBK md 120/2 hükmü gereği ticari temerrüt faizinin yüzde yüz fazlasını aşamayacağından,

bu minvalde tespit edilen % 31,50 oranına göre talep edilebilecek faiz tutarının 2.+612,95 TL olarak hesap ve tespit edildiği" sonuç ve kanaatine varılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların beyanları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Dava; elektrik abonelik sözleşmesi dayanak yapılmak suretiyle fesih sebebiyle cayma bedelinden kaynaklı fatura nedeniyle alacaklı olunduğu iddiası ile başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali isteminden ibaret olan itirazın iptali davasıdır.

Dava konusu ... ...

E.sayılı icra takip dosyası incelendiğinde; davacı tarafından davalı aleyhine, 36.832,21 TL fatura alacağı ve 5.217,90 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 42.050,11 TL alacağın tahsili talebi ile icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya tebliğ edildiği, borçlu vekilinin 09/09/2022 tarihli dilekçesi takibe konu borca itiraz ettiği, itirazın 7 günlük yasal süre içerisinde yapıldığı, itirazın davacı alacaklı vekiline tebliğ edilmediği, işbu itirazın iptali davasının İİK'nun 67. maddesi uyarınca, itiraz dilekçesi davacı alacaklı vekiline tebliğ edilmediğinden,

tebliğ tarihinden itibaren başlayacak olan 1 yıllık hak düşürücü sürede açıldığı dosya içeriğiyle sabittir. Davalı her ne kadar icra takibinde yetkiye itiraz etmiş ise de yetkili icra müdürlüğü gösterilmediğinden yetki itirazının usulüne uygun yapılmadığı anlaşılmakla yetki itirazı mahkememizce kabul görmemiştir.

Davacı dava dilekçesinde "taraflar arasında imzalanan abonelik sözleşmesi ve SKTT %8 tarife paketi kullanım şartları gereği, sözleşmenin ödenmemiş borçtan dolayı feshedildiği ve sözleşmenin bitiş süresinden önce feshi nedeniyle cayma bedelinin oluştuğunu, sözleşmenin son sayfasında bu durumun "...faturaların ortalama tutarının 2(iki) katı kadar bedeli fesih cezası olarak derhal ödemeyi kabul, beyan ve taahhüt eder." şeklinde hüküm altına alındığını, "Cayma Bedeli"nin ödeneceğinin ve bu bedelin de nasıl hesaplanacağının seçilen ve imza edilen tarifede ve dahası sözleşmenin ilgili maddelerinde gösterildiğini beyan etmiştir.

Davalı vekili süresinde cevap dilekçesi sunmamış, aşamalarda sunduğu beyan dilekçesinde ise sözleşmenin ilgili maddeleri gereği müvekkilinden cayma bedelinin talep edilemeyeceğini beyan etmiştir.

Davacı dava dilekçesi ekinde 6 sayfalık Elektrik Abonelik Sözleşmesi ve 1 sayfalık Abone'ye Özel Sözleşme Koşulları başlıklı iki adet sözleşme sunmuş olup, her ne kadar sunulan Elektrik Abonelik Sözleşmesi suretinde davalının imzasının bulunmadığı görülmüş ise de davalı tarafça sözleşme inkar edilmediğinden Elektrik Abonelik Sözleşmesi ve Abone'ye Özel Sözleşme Koşulları başlıklı sözleşme yargılamaya esas alınmıştır. Davacı dava dilekçesinde SKTT %8 tarife paketi kullanım şartlarından bahsetmiş ise de taraflar arasında imzalanmış son kaynak tedarik tarifesi ya da buna ilişkin bir protokol sunulmadığı görülmüştür.

Davacı dava dilekçesinde sözleşmenin ödenmemiş borçtan dolayı feshedildiği ve sözleşmenin bitiş süresinden önce feshi nedeniyle cayma bedelinin oluştuğunu, sözleşmenin son sayfasında bu durumun "...faturaların ortalama tutarının 2(iki) katı kadar bedeli fesih cezası olarak derhal ödemeyi kabul, beyan ve taahhüt eder." şeklinde hüküm altına alındığını beyan etmekle,

söz konusu maddenin Aboneye Özel Sözleşme Koşullarının 1. Maddesinin 2. Fıkrasında düzenlenen "....Sözleşme'nin Tedarik Başlangıç Tarihi'nden sonraki ilk 24 ay içerisinde abone tarafından herhangi bir sebep ile fesih edilmesi veya abonenin bu sürede herhangi neden ile tedarikçinin portföyünden çıkmış olması halinde abone, tedarikçi tarafından fesih tarihine kadar kendisine düzenlenmiş olan faturaların ortalama tutarının iki katı kadar, daha bir fatura düzenlenmemiş ise bile tahmini fatura tutarının iki katı kadar bedeli fesih tazminatı olarak tedarikçiye derhal ödemeyi kabul, beyan ve taahhüt eder." maddesine dayandığı anlaşılmıştır.

Madde gereği fesih tazminatının doğabilmesi için sözleşmenin abone tarafından feshedilmesi ya da tedarikçinin portföyünden çıkmış olması halleri sayılmış olup dava konusu uyuşmazlıkta sözleşmenin davacı tarafça, davalının fatura bedellerini süresinde ödememesi sebebiyle feshedildiği sabit olduğundan sözleşmede kararlaştırılan fesih tazminatının oluşabilmesi için gereken şartların oluşmadığı mahkememizce kabul edilmiştir.

Davacı tarafça 04/10/2023 tarihli bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde cayma bedeli/fesih cezasının Elektrik Abonelik Sözleşmesinin 6.2.i maddesinde düzenlendiğini belirtmiş olup, Elektrik Abonelik Sözleşmesinin 6.2 maddesi "(i)Taraflardan birinin bu Sözleşme’nin veya Tarife Paketi’nin herhangi bir hükmünü ihlal etmesi halinde diğer taraf ve (ii) ABONE’nin Sözleşme’nin 4.1.

Maddesi kapsamında elektrik satışının başlayamaması, ABONE’nin herhangi bir faturasını son ödeme tarihine kadar ödememiş olması, ABONE’nin İlgili Mevzuat’ın öngördüğü serbest tüketici limitinin altında kalması, ABONE’ye karşı herhangi bir kimse tarafından iflas, haciz, ihtiyati haciz, konkordato vb. yollardan yasal kovuşturmaya başlanması hallerinde ... işbu Sözleşme’yi derhal ve Sözleşme’den doğan hakları saklı kalmak üzere haklı nedenle ve tek taraflı olarak feshedebilir.

Bu madde kapsamında ... tarafından bir fesih yapılması halinde, ABONE işbu fesih nedeniyle ...’ın uğradığı zarar ve ziyanı, tüm masrafları, ve ayrıca kullandığı Tarife Paketi’nde öngörülen iptal bedeli, fesih tazminatı, cezai şart ve diğer bedelleri ödemekle yükümlüdür. ..., bu madde kapsamında fesih halinde, her türlü zarar ve ziyanını karşılamak için avukatlık ücreti dahil tüm takip ve icra masraf, gider ve ücretleri ABONE’ye ait olmak üzere, yasal takip yollarına başvurabilecektir. ...’ın bu madde hükümlerine uygun olarak Sözleşme’yi feshetmesi durumunda, ABONE’nin tazminat,

zarar veya ziyan talep hakkı olmayacaktır.' şeklinde düzenlenmiştir.

Davalının 2022 yılı Şubat ayına ilişkin faturayı 33 gün gecikme ile, 2022 yılı Mart ve Nisan aylarına ilişkin faturayı 5 günlük gecikme ile ödediği sabittir. Davacının, faturaların zamanında ödenmemesi sebebiyle sözleşmeyi feshettiği de uyuşmazlık dışıdır.

Her ne kadar sözleşmenin Elektrik Abonelik Sözleşmesinin 6.2 maddesinde abonenin herhangi bir faturasını son ödeme tarihine kadar ödememiş olması halinde ...'ın (davacı) sözleşmeyi haklı nedenle ve tek taraflı feshedeceği ve fesih yapılması halinde abonenin tarife paketinde öngörülen iptal bedeli, fesih tazminatı, cezai şart ve diğer bedelleri ödemekle yükümlü olduğu kararlaştırılmış ise de davacı tarafça bu madde ile atıf yapılan herhangi bir tarife paketi mahkememize sunulmamıştır.

Nitekim söz konusu maddede iptal bedeli, fesih tazminatı ve cezai şarttan bahsedilmiş ise de bunların miktarı ya da ne şekilde hesaplanacağı da belirtilmemiştir.

Davacı tarafça dava dilekçesinde cayma bedeli/cezai şart talebine dayanak olarak Elektrik Abonelik Sözleşmesinin 6.2 maddesi gösterilmemiş olduğu anlaşılmış ise de bu madde gereği talep edebileceği cayma bedeli/cezai şartın Aboneye Özel Sözleşme Koşullarının 1. Maddesinin 2. Fıkrasında düzenlenen bedele göre tespit edilmesi mümkün değildir.

Aboneye Özel Sözleşme Koşullarının 1. Maddesinin 2. Fıkrasında düzenlenen cezai şart yalnızca abonenin sözleşmeyi feshetmesi şartına bağlanmış olup, Elektrik Abonelik Sözleşmesinin 6.2 maddesinde açıkça Aboneye Özel Sözleşme Koşullarına atıfta bulunulmadığından, Elektrik Abonelik Sözleşmesinin 6.2 maddesinde varlığı kabul edilmiş olmakla miktarı belirtilmeyen cayma bedeli/cezai şart yönünden talep kabul edilmemiştir.

Sonuç olarak cezai şartın mahiyeti itibariyle TBK 51. maddesinin uygulanması mümkün görülmediğinden, davacı vekilinin dava dilekçesinde dayanmadığı Elektrik Abonelik Sözleşmesinin 6.2 maddesinde cezai şarttan bahsedilmiş ise de miktarı ve hesaplama yöntemi belirtilmediğinden, buna karşın davacı vekilinin dava dilekçesinde talebine dayanak yaptığı Aboneye Özel Sözleşme Koşullarının 1. Maddesinin 2. Fıkrasında düzenlenen cezai şartın ancak abonenin sözleşmeyi feshetmesi halinde geçerli olacağından davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır