İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/450 K.2025/489

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. İcra Dosyaları'na konu aşağıda bilgileri verilmiş olan Davaya Konu Çekler'in çeklerde lehtar olarak bulunan ... Şirketine (''Lehtar Şirket'') kargo yoluyla teslim edilmesi işlemi sırasında çalındığını, hırsızlık olayı ile ilgili olarak ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Soruşturma sayılı ve ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın...

Soruşturma sayılı dosyaları ile şikayette bulunulduğunu, Davacı taraf durumu öğrendikten sonra Lehtar Şirket ile iletişime geçtiğini, çeklerin Lehtar Şirkete ulaşmadığını, bunun üzerine kargo firması ile iletişime geçtiğini ve çeklerin Lehtar Şirkete ulaşması için varması gereken ... şubesine hiç ulaşmadığını çeklerin kargo şirketine teslimi ertesinde zayi olduğunu, Bunun üzerine yukarıda bilgileri verilen savcılık dosyaları üzerinden soruşturma başlatıldığını, Lehtar Şirketin de ...

Cumhuriyet Başsavcılığı'nda ... Soruşturma Sayılı dosyası ile şikayette bulunduğunu söz konusu soruşturma dosyasının yetkisizlik ile ...

Cumhuriyet Başsavcılığı'na gönderildiğini, İcra Dosyaları'na konu çeklerdeki Lehtar Şirket'in cirosunun sahte olduğunu, İcra Dosyaları'na konu çeklerin davacı şirketin elinden rızası dışında çıktığını ve davalılara borçlu olmadığını, Müvekkil Şirket'in davacı aleyhine icra takibi başlatmış olduğunu, bu sebepten cebri icra tehdidi altında kaldığını, ticari hayatının etkilendiğini bu yüzden de İcra Dosyaları'na ödeme yaptığını, iddia etmek suretiyle Davaya Konu Çekler bakımından Müvekkil Şirket'e borçlu olmadığını, bu çekler bakımından İcra Dosyaları'na yapmış olduğu ödemelerin,

26.02.2024 tarihinden itibaren işleyecek olan ticari faizi ile istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Müvekkil Şirket ile dava dışı ... ("Faktoring Müşterisi") arasında 08.08.2023 tarihli Faktoring Sözleşmesi imzalanmıştır.

Faktoring Müşterisi, yukarıda bahse konu Faktoring Sözleşmesi uyarınca yapılan, 08.08.2023 tarihli Faktoring işlemleri ve faktoring işlemlerine dayanak olan fatura, alacak bildirim formu neticesinde, icra takibine dayanak olan, Davaya Konu Çekler'i ("Davaya Konu Çekler veya Dava Konusu Çekler") Müvekkil Şirket'e ciro etmek sureti ile devir etmiştir; ... A.Ş. ... Şubesi'ne ait 200.000,00 TL'lik 30.01.2024 keşide tarihli ve ... seri numaralı çek ... A.Ş. ...

Şubesi'ne ait 185.000,00 TL'lik 15.12.2023 keşide tarihli ve ... seri numaralı çek Faktoring Müşterisi ... ile yapılan bu faktoring işlemleri neticesinde Müvekkil Şirket, Faktoring Müşterisi'ne 320.859,73 TL tutarında finansman sağlamış olup bu tutar Faktoring Müşterisi'nin banka hesabına Müvekkil Şirket tarafından ödenmiştir.

Dava Konusu Çekler yasal süresi içerisinde muhatap bankaya ibraz edilmişse de tahsilat yapılamamıştır, Dava Konusu Çekler'in karşılıksız çıkması ertesinde hak kaybına uğramamak maksadıyla Dava Konusu Çekler'e ilişkin olarak tarafımızca ... 14. İcra Dairesi'nin ...Esas ve ... 27. İcra Dairesi'nin... Esas sayılı dosyaları ile icra takibi ikame edilmiştir.

Faktoring İşlemi/İşlemleri'ne konu belge ve faturalar incelendiğinde, faktoring işlemlerine konu üçlü ilişkinin Müvekkil Şirket ile beraber Faktoring Müşterisi olan ... ve Faktoring İşlemi/İşlemleri'ne konu faturalarda Fatura Borçlusu olarak yer alan ... Şirketi ("...") arasında kurulmuş olduğu ve davacının ise Faktoring İşlemi/İşlemleri'nin tarafı olmadığı anlaşılmaktadır.

Bu minvalde faktoring işleminin üçlü yapısı (sac ayakları) arasında yer almayan davacı ile Müvekkil Şirket arasındaki ilişkinin ise kambiyo ilişkisi ile sınırlı olduğu açıkça ortadadır. Zira Faktoring İşlemi/İşlemleri'ne konu fatura ve belgelerden de anlaşılacağı üzere, Müvekkil Şirket, Faktoring Müşterisi olan...

Fatura Borçlusu olan Yaman Kömür adına düzenlemiş olduğu faturaya istinaden söz konusu Faktoring İşlemi/İşlemlerini gerçekleştirmiş ve Dava Konusu Çekler de Müvekkil Şirkete Faktoring Müşterisi tarafından Faktoring İşlemi/İşlemleri kapsamında sağlanmış olan finansmanın geri ödemesi amacı ile ciro yolu ile devir edilmiştir. davalı Şirket'in Dava Konusu Çekler bakımından iyi niyetli hamil olduğunu, davalı Şirket Dava Konusu Çekler'in yer almakta olduğu faktoring işlemlerine istinaden faktoring müşterisine ödeme yaptığını,

Müvekkil Şirket'in Davaya Konu Çekler'in konu edildiği faktoring işlemine istinaden faktoring müşterisine ödeme yaptığı dikkate alındığında, davacının zararına hareket etmediği anlaşıldığını, ticari hayat koşullarında hiçbir faktoring şirketi, bedelsiz olduğunu bildiği kambiyo senedi için ödeme yapmadığını, kararda hırsızlık olayının mutlak def'i olduğuna yönelik bir değerlendirmenin mahkeme tarafından yapılamayacağı, çek üzerindeki imzanın adına atılan kişiye ait olmaması durumunda dahi söz konusu çeki elinde bulunduran hamilden belirli şartlarla alınamayacağı,

hamilin ağır kusurunun ve kötü niyetinin davacı tarafça ispatlanması durumunda alınabileceği açıkça ifade edildiği, somut olayda ispat yükü, Dava Konusu Çekler'in yetkili hamili olduğunu ve bu çekin rızası dışında elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, davacı tarafın Müvekkil Şirket'in çeki kötü niyetle iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu ispatlaması gerektiğini, davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER; ... Cumhuriyet Başsavcılığına müzekkere yazılarak ... sayılı soruşturma dosyasının, ... A.ş'ne müzekkere yazılarak ... numaralı gönderinin, taşıma esnasında kaybolup kaybolmadığı, teslim edildi ise teslim tesellüm tutanağının Mahkememize gönderilmesi, Finansal Kurumlar Birliği Başkanlığı'na Türkiye Bankalar Birliği Başkanlığı'na müzekkere yazılarak dava konusu ...bank ...

Şubesi, Lehtarı ...Şti olan, ... seri nolu, 200.000,00 TL bedelli 30/01/2024 keşide tarihli, Keşidecisi ... olan çek ile ...bank ... Şubesi, Lehtarı ...Ltd.

Şti olan, ... seri nolu, 185.000,00 TL bedelli 15/12/2023 keşide tarihli, Keşidecisi ... olan çekler hakkında birliğinize ulaşmış bir çalıntı bildirimi olup olmadığı, varsa bildirim üzerine üyelerinize bildirimde bulunup bulunmadığınız, bulunmuş iseniz bildirime dair örneğin bir suretinin, Gelir İdaresi Başkanlığı'na müzekkere yazılarak ... (TC:...) tarafından ... Şti.

(VKN:...) düzenlenen 04/08/2023 tarihli, ... seri numaralı 388.800,00 TL bedelli faturanın sistemde kayıtlı olup olmadığı, e-arşiv faturası olarak düzenlendiği iddia edilen faturaların gerçek olup olmadığının, faturaların iptal olup olmadığının, iptal olduysa hangi tarihte iptal işleminin gerçekleştiğinin araştırılarak mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların beyanları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Dava, ... 14. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı takip dosyası ile ... 27. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyalarına yapılan ödemelerin istirdatı talebidir.

Davacı vekili, davalı tarafından icra takiplerine konu edilen çeklerin, çeklerde lehtar olarak bulunan ... Şirketine kargo yoluyla teslim edilmesi işlemi sırasında çalındığını, hırsızlık olayı ile ilgili olarak ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Soruşturma sayılı ve ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın...

Soruşturma sayılı dosyaları ile şikayette bulunulduğunu, davacı müvekkilinin durumu öğrendikten sonra lehtar şirket ile iletişime geçtiğini, çeklerin lehtar şirkete ulaşmadığını, bunun üzerine kargo firması ile iletişime geçtiğini ve çeklerin lehtar şirkete ulaşması için varması gereken ...şubesine hiç ulaşmadığını çeklerin kargo şirketine teslimi ertesinde zayi olduğunu, savcılık dosyaları üzerinden soruşturma başlatıldığını, icra dosyalarına konu çeklerdeki lehtar şirket'in cirosunun sahte olduğunu, İcra Dosyaları'na konu çeklerin davacı şirketin elinden rızası dışında çıktığını ve davalılara borçlu olmadığını,

Müvekkil Şirket'in davacı aleyhine icra takibi başlatmış olduğunu, bu sebepten cebri icra tehdidi altında kaldığını, ticari hayatının etkilendiğini bu yüzden de İcra Dosyaları'na ödeme yaptığını, davaya konu çekler bakımından müvekkil şirket'in borçlu olmadığının tespiti ile icra dosyalarına ödenen paranın istirdatını, davalı vekili davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı, ...bank ...an Şubesi,lehtarı ...Ltd. Şti. Olan, ... seri nolu, 30/01/2024 keşide tarihli, 200.000,00 TL bedelli çek ile ...bank ... Şubesi,lehtarı ... Ltd. Şti. Olan, ... seri nolu, 15/12/2023 keşide tarihli, 185.000,00 TL bedelli çeklerin keşidecisi olduğu, davacının çekteki imzasını inkar etmediği, davacının çeki lehtar ... Ltd. Şti. adına düzenlediği ve akabinde çekin lehtara gönderilmek için kargoya verildiğinde çalındığını iddia ettiği, takibe konu çeklerde lehtar .. Şti.'nin ciro ve kaşesinin bulunduğu, lehtarın cirosundan sonra üç ciranta cirosunun daha mevcut olduğu ve en son çekin hamili davalı tarafından ...A.Ş.’ne ciro yoluyla devredildiği, bankaya ibraz edildiği, ancak işlem yapılmadığı görülmüştür.

Türk Ticaret Kanunu'nun 677. maddesi hükmüne göre, ticari senetteki geçersiz imza sadece kendisi yönünden hükümsüzlük sonucu doğurur. Senetteki her imza diğerlerinden bağımsız olarak sadece imza sahibini bağlar. İmzaların bağımsızlığı ilkesi, çeke atılı her geçerli imzanın sahibini bağladığını, geçersiz imzaların sahiplerinin sorumlu tutulmamasına rağmen, çekin geçerliliğini ortadan kaldırmadığını ifade eder. Geçerli imzaların sahipleri, başkasının imzasının geçersiz olduğunu ileri sürerek kambiyo sorumluluğundan kurtulamazlar. Geçersiz bir imza sahibini bağlamaz ise de, ciro zincirini de koparmaz.

Buna göre somut olayda çekteki ciro silsilesinin görünüşte düzgün olduğu, keşideci olan davacının kendisinden sonra gelen lehtar ve cirantaların imzalarının sahteliğine dayanarak sorumluluktan kurtulamayacağı, davalının ... Cumhuriyet Başsavcılığının... sor. sayılı soruşturmasında taraf olmadığı, ve söz konusu soruşturma dosyasında kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, Gelir İdaresi Başkanlığı'nın 14/02/2025 tarihli cevabi yazısında.

Başkanlığımız veri tabanının kontrolünden; ... T.C.

Kimlik Numaralı ... tarafından düzenlenen ... sıra numaralı e-Arşiv Faturaya ait iptal - itiraz bulunmamakta olup ilgili faturanın kayıtlarında geçerli olduğunun belirtildiği, davalının kötüniyetli hamil olduğunun davacı tarafça ispatlanamadığı, kambiyo senedi olan çek sebepten mücerret olduğundan, ispat külfetinin genel kuralın aksine davacı üzerinde bulunduğu, davacı tarafça ileri sürülen iddiaların şahsi defi niteliğinde olduğu,

davalı tarafa ileri sürülebilmesi için davalının senedi iktisabında kötüniyetli olduğunun kanıtlanması gerektiği, aksi takdirde keşideci ile lehtar arasında doğrudan doğruya mevcut olan münasebetlere dayanan şahsi def’iler müracaatta bulunan iyiniyetli hamile karşı ileri sürülemeyeceği, davalının dava konusu çeki iktisap ederken bile bile davacının zararına hareket ettiğinin ispatlanamamış bulunmasına, çekin uygun ciro silsilesi içinde ciro edilmiş olduğu anlaşılmakla davanın reddine karar verilmiştir.(İstanbul Bam 16. H.D. ... esas, ... karar)

Katip · e-imzalıdır. Hakim · e-imzalıdır.