İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2015/518 K.2018/1116

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Menfi Tespit davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.

DAVA /

Davacı vekili tarafından Mahkememize verilen dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili tarafından davalıya gayrimenkul almak karşılığında yapılan sözleşmelere bağlı olarak teminat ve mülk tesliminde avans olmak üzere çeklerin teslim edildiğini, davalı tarafından akdedilen sözleşme Türk Ticaret Kanuna, Yargıtay kararlarına aykırı olduğunu, yapılan sözleşme içerisinde kambiyo evrakı olan çeklerin teminat olarak alınıp dah asonra avans olarak kabul edilmesinin söz konusu olamayacağını, olayın oluşumu ve TTK 583/2 maddesi uyarınca evrakların kambiyo evrakı vasfı taşımaması, ortada borç ilişkisi bulunmaması hususu nazara alınarak teminatsız olarak,

mümkün değilse teminata bağlı olarak çeklerin ödenmemesi ve müvekkili aleyhine icra takibi açılmaması için ihtiyati tedbir kararı verilmesine, yargılama neticesinde çeklerin müvekkile iadesine veya iptaline karar verilmesini, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA /

Davalı şirkete usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip tutanağının ...liğ edildiği, ancak süresinde herhangi bir cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.

Feri Müdahil ... vekili beyanında özetle; müvekkiline davalı borçlu Han İnşaat tarafından ve borcuna karşılık olarak verilen...bank... Şubesi muhataplı ...nolu 27/05/2015 tarihli ve 85.000,00 USD bedelli çekin Yalova İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasıyla davacı ve davalı şirket aleyhine takibe konu edildiğini ve yetki itirazı üzerine de dosyanın İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esasını aldığını belirterek çekin tüm unsurlarının mevcut olduğunu, müvekkilinin de iyi niyetli meşru hamil olup iyi niyetin korunması gerektiğini beyan etmiştir.

GEREKÇE /

Talep, Dava konusu çekler nedeniyle davalı yana borçlu olmadığının tespiti ve çeklerin iadesi veya iptali istemine ilişkindir. Davacı vekilinin 12/06/2015 tarihli harç tamamla dilekçesi ile borçlu olmadığına ilişkin dava miktarını, dava konusu ettiği çek bedelleri toplamı olan 5.280.026,00-TL ye yükseltilerek buna ilişkin eksik harcın da yatırıldığı anlaşılmıştır.

Davacı ile davalı arasında imzalanan Gayrimenkul Satış Sözleşmesi ile davalı şirkete ait ...Mahallesi 350 ada, 12 parsel sayılı taşınmazda 15. Kat 29 ve 30 nolu bağımsız bölümler ile 350 ada, 12 parsel sayılı taşınmazda 12. Kat 28 ve 29 nolu bağımsız bölümler olmak üzere 4 adet bağımsız bölümün 8.608.026,00 TL bedelle davacı tarafa satışı hususunda tarafların anlaşmaya vardığı ve satış günü çekler teslim edildikten iki ay sonra tapu sicil müdürlüğünde gerçekleştirileceği, alıcı tarafından satış bedeli olan tutar kadar çekin satıcıya teminat olarak teslim edileceği,

çeklerin vadesinde ödenmesine bağlı olarak ödeme avansı alacağı düzenlenmiş ve buna göre davacı Mayıs 2015 vadeli çek listesi ile 2.132.426,00 TL tutarındaki 22 adet çeki davalıya teslim etmiştir.

İşbu çek listesinin altına "yukarıda bulunan 22 adet çek 25/02/2015 tarihinde teslim edilerek tapulara karşılık teminat olarak verilmiştir tapu teslim tarihinde ödeme avansı olacaktır bu şartlara bağlı olarak çek Han İnşaat yetkilisi ...'a teslim edilmiştir" şeklinde şerh düşülmüştür.

Yine davacı tarafça davalı şirkete Haziran 2015 vadeli çek listesi ile 23 adet çekin 25/02/2015 tarihinde ve yukarıda verilen aynı kayıtla, yine Temmuz 2015 vadeli çek listesiyle de toplam 11 adet, Ağustos 2015 çek listesiyle 10 adet, Eylül 2015 çek listesiyle de 6 adet ve Ekim 2015 vadeli çek listesiyle de 25/02/2015 tarihinde çek tesliminin aynı şerh düşülerek teslim edildiği anlaşılmaktadır.

Davacı tarafça teslim edilen Mayıs ve Haziran 2015 vadeli çek listesinde (yukarıda bulanan 5 adet 20/04/2015 tarihinde teslim edilerek tapulara karşılık teminat olarak verilmiştir tapu teslim tarihinde ödeme avansı olacaktır) şerhle birlikte davacı 7 adet liste halinde ve toplam tutarı 8.608.026,00 TL olan 78 adet çekin davalı şirkete teslim edildiği,

buna göre Mayıs ayı için 2.132.426,00 TL, Haziran ayı 2.665.600,00 TL, Temmuz ayı 1.253.000,00 TL, Ağustos ayı 1.290.000,00 TL, Eylül ayı 715.000,00 TL, Ekim ayı 70.000,00 TL ve Mayıs+Haziran ayı 482.000,00 TL olmak üzere yukarıda belirtildiği gibi 78 adet toplam 8.608.026,00 TL bedelli çeklerin teslim edildiği görülmektedir.

Davacı taraf eksik harcı 5.280.026,00 TL tutarındaki çekler için tamamlamış olup bu çeklerin; davacının keşideci davalının lehtarı olduğu 20 Mayıs 2015 tarihli, 150.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ... nolu, 20 Mayıs 2015 tarihli, 30.000,00 TL bedelli, ... Bank muhataplı, 0032545 nolu, 20 Mayıs 2015 tarihli, 90.000,00 TL bedelli, ...

Bank TL bedelli, ... nolu, 24 Mayıs 2015 tarihli, 80.000,00 TL bedelli, ...bank TL bedelli, ... nolu, 25 Mayıs 2015 tarihli,150.000,00 TL bedelli, ...muhataplı, 3361213 nolu, 27 Mayıs 2015 tarihli, 15.000,00 TL bedelli, ŞY ... muhataplı,... nolu, 27 Mayıs 2015 tarihli, 162.000,00 TL (60.000$ ) bedelli, ... $ muhataplı, 0336810 nolu, 27 Mayıs 2015 tarihli, 229.500,00 TL (85.000$) bedelli, ... $muhataplı, ... nolu, 27 Mayıs 2015 tarihli, 125.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, 0018373 nolu, 28 Mayıs 2015 tarihli, 80.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ... nolu,28 Mayıs 2015 tarihli, 15.000,00 TL bedelli, ŞY ... muhataplı, 0018238 nolu,

28 Mayıs 2015 tarihli, 81.000,00 TL bedelli, ...bank muhataplı, ...nolu, 29 Mayıs 2015 tarihli, 100.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, 3361216 nolu, 29 Mayıs 2015 tarihli, 150.000,00 TL bedelli,... muhataplı, 0018375 nolu, 30 Mayıs 2015 tarihli, 100.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, 0018380 nolu, 30 Mayıs 2015 tarihli, 95.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, 3361210* nolu, 30 Mayıs 2015 tarihli, 150.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ...* nolu, 30 Mayıs 2015 tarihli, 50.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ...* nolu, 30 Mayıs 2015 tarihli, 100.000,00 TL bedelli, ...muhataplı, ... nolu, 30 Mayıs 2015 tarihli, 100.000,00 TL bedelli, ... muhataplı,

...* nolu, 30 Mayıs 2015 tarihli, 35.100,00 TL (13.000$) bedelli, ... $ muhataplı, ... nolu, 31 Mayıs 2015 tarihli, 44.826,00 TL bedelli, ... muhataplı, ... nolu, Toplam 2.132.426,00 TL bedelli, 15 Haziran 2015 tarihli, 90.000,00 TL bedelli, ...

Bank muhataplı, 0032543* nolu, 15 Haziran 2015 tarihli, 50.000,00 TL bedelli, ...Bank muhataplı, ... nolu, 16 Haziran 2015 tarihli, 35.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, 0018372 nolu, 20 Haziran 2015 tarihli, 20.000,00 TL bedelli, ...Bank muhataplı, 1032894 nolu, 20 Haziran 2015 tarihli, 150.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ... nolu, 20 Haziran 2015 tarihli, 100.000,00 TL bedelli, ...Bank muhataplı, ...* nolu, 23 Haziran 2015 tarihli, 77.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ... nolu, 24 Haziran 2015 tarihli, 80.000,00 TL bedelli, ...bank Türk muhataplı, ... nolu, 25 Haziran 2015 tarihli, 270.000,00 TL(100.000$) bedelli,

... $ muhataplı,... nolu, 25 Haziran 2015 tarihli, 229.500,00 TL bedelli (85.000$), ... $ muhataplı, ... nolu, 25 Haziran 2015 tarihli, 100.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ...* nolu, 25 Haziran 2015 tarihli, 90.000,00 TL bedelli, ... Bank muhataplı, ... nolu, 27 Haziran 2015 tarihli, 50.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, 0018378 nolu, 27 Haziran 2015 tarihli, 82.000,00 TL bedelli,...

Bank muhataplı, ... nolu, 28 Haziran 2015 tarihli, 150.000,00 TL bedelli, Kuveyt Türk muhataplı, ... nolu, 28 Haziran 2015 tarihli, 270.000,00 TL bedelli(100.000$ ), ... $ muhataplı, ... nolu,

28 Haziran 2015 tarihli, 162.000,00 TL bedelli (60.000$), ... $ muhataplı, 0336811 nolu, 29 Haziran 2015 tarihli, 150.000,00 TL bedelli, ... muhataplı,0018379 nolu, 30 Haziran 2015 tarihli, 90.000,00 TL bedelli,... Bank muhataplı, 7016650 nolu, 30 Haziran 2015 tarihli, 200.000,00 TL bedelli, Kuveyt Türk muhataplı, ... nolu, 30 Haziran 2015 tarihli, 50.000,00...

Bank muhataplı, ...nolu, 30 Haziran 2015 tarihli, 135.000,00 TL bedelli (50.000$), ... $ muhataplı, 0336813 nolu, 30 Haziran 2015 tarihli, 35.100,00 TL bedelli( 13.000$). ... $ muhataplı, ... nolu, Toplam 2.665.600,00 TL, 25 Mayıs 2015 tarihli, 91.000,00 TL bedelli, ... Bank muhataplı, 7017416 nolu, 15 Mayıs 2015 tarihli, 91.000,00 TL bedelli, ... Bank muhataplı, 7017417 nolu, 20 Mayıs 2015 tarihli, 100.000,00 TL bedelli,...

Bank muhataplı, 7016837 nolu, 20 Mayıs 2015 tarihli, 100.000,00 TL bedelli,... Bank muhataplı, ... nolu, 20 Mayıs 2015 tarihli, 100.000,00 TL bedelli,... Bank muhataplı, 7016839* nolu, Toplam 482.000,00 TL olmak üzere üç adet ve her üç listesinin(2.132.426,00TL+2.665.600,00 TL+482.000,00TL=) toplamı olan 5.280.026,00 TL bedelli çekler yönünden talepte bulunulmuştur.

Dava konusu çekler bakımından mahkememizce bankalara müzekkereler yazılmış, bir kısım çeklerin üçüncü şahıslar elinde olduğu tespit edilmiştir. Taraflar arasında harici olarak imzalanan sözleşmenin konusu dikkate alındığında taşınmaz satış sözleşmesi ya da taşınmaz satış vaadi sözleşmesi niteliğinde olmadığı; resmi şekle uyulmadan taraflar arasında harici olarak tanzim edilip imzalandığı anlaşılmaktadır.

Alıcı sözleşmenin uygulanacağı düşüncesiyle üzerine düşen borçları yerine getirmiş ve çekleri davalı satıcıya teslim etmiştir. Satıcı da bu çekleri taşınmazların davacı yana devredilmesi taahhüdü ile almıştır. Geçersiz sözleşme ile taraflar, aldıklarını iade borcu altındadır.

Davacının harici sözleşmenin ifa edileceği inancı ile çekleri davalı yana teslim ettiği, ancak sözleşmede satışı taahhüt edilen bağımsız bölümlerin daha önce başka kişilere davalı tarafından satılmış olması ve bu itibarla taraflar arasında imzalanan sözleşme bakımından ve davalı yanın bu eylemi nedeniyle ifa imkansızlığı bulunduğu da anlaşılmaktadır.

Bu durumda satıcının borcunu ifa edememesi karşısında, davacıdan aldığı çeklerin bedelsiz kaldığı ve davacıya iadesi gerektiği sonucuna varılmaktadır.

Ancak yukarıda belirtildiği üzere bir kısım çeklerin temini mümkün olmamış ve bu itibarla akıbetleri de bilinmediğinden sadece davalı elinde bulunan çeklerin davacı yana iadesine, temini mümkün olmayan çekler bakımından (çeklerin tedavül etmesi karşısında ) bu çeklere ilişkin iptal talebinin reddi suretiyle ve ayrıca davacının dava konusu tüm çekler nedeniyle davalı tarafa borçlu olmadığının tespitine ilişkin aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM / Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1-Davanın KABULÜ ile, dava konusu edilen: ( davacı ...'nin keşideci, davalı ...'nin lehtarı olduğu 20 Mayıs 2015 tarihli, 150.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ... nolu, 20 Mayıs 2015 tarihli, 30.000,00 TL bedelli, ... Bank muhataplı,... nolu, 20 Mayıs 2015 tarihli, 90.000,00 TL bedelli, ...

Bank TL bedelli, ... nolu, 24 Mayıs 2015 tarihli, 80.000,00 TL bedelli, ...bank TL bedelli, ... nolu, 25 Mayıs 2015 tarihli,150.000,00 TL bedelli, ...muhataplı, ... nolu, 27 Mayıs 2015 tarihli, 15.000,00 TL bedelli, ŞY ... muhataplı,... nolu, 27 Mayıs 2015 tarihli, 162.000,00 TL (60.000$ ) bedelli, ... $ muhataplı, ... nolu, 27 Mayıs 2015 tarihli, 229.500,00 TL (85.000$) bedelli, ... $muhataplı,... nolu, 27 Mayıs 2015 tarihli, 125.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ... nolu, 28 Mayıs 2015 tarihli, 80.000,00 TL bedelli, ... muhataplı,... nolu,28 Mayıs 2015 tarihli, 15.000,00 TL bedelli, ŞY ... muhataplı, ... nolu, 28 Mayıs 2015 tarihli,

81.000,00 TL bedelli, ...bank muhataplı, ... nolu, 29 Mayıs 2015 tarihli, 100.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ...nolu, 29 Mayıs 2015 tarihli, 150.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ... nolu, 30 Mayıs 2015 tarihli, 100.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ... nolu, 30 Mayıs 2015 tarihli, 95.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ...* nolu, 30 Mayıs 2015 tarihli, 150.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ...* nolu, 30 Mayıs 2015 tarihli, 50.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, 3361211* nolu, 30 Mayıs 2015 tarihli, 100.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ... nolu, 30 Mayıs 2015 tarihli, 100.000,00 TL bedelli, ... muhataplı,...* nolu, 30 Mayıs 2015 tarihli,

35.100,00 TL (13.000$) bedelli, ... $ muhataplı, ... nolu, 31 Mayıs 2015 tarihli, 44.826,00 TL bedelli, ... muhataplı, ... nolu, Toplam 2.132.426,00 TL bedelli, 15 Haziran 2015 tarihli, 90.000,00 TL bedelli, ...

Bank muhataplı, ...* nolu, 15 Haziran 2015 tarihli, 50.000,00 TL bedelli, ...Bank muhataplı, ... nolu, 16 Haziran 2015 tarihli, 35.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, 0018372 nolu, 20 Haziran 2015 tarihli, 20.000,00 TL bedelli, ...Bank muhataplı, 1... nolu, 20 Haziran 2015 tarihli, 150.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ... nolu, 20 Haziran 2015 tarihli, 100.000,00 TL bedelli, ...Bank muhataplı, ... nolu, 23 Haziran 2015 tarihli, 77.000,00 TL bedelli, ... muhataplı,... nolu, 24 Haziran 2015 tarihli, 80.000,00 TL bedelli, ...bank Türk muhataplı, ... nolu, 25 Haziran 2015 tarihli, 270.000,00 TL(100.000$) bedelli, ... $ muhataplı, ...nolu,

25 Haziran 2015 tarihli, 229.500,00 TL bedelli (85.000$), ... $ muhataplı, ... nolu, 25 Haziran 2015 tarihli, 100.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ... nolu, 25 Haziran 2015 tarihli, 90.000,00 TL bedelli, ... Bank muhataplı, ... nolu, 27 Haziran 2015 tarihli, 50.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ... nolu, 27 Haziran 2015 tarihli, 82.000,00 TL bedelli,...

Bank muhataplı, ... nolu, 28 Haziran 2015 tarihli, 150.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, 0018376 nolu, 28 Haziran 2015 tarihli, 270.000,00 TL bedelli(100.000$), ... $ muhataplı, ... nolu, 28 Haziran 2015 tarihli, 162.000,00 TL bedelli (60.000$), ... $ muhataplı, ... nolu, 29 Haziran 2015 tarihli, 150.000,00 TL bedelli, ... muhataplı... nolu, 30 Haziran 2015 tarihli, 90.000,00 TL bedelli,...

Bank muhataplı,... nolu, 30 Haziran 2015 tarihli, 200.000,00 TL bedelli, ... muhataplı, ...nolu, 30 Haziran 2015 tarihli, 50.000,00... Bank muhataplı, ... nolu, 30 Haziran 2015 tarihli, 135.000,00 TL bedelli (50.000$), ... $ muhataplı,... nolu, 30 Haziran 2015 tarihli, 35.100,00 TL bedelli( 13.000$). ... $ muhataplı, ... nolu, Toplam 2.665.600,00 TL, 25 Mayıs 2015 tarihli, 91.000,00 TL bedelli, ... Bank muhataplı, 7017416 nolu, 15 Mayıs 2015 tarihli, 91.000,00 TL bedelli, ...

Bank muhataplı, ...nolu, 20 Mayıs 2015 tarihli, 100.000,00 TL bedelli, ... Bank muhataplı, ... nolu, 20 Mayıs 2015 tarihli, 100.000,00 TL bedelli,... Bank muhataplı, ... nolu, 20 Mayıs 2015 tarihli, 100.000,00 TL bedelli,...

Bank muhataplı, ...* nolu, Toplam 482.000,00 TL olmak üzere üç adet ve yukarda belirtilen üç listesinin (2.132.426,00TL+2.665.600,00 TL+482.000,00TL=) toplam bedeli olan 5.280.026,00 TL miktarındaki ve yukarda gösterilen çekler nedeniyle davacının davalı tarafa BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE,

Davalı elinde bulunan çeklerin davacı yana İADESİNE,

2-Temini mümkün olmayan çekler yönünden bu çeklere ilişkin iptal talebinin REDDİNE,

3-Alınması gereken 360.678,58 TL harçtan peşin ve tamamlama olarak yatırdığı toplam 90.340,78 TL harcın mahsubu ile bakiye 270.337,80 TL eksik karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

Davacının peşin ve tamamlama olarak yatırdığı toplam 90.340,78 TL harç giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve takdir olunan 118.000,26 TL ücreti vekaletin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

5-Davacının yaptığı ilk masraf 32,40 TL, bilirkişi ücreti 1.000 TL, posta gideri 179,20 TL olmak üzere toplam 1.211,60 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

6-Tarafların HMK 120 madde gereğince yatırdıkları gider/delil avansından kalan miktarın karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,

Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...