İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/432 K.2018/1055

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan itirazın iptali davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.

DAVA /

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesini özetle.

Müvekkiline ait ... plaka sayılı araca, 19.04.2013 tarihinde davalıların ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı olduğu ... plaka sayılı aracın kusurlu olarak çarpması sebebiyle hasarlandığını, aracında maddi hasar, değer ve kazanç kaybı meydana geldiğini, müvekkiline ait araçta 24.000,00,-TL, değer kaybı ve 3.000,00.- IL. tutnnda kazanç kaybı meydana geldiğini, davalının zarardan sorumlu olduğunu, zararın tazmini için İstanbul ... İcra Müdürlüğü ...

E. sayılı dosyası ile icra takibine konu edildiğini beyanla, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile İstanbul ... İcra Müdürlüğü ... E, sayılı dosyasına vaki itirazın iptali ile asıl alacağın %20 sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesin e karar verilmesini tafep etmiştir.

SAVUNMA /

Davalı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesini özetle; ... plaka sayılı aracın şirketleri nezdinde...no.lu kasko sigorta poliçesi kapsamında yer alan ihtiyari mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, kombine azami teminat limitinin 100.000,00- TL. olduğunu, davacının müterafik kusurunun dikkate alınması gerektiğini, kazanç kaybı ve değer kaybının İMM Genel Şartları gereği teminat kapsamı dışında olduğunu, kaza tarihinden itibaren ticari faiz talebinin reddi gerektiğini, poliçede değer kaybı teminatı olmadığını, zararların teminat dışı kaldfğmı, ve talebin reddi gerektiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

GEREKÇE /

Mahkememizin... Esas, ...Karar sayılı kararında; "Bilirkişiler İtü otomotiv ana bölümdalı prof.dr...., sigorta uzmanı ... tüm taraf iddialarını, tüm delileri ilgili kayıtları inceleyerek rapor vermiştir. 12.11.2015 tarihli raporu ibraz etmiştir. Bilirkişiler dava konusu olaya ilişkin tüm kaza dosyası, dosya içindeki deliller ve tüm iddiaları değerlendirmişlerdir. Bilirkişi raporları detaylı ve gerekçelidir. raporlar denetime açık detaylı .olayla bir biri ile uyumlu oluşu dikkate alınarak yeniden bilirkişi raporu alınmamıştır

Bilirkişiler raporunda.

Kazanın meydana gelmesinde, davalı ... tarafından İM5 teminatı dahil...sigorta Poliçesi ile sigortalanmış olan ... plakalı iş makinasının operatörü dava dışı...'ın TAM (%100) KUSURLU, davacı şirkete ait ... plakalı otomobilin sürücüsü ...'in KUSURSUZ sayılmalarının uygun olacağı görüşüne varıldığı, davacı şirketin kaza .sebebiyle aracında meydana gelen değer kaybı ofarak 20.000,00 TL onarım süresince uğrayacağı araç mahrumiyeti zararının ise 2.550,00 TL olarak uygun görüldüğü, davalı şirketin sorumluluğunun tespiti için ...plaka sayılı aracın zorunlu maJi mesuliyet sigortacısı olan ...

A Ş, tarafından düzenlenen ... no.lu poliçenin dava konusu edilen 19.04,2013 tarihli kazaya ilişkin poliçe teminatının ve bu teminat limitinden ödediği hasar bedelinin davacı tarafından belgelenmesi gerektiği bildirilmiştir.

Bilirkişinin eksik olarak bildirdiği...sigorta şirketinden hasar bedeli alınmadığına ilişkin kayıt celb edilmiştir. ...sigorta şirketinin 29.1.2016 tarihli dilekçesi ile dava konusu kaza nedeni ile açılmış hasar dosyası olmadığı davacının hiç bir hak elde etmediği anlaşılmıştır. Davacının kaza nedeniyle , kazaya sebebiyet veren sigorta şirketinden alacak elde etmediği anlaşılmıştır.

Alacak ile ilgili ikinci kez tahsil olmadığı anlaşıldığından bilirkişi değerleri doğrultusunda karar vermek gerekmiştir.

İstanbul ... İcra Müdürlüğü... esas sayılı dosyası ile borçlular aleyhine alacağın takip tarihinden itibaren asıl alacak üzerinden işleyecek faiz ile icra masrafları ve vekalet ücretinin tahsili talepli icra takibi yapıldığı , borçlu vekilinin itirazı üzerine durduğu buna göre davanın İİK 67/ 1-2 maddesinde yazılı 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açıldığı anlaşılmıştır.

Bilirkişi raporu ve dosyadaki deliller ve kayıtlar ile taraflar arasında yapılmış sigorta sözleşmesinden doğan borcu davalı ödememiştir. Bu nedenle kaza konusu aracın tamir masrafları 20,.000,00tl ve aracın tamir sonrası değer kaybı oranı 2.550 ,00 tl nini kabulüne karar vermek gerekmiştir. İcra takibi ile açılmış bu değer üzerindeki talep miktarı red edilmiştir.

İcra dosyası ile talep edilen kısım kısmen red edildiği için davalı itirazında kısmen haklı olduğu anlaşılmıştır.davalı kötü niyetli olmadığı anlaşılmıştır. Bu nedenle inkar tazminatı talebi red edilmiştir." şeklindeki gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Yargıtay ... Hukuk Dairesi Esas No: ..., Karar No: ... sayılı ilamında.

"Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesi gereğince trafik sigortası işletene düşen hukuki sorumluluğu sigorta limitleri dahilinde teminat altına alır ve zarar gören üçüncü şahsın gerçek zararından sorumludur.Motorlu Kara Taşıtları ihtiyari mali sorumluluk sigortası genel şartlarının “sigorta teminatının kapsamı başlıklı 1.maddesine göre sigortacı aracın işletenine yükletilebilecek hukuki sorumluluğu poliçe teminatı kapsamında olmak şartıyla zorunlu mali sorumluluk sigortası haddi üstünde kalan kısmını poliçede yazılı azami miktara kadar temin eder.

İhtiyari mali mesuliyet sigortası kapsamının başlangıç noktası, zorunlu trafik sigorta limitinin üzerinde kalan kısımdır. Kapsamın sonu ise ihtiyari mali mesuliyet sigortası limitidir. Başka bir ifadeyle gerçek zarar miktarı zorunlu trafik sigorta limitini geçtiği anda ihtiyari mali mesuliyet sigortası güvencesi başlamakta ve kendi poliçesindeki limit miktarı da sorumluluğun sona erdiği nokta olmaktadır.

Bu nedenle zarar, trafik sigortası kapsamında kalmakta ise ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının sorumluluğundan bahsedilemez.

Somut olayda, davalıya ihtiyari mali sorumluluk sigortası(birleşik kasko) poliçesi ile sigortalı iş makinesi aynı zamanda dava dışı...Sigorta A.Ş nezdinde zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile teminat altına alınmıştır.... A.Ş tarafından 29.01.2016 tarihli müzekkere cevabında davaya konu kazaya ilişkin olarak yapılmış herhangi bir başvuru olmadığı belirtilmiştir. Buna göre mahkemece, davacı zararının ZMSS limiti içinde kalıp kalmadığı yönünden bir değerlendirme yapmaksızın, eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmayıp bozmayı gerektirmiştir.

2-Davalı ..., ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı olup, poliçe şartları gereğince ikame araç bedeli davalının sorumluluğunda bulunmamaktadır.

Somut olayda, hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacının, 15 günlük tamir süresince 2.250,00 TL kiralık araç bedeli zararının olduğu belirlenmiş olup, mahkemece bu kalem yönünden davalının sorumlu olmadığı gözetilmeksizin karar verilmiş olması doğru görülmemiştir.

3-Kabule göre de; hükme esas alınan bilirkişi raporunda araçtaki değer kaybının tespiti, Dairemizce değer kaybının belirlenmesi hususunda esas alınan, aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş 2.el piyasa değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2.el piyasa değeri arasındaki fark kriterine uyulmaksızın genel bir değerlendirme yapılarak sağlanmıştır.

Araçta meydana gelen değer kaybının; aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile aracın yaşı, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği dikkate alınarak kazadan sonraki onarılmış halinin rayiç değeri tespit edilip bu iki miktar arasındaki azalmaya (farka) göre hesaplanması gerekir.Değer kaybı konusunda genel bir değerlendirme ile değer kaybının tespit olunduğu bilirkişi raporuna dayalı olarak hüküm verilmesi doğru görülmemiştir." kararı ile mahkememizce verilen karar bozulmuştur.

Mahkememizce bozma ilamına uyulmuş, temyize davalının gitmiş olması sebebiyle mahkememizce verilen kararın bozulmuş olması, davacının verilen karara herhangi bir temyiz talebinin olmaması aleyhe hüküm verme yasağı gereği mahkememizce bilirkişi raporu alınacak olsa dahi bunun bozma öncesi hüküm altına alınan 20.000,00 TL değer kaybı miktarını geçemeyecek olması, davalı ..., ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı olup, poliçe şartları gereğince ikame araç bedeli davalının sorumluluğun bulunmaması, ZMMS sorumluluk limiti 22.500,00 TL olup bu hal ile bu limiti aşacak bir rakamın aleyhe hüküm verme yasağı gereği artık davalıdan talep olunamayacağı sebepleriyle yerinde görülmeyen davanın reddine karar verilmiştir.

Taraflardan yalnız birinin temyizi halinde,Yargıtay, hükmü temyiz edenin aleyhine bozamaz.(Aleyhe bozma yasağı). Bundan başka, taraflardan yalnız birinin hükmü temyiz etmesi halinde, Yargıtay'ın (temyiz eden tarafın lehine olarak ) verdiği bozma kararına uyan yerel mahkeme de artık, temyiz eden tarafın, önceki (bozulan) karara oranla daha aleyhine olan bir hüküm veremez. Buna da "aleyhe hüküm verme yasağı" denir. Taraflardan yalnız birinin temyizi üzerine verilen bozma kararına uyan mahkemenin temyiz eden tarafın, önceki (bozulan ) karara oranla daha aleyhine olan bir hüküm vermemesi ilkesi, usule ilişkin kazanılmış hak müessesesi ile de yakından ilgilidir." (Prof.Dr.Baki Kuru,Hukuk Muhakemeleri Usulü, 6. Baskı, Cilt ;5, 2001, s; 4732 -4737 )

Davalı tarafın icra-inkar tazminat talebi bakımından ise davanın reddedilmesinin yanında davacının takip yapmakta İİK md. 67/2 uyarınca kötüniyetli olması gerektiği ancak dosya kapsamı itibariyle davalı tarafça bunun ispat olunamadığı, dava red sebebinin de usuli bir durum olan aleyhe değiştirme yasağı olması nedenleriyle şartları oluşmayan davalı talebinin reddine karar verilmiştir. Yargıtay ...

Hukuk Dairesi Başkanlığı Esas No :..., Karar No: ... sayılı ilamında da "kötü niyet tazminatı, İİK'nın 67/2.maddesinde hükme bağlanmıştır. İtirazın iptali davasında, davanın reddine karar veren mahkeme, alacaklının haksız ve kötü niyetle icra takibinde bulunduğu ve itirazın iptali davası açtığı kanısına varırsa, alacaklıyı, borçluya red olunan alacağın % 20'sinden aşağı olmamak üzere tazminat ödemeye mahkum eder.

Somut olayda; davacının icra takibinde bulunurken ve dava açarken haksız ve kötüniyetli olduğuna dair bir delil bulunmamaktadır. Anılan nedenle, mahkemece, davacı aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmiş olması doğru görülmemiştir." görüşüne yer verilmiştir. (Aynı yönde bkz; Yargıtay 19. Hukuk Dairesi Esas No: 2016/10213, Karar No: 2017/6005 sayılı ilamı)

HÜKÜM / Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1- Yerinde görülmeyen davanın REDDİNE,

2-Takip yapmakta davacının kötü niyetli olmadığı kanaatine varıldığından 2004 sayılı İİK md. 67/2 gereğince icra-inkar tazminatı verilmesine yer olmadığına, davalı tarafın icra-inkar tazminatı talebinin REDDİNE,

3-Alınması gereken 35,90-TL harçtan peşin alınan 341,75-TL'den mahsubu ile artan 305,85-TLnin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,

4-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,

5-Davalı tarafından yapılan Tehiri icra Karar harcı 48,10-TL, Temyiz karar harcı 388,00-TL, Temyiz yoluna başvurma harcı 143,50-TL ve 4,15-TL vekalet harcı gideri toplam 583,75-TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya VERİLMESİNE,

6-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesap ve taktir olunan 3.394.92-TL ücreti vekaletin davacıdan tahsili ile davalı yana VERİLMESİNE,

7-Taraflarca HMK 120 madde gereğince yatırdıkları gider avansından kalan miktarın karar kesinleştiğinde talep halinde taraflara İADESİNE,

Dair; davacı vekili yüzüne karşı, davalı taraf yokluğunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile YARGITAY nezdinde TEMYİZ kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.

Katip ...

E-İMZALIDIR

Hakim ...

E-İMZALIDIR