İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/760 K.2025/811

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davalarının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

ASIL DAVADA DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirketin ... numaralı Trafik Sigorta Poliçesi ile rizikolarını üstlendiği ... plakalı ve ... menşeyli ... araç ile ... plaka sayılı aracın karıştığı 06/08/2022 tarihli kaza neticesinde, araç içerisinde yolcu konumunda bulunan müvekkillerin desteği ...'ın 21 yaşında hayatını kaybettiğini, ...'ın özel bir şirket sahibi olup kendi adına tescilli markası ve yüksek gelirli bir tacir iken hayatını kaybettiğini, kaza sonrası tutulan kaza tespit tutanağında, davalı şirketin rizikolarını üstlendiği aracın ağır kusurlu olduğunu, müvekkillerinin destekleri ...'ın hayatını kaybetmesi sebebiyle,

uğradıkları destekten yoksun kalma tazminatının, fazlaya dair talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile uğranılan zarar belirli hale geldiğinde, HMK M.

107/2 uyarınca talebi artırmak kaydı ile, şimdilik ayrı ayrı 1000 er TL' den toplamda 3.000 destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan alınarak, müvekkillerine verilmesine, hükmedilecek tazminatın tamamına, sigorta şirketine başvuru tarihi olan 05/09/2022 tarihinden 8 gün sonrası olan, 13/09/2022 tarihinden buyana, işleyecek ticari reskont avans faizi (araç ticari araç olduğundan, uluslararası nakliye tırı) olmadığı taktirde yasal ile birlikte alınarak müvekkiline verilmesine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalı şirkete yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

ASIL DAVADA SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Kazaya karışan ... plaka sayılı aracın müvekkili şirket nezdinde ... poliçe nolu, 29.05.2022-27.08.2022 vadeli Zorunlu Mali Mesuliyet (TRF) sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, Müvekkili şirketin sorumluluğu police limiti ile sınırlı olup bedeni zararlar halinde maddi tazminat talepleri için şahıs başına (ölen kişi açısından) azami police teminat limiti 1.000.000 TL ile sınırlı olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte Kusur ve zarar durumunun tespiti/destekten yoksun kalma durumları, davacıların dosyaya sunacağı gelir durumu, veraset,

tutanaklar ve diğer somut deliller eşliğinde yapılacak bilirkişi incelemeleri neticesinde belirlenip talepte bulunanların yaş, usul füruluk ile diğer sosyal ve medeni durumları göz önüne alınarak hesaplanabileceğini, kusur durumunun tespiti için Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden rapor alınmasını, Müteveffanın gelirinin resmi kayıt ve belgeler ile ispatlanması,

fazla tazminat almak için gerçeğe aykırı tanık beyanlarının gelire esas alınmaması gerektiğini, davacıların herhangi bir sosyal kurumdan tazminat alınıp alınmadığının araştırılmasını, davacılara sosyal kurumdan tazminat veya aylık bağlanması halinde bu ödemelerin tazminat hesabından düşülmesi gerektiğini, müterafik kusur indirimi nedeniyle zarar miktarında indirim yapılması gerektiğini, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacılara tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN DAVADA DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkillerimiz destekleri ...'ın hayatını kaybetmesi sebebiyle, uğradıkları destekten yoksun kalma tazminatının, fazlaya dair talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydı ile uğranılan zarar belirli hale geldiğinde, HMK M. 107/2 uyarınca talebimizi artırmak kaydı ile, şimdilik ayrı ayrı 1000 er TL' den toplamda 3.000 destekten yoksun kalma tazminatının davalıdan alınarak, müvekkillere verilmesine, Hükmedilecek tazminatın tamamına, sigorta şirketine başvuru tarihi olan 05/09/2022 tarihinden 8 gün sonrası olan, 13/09/2022 tarihinden buyana, işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak müvekkile verilmesine, Yargılama giderleri, harç ve ücreti vekaletin, davalı şirkete yüklenmesine talep ve dava etmiştir.

BİRLEŞEN DAVADA SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, davanın öncelikle usulden reddi gerektiğini, dava yoluna başvurmadan önce davacı tarafça müvekkili şirkete usulüne uygun bir başvuru olmadığını, bu nedenle davanın reddi gerektiğini, hiç bir şekilde kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkili şirkete sigortalı araç sürücüsünün kusurunun ispat edilmesi gerektiğini, Müvekkili şirketin poliçe sebebiyle sorumluluğu, sigortalı araç sürücüsünün kusuru ve poliçe limiti ile sınır olduğunu, davacıların murisinin yolcu olduğu belirtilmiş ise de ...

CBS dosyasında olay yeri ve ölü muayene zaptında davacıların murisinin araç sürücüsü olduğunun tespit edildiğini, ... plakalı araç, müvekkil şirket tarafından, 06.12.2021-06.12.2022 vadeli, ... numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile teminat altına alınmış olup, davacıların murisinin araç sürücüsü olduğu yönündeki itiraz ve beyanlarımız saklı kalmak kaydıyla, sürücüsünün ... olduğunun tespiti halinde, sigortalı araç sürücüsü yasal sınırın üstünde alkollü olarak araç kullanmakta iken kaza meydana geldiğini, Karayolları Motorlu Aaraçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları Hükümleri gereği,

müvekkili şirket tarafından davacıya tazminat ödenmesi halinde, genel Şartların ilgili hükümleri gereği rücu sebebi olduğundan, müvekkili şirketin tazminat ödemek zorunda kalması halinde dava dışı Sigortalıya rücu hakkı bulunduğundan, davanın sigortalı ...'a ihbarına karar verilmesini, öncelikle davanın, dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, aksi taktirde, esasa ilişkin cevaplarımız uyarınca davanın esastan reddine, karar verilmesini, masraf ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Asıl ve birleşen davalarda dava, 06/08/2022 tarihli trafik kazası sonucu hayatını kaybeden ...'ın destekliğinden yoksun kalındığından bahisle oluşan maddi zararların tazmin istemine ilişkindir. Taraflarca sunulan dilekçe ve belgeler incelenmiş, davacının kaza nedeniyle gördüğü tedavilere ilişkin evraklar, SGK kayıtları, hasar dosyası ile ...a Cumhuriyet Başsavcılığı ...Hz. sayılı dosyası celbedilmiş, sosyal ve ekonomik durum araştırması yaptırılmıştır.

Davacı tanıkların beyanlarının alınması ve müteveffa ...'ın gelir durumuna ilişkin olarak bilirkişi incelemesi yaptırılması noktasında ... AHM (Ticaret Mahkemesi sıfatıyla) talimat yazılmıştır. Davacı tanığı ... duruşmada.

"Taraflarla herhangi bir akrabalığım yoktur, tanıklık yapmak istiyorum, dava konusu kaza anına şahit değilim, kaza neticesinde ... vefat etmiştir, ... ve ben ticaretle uğraşırdık, çay alım fabrikası bana aitti, ben fabrikadaki çayları ...'a satardım, ...'ın aylık gelirinin yaklaşık 200.000,00-TL olduğunu bilirim, ... çayları bayilere satıp gelir elde ederdi, ... vefat etmeden önce öğrenciydi, öğrenci olmasına rağmen geçimini çalışarak sağlardı, kaza sonucunda ...'ın mirasçılarına ödeme yapılıp yapılmadığını, sigorta şirketine başvuru yapılıp yapılmadığını bilmem, davacı mirasçıların kaza sonucunda derinden etkilendiğini,

maddi ve manevi olarak kayıpları olduğunu bilirim, benim bilgim ve görgüm bundan ibarettir." şeklinde,

Davacı tanığı ... duruşmada.

"Davacı ... babam, ... annem, ...ise kız kardeşim olur. tanıklık yapmak istiyorum, dava konusu kaza anına şahit değilim, kaza gerçekleştikten sonra olay yerine gittim, kaza anında ...'ın vefat ettiğini gördüm, kendisi benim kardeşim olur, kaza sonucunda davacılara herhangi bir ödeme yapılmamıştır, kardeşim ... yaş çay işi ile uğraşırdı, yaş çayı fabrikalarda çevirip paketleyip kuru satışını kendisi yapardı, aylık geliri net 200.000,00-TL olduğunu bilirim, bu kazancı banka hesaplarında ve muhasebe kayıtlarında mevcuttur, kendisi öğrenciydi, öğrenci olmasına rağmen çalışarak gelirini sağlardı, bu geliri ile kardeşimi okuturdu,

anneme ve babama bakardı, ailesinin geçimini sağlardı, kaza sonucunda ...'ın mirasçılarına ödeme yapılıp yapılmadığını, davacı mirasçıların kaza sonucunda derinden etkilendiğini, maddi ve manevi olarak kayıpları olduğunu bilirim, vefatı ile birlikte işi sona erdiği için ailem geçimini sağlamakta zorlandı, benim bilgim ve görgüm bundan ibarettir." şeklinde beyanda bulunmuşlardır.

Müteveffa ...'ın aylık gelirine ilişkin SMMM bilirkişiden alınan 06/09/2023 tarihli raporda, Dava Konusu vefat eden ... ın aylık gelirinin ortalama Asgari 85.000TL- 95.000TL aralığında olduğu görüşünü bildirmiştir.

Müteveffaya ait 2020-2022 yıllarına ilişkin tüm beyannameler ilgili vergi dairesinden celp edilerek, birleşen dosyanın ve dosyaya kazandırılan bilgi ve belgelerin de değerlendirilmesi noktasında SMMM bilirkişiden ek rapor alınmasına karar verilmiştir. SMMM bilirkişi 27/03/2024 tarihli ek raporunda; müteveffa ...'ın aylık gelirinin gelir beyanın ve asgari ücret hesabı yapılmıştır. Gelir beyanında beyan ettiği işletme GS faaliyet kazancına göre 40.722,63TL 2024 asgari ücret 2 katına kıyasla brüt 40.005,00TL net 34.004,24TL hesaplanmıştır.

Davaya konu trafik kazası nedeniyle davacı yanca talep edilebilecek tazminat miktarının tespiti bakımından dosya Tazminat Hesap Uzmanına tevdii edilmiştir. Bilirkişi 05/08/2024 tarihli raporda özetle;

Davacı ...’ın nihai ve gerçek maddi zararı 2.248.453,68 TL hesaplanmış olmakla birlikte, ATK Trafik İhtisas Dairesinin 11.10.2022 tarihli raporunda kusur durumuna ilişkin kanaat seçenekli olarak bildirildiğinden talep edilebilecek maddi zarar yönünden de seçenekli olarak değerlendirme yapılması gerekeceği; buna göre. ATK Kusur raporundaki 1. Durumda; her bir sigorta şirketinin %50 kusur sorumluluğuna göre. Davacı ...’ın maddi zararının 563.968,35 TL’nı davalı ...

Sigorta A.Ş.’nden ve yine 563.968,35 TL’nı davalı ... Sigorta A.Ş.’nden talep edebileceği. ATK Kusur raporundaki 2. Durumda; ... Sigorta A.Ş.’nin %100 kusur sorumluluğuna göre. Davacı ...’ın maddi zararının 563.968,35 TL’nı davalı ... Sigorta A.Ş.’nden talep edebileceği; davalı ...

Sigorta A.Ş.’nin sorumluluğuna gidilemeyeceği, Davacı ...’ın nihai ve gerçek maddi zararı 1.738.390,08 TL hesaplanmış olmakla birlikte, ATK Trafik İhtisas Dairesinin 11.10.2022 tarihli raporunda kusur durumuna ilişkin kanaat seçenekli olarak bildirildiğinden talep edilebilecek maddi zarar yönünden de seçenekli olarak değerlendirme yapılması gerekeceği; buna göre. ATK Kusur raporundaki 1. Durumda; her bir sigorta şirketinin %50 kusur sorumluluğuna göre.

Davacı ...’ın maddi zararının 436.031,65 TL’nı davalı ... Sigorta A.Ş.’nden ve yine 436.031,65 TL’nı davalı ... Sigorta A.Ş.’nden talep edebileceği. ATK Kusur raporundaki 2. Durumda; ... Sigorta A.Ş.’nin %100 kusur sorumluluğuna göre;

Davacı ...’ın maddi zararının 436.031,65 TL’nı davalı ... Sigorta A.Ş.’nden talep edebileceği; davalı ... Sigorta A.Ş.’nin sorumluluğuna gidilemeyeceği, Temerrüt başlangıcının davalı sigorta şirketleri yönünden 16.09.2022 tarihi ve faiz nev’inin yasal faiz olduğu hesap edilmiştir.

Davaya konu ... plakalı araç ile ... plakalı tırın karıştığı 06/08/2022 tarihli trafik kazasındaki kusur durumlarının tespiti noktasında tanık beyanları ve ceza dosyasına sunulan 11/10/2022 tarih ... sayılı raporu da dikkate alınmak suretiyle rapor tanzim edilmesi bakımından dosyanın ATK Trafik İhtisas Dairesine gönderilmesine karar verilmiştir. ATK Trafik İhtisas Dairesinin 30/10/2024 tarihli raporu ile; 1.durumda sürücü ...'ın %50 oranında kusurlu olduğu, sürücü ...'un %50 oranında kusurlu olduğu, 2.durumda sürücü ...'ın %100 oranında kusurlu olduğu, sürücü ...'un kusursuz olduğu mütalaa olunmuştur.

Kaza nedeniyle başlatılan soruşturmada alınan tarafların kusuruna yönelik ATK Trafik ihtisas kurulu raporu ile ...

Ağır Ceza Mahkemesi ve mahkememize sunulan ATK Trafik ihtisas kurulu raporları arasında çelişki bulunduğundan çelişkinin giderilmesine yönelik tüm dosya kapsamı ve özellikle ceza mahkemesinde 09/11/2023 tarihli celsede dinlenen tanık ve diğer kişilerin beyanları ve taraf vekillerinin itirazlarının da değerlendirilmeye alınmak suretiyle Karayolları Fen Heyetinden rapor alınmıştır. Bilirkişi heyeti 12/03/2025 tarihli raporda. 1-... Plaka Sayılı araç ( Otomobil) sürücüsü ....

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 52/a-b maddelerini ihlal ettiğinden bu kazanın oluşumunda %50 ( Yüzde elli) oranında kusurlu olduğu, 2-... Plaka Sayılı araç ( Çekici ve ... Plakalı Yarı Römork) sürücüsü .... 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 59. maddesini ihlal ettiğinden bu kazanın oluşumunda %50 ( Yüzde elli) oranında kusurlu olduğu bildirilmiştir.

Davacılar vekili 30/04/2025 tarihli dilekçesi ile asıl davada davalı ... Sigorta A.Ş. ile sulh olduklarını, asıl davada davalı yönünden taleplerinden feragat ettiklerini, yargılama gideri ve vekalet ücreti talepleri olmadığını, asıl davada davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden davanın feragat nedeniyle reddine, yargılama giderlerinin üzerlerinde bırakılmasını talep etmiştir.

Asıl davada davalı ... Sigorta A.Ş. vekili 30/04/2025 tarihli dilekçesi ile yapılan sulh anlaşması gereği, davacı taraf ile karşılıklı şekilde avukatlık vekalet ücreti ve yargılama gideri talebimiz de bulunmamaktadır. Ekte sunulan sulh anlaşması nedeniyle, davanın ... Sigorta A.Ş. (Eski Unvanıyla ... Sigorta A.Ş.) yönünden feragat nedeniyle reddine; taraflarca bu hususta anlaşılmış olunduğundan vekalet ücreti ve yargılama giderine hükmedilmemesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacılar vekili 30/04/2025 tarihli dava değeri artırım dilekçesi ile, birleşen davamızın kabulü ile. Davacı müvekkil ... yönünden; dava dilekçemiz ile talep edilen 1.000TL destek tazminatı talebimizi, 1.000 TL den, 563.968,00 TL ye yükselttiğimizden, 563.968,00 TL nin, davalıya başvuru tarihi olan 05.09.2022 tarihinden 8 iş gönü sonrası olan, 16.09.2022 tarihinden itibaren, yasal faizi ile, davalı ...

Sigorta A.Ş.'den alınarak müvekkil ...'a verilmesine, 563.968,00 TL yönünden dava harç ve yargılama giderlerinin davalı ... Sigorta A.Ş.'den alınarak müvekkil ...'a verilmesine, 563.968,00 TL nin, yönünden yönünden nispi oranda Avukatlık ücretinin davalı ...

Sigorta A.Ş.'den alınarak müvekkil ...'a verilmesine, Davacı müvekkil ... yönünden;dava dilekçemiz ile talep edilen 1.000TL destek tazminatı talebimizi, 1.000 TL den, 436.031,00 TL ye yükselttiğimizden, 436.031,00 TL nin, davalıya başvuru tarihi olan 05.09.2022 tarihinden 8 iş gönü sonrası olan, 16.09.2022 tarihinden itibaren, yasal faizi ile, davalı ... Sigorta A.Ş.'den alınarak müvekkil ...'a verilmesine, 436.031,00 TL yönünden dava harç ve yargılama giderlerinin davalı ...

Sigorta A.Ş.'den alınarak müvekkil ...'a verilmesine, 436.031,00 TL nin, yönünden yönünden nispi oranda Avukatlık ücretinin davalı ... Sigorta A.Ş.'den alınarak müvekkil ...'a verilmesini talep etmiştir.

Davaya konu kazanın alkolün etkisiyle mi meydana gelip gelmediğine yönelik Adli Tabip ...'dan rapor alınmasına karar verilmiştir. Alınan 27/11/2025 tarihli raporda; 06/08/2022 tarihinde saat 01.55 sıralarında meydana gelen trafik kazasında sürücü ...'ın ... Devlet Hastanesi Tıbbi Laboratuvar tetkik sonucu raporunda 06/08/2022 tarihinde saat 05.52 de tetkikinde 0.89 promil alkollü olduğu ve kaza sırasında 1.53 promil seviyesinde alkollü olacağı kazanın oluş ekli de dikkate alındığında kazada almış olduğu alkolün etkisi olduğu kanaatine varılmıştır.

Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın AMAÇ başlıklı A.1 maddesinde. “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde düzenleme olduğu, SİGORTANIN KAPSAMI başlıklo A.3. maddesinde.

“Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür.

Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının KTK çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenleme olduğu, KAPSAMA GİREN TEMİNAT TÜRLERİ'nin tanımlandığı A.5. maddesinin (ç) bendinde ise.

Destekten Yoksun Kalma (Ölüm) Teminatı “Üçüncü kişinin ölümü dolayısıyla ölenin desteğinden yoksun kalanların destek zararlarını karşılamak üzere bu genel şart ekinde yer alan esaslara göre belirlenecek tazminattır.” şeklinde tanımlandığı, Genel Şartlar A.6. maddesinin (c) bendinde.

“İlgililerin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan tazminat talepleri” ve (d) bendinde “Destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan destek tazminatı talepleri ile destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı talepleri” Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının teminatı dışında kalan hallerden sayılmıştır.

Bu yasal düzenlemeler ışığında dosya kapsamında bulunan ceza dosyası incelendiğinde davacılar Murisi ...'ın otopsi raporunda kanında etanol (alkol) bulunduğuna ilişkin tespit, murisin içinde bulunduğu aracın sürücüsü dava dışı ...'ın ... Ağır Ceza Mahkemesinin ...

Esas sayılı davasının 11/06/2024 tarihli duruşmasında "Ben de alkollüydüm ama kendimi iyi hissediyordum" şeklindeki beyanı ile birlikte değerlendirildiğinde davacılar Murisi ... ile dava dışı ...'ın olay günü alkol alarak eğlendikleri ardından davacılar Murisi ve aynı zamanda araç maliki işleten ...'ın torunu olan ...'in hakimiyetinde olan aracı alkollü olduğunu bildiği halde arkadaşı dava dışı ...'ın kullanımına verdiği,

mahkememiz dosyasına sunulan doktor bilirkişi raporuna göre kazanın meydana gelmesinde kaza anında sürücü dava dışı ...'ın kanında mevcut olan 1.53 promil alkolün etkisi olduğu anlaşılmakla her ne kadar kazanın meydana gelmesinde Müteveffa Desteğin doğrudan kusuru olmasa da, kendi hakimiyeti (zilyetliğinde) altında bulunan aracı, alkollü olduğunu bildiği dava dışı ...'ın sevk ve idaresine verdiği, kazanın meydana gelmesinde doktor raporu ile sabit olduğu üzere alkolün neden olduğu, bu durumda davacılar murisinin kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğu, işbu değerlendirmenin dosya kapsamına ve hakkaniyete de uygun olduğu,

KTK 92. maddesine göre destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber desteğin kusuruna denk gelen destekten yoksun kalma tazminatı taleplerinin sigorta teminat kapsamında olduğuna ilişkin bir düzenleme bulunmadığı, bu itibarla davacıların desteklerinin kusurlu eylemlerinden dolayı zorunlu mali sorumluluk sigortacısından destekten yoksun kalma tazminatı talep etme hakkı bulunmadığı anlaşılmakla birleşen davanın reddine, asıl davanın ise feragat nedeniyle reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.