İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/822 K.2026/15

Mahkememizde görülmekte olan finansal kiralamaya konu malın iadesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu çerçevesinde, Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tescil numaralı, ... tescil tarihli, ... sözleşme tarihli ve ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi akdedildiğini, sözleşmeye istinaden satıcısı ...Şirketi olan, ... tarihli ve ... fatura numaralı faturaya konu 1 adet, ... marka, ... tip, ... şasi numaralı ve ... motor numaralı paletli ekskavatörün davalı şirkete kiralanarak teslim edildiğini,

ancak davalı tarafça ödeme planlarında belirtilen kira borçlarının vadelerinde ödenmediğinden temerrüde düşülmesi nedeniyle taraflarınca, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi ve finansal kiralama sözleşmesi hükümleri uyarınca ödenmesi gereken kira bedellerinin ihtarnamelerin tebliğini müteakip 60 gün içerisinde ödenmesi; aksi halde sözleşmelerin feshedilmiş sayılacağı ve aynı yasanın 33. maddesi gereğince de sözleşmelerin feshi halinde temerrüde düşülen meblağ ile birlikte vadesi gelmemiş kira bedellerinin muaccel hale geleceği, ayrıca kiralanan malların da iade edilmesi gerektiği konusunu içeren ...

16. Noterliğinin... tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesinin keşide edilerek davalı tarafa gönderildiğini, söz konusu ihtarnamenin 25/07/2025 tarihinde usul ve yasaya uygun olarak davalı tarafa tebliğ edildiğini, ancak ihtarnameye rağmen herhangi bir ödeme yapılmadığını ve malların da teslim edilmediğini, bu kapsamda taraflarınca başvuruda bulunulması üzerine, ...

9. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... değişik iş sayılı dosyasından, malın teslimi yönünde ihtiyati tedbir kararı verildiğini ve söz konusu kararın, ... 1. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası ile yasal süresinde icraya konulduğunu, tüm bu nedenlerle finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiğinin tespitini, mülkiyeti müvekkili şirkete ait olan satıcısı ...

Şirketi olan, 27/09/2024 tarihli ve ... fatura numaralı faturaya konu 1 adet, ... marka, ... tip, ... şasi numaralı ve ... motor numaralı paletli ekskavatörün teslim alındığı şekilde müvekkili şirkete iadesini ve ihtiyati tedbir kararının, mahkememiz kararının kesinleşeceği tarihe kadar devamını talep etmiştir.

Davalı taraf, kendisine usulüne uygun davetiye tebliğ edilmiş olmasına rağmen davaya cevap vermemiştir. Dava, finansal kiralamaya konu malların iadesi istemine ilişkin bulunmaktadır.

Mahkememiz dosyası öncelikle 2.561,63-TL peşin harç yatırılmak suretiyle 1.500.000,00-TL harca esas değer üzerinden ikame edilmiş ve mahkememiz tekli hakimi tarafından görülmeye başlanmış olup, mahkememizin 24/11/2025 tarihli tensip tutanağı ile davacı vekiline, dava ve finansal kiralama sözleşmelerine konu malların dava tarihi itibariyle KDV dahil rayiç değerlerini gösterir eksper raporunu sunması bakımından iki haftalık süre verilmesine ve ön inceleme duruşmasının 31/03/2026 günü saat 09:45'te yapılmasına karar verilmiş,

davacı vekili tarafından 12/12/2025 tarihli dilekçesi ekinde iade talebine konu makinelerin güncel değerlerinin 2.500.000,00-TL olduğunu gösterir eksper raporu mahkememiz dosyasına sunulmuş, aynı tarihte 40.132,12-TL tamamlama harcı ikmal edilmiş ve mahkememizin 12/12/2025 tarihli ara kararı ile, davacı tarafça harçlandırılan dava değeri itibari ile davanın heyetçe görülüp karara bağlanması gereken bir dava halini almış olması sebebiyle dosyanın heyete tevdine karar verilmiş ve yargılamaya mahkememiz heyetince devam olunmuştur.

Mahkememizce taraflar arasında akdedilen Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tescil numaralı, ... tescil tarihli, ... sözleşme tarihli ve ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi ile ekleri, fatura, ödeme planları, teslim ve tesellüm belgesi, cari hesap kayıtları, muavin defterler, ekspertiz raporu, ... 16. Noterliğinin... tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile tebliğ mazbası, ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...değişik iş sayılı dosyası vs. dosyamız arasına alınarak hep birlikte incelenmiştir.

Somut olayda hukuki ihtilaf, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmıştır.

Dosyada mübrez bulunan davacı tarafından davalı şirkete gönderilen ... 16. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile borç bakiyesinin 60 gün içinde ödenmesi; aksi takdirde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceğinin ve müteakip 3 günlük süre içerisinde malların iadesinin gerektiği hususunun borçluya ihtar edildiği anlaşılmıştır.

Finansal kiralama sözleşmesi sözleşme taraflarına tam borç yükleyen bir sözleşmedir. Bu kapsamda TBK'nın 123 ve FFFK'nın 31. maddeleri birlikte değerlendirilerek, kiralayanın finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya ihtarname çekerek ifa için otuz günlük süre vermesi gerekir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Aynı zamanda bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemeyen kiracılarla yapılan finansal kiralama sözleşmesi kiralayan tarafından derhal feshedilebilir.

Finansal kiralama konusu mal, 6361 sayılı kanunun 12. ve 23. maddeleri (3226 sayılı kanunun 17. maddesi) gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1. maddesi (mülga 3226 sayılı Kanun 13. maddesi) hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır.

6361 sayılı kanun 30. maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31. maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 32. maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş; (mülga 3226 sayılı yasanın 21. maddesine göre, sözleşme süresinin dolması,

22. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 23. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24. ve 25. maddesi gereğince) ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2. maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek ve teslim etmekle yükümlüdür.

Mahkememizce tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre.

Davalı/kiracının, ihtarname ile kendisine verilen 60 günlük süre sona ermesine rağmen, ihtarname ile kendisine tebliğ edilen ödeme tablosu dahilinde kira borçlarını ödemediği, bu nedenle davalıya tebliğ edilen ihtarname ile 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve taraflar arasındaki sözleşmenin davacıya verdiği haklar kullanılarak finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiği, ancak davalının, sözleşmenin feshinin yasal sonucu olan ve ihtarname ile kendisinden talep olunan finansal kiralamaya konu malı verilen sözleşmesel süre içerisinde davacı şirkete iade etmediği,

davalı şirketçe ayrıca kira bedelinin ödendiğine ilişkin olarak herhangi bir delil de sunulmadığı, 6361 sayılı kanunun 23/1. maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayana ait olduğu ve yine 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesi hükmüne nazaran da sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracının malı iade ile yükümlü olduğu, bu haliyle yapılan değerlendirmede de davalının, finansal kiralama bedelini ödediğini veya ödememesi gerektiğini ve yahut bedelin istenebilir olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi ve HMK'nın 200. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı anlaşıldığından,

davalının sözleşme hükümlerine göre malın aynen iadesi ile yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılarak, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan · e-imzalıdır · Üye · e-imzalıdır · Üye · e-imzalıdır · Katip · e-imzalıdır