İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/979 K.2021/862

Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılamasının sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili mahkememize verdiği 04/10/2016 havale tarihli dilekçesinde özetle;Davacı şirket ile davalı şirket arasında bulunan açık hesap çalışma yöntemi nedeni ile davacı şirketin zaman zaman avans olarak davalıya çekle ödemeler yaptığını, davalı şirketinde ödemeler karşılığı boyayı davacı şirkete irsaliye ve fatura karşılığı verdiğini, en son davacı

şirket tarafından davalı şirkete, keşidecisi davacı şirket olan, ... bankası A.Ş. Güngören şubesi 30.11.2016 keşide tarihli çek no: ..., bedeli 22.500,00.TL olan ve yine keşidecisi davacı şirket olan ... bankası A.Ş.

Güngören şubesi 27.12.2016 keşide tarihli çek no: ..., bedeli 22.500,00.TL olan toplam bedeli 45.000,00.TL tutarlı iki adet çekin avans olarak davalı şirkete verildiğini, söz konusu çeklerin halen davalı şirketin nedine olduğunu, bu çeklere karşılık davacıya verilmesi gereken endüstriyel boyaları vermeyen ve teslim etmeyen davalı yana Beyoğlu ...

Noterliğinin 31.08.2016 tarih ... yevmiye sayılı ihtarnamesinin keşide edilerek çeklerin bedelsiz kaldığını ve iadesinin gerektiğini aksi halde dava açılacağını ancak ihtarname resmi iki adresi bulunan davalının her iki adresine de gönderilmesine rağmen

tebliğ edilmediğini, beyan etmiştir. Netice ve talep olarak; iki adet çekin ihtiyati tedbir olarak ödemeden menine karar verilerek ilgili bankaya bildirilmesine, davanın kabulü ile davaya konu 2 adet çekle ilgili borçlu olmadıklarının tespitine, davaya konu çeklerin iptal edilmesine, çeklerin davacı şirkete aynen iadesine ve davacı şirkete ödenmeksizin teslimine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve etmiştir.

CEVAP

Davalıya yapılan usulüne uygun tebligata rağmen davalı taraf davaya cevap vermemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Eldeki dava, bedelsiz olduğu iddia edilen çeklere ilişkin açılan menfi tespit davasıdır. Mali Müşavir bilirkişi tarafından düzenlenen 26/072019 tarihli bilirkişi raporuna göre; Davalının 24.05.2019 tarihinde İstanbul ... ATM huzurunda yapılan incelemede hazır bulunmamış olduğu, ticari defter ve belgelerini sunmadığı, davacının dava tarihi itibariyle davalı yandan 28.860,79.TL alacağının bulunduğu, belirtilmiştir.

Mali Müşavir bilirkişi tarafından düzenlenen 17/122019 tarihli bilirkişi ek raporuna göre; Davacının takip ve dava tarihi itibariyle davalı yandan 28.860,79.TL bakiye cari hesap

alacağının olduğu, davacı tarafından davalıya verilen 30.11.2016 keşide tarihli çek no...bedeli 22.500,00.TL olan ve yine keşideci davacı şirket olan ... bankası A.Ş. Güngören şubesi 27.12.2016 keşide tarihli çek no ...bedeli 22.500,00.TL olan toplam bedeli 45.000,00.TL tutarlı iki adet çek karşılığı işlemin davalı tarafından yapılmadığı, belirtilmiştir. Mali Müşavir bilirkişi tarafından düzenlenen 08/03/2021 tarihli bilirkişi raporuna göre; Dava dosyası, davacı şirket defter ve belgeleri incelendiğini, usul yönünden incelenen 2015-2016 dönemi yasal defterlerinin fiziki olarak tutulduğu, açılış ve yevmiye defterleri

kapanış noter tasdiklerinin, zamanında ve usulüne uygun olarak yaptırıldığı, defter kayıtlarının birbirini teyit eder şekilde düzenli ve muhasebe ilkelerine uygun olarak tutulduğu, taraflar arasındaki ilişkinin yazılı cari hesap sözleşmesine dayanmayan bir ticari ilişki içerisinde yürütüldüğünün anlaşıldığı, bu bakımdan taraflar arasında yazılı bir cari hesap sözleşmesine dayanmayan ticari ilişki olduğu, davacının 2015-2016 yıllı yevmiye defterlerinde yapılan inceleme neticesinde, davalı hesabının 2016 yılı sonunda 28.860,79.TL tutarında borç bakiyesi olarak sonuçlandığı,

davaya konu çeklerin davalıya verildiğinin yasal defterlerde kaydedilmiş olduğu, buna mukabil söz konusu kaydın dayanağı herhangi bir makbuz veya çek çıkış bordrosu sunulmadığını, ayrıca söz konusu çeklerin 30.11.2016 ve 27.12.2016 vade

tarihleri dikkate alındığında, bankaya ödenmesi için ibraz edilip edilmediği ve akıbetlerinin ne olduğu hakkında da herhangi bir bilgi ya da belgeye rastlanmadığını, davacı yasal defter kayıtlarına göre; 04.10.2016 dava tarihi itibariyle davalı yandan 28.860,79.TL tutarında alacağının bulunduğu, dolayısıyla, davalıya borçlu olmadığı anlaşılmakla birlikte, söz konusu çeklerin davalıya verildiğine dair herhangi bir çek çıkış bordrosu veya makbuz olmaması sebebiyle, alacak ya da borcun teyit edilemediğine ilişkin kanaati olduğunu bildirmiştir.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2020/3485 E., 2020/5300 K. Sayılı ilamında "Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda, davacının davaya konu çeki avans olarak verdiği, çek karşılığında mal teslim edilmediğinden çekin bedelsiz olduğunu ileri sürdüğü,

çekin bir ödeme aracı olup bunun aksinin, yani çekin avans olarak verildiğinin, bunu iddia eden davacı tarafından yazılı delille ispat edilmesi gerektiği, somut olayda davalının tanık dinlenilmesine açıkça muvafakat olmadığının anlaşıldığı belirtilerek davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve bozmanın kapsamı dışında kesinleşmiş olan yönlere ilişkin temyiz itirazları incelenemeyeceğine göre, davacı vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün onanmasına,

" karar verilerek çekin avans çeki olarak verildiğini iddia eden tarafın bu iddiasını yazılı delille ispat etmesi gerektiği belirtilmiştir.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2020/2736 E., 2020/4669 K.sayılı ilamında "Bölge Adliye Mahkemesince, çekin kural olarak ödeme aracı olup, mevcut bir borcun tasfiyesi amacıyla verildiğinin kabulü gerektiği, davacının bedeli ödenen çekin teslim edilecek mal nedeniyle davalıya verildiğini yazılı delille ispat etmesi gerektiği, davacının bu iddiasını ispatlayamadığı, dava konusu çeklerin davalının ticari kayıtlarında yer almadığı gibi çeklerin avans olarak verildiğinin davalı tarafın kabulünde olmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle muhakeme hukukuna ve maddi hukuka uygun bulunan hükmün onanmasına, " karar verilmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davacının davaya konu 2 adet çeki davalıya avans olarak verdiğini ancak çeklere karşılık davalının endüstriyel boyaları teslim etmediğini belirterek eldeki davayı açtığı, davacının ticari defterleri üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi ile davaya konu çeklerin davalıya verildiğine ilişkin herhangi bir belgenin olmadığının anlaşıldığı, davacının çekleri avans olarak verdiğini yazılı delille ispat etmesi gerektiği, davacının bu nitelikte bir delil bildirmediği gibi açıkça yemin deliline de dayanmamış olduğu ve iddiasını ispatlayamadığı gözetilerek davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.