İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/578 K.2023/683

Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... işletmesi davacısı müvekkili şirket tarafından yürütüldüğünü, davalı şirket ...

Limited Şirketi'ne ait ... plakalı araçlar ile 02.01.2019 - 04.09.2019 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yaptığını, geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun'un 30. maddesinin 7. Fıkrası gereğince, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkânı verilmekte ise de, işbu davaya konu ihlalli geçiş ilcretlerinin anılan süre içerisinde ödenmediğini tespit edildiğini, geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine müvekkili şirketçe; davalı şirket aleyhine ....

İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine 6001 Sayılı Kanunun 30/5 maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen geçiş ücretlerinin süresi içerisinde ödenmemesi üzerine müvekkili Şirketçe; davalı şirket aleyhine .... İcra müdürlüğü'nün ...

E. sayılı dosyası ile ödenmeyen geçiş ücretleri ve geçiş ücretlerine 6001 Sayılı Kanunun 30/5 maddesi uyarınca tahakkuk ettirilen geçiş ücretinin 4 katı tutarındaki gecikme cezası alacağının tahsili amacıyla 15.11.2019 tarihinde icra takibi başlatıldığını, ancak davalı şirket, “borcun tamamına, faize ve her türlü ferilerine” itiraz ettiğini, ilgili İcra Müdürlüğünce de söz konusu itirazın süresinde olması halinde takibin durdurulmasına karar verildiğini, davalı şirketin kendi ihmal ve kusurunun sonuçlarından müvekkili şirketi sorumlu tutmaya çalışmasının kabul edilemeyeceğini, davalı şirkete ait ... plakalı araçlarca,

işletme hakkı müvekkili şirket'e ait Otoyol'dan 02.01.2019 - 04.09.2019 tarihleri arasında (... - ..., ... ... - ..., ... - ...

(10), .... - ..., ... - ... vb. istasyonlardan) ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yapıldığını, davalı şirkete ait araçların Otoyol'u kullandığı anlarda HGS/OGS hesapları müsait olmadığını, HGS/OGS hesabını müsait tutmak ve geçiş ücretini ödemeye yetecek bakiye bulundurmak davalı şirketin sorumluluğunda olduğunu, bununla birlikte otoyoldaki tüm levha ve uyarılarla yolun genel durumuna dikkat ederek araç kullanmak araç sahiplerinin ve sürücülerin kendi sorumluluklarında olduğunu, itirazların haksız olduğunu, tüm bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesi talebi ile dava ettikleri anlaşıldı.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketin müvekkil şirket aleyhine başlatmış olduğu icra takibi haksız ve hukuka aykırı olduğunu, öncelikle müvekkili şirkete ait araçlar için tesis edilen cezai işlem hukuka aykırı olduğunu, araçların 02.01.2019-04.09.2019 tarihleri arasında da mevcut olan HGS aboneliği bulunduğunu ve bilindiği gibi HGS‘de durmaksızın geçiş yapıldığını, otoyolları ve boğaz köprüleri gişelerinde nakit ücret tahsilatı yapılmadığını, yalnızca HGS ve OGS ile geçiş sağlanmakta olduğunu, söz konusu tarih aralığında müvekkili şirketin HGS aboneliğinin bakiyesi mevcut olduğunu,

ayrıca plakalara dair HGS bakiyesinin sürekli bulundurulması adına bankaya otomatik ödeme talimatı da verildiğini, buna rağmen müvekkili şirkete yöneltilen ceza hukuki mesnetten yoksun olup iptali gerektiğini, bakiyesi mevcut olmasa dahi, müvekkili şirketin aboneliğinde kayıtlı bulunan cep telefonu numarasına buna ilişkin uyarı mesajı gelmesi ve bakiye yükleyerek ödeme yapılması için 5 günlük süre verilmesi gerekirken müvekkiline böyle bir mesaj gelmediğini ve müvekkiline geçiş ücretinin 4 katı tutarında idari para cezası kesildiğini, asıl ücretin 4 katı tutarında idari para cezası verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğunu,

"6001 sayılı karayolları genel müdürlüğünün teşkilat ve görevleri hakkında kanunda belirtilen ve idari para cezasını gerektiren fiilin işlenildiği tarihi takip eden takvim yılının son günü bitimine kadar idari para cezası verilerek tebliğ edilmediği takdirde idari yaptırım kararı verilemez, verilmiş olan düşer.” şeklinde düzenleme söz konusu olduğunu, davacı tarafından dosyaya sunulan plakalar ve bunlara ilişkin kesilmiş olan cezaların dökümlerinin ve hesaplamalarının incelenmesi gerektiğini, davacı tarafından talep edilen KDV tutarı zaten geçiş ücretinin içerisinde yer alması gerektiğini,

. davacı tarafından 4 katı tutarında ceza işletildiği öngörülmüş faiz işletilmiş ve tüm alacak üzerinden de KDV talep edildiğini, bu KDV alacağının da hukuken korunması mümkün olmadığını, davanın görev yönünden reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesi talebi ile davanın reddini talep ettikleri anlaşıldı.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, otoyol ihlalli geçişten kaynaklı alacak nedeniyle başlatılan takibe yapılan itirazın iptali davasıdır.

.... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalı aleyhine 32.285,75 TL asıl alacak, 2.675,99 TL faiz olmak üzere toplam 34.961,74 TL alacağın tahsili için genel haciz yoluyla ilamsız icra takibi yapıldığı, davalı tarafından yasal 7 günlük süre içinde borcun tamamına, faize ve tüm ferilerine itiraz edilmesi üzerine icra takibinin durdurulduğu görülmüş, davanın 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Davalı tarafından mahkememiz yetkisine itiraz edilmiş ise de; işletmesi davacıya ait otoyol ve köprülerin kullanılması ile sözleşme ilişkisinin kurulduğu, alacağın tahsili amacıyla başlatılan takipte ve dava da TBK'nın 89. Maddesi uyarınca davacının yerleşim yeri icra dairesi de yetkilidir, davacının adresi Sarıyer/İstanbul olup, Mahkememiz yetkili olduğundan, yetki itirazı yerinde görülmemiştir.

Mahkememizce dava konusu araçların HGS/OGS kayıtları PPT' ve Karayollarından celbedilmiştir.

Dava konusu ... plaka sayılı araçların tescil kayıtları celbedilmiş, ihlalli geçiş tarihleri arasında davalı adına kayıtlı olduğu görülmüştür.

Tüm deliller toplandıktan sonra alacağın varlığı ve miktarının tespiti bakımından bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiştir.

Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda sonuç olarak; Davalı davalı ... İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. adına kayıtlı olan ... plakalı çekicilere bağlı hareket eden, ... plakalı ve bu çekicilere bağlı olarak plakalı römorklar/dorseler, davacı ... A.Ş. tarafından işletmesi yapılan ... istasyonlarından 01.04.2019 le 04.09.2019 tarihleri arasında, yapılan geçişlerden, geçiş ücreti tahsil edilemeyen toplam 111 adet lalli geçişlerin toplam ücretinin 6.425,60. TL ve inceleme kısmında detayı verilen kanun maddesi gereğince uygulanan 4 kat ceza tutarı 25.702,40. TL olmak üzere toplam 32.128. TL olduğu mütalaa edildiği anlaşıldı.

Mahkememizce alınan bilirkişi 1.ek raporunda sonuç olarak; Davalı ... İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Adına kayıtlı olan ... plakalı çekiciler ve bu çekicilere bağlı olarak hareket eden ... plakalı araçlara bağlı olarak hareket eden, 03 römorklar/dorseler, davacı ... A.Ş. tarafından işletmesi yapılan ... istasyonlarından 01.04.2019 ile 04.09.2019 tarihleri arasında, yapılan geçişlerden, geçiş 6.425,60. TL ve inceleme kısmında detayı verilen kanun maddesi gereğince geçişlerin toplam ücretinin tahsil edilemeyen toplam 111 adet uygulanan 4 kat ceza tutarı 25.702,40 TL olmak üzere toplam 32.128. TL olduğu mütalaa edildiği anlaşıldı.

Mahkememizce alınan bilirkişi 2.ek raporunda sonuç olarak; Davalı ... İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. Adına kayıtlı olan ... plakalı dorselerin Sayın Mahkemenin görevlendirmiş doğrultusunda, tarafımızca hesaplanan ancak önceki ek raporlarda; bedelinin toplam 31,55 TL (OTUZ BİR TL, ELLİ BEŞ KURUŞ) olduğu hesaplanmış olup, ödenmesi konusundaki hukuki takdir Sayın ek raporlarda Mahkemeye aittir.

Davanın dayanağı olan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’un geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali başlıklı 30 maddesi. (1) Genel Müdürlük işletimindeki otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine Genel Müdürlük tarafından, geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücretinin dört katı tutarında idarî para cezası verilir.

(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.

(7) Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz. ” hükmünü içermektedir.

Dosya kapsamı ve tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde. İcra dosyası, ihlalli geçişlere ilişkin fotoğraflar, trafik tescil kayıtları, celbedilen HGS hesap hareketleri, ihlalli geçişlere ilişkin kayıt ve provizyon sorgu sonuçları ile tüm dosya kapsamına göre alınan bilirkişi raporu hüküm kurmaya yeterli ve denetime elverişli görülmüştür.

Davalının işleteni/maliki olduğu,... plakalı araçları ile 02.01.2019 - 04.09.2019 tarihleri arasında davacının işletmeciliğinde olan köprü ve otoyollardan geçiş ücreti ödemeden ihlalli geçiş yaptığı, 15 günlük süre içerisinde de ihlalli geçiş ücretlerinin ödendiğine ilişkin dosyaya belge sunulmadığı, bilirkişi raporunda ... plakalı dorselerin çekici pkalalarının tespit edilemediği, başka çekicilere bağlı olabileceği bu nedenle hesaplamaya dahil edilmediği belirtilerek ek raporda geçiş ücretleri 31,55 TL olarak belirtilmiş ise de, davalı tarafından dorselerin bağlı olduğu çekiciler için ödeme yapıldığını ispat edemediği,

dolaysıyla bu dorselerin geçiş ücreti 31,55 TL ve 4 katı ceza olan 126,20 TL'den de sorumlu olması gerektiği değerlendirilerek rapora bu yönden itibar edilmemiş, takip öncesi işlemiş faiz bakımından davalının usulüne uygun olarak temerrüde düşürüldüğünün davacı tarafından ispat edilemediği bu nedenle takip öncesi faiz talebinin yerinde olmadığı, hususları hep birlikte değerlendirildiğinde davacının davalıdan takip tarihi itibariyle, bilirkişi tarafından hesaplanan tutara ek olarak 31,55 TL geçiş ücreti ve 4 katı ceza tutarı olan 126,20 TL de dahil edilerek, davacının davasının kısmen kabulü ile davalının ....İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyasında yaptığı itirazın 32.285,75 TL Asıl alacak (geçiş ücreti+para cezası) üzerinden iptali ile asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi uygulanmak suretiyle takibin kaldığı yerden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, alacak likit ve belirlenebilir olduğundan kabul edilen alacağın %20’si olan 6.457,15 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır