İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/216 K.2025/189

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davaya konu sözleşmenin 'yapılacak işlerin detayları' başlıklı 4. maddesi uyarınca, sözleşmenin eki niteliğindeki işlerin bedeli 235.137,50 TL + KDV olarak belirlenmiş ve bu bedelin % 50' sinin avans olarak verilmesi ve kalan bedelin ise 3 (üç) eşit taksitle çek olarak vekileden müvekkili şirkete ödenmesinin kararlaştırıldığını, bu doğrultuda sözleşmeye uygun olarak sözleşme konusu işleri ... İthalat Sanayi ve Ticaret Ltd.

Şti. isimli firmaya taşere etmiş olduğunu ve davalı şirket tarafından yapılan avans ödemesini adı geçen şirket hesabına aktararak sözleşme ile yükümlendiği işi zaman kaybetmeksizin başlattığını, ancak davalı şirketin bu aşamada sözleşme ile yükümlendiği ve kalan iş bedelini üç eşit taksit halinde ödemesi gereken çekleri vekileden müvekkili şirkete vermediğini, bu aşamadan sonra vekileden müvekkili şirketin, yükümlendiği işleri avans bedelini de aşacak şekilde taşeron firmaya yaptırdığını ancak kalan bedelin ödenmemesi nedeni ile sözleşme uyarınca yapılması gereken işlerin bir kısmının tamamlanmadığını,

davalı şirket ile yapılan müzakerelerde kalan işlerin kendileri tarafından yaptırılacağı ve kalan bedeli ödemeyecekleri bilgisinin verilmesi üzerine bu aşamaya kadar yapılan işlerin tespiti ve hesap mütabakatı yapılması yönündeki taleplerinin de davalı şirket tarafından kabul görmediğini, davalı şirket tarafından sözleşme konusu daireye girişlerine izin verilmediğini, akabinde davalı şirket tarafından ...

23. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyası ile avans olarak ödenen bedellerle ilgili olarak müvekkili şirket aleyhine ilamsız icra takibine geçildiğini, müvekkili şirketin adres değişikliğine gittiği dönemde ödeme emrinin 02/06/2022 tarihinde Tebligat Kanunu’na aykırı olarak tebliğ edildiğini, icra dosyasında borçlu olarak gözüken müvekkili şirket yetkilisinin, Uyap Vatandaş Portal üzerinden 07/07/2022 tarihinde yapmış olduğu inceleme esnasında, müvekkili şirket adına kayıtlı araçların üzerine haciz şerhi işlendiğini görmesi üzerine işbu icra dosyasından haberdar olduğunu,

yapılan tebligatın usulsüz olduğu yönünde şikayet yoluna başvurulduğunu , öğrenme tarihinin 07/07/2022 tarihi olarak kabulü ile borca yapılan itirazın kabulüne ve takibin durdurulmasına karar verilmesinin talep edildiğini, anılan başvurunun ... 15. İcra Hukuk Mahkemesi' nin 12/09/2022 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı ilamı ile reddedildiğini ve halen İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi' nin...

Esas sayılı dosyası ile istinaf incelemesinde olduğunu, müvekkili şirketin adına kayıtlı araçlar üzerine haciz ve yakalama şerhi konulması ve yine müvekkili şirkete ait banka hesaplarına haciz konulması ve kredilerin çağrılması nedeni ile müvekkili şirketin telafi edilemeyecek ölçüde zararlarının doğması karşısında fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ... 23. İcra Müdürlüğü' nün ...

Esas sayılı dosyası ile ilgili borcu bulunmadığının tespiti istemi ile işbu davayı açma zorunluluğunun hasıl olduğunu, yukarıda açıklanan nedenlerle; öncelikle müvekkili şirketin daha fazla zararının doğmaması adına dava sonuçlanıncaya kadar icra takibinin durdurulması konusunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini, müvekkili şirketin ...

23. İcra Müdürlüğü' nün ...Esas sayılı dosyası ile ilgili borcu bulunmadığının tespitini, davalı şirketin kötüniyetli hareket ederek müvekkili şirketin mağduriyetine neden olması nedeni ile % 20'den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ile dava ettiği görüldü.

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; borçlu şirketin UYAP sisteminde kayıtlı elektronik tebligat adresi bulunduğu iddiasının gerçeği yansıtmamakta olup borçlunun elektronik tebligat adresine tebligat yapılamadığını, davacı şirkete ödeme yapıldığını ancak davacı tarafın sözleşme gereklerini yerine getirmemiş olduğunu, davacı tarafın ihtiyati tedbir talebinin kabulünün mümkün olmadığını, yukarıda açıklanan nedenlerle; davanın reddine karar verilerek yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ile cevap verdiği görüldü.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava; Menfi Tespit davasıdır.

... 23. İcra Müdürlüğü ... E sayılı dosyasının incelenmesinde; davalı şirket tarafından davacı şirket aleyhine 145.000TL alacak için ilamsız takip başlatıldığı, takibin dayanağının 130.000TL tutarlı 17.08.2021 tarihli ve 15.000TL tutarlı 11.08.2021 tarihli ödeme dekontları olduğu görülmüştür.

Taraflar arasında akdedilen 16.08.2021 tarihli sözleşmenin incelenmesinde; davacının sözleşmede belirtilen dairenin iç mimar tadilat işlerini üstlendiği, işin bedelinin 235.137,50TL +%15 davacı yüklenicinin karı +KDV olarak ödenmesinin bu bedelin %50'sinin sözleşme imzalandıktan sonra avans olarak verileceğinin kararlaştırıldığı görülmüştür.

Taraflar arasındaki sözleşme, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi olup, davacı yüklenici , davalı ise iş sahibidir.

İhtilaf, 16.08.2021 tarihli sözleşme nedeniyle davacı yüklenicinin edimini yerine getirip getirmediği, davalı iş sahibinin sözleşme nedeniyle ödediği 145.000TL'nin iadesini takip tarihi itibariyle talep etmekte haklı olup olmadığına ilişkindir.

Mahkememizin 12.03.2024 tarihli duruşmasında davacı tanığı ...; "... ben tarafları tanımıyorum ancak ihbar olunan asmert kompozit firmasını tanıyorum, ihbar olunan şirkette gündelik işler için haber verirler ve ben o işleri yapmaya giderim, ben elektrik işi yapmaktayım, ben ... ilçesi ... sitesine 2021 yaz aylarında elektrik işlerini yapmak için gittim, öncelikle içeride çalışan alçıpancılar işlerini yapabilsin diye sigorta kutularına elektrik verdik, ayrıca birtakım ufak tefek şeyleri de yaptım, örneğin priz uçları boştaydı, onları aktif hale getirdim, onun haricinde başka bir şey yapmadım, ben dairenin tamamı ile ilgili başka bir elektrik işi yapmadım, ben sadece bu siteye bir defa gittim, söylediğim ufak tefek işleri yaptım, yaklaşık yarım günlük iş yaptım,

Davacı vekilinin sorusu üzerine tanıktan soruldu; ben daireyi gördüğümde tamamlanmış değildi, borulama ve elektrik kabloları vardı, pencereler takılıydı, ince sıva da bitmiş, boyaya hazır vaziyetteydi, alçıpanlar yapılıyordu, ayrıca mermerler ve fayanslar da yapılmıştı,

Davalı vekilinin sorusu üzerine tanıktan soruldu; yaptığım iş için ben ihbar olunan asmert kompozit firmasından ücret aldım, ücret hesabıma geldi, ancak toplu olarak yaptığım işlere istinaden yatırılmaktadır, bu iş için ne kadar aldığımı şuan için hatırlamıyorum..." beyanında bulunduğu görüldü.

Mahkememizin 12.03.2024 tarihli duruşmasında davalı tanığı Serhan Sarısoy; "...çağrı ambalaj benim damadımın şirketi, diğer şirkete de kızım ile beraber inşaat işlerini yaptırmayı görüşmek için iki defa gittim, davacı şirket fayansları yapacaktı, evin ince işlerini yapacaktı, ev inşaatının kabası yapılmış şekildeydi, henüz tamamlanmamıştı, kapıları yoktu, pencereler takılıydı, alçıpanlar yapılmamıştı, yer tabanı yapılacaktı, duvarlar ince sıva yapılacaktı, boya ve parke yapılacaktı, ışıklar ve elektrik tesisatı yapılacaktı, ayrıca kalorifer tesisatı da takılı değildi, onları da yapacaklardı, hatırladığım kadarı ile 262.000-TL ya anlaştılar,

damadım şirketinden davacı şirkete peşinat olarak 145.000-TL gönderdiğini biliyorum, yılını hatırlamıyorum ancak ağustos ayında sözleşme yapılmıştır, benim gördüğüm kadarı ile hiçbir şey yapılmamıştı, elektrik tesisatı yoktu, yukarıda bahsettiğim işlerin hiçbiri yapılmamıştı, bu işler yapılmadığı için davalı şirket 12. Ayın sonunda başka bir firmaya bu işleri yaptırdı,

Davacı vekilinin sorusu üzerine tanıktan soruldu; davacı şirket mimari çizimleri yapmıştı, 145.000-TL ödendiğini biliyorum onun haricinde ne kadar ödendiği konusunda bir bilgim yoktur, Davalı vekilinin sorusu üzerine tanıktan soruldu; hatırladığım kadarıyla pencereler önceden takılıydı..." beyanında bulunduğu görüldü.

Mahkememizin 12.03.2024 tarihli duruşmasında davalı tanığı ...’ın; "...davalı çağrı ambalaj benim eşimin şirketidir, davaya konu işlerin yapılacağı ev eşim üzerine kayıtlıydı, davacı şirket ile ben ve eşim birlikte görüştük, 2021 yılının temmuz ayında ilk görüşmeyi yaptık, ev tamamlanmamış şekildeydi, davacıya tüm evi yaptırmak için sözleşme imzaladık, davacı şirket eve girmeden pencerelere takılıydı, mutfak ve mutfak dolapları, banyo dolapları, parkeler, kapılar ve diğer ince işler davacı şirket tarafından yapılacaktı, davacı şirket tarafından hiçbir şey yapılmadı,

davacı şirket ile sürekli görüşmek halindeydik ancak aralık ayı sonuna kadar hiçbir iş yapılmadı, davacı şirketle toplamda hatırladığım kadarı ile 246.000-TL olarak anlaşmıştık, davacı şirkete hatırladığım kadarı ile 146.000-TL bir peşinat verdik,

Davacı vekilinin sorusu üzerine tanıktan soruldu; mimari çizimler davacı şirket tarafından yapılmıştır, bildiğim kadarı ile davacı şirkette çalışan mimar tarafından çizimler yapılmıştır, bu yapılan çizimlere ilişkin hiçbir işlem yapılmamıştır, fayanslar da takılmamıştır, geri kalan ödeme yapılan çizimlere ilişkin işler bitirilmediği için davacı şirkete ödenmedi,..." beyanında bulunduğu görüldü.

Tüm deliller toplandıktan sonra, bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş, mali müşavir bilirkişi ..., mimar bilirkişi ... ve sözleşme uzmanı bilirkişi ... tarafından hazırlanan 27.12.2023 tarihli bilirkişi raporunda; "...MALİ SONUÇ

1.Davacının incelemeye ibraz ettiği 2022 ait noter onaylı defterlerinin yasal süre içerisinde tasdik ettirildiği, davalının 2021-2022 döneme ait elektronik mühürlü ticari defterlerinin açılış-kapanış tasdiklerinin yasal süresi içinde usulen uygun olarak Gelirler İdaresi GİB bilgi sistemine yüklendiği, taraf defterlerinin sahipleri lehine delil olma özelliğini haiz olduğu,

2.Davacının ticari defter ve kayıtlarında alıcılar hesabında cari hesaptan kaynaklı, 76.700 TL alacağı,

3.Alınan sipariş avanslarında ise davalı tarafından yapılan iş bu davanın konusu ödemeden kaynaklı 145.000 TL davalıya borcu gözüktüğü,

4.Davalının ticari defter ve kayıtlarında ise davacıya yapmış olduğu ödemeden kaynaklı 145.000 TL davacıdan alacağı gözüktüğü,

TEKNİK SONUÇ

5.Taraflarca dosya kapsamına; sözleşmeye konu işlerin ne kadarının yapıldığı; işin hangi aşamaya kadar tamamlandığı ya da yarım bırakıldığı ve/veya hangi aşamadan itibaren başka firmaya tamamlattırıldığına ilişkin herhangi bir bilgi belge, fotoğraf, video ve/veya delil tespiti raporu vb. sunulmadığı tespit edildiğinden; sözleşmeye konu işlerin ne kadarının yapıldığı; işin hangi aşamaya kadar tamamlandığı ya da yarım bırakıldığı ve/veya hangi aşamadan itibaren başka firmaya tamamlattırıldığı vb. dosya kapsamından tespit edilememektedir.

SÖZLEŞME DEĞERLENDİRİLMESİ SONUCU

5.Bu durumlar karşısında; davalı/iş sahibinin, peşin olarak ödemiş olduğu 145.000 TL’lik iş bedeli tutarının iadesini davacı/yükleniciden İcra Takibinde talebe hak kazandığı, Takip Tarihi itibariyle davacının davalıya 145.000 TL tutarındaki peşinatı iade etme borcunun bulunduğu (yani, takip tarihi itibariyle davacının davalıya 145.000 TL borcu bulunduğu) kanaatine varılmış olup, takdiri tamamen Mahkemeye aittir..." sonuç ve mütalaa edildiği görüldü.

Taraf vekillerinin vekilinin itirazlarının değerlendirilerek, ek rapor alınmasına ilişkin karar verilmiş, 26.09.2024 tarihli Bilirkişi ek raporunda; "...Sonuç itibariyle davacının yapmış olduğu işin ne kadarının yapıldığı teknik yönden tespit edilemediğinden; davalı tarafından davacıya ödenen 145.000 avansın ne kadarının davalıya ödeneceği veya bu avansın dışında davacıya davalı tarafca başkaca ödeme yapılıp yapılamayacağı yönünde bir görüş oluşmadığı, netice itibariyle de kök raporu değiştirecek bir husus görülemediği,..." sonuç ve mütalaa edildiği görüldü.

Davacı vekili ek rapora itirazında, müvekkilinin sözleşmeye konu sitede işleri taşeron firma ile yaptığını bu nedenle yaptığı işle ilgili davalı tarafın engellemesi nedeniyle görsel bir delil bulunmadığını, müvekkilinin yaptığı işlerin görülmesi için keşif yapılması gerektiğini, işin ne kadarının yapıldığının, müvekkilinin ne kadar ücrete hak kazandığının keşif yoluyla anlaşılabileceğini beyan ederek keşif yapılarak yeniden rapor tazmin edilmesini talep etmiştir.

Mahkememizin taraf vekillerinin her ikisinin de katıldığı 22/10/2024 tarihli duruşmasında sözleşme konusu yerde mimar bilirkişi ile birlikte keşif yapılarak ek rapor alınmasına ilişkin karar verilmiştir. Davacı vekili ve davacı asil keşfe katılmamıştır. Mahallinde keşif yapıldıktan sonra , tüm dosya kapsamı ve tanık beyanları değerlendirilerek hazırlanan 24.02.2025 tarihli Bilirkişi ek raporunda; " ...5.1 Y.MİMAR-RESTORASYON UZMANI BİLİRKİŞİ YÖNÜNDEN SONUÇ

Davaya konu taşınmazın kat irtifakına esas projesinde 8. Kat 65 nolu bağımsız bölüm olduğu, 239,00 m2 brüt ve 121,79 m2 net yüzölçümlü olduğu tespit edilmiş; 15.11.2024 tarihli davacı tarafın katılmadığı keşifte; mahkeme heyeti ile birlikte mahallinde yapılan incelemede;

A Blok binada 65 nolu bağımsız bölümün, asansörle 9.kata çıkıldığında, 65 kapı nolu daire olduğu; kat irtifakına esas projesindeki plan şeması ile aynı olduğu; giriş+ salon+ kapalı mutfak + biri ebeveyn banyolu 2 yatak odası + banyo +çamaşır makinesi odası+ dairenin cephesi boyunca uzanan terastan oluştuğu, taşınmazın tadilat ve dekorasyonu tamamlanmış şekilde mesken amaçlı kullanımda olduğu, keşif esnasında gösterilen tapu senedinde de A Blok 8. Kat 65 nolu bağımsız bölüm olduğu tespit edilmiş, fotoğraflarla belgelenmiştir.

Davacı taraf; hem kök hem ek raporda da belirtildiği gibi; dosyaya sözleşmeye konu işlerin ne kadarının yapıldığı; işin hangi aşamaya kadar tamamlandığı ya da yarım bırakıldığı ve/veya hangi aşamadan itibaren başka firmaya tamamlattırıldığına ilişkin herhangi bir bilgi belge, fotoğraf, video ve/veya delil tespiti raporu vb. sunmadığı gibi; sözleşme tarihi 16.08.2021 olan dosya için; 15.11.2024 tarihinde mahkeme heyeti ile gerçekleştirilen keşfe de katılmayarak; keşif esnasında bilgilendirmede de bulunmadığı göz önüne alındığında; taşınmazda gerçekleştirildiği iddia edilen uygulamaların ne kadar olduğunun, teknik olarak bilgi belgesiz tespitinin mümkün olamayacağı tartışmasızdır.

Davacı tarafça yukarıda itiraz dilekçesinde, mimari proje çizildiği beyan edilmekle birlikte, dosyaya bu projenin halen sunulmadığı da tartışmasız olup; projenin, kimin tarafından ve hangi kapsamda/ölçeklerde/detayda hazırlandığı da belirsizdir. Eğer dışardan hizmet alımı ile mimar ve/veya iç mimara çizdirildi ise buna ilişkin yazışma/sözleşme/fatura vb. bilgi belgenin de dosyaya sunulmadığı tartışmasızdır.

Ayrıca sözleşmede mimari çizim bedeline ilişkin bir hüküm yer almadığı da sabittir.

Bu durumda ortada davacı tarafça hazırlandığı beyan edilen bir projenin varlığı söz konusu ise eğer; davacı tarafça bu projenin neden dosyaya sunulmadığı hususu da açıklamaya muhtaçtır.

Bu nedenle davaya konu taşınmaz için; işin gerçekleştirilmesi için davacı tarafça bir proje çizildiğinin olası kabülü halinde ise;

Sözleşme tarihi itibari ile 20.000,00-TL+KDV mertebesinde,

Dava tarihi itibari ile de 49.000,00-TL+KDV mertebesinde projelendirme bedeli hesap edilebileceği, ancak yukarıda da dikkat çekildiği gibi, projenin, kimin tarafından ve hangi kapsamda/ölçeklerde/detayda hazırlandığı; 2D ve /veya 3D hazırlanıp hazırlanmadığının dosyaya sunularak, yapıldığı belirtilen projenin, bedele eşdeğer proje hazırlama kriterlerini sağlayıp sağlamadığına ilişkin tespitin şart olduğu, eğer dışardan hizmet alımı ile mimar ve/veya iç mimara çizdirildi ise buna ilişkin yazışma/sözleşme/fatura vb. bilgi belgenin de dosyaya sunulması gerektiği hususları Sayın Mahkemenizin takdirlerine saygı ile arz olunur.

5.2 MALİ MÜŞAVİR BİLİRKİŞİ YÖNÜNDEN SONUÇ

Kök raporda mali veriler üzerinde yapılan tespitleri değiştirecek başkaca bir belge ve bilgi sunulmadığı için kök raporu değiştirecek bir husus görülemediği,

5.3 SÖZLEŞME UZMANI BİLİRKİŞİ YÖNÜNDEN SONUÇ

Teknik bilirkişinin keşif görüşü neticesinde, kök rapordaki tespitlerini ve değerlemelerini değiştirmediği, teknik bilirkişi görüşü ve dosya içeriğindeki tüm deliller sözleşme yönünden kök raporda detaylı şekilde yorumlanmış olup, teknik bilirkişinin davacı tarafça bir proje çizildiğinin olası kabülüne dayalı yapmış olduğu seçenekli hesaplama, tamamen Sayın Mahkemenizin Takdirine Bırakılmıştır..." sonuç ve mütalaa edildiği görüldü.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında ... İli ... İlçesi, ...

Blok adresinde bulunan 146 numaralı bağımsız bölümde iç tadilat işinin yapımı için sözleşme akdedildiği, davalı tarafın davacıya icra takibiyle rücuen tahsilini talep ettiği 145.000TL'yi peşin olarak ödediği, davacının sözleşme kapsamında yaptığını iddia ettiği işlere ilişkin görsel , fiziki bir kanıt sunmadığı, davalı tanıklarının , davacı vekilinin sorusu üzerine, bağımsız bölümün mimari çizimlerini davacı şirketin yaptığını beyan etmesi,

tüm dosya kapsamına ve dinlenen tanık beyanlarına göre hazırlanan ve hüküm kurmaya elverişli bulunan 24.02.2025 tarihli ek raporun teknik inceleme kısmında sözleşme tarihi itibariyle mimari çizimin 20.000,00-TL+KDV mertebesinde olduğunun tespit edildiği, davacı vekilince dosyaya mimari çizim sunulmamış olmasa da gerek davacı tanığının gerek davalı tanıklarının beyanları nazara alındığında davacı şirketin yapılan peşin ödemeden rayiç mimari çizim bedeli kadarını almakta haklı olduğu anlaşılmakla davacının davasının kısmen kabulü ile ...

23. İcra Müdürlüğü ...

E. sayılı icra takibinde 23.600-TL davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, alacaklının kötüniyetli olarak takip başlattığı ispat edilmediğinden davacının kötüniyet tazminatı talebinin reddine, mahkememizce davacının talebi üzerine icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesine ilişkin ihtiyati tedbir karar verildiği ve bu kararın uygulandığı gözetilerek, davalı lehine İİK 72/4 maddesi uyarınca reddedilen 121.400-TL alacağın %20’si oranında 24.280TL tazminata hükmedilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.