İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/72 K.2020/104

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2017/72 Esas

KARAR NO: 2020/104

DAVA

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ: 17/01/2017

KARAR TARİHİ: 13/02/2020

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; müvekkili sigorta şirketine sigortalı ------------ Tarafından muhtelif bayilerine sevk edilen yedek parça emtialarının davalı taşıyıcı şirket ---- kara yolu ile taşınması sırasında hasarlanması nedeniyle, müvekkili şirket tarafından dava dışı sigortalısına ödenen hasar tazminatı alacağı için-----------.

İcra Müdürlüğünün --------- Esas sayılı dosya üzerinden davalılar aleyhine ilamsız icra takibi başlatıldığını, borçluların itiraz ettiklerini, yapılan itirazın haksız ve mesnetsiz olduğunu, dava dışı ------------ müvekkili şirket nezdinde ----------------olduğunu taşıma esnasından hasarlanan yedek parçaların bayilere tesliminde tespit edilerek,

nakliye şoförünün imzaladığnı, yedek parçaların ya sevkiyatta, ya da yükleme - tahliye operasyonları sırasında hasara uğradığı kanaatine varıldığını, yapılan ekspertiz incelemesi sonucunda sigorta poliçesi kapsamında sigortalısına---------- ilavesiyle ----tarihinde ----------TL hasar tazminatı ödediğini, ancak poliçe marjını hariç tutarak tazminat olarak ---TL rücu hakkı doğduğunu, bütün bu nedenlerle, davalıların --------------TL asıl asıl alacağa ve bu asıl alacağın takip öncesi işleyen avans faizine yaptıkları haksız ve hukuki dayanaktan yoksun itirazlarının iptali ile takibin devamına karar verilmesini,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar tarafına yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle; davacı şirketin davasının haksız ve mesnetsiz olduğunu, davanın müvekkili şirket yönünden reddi gerektiğini, müvekkili--------sigortalısı ---------------- --------arasında imzalanan taşıma sözleşmesi gereğince,------- aleyhine açılan --- Asliye Ticaret Mahkemesinin --- Esas sayılı dosyanın konusu ve taraflarının aynı aldığını, bu nedenle dava dosyasının ------.

Asliye Ticaret Mahkemesinin -------- Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesini, davacı şirketin yedek parça hasarlarına dair taleplerinin hiçbir geçerli yasal dayanağının bulunmadığını, davacı şirketin dayanak yaptığı ve müvekkiline ait poliçenin dava tarihini kapsamadığını, davacı şirket tarafınan sunulan hasar atespit tutanaklarından sigortalısı ------------imzası ve onayı olmadığını, tek taraflı tutulan tutanağın delil teşkil edilemeyeceğini, davacı tarafından sunulan ------------- tarihli ekspertiz raporunun tamamen tek taraflı olarak kendini tayin eden davacı şirket lehine düzenlendiğini,

raporda emtiaların hangi firmalar tarafından taşındığının anlaşılmadığının belirtildiğini, davacı şirketin ----- ödediği tutarın tümünün nüvekkili şirket ve taşıyan --- ya rücu etmesinin hukuken mümkün olmadığını, bütün bu nedenlerle, mahkemenin dosyasının ------- Asliye Ticaret Mahkemesinin ---------- Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesini, bu mümkün olmaz ise diğer dosyalar ile birleştirilmesini, icra takibinin reddini, %20'den az olmamak üzere davacı hakkında kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa bırakılmasını talep etmiştir.

Usulüne uygun taraf teşkili sağlanmış olup taraf delilleri toplanarak dosyamız içine alınmış ve tahkikat aşamasında değerlendirilmiştir.

Dava dışı ----- ait emtiaların, ----------- numaralı poliçe ile ------------yapıldığı, sigortanın olayı kapsadığı, poliçenin dosyada mevcut olduğu, maddi teminat limitinin -------------- olduğu, davalı ... ------------- tarafından düzenlenen ve imzalanan, göndericinin --------- olduğu ve alıcının çeşitli bayilerin adreslerinin ve taşıma tarihlerinin yazılı olduğu--- adet TAŞIMA İRSALİYESİ olduğu, davalı -------. tarafından düzenlenen, sürücü ve --- yetkili bayi yetkilisi tarafından imzalanan, parça kodu, parça adı, parça adedi, fatura tarihi ve numarası yazılı, araç plakası ve sürücü adı yazılı 19 adet hasar tespit tutanağı olduğu,

davacı ... şirketine sigortalı ---------- yedek parçaların, davalı ... şirketine sigortalı davalı ---------tarafından bayilere taşınırken bazı yedek parçaların hasarlandığı, yedek parçaların bayilere tesliminde hasarlı parçalar için bayi ve sürücü tarafından tutanak tutulduğu ve tarafların imzaladığı, --------- tarihli ---------incelendiğinde hasar tutarının ------- olduğu tespit edilmiştir.

Davacının talebinin yurtiçindeki depolardan muhtelif bayilere mal taşıma işi sırasında meydana gelen zararların ödenmesi sonucu rücu edilmesi olduğu ve yurt dışından gelen malların yurt içinde ücret karşılığı depolanarak yapılması sebebi ile taşıma işinin kesintiye uğradığı nazara alındığında CMR hüküm leri yerine Türk Ticaret Hukuku hükümlerinin uygulanması gerektiği kanatine varılmıştır.

Dosyadan sigortacı ve taşıma uzmanı halinde oluşturulan heyetten rapor alınmış alınan raporda bilirkişiler' ------dava dışı sigortalısı ------- Poliçe No. ---- Vade ile, Kamyon Başı: --- Limiti üzerinden, Sefer Başlangıç: -------------burada emteanın depolanması süreci dahil olmak üzere, dava konumuz ile ilgili olabilecek --- bakımından; --------- ------------- himayesi sağlandığı, anlaşılmıştır.

Sigorta teminatına konu emtealar; davalının depolarından yurt içinde ---------- tarihleri arasında muhtelif bayilere sevk edilmesi sırasında hasara uğradığı ve bir kısım dolu bir kısım boş hasar bildirim formlarına istinaden davacı sigortacı Ekspertiz çalışması yaptırmış ve düzenlenen ------- tarihli Raporda;

davalı tarafından taşıma araçları temin edilmekle muhtelif zamanlarda ---- farklı bayie sevk edilen ve teslimde hasarlı oldukları tespit edilerek iade edilen parçalardan ---------- adet muhtelif yedek parça hasarı için -------- da yükleme - tahliye operasyonları sırasında hasara uğramış olabileceği..." kanaaati ve hasarlı emteaların sovtaj ------- değeri bulunmadığı ve imha edildikleri de belirtilerek; hasar ---------------- zarar tespit edilmiş ve davacı beyanına göre; tutarın-------------- TL kısmı sigortalıya ödenmiştir.

Kurallara bakıldığında; davalı Fiili Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın ziyamdan, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan ( TTK m. 875/1 ), veya; kendi adamlarının, taşımanın yerine getirilmesi için yararlandığı kimselerin, görevlerini yerine getirmeleri sırasındaki fiil ve ihmallerinden, kendi fiil ve ihmali gibi sorumludur ( TTK m. 879/a.b. ), bunlara karşın; zıya, hasar veya teslimdeki gecikme TTK m. 878/1 Hükmünde sayılan hallerden birine bağlanabiliyorsa, veya; TTK m. 876/1 Hükmünde; zıya, hasar ve gecikme, Taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse, Taşıyıcı sorumluluktan kurtulur.

Dava konumuzda; yük ilgilisi dava dışı Sigortalı ile davalı Taşıyıcı aralarında bir " Taşıma Sözleşmesi " düzenlenmiş olup, hasarlı emtealar için düzenlenen tespit formların bir kısmı boş ve imzasız olmakla, diğerlerinde " hasarlı / koli sağlam içinden çıkan parça hasarlı /kırık..." gibi ifadelerle hasarlı emteaya açıklık getirilmeden ve bunların her biri için Ekspertiz çalışması yapılmadan, bir zaman dilimi içinde gerçekleşen hasarlarla ilgili olarak, liste halinde kümül zarar tazminat talebinde bulunulması ile talep tutarının sigortalıya tediyesi kurallara uygun değildir.

Kaldı ki; hasarlı ürünlerin ağırlığı bilinmediğinden, ödenecek tazminatta, kural, TTK m. 882 Hükmünde Taşıyıcının Sorumluluk Sınırını belirlemekte olanaklı değildir ve bu durumda; emtealar yurt dışında gelmiş olmasına göre; hasarın, yükün indirilmesi, depolanması, tahliyesi, elleçlenmesi sırasında mı veya taşınmasının hangi kesitinde meydana geldiğinin tespitte açıklama getirilmeden, salt hasarlı notu eşyanın gerçek hasar şeklini açıklamada yetersiz bulunduğundan, bu bir kısım hasar tutanakları esas alınarak ve var ise; gerçek zarara ulaşmak mümkün değildir ve bu nedenlerden;

davalı Taşıyıcının vaki hasar / zararda sorumluluğuna gidilemeyeceği sonucuna varılmaktadır.

Davacı sigortacının rücu hakkına bakıldığında; ----------------- hiçbir şekilde aşağıdakileri temin etmez. " Başlıklı, sigorta teminatı haricinde sayılan hallerden olan 4/3. mad,: " Sigorta edilen konunun gereği veçhile hazırlanmamış ve tertiplenmemiş olmasından veya uygunsuzluğundan ileri gelen zıya, hasar ve masraf..----- Hükmü ile--- uygulanabilir;

------------------Aşağıdaki hususlar, sigorta hususi avarya dahil edilmiş olsa bile sigortanın dışındadır: " Malların sevk ve naklinde,...malların gereği veçhile hazırlanmamış veya tertiplenmemiş olmasından veya ambalaj kifayetsizliğinden ileri gelen ziya ve hasarlar;..." Düzenlemelerine yer verilmiş olup, davacı sigortacı, hasarın meydana geliş şekli bilinmezliğine (hasar tutanakları işaretlenen şekle) karşın sigortalısına tazminat tediyesinde bulunulmuş olması halinin ---------------- olup, sigortacının sigortalısına bu şekil ödeme 3. Kişi konumundaki davalı Taşıyıcıyı bağlamaz ve bu durum;

halefîyet ilkesi kural ihlali nedeninden,Yüksek Mahkeme yerleşik kararlarında; " sigortacının rücuen tazminat talep hakkını ortadan kaldıracağı " na, ancak; " temlik niteliğinde ibraname bulunması halinde zarar gören sıfatında talep hakkı doğabileceği " ne işaret edilmekte ve dava dosyasında da içeriği temlik niteliğinde İbraname mevcut ise de; ancak İbraname imzasız olmasına göre; davacının davada sıfat durumu Mahkemenin hukukundadır.

SONUC

Davada uygulanması gereken hukukun TTK'nun taşımaya ilişkin hükümleri olduğu,

-Sigortalı muhtelif emteaların toplam hasar tutarı ----------- TL olarak belirlendiği,

-Hasar tespit formlarının bir kısmı imzalı bir kısmı imzasız olmasından ve hasar açıklaması da kurallara uygun şekilde belirtilmediğinden; gerçek zararın tespitini ve dolayısıyla taşıyıcının sorumlu olduğu kısmın belirlenmesini mümkün kılmadığı,

-İthal emteaların hasarları; indirme ~ depolama - tekrar yükleme ve elleçleme ile taşınmaları sırasının hangi kesitinde, ne şekil ve nedenle meydana geldiği bilinmediği,

-Davalı taşıyıcının vaki hasarlarda sorumluluğuna gidilemeyeceği sonucuna varıldığı,

-Davalı taşıyıcıya hasarlardan kusur izafe edilmediğinden; onun taşıma sorumluluk sigortacısı olan diğer davalı ... şirketinin de sorumluluğuna gidilemeyeceği,

-Davacı sigortacının sigortalısına; hasarın neden ve şekli belirlenemeyen ----------------- ödemesinde bulunulmuş ve hasar tutanaklarına göre de poliçe -----ve genel şartları ilgili hükümleri ve dolayısıyla halefîyet ilkesi ihlal edilmiş olması hallerine karşın; dava dosyasında mevcut temlik niteliğinde ibraname de imzalı olmamasından ; davacının davada sıfat durumu Mahkemenin hukukunda bulunduğu,' şeklinde mütalaa vermişlerdir Rapor bilimsel ve denetlenebilir niteliktedir.

Davacının talebine konu zararın hangi aşamada ( hasarın, yükün indirilmesi, depolanması, tahliyesi, elleçlenmesi sırasında mı veya taşınmasının hangi kesitinde meydana ) meydana geldiği tam olarak davacı tarafından ortaya koyulamadığından davalı taşıyıcının bu hasardaki kusuru ispatlanamamıştır. Dolayısı ile davalı taşıyıcının sorumluluğu doğmayacağından davalı ... edeninde sorumluluğu doğmayacaktır.

Bu durumda lütuf ödemesi yapan davacı şirketin TTK 1473 anlamında halefiyet ilkesine dayanması da mümkün değildir. Dosya içerisinde davacı delilleri arasında bulunan ----------------- makbuz nolu ibranamede de isim ve imza bulunmadığından davacının alacağın temliki hükümlerinden de faydalanması mümkün değildir. Bu değerlendirmeler çerçevesinde davanın reddi gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.