İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/57 K.2020/686

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2018/540 Esas

KARAR NO : 2020/665

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 08/05/2018

KARAR TARİHİ : 19/11/2020

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; müvekkili şirketin nakliye işleri ile iştigal ettiğini, müvekkili şirket ile dava dışı ---------- -------------- taşınması konusunda anlaştıklarını, müvekkili şirketin ise söz konusu ----- taşıması konusunda alt nakliyeci olarak -------- plakalı araç sahibi ---- anlaştıklarını, davalı ---- çalışan davalı sürücü ----ve idaresinde bulunan ---plakalı araç ile yüklerin nakliyesini yaptığını,

yüklerin nakli sırasında------------------ bulunan ----plakalı çekici ile aracın ---------- istikametinde virja girdiği sırada direksiyon hakimiyetini kaybederek devrildiğini ve taşımış bulunduğu konteynerin zarar gördüğünü, kaza tespit tutanağında da görüleceği üzere sürücü --------- kazada tam kusurlu olduğunu, bu nedenle meydana gelen zarardan sorumlu olduğunu, müvekkili şirket ile davalı şirketin---------- bulunduğunu, müvekkili şirketin poliçe çerçevesinde zararının karşılanması açısından kazayı davalı ---------- ihbar ettiğini, sigorta şirketinin bünyesinde hasar dosyası oluşturulduğunu,

müvekkili şirketin ekspertiz raporuna istinaden hasar bedeli açıklaması ile --- tarihinde ------- tarihinde -------- tarihinde ---- olmak üzere toplam ------- hasar bedelini -------------- ödendiğini, hasar bedelini ödemekle yükümlü davalıların müvekkilin ödemek zorunda kaldığı hasar bedelini müvekkiline ödenmemesi nedeniyle işbu davayı açma zaruretinin hasıl olduğunu, bu nedenlerle müvekkilinin karşılamak zorunda kaldığı --- hasar bedeli alacağının kaza tarihi olan ------ tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini,

yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davlılara yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ---------- Vekili cevap dilekçesi ile özetle; müvekkili şirket nezdinde davacı şirketin --------taşımalarını güvence altına alan poliçe tanzim edildiğini, poliçenin ---- sınırlandırıldığını ve hem olay başı hem de poliçe süresince maksimum ----- başı limit verildiğini, poliçe vadesi içinde maksimum ------ limiti verildiği dikkate alınarak sigortalı aracın sefer sayılarının takibini sağlayabilmek için poliçenin özel şartları arasında sigortalıya sefer bildirimi ihbarı yapması yükümlülüğü verildiğini,

dava konusu hasarın müvekkili şirkete ihbar edilmesi üzerine hasar tespiti açısından eksper görevlendirmesi yapılmış ise de davacı sigortalının poliçedeki ihbar yükümlülüğü başlığı altında belirtilen görevini ifa etmemiş olması nedeniyle hasar talebinin menfi olarak değerlendirildiğini, dikkat edilecek olursa dava konusu nakliyat seferinin poliçe başlangıç tarihinin ------ olduğu dikkate alındığında poliçenin ----- yapıldığını, müvekkili şirketin sorumluluğunun----- sefer ile sınırlı olduğu dikkate alınarak ihbar yükümlülüğünü yerine getirmediğini, bu nedenlerle haksız ve dayanaksız bulunan davanın tamamen reddine,

masrafın ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ---- dilekçesi ile özetle; adı geçen ------- giriş yaptığı sırada ------ yolunda ----------- dördüde bağlı olduğu halde konteynerin içindeki yükün emniyetsiz bir şekilde yüklenmesi ve konteynerin içindeki yükün kenarlarına herhangi bir şişme balon denilen tamponlarında yapılmamasından kaynaklı olarak aracının ------ hızla girerken içindeki yükün kayması ile ------kupadan kopup yolun ortasında sola doğru devrilmesine neden olduğunu, kaza ile alakalı olarak ----- ödemesini ilgili firmasına yapmaları gerektiğini içinde taşınan malın ise sigortalı olduğundan taraflarınca yapılması gereken birşey olmadığını beyan ettiklerini,

bu kaza ile alakalı olarak kendi araçlarında meydana gelen hasarı da kendilerinin yaptırdıklarını, bu nedenle tazminat başvurusuna itiraz ettiğini beyan ettiği anlaşılmıştır.

Davalı ----- cevap dilekçesi ile özetle; adı geçen --------- giriş yaptığı sırada ------ yolunda ---- kilidinin dördüde bağlı olduğu halde ------- içindeki yükün emniyetsiz bir şekilde yüklenmesi ve konteynerin içindeki yükün kenarlarına herhangi bir şişme balon denilen tamponlarında yapılmamasından kaynaklı olarak aracının viraja 30 km hızla girerken içindeki yükün kayması ile ----------kupadan kopup yolun ortasında sola doğru devrilmesine neden olduğunu,

kaza ile alakalı olarak zaiat gören konteynerin ödemesini ilgili firmasına yapmaları gerektiğini içinde taşınan malın ise sigortalı olduğundan taraflarınca yapılması gereken birşey olmadığını beyan ettiklerini, bu kaza ile alakalı olarak kendi araçlarında meydana gelen hasarı da kendilerinin yaptırdıklarını, bu nedenle tazminat başvurusuna itiraz ettiğini beyan ettiği anlaşılmıştır.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibari ile davacının taşıma işini yaptırdığı alt taşıyıcı, sürücü ve taşıma sigortacısı şirkete karşı hasar tazminatı istemine ilişkin alacak davası olduğu anlaşılmıştır.

Davacı taraf ile davalı ------- tarihli sigorta sözleşmenin kurulduğunu gösteren ------ görülmektedir. Sözleşmenin/ poliçenin taraflarının davalı nakliye firması ile davalı ------------ tarihleri arasında ---- geçerli olacağı, ambalajlı olarak muhtelif ticari emtianın taşınması esnasında meydana gelebilecek zararlardan doğan mali sorumluluğun sigortalamak maksadıyla düzenlendiği, ----sigorta bedeli ile ---- teminatı sunduğu, bunun karşılığında --- peşinat ve bakiyesi --- taksitle ödenmek kaydıyla ---- prim ödeneceğinin kararlaştırıldığı tespit edilmiştir.

Dosyada mübrez cevap dilekçeleri ve ruhsat bilgilerinden ---- çekicinin davalı ---- plakalı--- davalı ---olduğu, ---- tarihli Maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağından zarara sebebiyet veren kazada --- şoför olduğu, bu kazanın oluşumunda ---- plakalı çekici sürücüsü ------- 2918 sayılı KTK nun 52/1-a “Araçlarının hızını, kavşaklara ve dönemeçli yollarda ilerlerken azaltmamak” kuralını ihlal ettiğinden kusurlu olduğu kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.

------- tarafından hazırlanan ------- hasar dosya nolu ----

--- tarihinde emtia sahibi ----yetkilisi ile görüşülerek aynı gün firmanın -------- bulunan adresine gidilerek hasarlı emtia üzerinde yapılan incelemede;

- Söz konusu ürünlerin cam takviyeli ----- kapakları olduğu, yapılan sayımda fatura adedi ile tutarlı olduğu,

- Ürünlerin ekspertiz sırasında üst üste rastgele adetlerle istiflenmiş oldukları, firma yetkililerinden sevk sırasında ---- gruplar halinde ahşap paletler üzerinde şiring sarılı olarak ambalajlandıklarının öğrenildiği,

- Ürünler üzerinde yapılan incelemede; kapak ve kasa olmak üzere toplam--- parçadan oluştukları, kapaklarda genellikle herhangi bir hasar olmadığı, ancak silindirik kasalarının kenarlarında muhtelif ezilme, kırılma ve parçalanma hasarlarının tespit edildiği,

- Hasarlı- hasarsız ayırımının ---hafta kadar süreceğinin belirlenmesi sonrasında,

Sigortalı ile yapılan görüşmelerde; trafik kazasında hasarlanan konteyneri------ firmasına götürüldüğünün öğrenildiği, alt taşıyıcı ---------- plakalı araç sahiplerinin nakliyat sorumluluk poliçelerinin olmadığının ve kendilerinin yüksek rücu rakamları ile muhatap olmamaları için konteyneri kısmen kendi imkanları ile yaptıracaklarını ifade ettiklerini, aynı gün --------- konteynerin belirtilen adresine gidilerek yapılan incelemede; bir yan duvarı ile üst tavanının almış oldukları darbelere bağlı olarak içeri ve dışarı şekilde ciddi hasarlı olduğu, ezikliklerinin/ yamuklukların bulunduğu, yapılan ışık testinde her ne kadar bir sızıntı tespit edilmemiş ise de maruz kalınan darbe sonucunda katmanlar arasında açılmaların olabileceği izlenimine varıldığı,

Muafiyetin; her bir hasarda mal bedeli üzerinden % 1 muafiyet uygulanacağının belirtildiği, mal değerinin ---- olduğu, muafiyet tutarının da ---- olarak hesaplandığı,

Hasar Hesabında;

Konteynırda meydana gelen hasarın alt taşıyıcı tarafından tazmin edildiği ve bu yönde herhangi bir talepte bulunulmadığı-----------

Sigortalı, hasar sonrasında yola dökülen emtianın toplanması, firmaya geri nakliyesi, konteynerin onarıma gönderilmesi nakliye bedeli gibi giderlerin, kendileri tarafından bila bedel olarak karşılandığını beyan ettikleri ve bu yönden de bir talebin bulunmadığı,

Emtia hasarına ilişkin ise, hasarlı rögar kapağı emtiasının kurtarma ve onarımına ilişkin emtia sahibi---- yetkilileri ile süreç içinde görüşüldüğü ve hasarlı/hasarsız ayırımı yapıldığı ve onarılabilecek ürünlerin onarımlarının talep edildiği,

Yapılan piyasa araştırmasına göre söz konusu ürünün malzeme özelliği sebebiyle---- -- ekonomik değeri olmadığı, hasar dosyasının teminat dışı olması nedeniyle sovtaj firmalarından sovtaj teklifi istenmediği,

Toplam hasarın ---- olduğu, muafiyet oranının tenzili ile nihai tutarın ------ olduğu, ' şeklinde tespit yapıldığı görülmüştür.

Davacı vekili tarafından dava dilekçesi ekinde sunduğu ödeme banka dekontlarında; ---- tarihinde ---- tarihinde -----tarihinde --- olmak üzere toplam ----- davacı firma tarafından emtia sahibi dava dışı ------- tazminat- hasar ödemesi yaptığı görülmüştür.

Dosyada mübrez-------- cevabında ----- sigortalının her bir sevkiyata ilişkin bilgilerin aylık listeler halinde sürenin bitiminden sonraki 5 iş günü içinde müvekkiline yazılı olarak bildirilmesi gerektiği aksi takdirde sigortacının bildirim tarihinden sonra yapılacak hasarlara ilişkin hiçbir sorumluluğu olmayacağı ibaresinin bulunduğu , sigortalının sefer bildirimi yapmadığından talebin teminat dışında kaldığından bahisle red edildiği görülmüştür.

Poliçenin ilgili bölümleri incelendiğinde ;

a) Sigortalının, her bir yükleme ve sevkiyatına ilişkin tüm bilgileri (Sevk irsaliyesi, fatura no, araç plaka no, taşınan malın cinsi, yükleme ve sevk tarihleri, sefer yerleri, sigorta bedeli) nin AYLIK Liste halinde bu sürenin bitimini takip eden 5 işgünü içerisinde mesai bitimine kadar Sigorta Şirketine yazılı olarak bildirmesi şarttır. Aksi takdirde, sigortacının bildiriminden sonra yapılacak hasarlara ilişkin hiçbir sorumluluğu olmayacaktır.

b) Poliçe ve zeyilnamelerinde belirtilen brüt prime kadar prim alınmayacak olup, belirtilen primin aşılması halinde (Aşmadığı takdirde iade söz konusu olmayacaktır) gerçekleşen taşıma bedeli üzerinden ek prim tahakkuk ettirilecek ve peşin olarak vergileri ile birlikte sigortalıdan tahsile dilecektir.

Poliçede tahmini sefer adedinin ---- olarak belirlendiği görülmüştür. Poliçe tanzim tarihi ---- Davacının; bildirim yükümlülüğü aylık bazda olacak ise ---- tarihleri arasındaki sevkiyatlarının ----- tarihine kadar bildirmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Hasar meydana geldiğinde bu sevkiyatın davalı ---- şirketine bildirilmemiş olması bu durumda doğaldır. ------Sigorta şirketi mevcut primini hesaplarken toplam sefer sayısı bazında ve sigorta bedelinin net ortalama ---- olarak tahakkuk ettirdiği, aynı bölümün (b) fıkrasında tahmini sefer sayısının aşılması halinde zeyilname ile prim tahakkuk ettirileceğinin belirtildiği görülmüştür.

Eksper raporunda ihbarın ---- olduğu götrüldüğünden ihbar süresi içerisinde riskin gerçekleştiği anlaşıldığından davacının dava dışı ----- yaptığı ödemeleri ödeme tarihlerinden başlamak üzere avans faizi ile birlikte müşterek ve müteselsil sorumlu olmak kaydıyla davalılardan tahsiline karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.