İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/582 K.2021/623

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/582 Esas

KARAR NO: 2021/623

DAVA

Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))

DAVA TARİHİ : 25/08/2021

KARAR TARİHİ: 01/09/2021

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ----- uzun zamandır ticaretle uğraşmakta ve ödeme işlemlerinin bir kısmını da çek vererek yerine getirdiğini, bu süreçte müvekkili uhdesinde bulunan çeklerin kullanımını ve ticari hayatını kolaylaştırmak adına kardeşi ------yevmiye numarasıyla yetkilisi olduğu --------- çek keşide etme yetkisi de veren kapsamlı bir vekaletname çıkardığını ancak daha sonra müvekkili vekaletname aracılığıyla kardeşine vermiş olduğu ve yetkilisi olduğu --------adına çek keşide etme yetkisini de içeren vekaleti aynı şekilde -------- numarasıyla düzenlenen azilname aracılığıyla geri aldığını,

müvekkilinin bahse konu azilnameyi düzenlemesine ve durumu kardeşine de bildirmesine rağmen kardeşi -------- azledildikten sonra kendisinde bulunan çekleri müvekkiline teslim etmediğini, çeklerin kaybolduğunu ve kendisinin de nerede olduklarını bilmediğini müvekkiline beyan ettiğini, çeklerin kaybolduğu süreye kadar vekaleti olmadığında dahi kendisinin yetkisiz bir şekilde bahse konu şirket adına çek keşide etmeye devam ettiğini, ilgili banka şubelerinin taraflarını araması ve takasta çeklerinin olduğunu,

ayrıca çeki elinde bulunduran son cirantaların taraflarını arayıp bazı çeklerin kendilerinde olduğunu beyan etmeleri sayesinde öğrenmiş bulunduklarını, kaybolan ve vekaletsiz bir şekilde keşide edilen çekler olan ----------- Şubesi tarafından müvekkili---- yetkilisi olduğu ------------tarihi ve sonrası ödeme tarihli olarak keşide edilen çeklerin zayi sebebiyle ilgili çeklerle ilgili yukarıda yazılı bankalara müzekkere yazılarak tedbiren ödeme yasağı konulmasını ve çeklerin iptal edilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava TTK'nun 818/1-s maddesi delaletiyle 757 ila 763 maddeleri ile 764/1 maddesinde düzenlenen zayi nedeni ile çek iptali davasıdır.

6102 sayılı TTK'nun 651 ve TTK 'nun 818/s bendi yollaması ile aynı Kanunun 757 ve devamı maddelerine göre açılacak kıymetli evrakın zayi nedeniyle iptali istemine ilişkin davalarda, dava açma yetkisi lehtar ve yetkili hamiline tanınmış olup, keşidecinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır.

Zayi nedeniyle iptal davalarında amacın, keşidecinin mükerrer ödeme yapmasını önlemek ve kaybedilen kambiyo senedi yerine mahkemece verilecek iptal kararını keşideciye/muhataba ibraz etmek olduğu gözetildiğinde, keşidecinin kendisine ibraz edilmek üzere iptal kararı istemesi bu yolun kanunda öngörülen konuluş amacı ile bağdaşmaz.

Davacı vekili dava dilekçesinde isimlerini bildirdiği ----- adet banka şubesi tarafından müvekkiline ve müvekkilinin ortağı olduğu şirkete verilen çeklerin iptalini istemiş olup, iptali istenen çekler tek tek somutlaştırmamakla birlikte, davaya konu çeklerin tamamı davacının ve yetkilisi olduğu şirketin çek hesabına aittir. Bu nedenle davacı, davayı keşideci sıfatıyla açmıştır.

HMK 320/1.maddesine göre basit yargılamaya tabi dava ve işlerde mahkeme mümkün olan hallerde dosya üzerinden karar verir. Açıklanan nedenlerle zayi nedeniyle çek iptali davası açma yetkisi lehtar ve yetkili hamiline tanınmış olup, keşidecinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmadığı anlaşılmakla, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu davanın reddine karar vermek gerekmiştir.