KÜNYE
- Mercii
- İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2023/681
- Karar No
- 2025/605
- Karar tarihi
- 26 Haziran 2025
Karar Metni
1.596 kelime·8 dk okuma·8 bölüm
T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO
2023/681 Esas
KARAR NO : 2025/605
DAVA
Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 20/09/2023
KARAR TARİHİ : 26/06/2025
Mahkememizde görülmekte olan alacak (satım sözleşmesinden kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA: Davacı vekilince verilen dava dilekçesinde özetle; davalı -----------, müvekkil şirketin eski ortağı ve yetkilisi olduğunu, müvekkil şirketin ortakları ---------, ----------- ve davalı ----------- kardeş oldukları, 3 kardeş 19/02/2023 tarihinde bir araya gelerek davalı ------------- şirket ortaklığından ayrılması hem şahsi hem de şirket malvarlıklarının paylaşımı konusunda 19/02/2023 tarihli bir sözleşme düzenleyerek imzalamış olduğunu, müvekkil şirket sözleşmede yazılı olan edimlerini yerine getirdiğini, sözleşmede yazılı taşınmazların davalı adına devir ve tescilini yapmış olduğunu, ancak davalı,
kendisine düşen edimleri yerine getirmemiş olduğunu, işbu sözleşme uyarınca davalı ----------- adına kayıtlı ------------- plaka sayılı ------------ marka, ------------- model, dizel, ------------ şasi numaralı aracın müvekkil şirket adına tescili hususunda anlaşmış olduklarını yine tapuda ------------ adına kayıtlı olan ancak gerçekte ------------- ait olan ------------ Mah. ------------- Cad.
No.--------- K.---------- Blok D.---------- adresinde bulunan taşınmazın da ----------- tapuda devir ve tescili hususunda anlaşmış olduğunu, davalı taraf hem ------------ plaka sayılı aracın müvekkil şirkete devrini hem de dava dışı kardeş ------------ ait ----------- Mah. ---------- Cad.
No.--------- --------Blok D.--------- adresinde bulunan taşınmazın devrini gerçekleştirmemiş olduğunu, bu hususta davalıya ------------- Noterliğinin 09.06.2023 tarihli, ------------- yevmiye nolu ihtarnamesi gönderilmiş olduğunu, sözleşmede “yukarıda alınan kararlara uyulmaması veya itiraz edilmesi halinde itiraz eden taraf ve verasetçileri tarafından 10.000.000 TL ödeyeceklerini kabul ve taahhüt eder" şeklinde cezai şart belirlendiğini davalı taraf ihtarnameye rağmen dava konusu aracın tescili yapmadığı gibi aracın bedelini de müvekkil şirkete ödememiş olduğunu,
bunun üzerine 14/07/2023 tarihinde arabulucuya başvurulmuş taraflar arasında anlaşma sağlanamadığını, davalı taraf, aracı müvekkil şirket adına devir ve tescil işlemlerini yapmadığından işbu aracın güncel bedelinin,
dava konusu aracın değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilir olduğunda artırılmak üzere belirsiz alacak konusu olan aracın güncel bedelinin ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ettiğini bu nedenlerle dava konusu ------------- plaka sayılı ----------- Marka ------------- model ------------ şasi numaralı aracın dava tarihi itibariyle güncel değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilir olduğunda artırılmak üzere 250.000 TL'nin dava tarihinden itibaren ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekilince verilen davaya cevap dilekçesinde özetle; davacı taraf, ------------ Noterliğinin 09/06/2023 Tarih, ----------- yevmiye nolu ihtarnamesinde; taraflar arasında imzalanan 19/02/2023 tarihli sözleşme uyarınca ----------- adına kayıtlı olan ------------- plakalı aracın ------------ Şti.
Adına devir ve tescilinin yapılmasını talep ve ihtar ettiğini, bu ihtarnameye karşı keşide edilen ------------ Noterliğinin 23/06/2023 Tarih, ------------ yevmiye numaralı cevabi ihtarnamesi ile 19/02/2023 tarihli sözleşme uyarınca ----------- plakalı aracın yapılacak devir ve tescilinin, öncelikle ------------Şti. tarafından -----------, ------------ İlçesi, -----------Cad, --------- Ada, ----------- Parselde bulunan inşaatın ve--------, ---------- -------- Mah, --------- Ada,
---------- Parsel bulunan yapılan inşaatın eksikliklerinin giderilerek iskan ruhsatlarının alınmasına ve ilişkilerinin kesilmesi şartına ve sözleşmede yazılı diğer yükümlülüklerin yerine getirilmesi şartlarına bağlanmış olup ancak bu şartların yerine getirilmesi ve akabinde bunların yerine getirildiğinin tarafımıza bildirilmesi halinde ----------- Noterliğinin 09/06/2023 Tarih, ----------- Yevmiye Nolu İhtarnamesindeki "----------- plakalı aracın ------------Şti.
Adına devir ve tescilinin yapılması talebini" yerine getirebileceğini cevaben ihtar ettiğini, ancak davacı şirketin 19.02.2023 tarihli sözleşme uyarınca ------------ plakalı aracın yapılacak devir ve tescilini isteyebilmesi için kendisine yüklenen edimleri yerine getirmesi şart olduğundan, bu şartları yerine getirmeden açmış olduğu iş bu dava haksız ve dayanaktan yoksun olup davanın reddi ile itirazın kabulü ile dosyanın görevli ve yetkili ----------Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE
Dava, hukuki niteliği itibariyle; davalı adına tescilli ----------- plaka sayılı aracın hisse devir sözleşmesi kapsamında davacı şirkete devri bunun mümkün olmaması halinde dava tarihi itibariyle güncel bedelinin tahsiline ilişkin alacak davasıdır.
Dava basit yargılama usulüne tabi olup, yöntemine uygun olarak oluşturulan tensip zabtı uyarınca yargılamaya başlanmış, ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık noktaları kapsamında tahkikata geçilerek deliler toplanmak suretiyle tahkikat bitirilmiş ve yargılama sonuçlandırılmıştır.Taraflarca delil olarak dayanılan sicil kayıtları, trafik tescil kayıtları, belediyeden gelen iskan kayıtları ile tapu kayıtları celp edilmiş ve sunulan diğer deliller ile birlikte incelenmiştir.
Davalı şirketin 19/02/2023 tarihli ortaklar kurulu kararı ve sözleşme incelendiğinde davalının davacı şirketteki hisselerinin ve yine davalı adına tescilli dava konusu aracın devri karşılığında davacıya tescilli ------------- bulunan 7 adet, ------------ ve ------------- bulunan 1 adet bağımsız bölümün davalıya devri konusunda anlaşma yapıldığı ancak ne hisse devrinin TTK m.595 hükmüne ne de bağımsız bölümlerinin devrinin Tapu Kanunu m.26, TBK m.237 ve Noterlik Kanunu m.60 hükmüne uygun olmadığı görülmüştür.Celp edilen tapu kayıtları incelendiğinde söz konusu bağımsız bölümlerin davalıya devredildiği görülmüş;
yine davalının davacı şirketteki paylarının devredildiği hususu iki taraf beyanlarıyla da sabit olduğundan başkaca bir araştırma yapılmamıştır.Taraflar tanık deliline dayanılmış olması sebebi ile tanıklara usulüne uygun davetiye çıkartılmak sureti ile Mahkememizin 27/06/2024 tarihli 2 nolu celsesinde huzurda dinlenmişlerdir.Davacı tanığı ----------- beyanında; "ben davacı şirket ortaklarının akrabası sayılırım, konu ile ilgili olarak bildiklerim aracın şirkete ait olduğu,
----------- oturmuş olduğu evin ----------- ait olduğunu biliyorum, biz ----------- dairelerin iskanının alınması için tüm kat maliklerini bizzat dolaştık, ------------ kat malikleri iskanın alınması ile ilgili izin vereceklerine dair söz verdiler, ancak sonrasında verilip verilmediğini bilmiyorum, kat maliklerini dolaştığımız tarih yaklaşık olarak 1 yıl olmamıştır, --------- şirket yetkilisi olup olmadığını da bilmem." şeklinde beyanda bulunduğu beyanını da imzası ile onaylamış olduğu görülmüştür.
Davacı tanığı ----------- beyanında; "ben tarafları köylüm olmaları sebebiyle tanırım, konu ile ilgili bilgim kendi şirketleri olduğu, davacı şirket ortağı ----------- ve davalı ---------- ben ve ---------- aralarında yaşamış oldukları uyuşmazlığı çözmeye yönelik uzlaştırıcı olarak belirlediler, aralarını bulmamızı istediler, kendi aralarında zaten bir paylaşım yapmışlardı,, iskan alınmaması hususundaki bildiklerim ise biz ---------, --------- ile birlikte kat maliklerini gezdik, bize iskan için izin belgesini ----------- vereceklerini söylediler ancak bildiğim kadarıyla vermediler, sebebini bilmiyorum dolayısıyla iskan alamadılar,
bunun --------- ile ilgili olup olmadığını bilmiyorum, başkaca bilgim yok." şeklinde beyanda bulunduğu beyanını da imzası ile onaylamış olduğu görülmüştür.
Belirlenen uyuşmazlık noktalarının teknik değerlendirme gerektirmesi sebebiyle dava dosyası Makine Yüksek Mühendisi ----------- ile borçlar hukuku alanında nitelikli hesap uzmanı ---------- tevdi edilmiş, anılan bilirkişilerden oluşan heyet tarafından sunulan 09/02/2025 tarihli rapor içeriğinin ilgili kısımları denetime elverişli görülerek hükme esas alınmıştır. Davacı vekilince verilen 05/05/2025 tarihli ıslah dilekçesinde.
250.000,00 olarak talep edilen alacağını 150.0000,00 TL arttırarak 400.000,00 TL olarak ıslah ettiğini ve ıslah harcını yatırdığı görülmüş olup söz konusu dilekçe HMK m.27 hükmü kapsamında davalıya tebliğ edilmiştir.
Dava konusu uyuşmazlık; davacı şirketin 19/02/2023 tarihli ortaklar kurulu kararı kapsamında davalıya ait ----------- plakalı ------------ marka ---------- model ---------- saşe numaralı ticari aracın davacı şirkete devredilmediği hususu uyuşmazlık konusu olmamakla birlikte davalının savunması kapsamında----------- ilçesi ----------- caddesi --------- ada ---------- parselde bulunan inşaatın ve ---------- mah. ----------- ada ----------- parselde bulunan inşaatın eksikliklerinin giderilerek iskan ruhsatlarının alınıp alınmadığı, sözleşmenin geçerli ve resmi şekle uygun olup olmadığı,
gayrimenkul devirlerinin gerçekleştirilmiş olması sebebi ile şekil noksanlığı sebebi ile geçersiz sözleşme hükmünün uygulanmasına dayalı olarak edimin yerine getirilmediği savunmasında söz konusu aracın devir ve tesliminin talep edilebilmesi için davacının üzerine düşen edimleri yerine getirip getirmediği bu hususun davalının şirket ortaklığından ayrılmış olması ve sadece iskan alınamamış olmasının sözleşmenin asli unsuru olarak kabul edilip edilemeyeceği sebebi ile TMK m.2 hükmüne ve dolayısıyla hakkın kötüye kullanımı hükümleri uyarınca değerlendirilmesi dava konusu aracın güncel piyasa değerinin talebinin somut uyuşmazlığa uygun olup
olmadığı, davacı talebinin bu kapsamda yerinde olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.Tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında 19/02/2023 tarihinde taşınmaz devrini de içeren adi yazılı şekilde hisse devir sözleşmenin imzalandığı, buna göre ----------- mahallesi ----------- ada,------------ parselde kayıtlı taşınmaz üzerinde bulunan -----------numaralı bağımsız bölümlerin satış yolu ile 16/03/2023 tarihinde davalı adına tescil edildiği,
bir diğer taşınmaz olan ----------- caddesi ---------- ada ------------ parselde kayıtlı taşınmaz üzerinde bulunan ------------- numaralı bağımsız bölümün ise davalı adına tescil edildiğini gösteren bir delile rastlanılmadığı ancak yargılama sırasında davalının aksi yönde bir savunmasının olmadığı; bununla birlikte ------------ Belediye Başkanlığı'nın 11/03/2024 tarihli yazısında ---------- ada ----------- Parselde kayıtlı taşınmazda bulunan yapı için iskan ruhsatına rastlanılmadığının bildirildiği, diğer taşınmaz olan --------- ada ---------- parselde kayıtlı taşınmaz bakımından ise iskan ruhsatının alındığına rastlanılmadığı;
zira gelen yazı cevabında böyle bir taşınmazın bulunmadığının beyan edildiği; taraflar arasındaki sözleşmenin ilk paragrafında davacının davalıya yapacağı taşınmaz devirlerini iskan ruhsatı alınarak yapılacağını taahhüt ettiği, her ne kadar davacı tarafından sözleşmedeki bu düzenlemeye rağmen iskan ruhsatının alınmasının gerekli olmadığı beyan edilmiş ise de Yargıtay'ın müstekar kararlarına göre iskan ruhsatı alınmaksızın yapılan devrin hukuki ayıp veya eksik ifa olarak kabul edildiği , bunun yanında TBK m.237,
Noterlik Kanunu m.60 hükümleri uyarınca emredici nitelikteki geçerlik şekline uyulmaksızın 19/02/2023 tarihli adi yazılı sözleşme TBK m.27/I hükmünce baştan itibaren kendiliğinden kesin hükümsüz yaptırımına tabi olsa da davacının bağımsız bölüm devirlerini tapu nezdinde davalı adına yaptığı anlaşılmakla artık TMK m.2 hükmüne göre şekle aykırılık iddiasının ----------- Sayılı kararına göre dürüstlük kuralına aykırı olacağı,
sözleşmede iskanın alınarak bağımsız bölümlerin devrinin yapılacağı TBK m.1 hükmünce karşılıklı ve birbirine uygun irade beyanlarıyla kabul edildiğinden ve davacının üstlenmiş olduğu bağımsız bölümleri davalıya devretmiş ise de sözleşmede üstlendiği edimleri eksik ifa ettiği, gereği gibi ifada bulunmadığı,
ivazlı sözleşme gereğince kendi edimini eksiksiz ve gereği gibi ifa etmediği anlaşılan davacının karşı edim olarak davalıdan arabanın tescilini veya bu mümkün değilse bedelinin tahsilini talep edemeyeceği, davacı vekilinin yargılamanın son celsesinde bir kısım taşınmaza ilişkin iskanların alınmasına dair başvuru yapıldığını belirtmiş olmasına rağmen bu hususu HMK m.194 hükmü kapsamında somutlaştırmadığı gibi bir an için bu hususun doğru olduğu kabul edilse bile her davanın açıldığı tarihteki hukuki ve maddi olgulara göre değerlendirilmesi gerektiği ve bu yöndeki beyanın,
bizzat davacı tarafından dava tarihinde iskan alınmadan devirlerin yapıldığının ikrarı olarak değerlendirilmesi ve davanın zamansız açıldığını kabul ve beyan ettiği şeklinde yorumlanması gerektiği dolayısıyla davacının iddiasını ispat edemediği kanaatine varılarak davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2023/681, K. 2025/605, 26 Haziran 2025 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama