İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/273 K.2025/643

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/273 Esas

KARAR NO: 2025/643

DAVA

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ : 15/04/2024

KARAR TARİHİ: 03/07/2025

Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali (haksız eylemden kaynaklanan zarar nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekilince verilen dava dilekçesinde özetle; davalının maliki olduğu ----- plakalı aracını, müvekkili---- numaralı ---- sigortalı olduğunu, müvekkili şirkete trafik sigorta poliçesi ile sigortalı --- plakalı araç ile dava dışı ---- plakalı aracın 14/08/2022 tarihinde karışmış olduğu kaza sonucu ----- plakalı araçta maddi hasar meydana geldiğini, kolluk tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağında sigortalı ----- plakalı araç sürücüsü asli ve tam kusurlu bulunduğunu,

kaza tespit tutanağında sigortalı araç sürücüsü olduğunu iddia eden ---- araç sürücüsü olduğu kanaatine varılmadığı belirtilmiş ve araçta sürücü değişikliği yapıldığı tespit edildiğini, kazaya ilişkin ---- plakalı araç hasar bedeline ilişkin trafik sigorta poliçesi kapsamında ---- sayılı hasar dosyası açıldığını, hasar dosyası kapsamında düzenlenen tahkikat raporunda kazanın oluş şekli ile ilgili bilgi verildiği yine hasar araştırma raporunun ekinde yer alan kazaya karışan --- plakalı karşı araç sürücüsü---- yazılı ve imzalı beyanında;

kazanın ardından kendi aracından indikten sonra kendisine çarpan sigortalı ----- plakalı araçtan iki kişinin indiğini, bu kişilerin yolun sağında inşaatı devam eden petrol istasyonu inşaatına doğru gittiklerini gördüğünü açıkça belirtmiş olup başlı başına bu husus dahi kazanın ardından sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk ettiğini ortaya koyduğunu, sigortalı aracın kaza günü üçüncü bir kişiye kiralanmış olduğu da raporda tespit edilmiş olup bu hususta kiralık araç kayıt sisteminde --- tutulan kayıtların celbi amacı ile ilgili----- müzekkere yazılmasını talep ettiklerini, kazanın ardından düzenlenen kolluk tutanağı,

hasar araştırma raporunda yer alan bulgular, aracın aynı gün başka bir kişiye kiralanmış olmasına rağmen kaza yapan sürücüsünün kiralayandan başka bir kişi tarafından beyan edilmiş olması, mağdur araç sürücüsünün yazılı beyanında sigortalı araçtan çıkan sürücüsünün olay yerini terk ettiğini bizzat görmüş olması hususları bir arada değerlendirildiğinde sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk ettiği açıkça ortada olduğunu, hasar dosyası kapsamında karşı ----- plakalı araç hasar bedeline ilişkin --- tarihinde --- ve değer kaybı bedeline ilişkin --- olmak üzere toplam 94.516,61-TL ödeme yapıldığını beyan ile,

davanın kabulünü,-----sayılı dosyasına yapılan itirazın iptalini ve takibin 94.516,61-TL üzerinden devamını, davalı aleyhine %20 oranından az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekilince verilen davaya cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket aleyhine haksız ve mesnetsiz iddialarla ikame olunan işbu dava, hukuki dayanaktan yoksun olup davacı sigorta şirketinin rücu hakkı yalnızca gerçek zarar tutarıyla sınırlı olduğundan davacı yan tarafından uğranıldığı iddia olunan zararın meydana gelmesinde hiçbir kusuru olmayan müvekkili şirket yönünden davanın usulden ve esastan reddi ile takibin iptaline karar verilmesini, alacaklı taraf aleyhine %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, davayı kabul anlamına gelmemek kaydı İle davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını,

karar verilirken zamanaşımı def-inin dikkate alınmasını, müvekkili şirket mülkiyetindek---- numaralı ve ---- bitiş tarihli zorunlu trafik poliçesi davacı ---- nezdinde tanzim edildiğini, kolluk görevlilerince tanzim olunan ölümlü / yaralanmalı trafik kazası tespit tutanağında da görüleceği üzere---plaka sayılı araç sürücüsünün beyanı;

"arkadaşlarını çağırarak ------ giderek burada tedavi olduğu" yönünde olmasına karşın davacı sigorta şirketince rücu hakkının doğduğundan bahisle ödendiği iddia olunun tazminatın araç maliki müvekkilden tahsilinin talep edilmesinde hukuka uyarlık bulunmadığını, müvekkili şirket mülkiyetindeki aracın sürücü değişikliği iddiasıyla yalnızca dosyada var olan hasar araştırma raporuna şartları oluşmayan rücu sebebine dayalı olarak başlatılan işbu icra takibinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, anılan nedenlerle---- tarihini kapsar kira sözleşmesinin ---- müzekkere yazılarak dosyaya celbine karar verilmesini,

davanın ------ İhbarını talep ettiklerini, kusura itiraz ettiklerini, her ne kadar kaza tespit tutanağında müvekkili şirket mülkiyetindeki araç sürücüsünün asli derecede 90100 kusurlu olduğu iddia edilmekte ise de tutanakta tarafların kusur oranları yer almamakta olup dava konusu olay hakkında tarafların henüz kusur durumu belirlenmediğini, kusur durumunun tespiti gerektiğini beyan ile,

dava dilekçesine karşı cevapların kabulü ile davacının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının öncelikle usulden, Sayın Mahkeme aksi kanaatte ise esastan reddini ve takibin iptalini, davacı aleyhine %20' den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, davanın ----- ihbarına karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, hukuki niteliği itibariyle, sigortacı tarafından üçüncü kişiye yapılan ödemenin sigortalıdan tazmini talebiyle başlatılan icra takibine itirazın iptali davasıdır.İcra dosyası, hasar dosyası ve poliçe ve taraflarca dosyaya sunulan diğer delilleri ile birlikte incelenmiştir.

Dava basit yargılama usulüne tabi olup, yöntemine uygun olarak oluşturulan tensip zabtı uyarınca yargılamaya başlanmış, ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık noktaları kapsamında tahkikata geçilerek deliler toplanmak suretiyle tahkikat bitirilmiş ve yargılama sonuçlandırılmıştır.

Davacı tarafından yapılan sigorta poliçesinin incelenmesinde; davacı sigortacı ----tarafından, sigortalısı davalı ---- ile sigortalandığı görülmüştür.İtirazın iptali istemine konu----- sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 94.516,61 TL alacağın tahsili için 02/05/2023 tarihinde ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı borçlunun süresi içerisinde takibe yapmış olduğu itiraz üzerine takibin durdurulmasına karar verildiği ve davanın hak düşürücü süre içeresinde açıldığı anlaşılmıştır.

Belirlenen uyuşmazlık noktalarının teknik değerlendirme gerektirmesi sebebiyle dava dosyası ----- oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, anılan bilirkişi tarafından sunulan 03/03/2025 tarihli rapor içeriği HMK m.282 hükmü kapsamında denetime elverişli görülerek hükme esas alınmıştır.Dava konusu uyuşmazlık; taraflar arasında, davacının trafik sigortası ile teminatı altına aldığı davalıya ait dava konusu ---- tarihinde karıştığı kaza sebebiyle kazaya karışan diğer ----- plakalı araçta oluşan hasar bedeli ve değer kaybına ilişkin olarak davacının dava dışı şahsa ödediği bedelin kadri maruf olup olmadığı,

davacının söz konusu bedeli araç sürücüsünün tespit edilememesi ve değişimine ilişkin iddia kapsamında KTK m.81/c, d hükümleri ile ZMSS Genel Şartları B.4.f maddesi uyarınca davalı sigortalıdan talep şartlarının bulunup bulunmadığı bu kapsamda davacının takip tarihi itibari ile davalıdan muaccel bir alacağının bulunup bulunmadığı varsa miktarı ile itirazın iptali ve icra inkar/kötüniyet tazminatı hüküm koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplanmaktadır.

Tüm dosya kapsamına göre, davacının zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile teminat altına aldığı davalı adına tescilli ---- tarihinde dava dışı sürücü yönetimindeyken yine dava dışı sürücü ----- plaka sayılı araca, yerleşim yeri dışında gece vakti aydınlatma bulunan mahalde arkadan çarpması neticesinde meydana gelen kazada ---- plakalı aracın hasara uğradığı,

zarar gören tarafından davacıya yapılan başvuru üzerine eksper raporuna istinaden davacının karşı taraf araç işletenine ----- olmak üzere toplam 94.516,61 TL ödeme yapıldığı ve sigortalısı araç sürücüsünün KTK m.81 ve zmss genel şartları B.4 hükmüne aykırı hareket etmesi sebebiyle ödediği bedeli sigortalısına rücu ederek iş bu dava konusu takibi başlattığı, kolluk ifadeleri, eksper raporu ve toplanan diğer deliller kapsamında kaza sonrası dava konusu araç içerisinde bulunan 2 kişinin koşarak olay yerinden uzaklaştığı, sürücüsünün kim olduğunun tespit edilemediği,

karşı taraf araç içerisinde bulunan ve kaza sonrasında yaralanan diğer araçta bulunan sürücü ve yolcuların ise kaza mahalinden ayrılmadığı ve hatta olay yerine gelen ambulans ile ön tedavisinin yapıldığı, karşı taraf araç sürücüsü olduğunu beyan eden --- araç sürücüsünün kendisi olduğu ve arkadaşlarını çağırmak suretiyle ----- Hastanesine giderek araçta bulunan diğer kişi ile birlikte tedavi oldukları, sonrasında ise karakola gelerek ifade verdikleri beyanının olayın oluş şekli, zamanı, diğer araç sürücüsünün beyanları ve toplanan deliller ile birlikte değerlendirildiğinde hayatın olağan akışın aykırı olduğu,

somut olayda sürücünün kim olduğunun tespiti yapılamayacağı gibi bir an için ----- sürücü olduğu kabul edilecek olsa da olay yerini terk sebebinin KTK m.81/d hükmüne ve genel şartlar B.4 hükmüne aykırı olduğu, diğer araçta bulunan ve kaza sebebiyle yararlanan şahsıların olay yerinde ambulansta tedavi olmalarına rağmen, olay yerinden koşarak ayrılan sürücü ve şahsın, tedavi ve yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gittiği savunmasının tüm deliller dikkate alındığında nesnellik ilkesine aykırı olduğu,

bu sebeple davacının üçüncü şahsa ödediği bedelin kadri maruf olması halinde sigortalısından rücuen tazminini talep edebileceği, denetime elverişli görülerek hükme esas alınan bilirkişi raporunda ----- plakalı araçta oluşan hasar ve onarım bedelinin 50.000,00 TL; değer kaybı zararının ise 45.000,00 TL olacağı tespiti ile davacı tarafından yapılan ödemelerin kadri maruf olduğu ve bu bedeli poliçe ve genel şartların B.4 hükümleri kapsamında ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte sigortalısından tazmin isteminin yerinde olduğu,

davacı tarafından yapılan takip ile sadece asıl alacak talep edildiğinden başkaca bir hesaplama yapılmasına gerek olmadığı kanaatine varılarak davanın kabulüne ve kabul edilen tutar üzerinden takdiren % 20 oranında davacı lehine icra inkar tazminatına karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.