İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/435 K.2025/1151

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/435 Esas

KARAR NO : 2025/1151

DAVA

İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 30/07/2019

KARAR TARİHİ : 18/12/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili kooperatifin 30.12.2017 tarihinde yapılan 2015-2016 yılı olağan genel genel kurul toplantısı ve 27.05.2018 tarihinde yapılan 2017 yılı olağan genel genel kurul toplantısında alınan kararlar gereği davalı borçlu üye aleyhine -------- İcra Müdürlüğü'nün -------- esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, borçlu ...'ın itirazı üzerine takibin durduğunu, kooperatif kayıtları incelendiğinde itirazın haksız olacağının görüleceğinden iş bu davanın açıldığı belirtilmiştir.

Dava dilekçesi ekinde ilgili icra dosyası, tapu kayıtlan, ilgili genel kurul kararlan vb. olduğu ifade edilmiştir.

20.03.2019 tarihli İlamsız Takipteki Ödeme Emri'nde Asıl alacak 62.887,54 TL ve işlemiş faiz 22.554,76 TL'nın toplamı 85.442,30 TL'lık icra takibine haksız yapılan itirazın iptaline, takibin aylık %1,5 (yıllık %18) faizin devamına, borçlunun %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilerek yargılama giderlerin de davalıya yükletilmesi talep edilmiştir.

Davacı vekilinin 24.01.2020 tarihli cevap dilekçesinde HMK gereği davalının ibraz ettiği cevap dilekçesi süresinin geçtiği, tebligatın usulüne uygun olduğu, davalının müvekkile ulaşan bir beyanı olmadığı, davalı adına tapu devrinin üyeliğin devri anlamına da gelmeyeceği, kooperatif üyeliğinin devam ettiğinden yasa ve ana sözleşme gereği sorumluluğu söz konusu olduğundan cevapların reddine kabul verilmesi talep edilmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;dava dilekçesinin Tebligat Kanunu,yönetmeliği ve tüzüğüne uygun şekilde --------- İkamet adresine ulaştırılmadığından verilecek cevabın süresi içinde verilmesinin kabul edilmesi gerektiği ifade edilmiştir.

Dava konusu kooperatif alacağına ilişkin taşınmazın 28.05.2014 tarihinde 3. Kişilere devredilerek kooperatif üyeliğinin sonlandırıldığınm davacı kooperatife ihtaren bildirildiğinden ve süresinden sonra açılan davanın zaman aşımı yönünden de reddedilmesi gerektiği ifade edilmiştir.

Davalı müvekkil ...'ın -------- no.lu üye olarak aidatlarının kooperatife tamamının ödendiği ve kendisine tapunun teslim edildiği ,--------- Blok Daire --------- buludan taşınmazını 28.05.2014 tarihinde 3. Kişilere sattığını, 02.06.2014 tarihinde davacı kooperatife 'bildirdiğini ifade etmiştir.

Davalının taşınmazı 3. Kişilere satarak üyelikten ayrıldığına ilişkin ihtarnamenin ---------- Noterliği 02.06.2014/------- tarih ve yevmiye no.lu ihtarnamesi ile ---------- Noterliği 10.11.2014/-------- tarih ve yevmiye no.lu ihtarnamesi ile davacı Davacı --------- tebliğ edildiği ifade edilmiştir.

Dolayısıyla üyeliği sona eren davalının üye aidatı ile ilgili bir sorumluluğu kalmadığından davanın reddi gerektiği belirtilerek ilgili noter ihtarnameleri vb. dilekçe ekinde sunulmuştur.

İNCELEME ve GEREKÇE : Dava, hukuki niteliği itibari ile Kooperatif üye aidatı alacağından kaynaklanan icra takibine davalı tarafça yapılan itiraz üzerine açılan itirazın iptali davasından ibaret olduğu görüldü.Taşınmazın takyidatlı tapu kaydının celbi amacıyla, --------- Tapu Müdürlüğü'ne yazılan müzekkereye ikmalen cevap verildiği, müzekkere yazı cevabının dosya arasına alındığı görüldü.--------- Noterliği'ne yazılan müzekkereye ikmalen cevap verildiği,

02/06/2014 tarih ve --------- yevmiye nolu ihtarname şerhinin onaylı örneğinin dosyamız arasına alındığı görüldü.Dosyamız arasına alınan--------İcra Müdürlüğü'nün --------- Esas sayılı icra dosyasının yapılan incelemesinde takibin 20/03/2019 tarihinde takip başlatıldığı ödeme emrinin davalı/borçluya 23/03/2019 tarihinde tebliğ edildiği davalının süresinde 29/03/2019 tarihinde takibe itiraz ettiği ve takibin durduğu anlaşılmıştır.

Davacının; borçlu tarafından yapılan 29/03/2019 tarihli itirazın davacı-alacaklıya tebliğinden itibaren İİK.nun 67.maddesinde belirtilen bir yıllık süre içerisinde mahkememize davayı açtığı anlaşıldığından, açılan davanın süresinde olduğu görülmüştür. Davada aktif ve pasif taraf husumetinin sağlandığı anlaşılmış olup taraflar arasında bu hususta çekişme yoktur.

Bam kaldırma kararı öncesinde Kooperatif kayıt ve belgeleri üzerinde mahkememizce resen seçilen kooperatif bilirkişisine dosya tevdi edilmiş olup, bilirkişi mahkememize hitaben hazırlamış olduğu 09/06/2020 tarihli raporunda özetle: Kooperatifler kanunu ve davacı kooperatif ana sözleşmesine göre davalı ...'ın taşınmazını devretmesine rağmen ortaklık payını da devir sözleşmesi ile 3. kişilere devretmediğinden davacı --------- ortaklığının devam eti iği, taşınmazı devralan 3.kişilerin kooperatif ortaklığını talep edici yazılı bir başvurusunun yönetim kurulu'na yapıldığının tespit edilemediği ve yönetim kurulu karar defterinde devir,

üyeliğe kabul veya red yönünde herhangi bir kayıt bulunmadığı, Davacı -------- Ortaklığı devam eden davalı ...'ın aidat borcunun 45.203,54 tl (k1rkbeşbinikiyüzüçbintürklirası ellidörtkuruş) işletilmiş faiz toplamı 32.118,99 tl (otuzikibin yüzonsekiz türklirası doksan dokuz kuruş) ile birlikte toplamda 77.322,53 tl (yetmişyedibin üçyüzyirmi ikitürklirası elliüçkuruş) olduğu yönünde mütalaa etmiştir.Dosyanın ek rapor hazırlanmak üzere bilirkişiye tevdi ile,

1163 sayılı Kooperatif Kanunu'nun "Ortaklıktan Çıkma" başlıklı madde 10-11-12-13 maddeleri kapsamında, Kooperatif Ana Sözleşmesi maddelerine de değinilerek davalının --------Noterliği'nin 02/06/2014 tarihli -------- yevmiye numaralı ihtarnamesinin değerlendirilerek ek rapor hazırlanması istenilmiş olup, bilirkişi mahkememize hitaben hazırlamış olduğu 14/08/2020 tarihli ek raporunda özetle: Kooperatifler Kanunu (10,11,12,13.mad.) Ve Kooperatif Ana Sözleşmesine Göre Davalı ...'ın, -------- Noterliğinin 02.06.2014/--------- Tarih Ve Yevmiye No.lu İhtarmamesiyle ortaklıktan çıkmasını tamamıyla engelleyici bir düzenlemenin görülemediği,

ancak ortaklıktan çikma hakkının açik kapi ilkesi gereği sınırsız olmadığı yasal düzenlemelerin yanında genel kurul kararlari, dürüstlük ve iyi niyet kurallarının da göz önünde bulundurulması gerektiğinden taşınmazını devretmesine rağmen ortaklık payını da devir sözleşmesi ile 3. kişilere devretmediğinden davacı --------- ortaklığının devam ettiği, taşınmazı devralan 3.kişilerin kooperatif ortaklığını talep edici yazili bir başvurusunun yönetim kurulu'na yapıldığının tespit edilemediği ve yönetim kurulu karar defterinde devir, üyeliğe kabul veya red yönünde herhangi bir kayit bulunmadığı,

davacı kooperatifin noter ihtarnamesi tarihinden itibaren yaklaşık 4 yıl süresince davalı üyeye 20.03.2019 tarihli icra takibine kadar yazili bir bildirimde bulunmadığı, ana sözleşmeye göre(20.madde) ortaklıktan ayrılan davalının sorumluluklarının 2 yıl süreyle devam ettiği ve bu süre zarfında davacı kooperatifin ...'dan bir ödeme talebinde bulunduğunun tespit edilemediği,

Davalı ...'ın Kooperatif Ortaklığından Ayrıldığına İlişkin ------ Noterliğinin 02.06.2014 Tarihli İhtarnamesinde borcu bulunmadığını beyan ettiği ancak davacı kooperatif defter muhasebe kayıtlarını incelememiz sonucunda bu ihtarname tarihinde 19.443,94 tl asıl borcu bulunduğu, -------- icra müdürlüğü'nün ---------- esas sayılı dosyasındaki 20.03.2019 ilamsız takipteki ödeme emri tarihinde hesapladığımız 18.599,40 tl faiz tutarı da dahil edildiğinde toplam 38.042,94 tl kooperatife borcu bulunduğu,

kanun, ve ana sözleşmeye uygun bir yazılı ortaklik devir işlemi yapılmadığından söz konusu borcun kooperatif zararına ne davalı ...'dan ne de taşınmazı devralan ancak kooperatif ortağı olmayan 3. kişilerden takip ve tahsil edilemez şekilde mali yükümlülükten kürtulma dürümü yaratılmasının makul bir ortaktan beklenen bir davranışlar bütünü olamayacağı, kanun, ana sözleşme ve genel kurül kararlarında belirtilen hak ve mali ödevleri kabul ederek kooperatife ortaklik girişi yapan Davalı ...'dan beklenmesi gereken iyi niyet kurallarina da uygun olmadığı,

Davacı --------- Ortaklığı Kooperatif kayıtlarında devam eden davalı ...'ın aidat borcunun, sayın mahkemenin ortaklığın devamı veya hangi tarihte sona erdiğine karar vermesine bağlı olarak kooperatif ortaklığından ayrıldığına ilişkin --------- noterliğinin ihtarnamesi 02.06.2014 tarihine kadar olan mevcut borçlardan sorumlu olduğundan hareketle 19.443,94 tl asıl alacak, ---------icra müdürlüğü'nün --------- esas sayılı dosyasındaki 20.03.2019 ilamsız takipteki ödeme emri tarihinde hesapladığımız 18.599,40 tl faiz tutarı da dahil edildiğinde toplam 38.042,94 tl (otuzsekizbînkırkikitürklirası doksandörtkuruş) olduğu,

kök raporumuzda da belirttiğimiz üzere devir işleminin gerçekleşmediğinden davalının kooperatif ortaklığının devam ettiğinden hareketle icra takip tarihi 20.03.2019 itibarıyla, 45.203,54 tl (kırkbeşbinikiyüzüçbintürkliras1 ellidörtkuruş) ve işletilmiş faiz toplamı 32.118,99 tl (otuzikibin yüzonsekiz türklirası doksan dokuz kuruş) ile birlikte toplamda 77.322,53 tl (yetmişyedibin üçyüzyirmi ikitürklirası elliüçkuruş) kooperatife borcu olduğu, yönünde mütalaa etmiştir.Bilirkişi raporu HMK 280.

Maddesi uyarınca taraflara tebliğ edilmiştir.

Mahkememizce verilen 24/11/2020 tarih ve -------- Esas --------- sayılı kararı --------- sayılı ilamıyla kaldırılmasına karar verilerek dosyanın mahkememize gönderildiği görüldü.

Dosya ek rapor düzenlenmek üzere bilirkişiye tevdi edilerek aldırılan ek raporda özetle ; --------- ile verdiği istinaf kararından hareketle, Kooperatifler Kanunu'nun 17/2. ve TBK 147/4 maddelerinde kooperatif ile ortağı arasındaki uyuşmazlıklarda zamanaşımı süresi 5 yıl olarak öngörüldüğünü, TBK'nın 154/2. maddesinde de alacaklının icra takibinde bulunmasının zamanaşımını kesen sebeplerden olduğu düzenlenmiş olup davaya konu icra takibinin başlangıç tarihi 20/03/2019 olduğunu,

buna göre 20/03/2019 tarihinden itibaren geriye doğru 5 yıllık zamanaşımı süresi olacağından 20/03/2014 tarihi ve öncesi alacaklar zamanaşımına uğramış olacağını,--------- İcra Müdürlüğü'nün -------- esas sayılı dosyasındaki 20.03.2019 tarihli İlamsız Takipteki Ödeme Emri'nde asıl alacak 62.887,54 TL ve işlemiş faiz 22.554,76 TL'nın toplamı 85.442,30 TL olduğu görülmüştür.

09/06/2020 tarihli kök bilirkişi raporumuzdaki hesaplamalarda bir değişikliğe gidilmemiş ancak muhasebe defter kayıtları üzerinden yapılan incelemelerde 20/03/2014 tarihi ve öncesi alacaklar zamanaşımına uğramış olduğundan, 20.03.2019 takip tarihinde olması gereken asıl aidat 31.212,00 TL ve işlemiş faiz 18.344,65TL ile birlikte toplamda 49.556,65 TL (Kırkdokuzbinbeşyüzellialtı TürklirasıAltmışbeşkuruş) davalı ...'ın borcu olduğu tespit edildiğini belirten raporunu mahkememize sunmuştur.

Toplanan deliller, icra takip dosyası, dava dilekçesi, cevap dilekçesi, bilirkişi incelemesi, --------- sayılı ilamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacı kooperatif tarafından ödenmeyen kooperatif alacağı ile ilgili 2015- 2016 olağan genel kurul toplantısı ve bu toplantıda alınan kararlar gereğince, davalı/borçluya ait üye aidat alacağının tahsili amacıyla --------- İcra Müdürlüğü'nün ---------- esas sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığı, davalının itirazı üzerine mahkememizde itirazın iptali davası açıldığı,

davalının üyelikten ayrıldığı ve taşınmazı devrettiği için üyelik aidatlarından sorumlu olmadığı savunmasında bulunduğu davalının, --------- Noterliğ'nin 02/06/2014 tarih ve --------- yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davacıya üyelikten ayrıldığı hususunu bildirdiği, söz konusu ihtarnamenin 04/06/2014 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, dolayısıyla davalının ihtarnamenin tebliğ edildiği tarihten sonraki aidat borçlarından sorumlu olmadığı kooperatifler kanunun 17/2 ve Türk Borçlar Kanununun 147/4 maddelerinde Kooperatifler ile ortağı arasındaki uyuşmazlıklarda zamanaşımı süresinin 5 yıl olarak öngörüldüğü,

Türk Borçlar Kanunun 154/2 maddesinde alacaklının icra takibinde bulunmasına zamanaşımını kesen sebeplerden olduğunun düzenlendiği, davaya konu icra takibinin başlangıç tarihinin 20/03/2019 tarihi olduğu, dolayısıyla bu tarihten itibaren geriye doğru 5 yıllık zamanaşımı süresi olacağından 20/03/2014 tarihi ile 20/03/2019 tarihi arasındaki aidat borcunun zamanaşımına uğradığı,

davalının üyelikten ayrıldığı tarihten sonraki borçlardan da sorumlu olmadığı gözönüne alındığında davacının davalıdan talep edebileceği bir aidat borcunun olmadığı dolayısıyla davacının davalıdan herhangi bir alacak talebinde bulunamayacağı anlaşıldığından davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:

1-Davanın REDDİNE,

2-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 615,40-TL harcın mahsubu ile fazladan alınan 416,54-TL'nin yatıran tarafa iadesine,

3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 45.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

5-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE,

Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içinde --------- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/12/2025