İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/207 K.2026/335

T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2025/321 Esas

KARAR NO : 2026/238

DAVA

Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235))

DAVA TARİHİ : 29/05/2019

KARAR TARİHİ : 04/03/2026

Mahkememizde görülmekte olan Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili bankanın -------- şubesi ile kredi lehdarı ---------Şti. arasında Genel Kredi Sözleşmesi akdedildiğini, bu sözleşmeler kapsamında kullandırılan kredi borcunun ödenmediğini, müvekkili bankanın ----------Noterliğinin 29/02/2012 tarih ve --------- yevmiye sayılı hesap kat ihtarnamesiyle 655.785,04 TL. nakdi ve gayri nakdi 64.000,00 TL. alacağın ödenmesini talep ettiği, borcun ödenmemesi üzerine ----------İcra müdürlüğünün --------- esas sayılı dosyası ile ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip başlatıldığını, iflas erteleme davası nedeniyle takibin durduğunu,

-------- Esas--------- sayılı kararı ile ---------- sayılı iflas dosyası açıldığını, müvekkili bankanın müflis şirketten iflas tarihi itibariyle 4.013.507,26 TL. nakdi ve gayri nakdi alacağı bulunduğunu, iflas idaresinin 16/05/2019 tarihli kararı ile alacağın tamamının reddine karar verildiğini, müvekkili banka alacağının ipotekle teminat altına alındığı için rüçhanlı alacak statüsünde 3.sıraya kaydedilmesi gerektiğini belirterek reddedilen toplam 4.013.507,26 TL. alacağın iflas tarihinden itibaren işleyecek %72 temerrüt faizi ile birlikte 3.sıraya kaydedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, İİK 235. maddesi gereğince açılmış olan sıra cetveline itiraz (kayıt kabul) davasıdır. Dosya safahatı incelendiğinde; Mahkememizden verilen 4/10/2020 tarih -------- Esas---------- Karar sayılı kararın --------- sayılı ilamıyla kaldırılarak mahkememizin yukarıda yazılı esas numarasına kaydedildiği görülmüştür.

Mahkememizin 14/10/2020 tarih -------- Esas-------- Karar sayılı ilamı ile " Müflis şirkete ihtarın tebliği sonrasında verilen bir günlük süre eklendiğinde 04/03/2012 tarihi itibariyle temerrüde düştüğü kanaatine varılmıştır. Taraflar arasındaki delil sözleşmesi uyarınca davacı banka kayıtları delil olarak kabul edilmiştir.

Banka hesap uzmanı bilirkişi tarafından davacı bankanın müflisten iflas tarihi itibariyle talep edebileceği alacak tutarı ile ilgili bilirkişi raporu alınmıştır. Buna göre davacı bankanın iflas tarihi itibariyle 3.836.107,47 TL nakdi alacağı bulunduğu, ayrıca gayri nakdi çek taahhüt bedeli olarak 32.000,00 TL nin ise şarta bağlı alacak şeklinde masaya kaydının yapılabileceği kanaatine varılmakla davanın kabulüne" şeklinde karar verildiği,

--------- sayılı ilamı ile "... davacı banka ile davalı müflis şirket arasında 01/09/2009-27/10/2020 tarihleri arasında imzalanan genel kredi sözleşmeleri gereğince davalı şirket lehine krediler kullandırıldığı ve çek yaprağı tahsis edildiği anlaşılmış ise de söz konusu 32 adet çek yaprağının hangi döneme ait olduğu belirlenmeden davacı bankanın sorumluluğu devam edip etmediği anlaşılamamıştır.

Nitekim söz konusu çekler 20/12/2009 tarih ve --------- sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 14/12/2009 tarih ve 5941 sayılı Kanun’un 9. maddesiyle yürürlükten kaldırılan 3167 sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında düzenlenmiş eski tarihli olması halinde 5941 sayılı Çek Kanunu’nun geçici 3 maddesindeki "bankaların müşterilerine verdikleri eski çek defterleriyle ilgili olarak, muhatap bankanın 3'üncü maddenin üçüncü fıkrasına göre ödemekle yükümlü olduğu tutara ilişkin sorumluluğu 30/06/2018 tarihinde sona erer” hükmü uyarınca dava tarihi itibariyle davacı bankanın sorumluluğu sona erecektir.

Aksi halde 5941 sayılı Kanun'un 3/son maddesinde "(Ek fıkra: 31/01/2012-6273 S.K/2. md.) Çekin, üzerinde yazılı baskı tarihinden itibaren beş yıl içinde ibraz edilmemesi halinde, muhatap bankanın üçüncü fıkraya göre ödemekle yükümlü olduğu tutara ilişkin sorumluluğu sona erer." hükmü uyarınca basım tarihlerinden itibaren dava tarihi itibariyle 5 yıllık sürenin dolup dolmadığı, dava tarihinden sonra 5 yıllık sürenin sona ermesi halinde depo talebi hakkında davanın konusuz kaldığı gözetilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olmuştur.

Açıklanan nedenlerle davacı vekilinin istinaf başvurusunun nakdi alacak talebi yönünden esastan reddine, gayrinakdi çek sorumluluk bedeli yönünden şimdilik incelemeksizin, davalı vekilinin istinaf başvurusunun gayrinakdi çek sorumluluk bedeli yönünden kısmen kabulü ile kararın açıklanan gerekçeler doğrultusunda kaldırılmasına " kararı verilerek dosyanın mahkememize gönderildiği anlaşılmıştır. Mahkememizin 16/07/2025 tarihli celsesi ile BAM kaldırma ilamında belirtilen hususlarda rapor alınması için dosya bilirkişiye tevdi edilmiştir.

Bilirkişi tarafından sunulan 16/12/2025 tarihli raporda; "Dava konusu çek yapraklarından dolayı 5941 Sayılı Çek K'nun 3/9 m. uyarınca yasal yükümlülük süresi (5 yılık) 20/12/2016 tarihinde FİİLEN SONA ERMİŞ bulunduğu, dolayısıyla dava konusu 32 adet çek yaprağından dolayı davacı bankanın yasal yükümlülük süresi çoktan dava tarihinden önce sona ermiş olduğu göz önüne alındığında, İİK'nun 197 m. uyarınca şarta bağlı alacak/depo talebinin yerinde olmadığı," kanaatinin bildirildiği görülmüştür.

Somut dosya kapsamında, davacı banka tarafından dava konusu edilen ve depo talep edilen 32 adet çek yaprağının 21/06/2011 - 20/12/2011 tarihleri arasında basılmış olduğu, en son basılan çek yaprağının basım tarihinin 20/12/2011 olduğu,

dava konusu çeklerin 5941 sayılı Çek Kanunu'nun 3/9.maddesine göre yazılı basım tarihinden itibaren 5 yıl içerisinde ibraz edilmedikleri ve dolayısıyla bankanın karşılıksız çeklerle ilgili ödemekle yükümlü tutara ilişkin sorumluluğunun sona erdiği anlaşılmakla davanın kısmen kabulü ile gayri nakdi alacak yönünden davanın konusuz kalması sebebiyle karar verilmesine yer olmadığına, yönelik hüküm kurulmuş olup istinaf kaldırma ilamı öncesi haliyle 3.836.107,48- TL davacı alacağının davalı iflas masasına kayıt ve kabulüne yönelik aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.