İstanbul Anadolu 1. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2017/603 K.2020/57

T.C. İstanbul Anadolu 1. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO

2017/603 Esas

KARAR NO 2020/57

DAVA

Marka Hükümsüzlüğü, Markaya Tecavüzün ve Haksız Rekabetin Tespiti ve Men'i

DAVA TARİHİ: 06/10/2017

KARAR TARİHİ: 23/06/2020

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan marka hükümsüzlüğü, markaya tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti ve men'i davasının yapılan açık yargılama sonucunda;

İSTEM / Davacı vekili dava dilekçesini duruşmada tekrarla; müvekkilinin tütün sektöründe faaliyet gösterdiğini, alanında lider bir firma olarak ----------------------- sektöründe tanınmış markaların üreticisi ve tescilli tek ve gerçek sahibi olduğunu, ------- marka sigaraların ilk olarak--------- senesinde --------piyasaya takdim edilmiş olup, halihazırda ------ dahil olmak üzere dünyanın pek çok ülkesinde satıldığını------ markasının ------------- dahil --------- ülkede müvekkili adına tescil edildiğini,-----------------numarası ile tescilli olduğunu, markanın tanınmış marka statüsünde yer aldığını ve bu kapsamda özel olarak korunduğunu,

davalı şirketin ise --------------- ibareli marka başvurusunu --------- tarihinde gerçekleştirdiğini, söz konusu markanın ---------- numaralı --------- yayınlanmasını takiben -----------------sınıfta -------- tarihinde tescilli edildiğini, davalı markasında yer alan -------- ibaresinin --------- dilinde ---- anlamına geldiğini ve ayırt ediciliği bulunmadığını, ------------- ibaresinin marka algısı yaratmadığını, söz konusu logoyu markalaştıran ayırt edici ve baskın unsurun -------- ibaresi olduğunu, markanın esaslı unsurunu ------ ibaresi oluşturduğunu, müvekkiline ait -------- markası ile davalı markasının görünüş, okunum,

anlam ve genel izlenim olarak ortalama tüketici nezdinde karıştırılmaya sebebiyet verdiğini, bu nedenlerle davalı adına tescilli ----------- numaralı --------------- markasının hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine, maddi, manevi ve itibar tazminatı talep etme hakları saklı kalmak kaydıyla davacının marka haklarına tecavüz ve haksız reakebtte bulunduğunun tespitine, marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil eden eylemlerin önlenmesine (menine) ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasına, kararın masrafı davalıdan alınarak tirajı yüksek üç gazeteden birinde yayınlanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVAYA CEVAP / Davalı vekili cevap dilekçesini duruşmada tekrarla;------ numaralı -------------markasının ---------sınıfta ------- tarihinde tescil edildiğini ve ------Noterliğinin --------------- yevmiye numaralı ------ ile müvekkili şirkete devredildiğini, müvekkilinin------------------ markası üzerinde ------------- yılından beri hak sahibi olduğunu, söz konusu markayı fiili olarak kullandığını, markanın başvuru ve tescil aşamasında davacı tarafça herhangi bir itirazda bulunulmadığını, aradan yıllar geçtikten sonra açılan bu davanın kötü niyetli olduğunu, davanın hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığını,

taraf markalarının tescilli oldukları mal ve hizmetlerin birbirinden farklı olduğunu, tüketici nezdinde karıştırmaya sebebiyet verecek bir durumun bulunmadığını, müvekkilinin dava konusu markayı kullandığı işletmesinde tütün ürünleri dahi satmadığını, hükümsüzlük koşullarının oluşmadığını, bu sebeplerle açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERVEGEREKÇE / Dava, davacı adına tescilli -------------------- ibareli markanın davalı tarafça ----------- oluşturacak şekilde kullanılması sebebiyle meydana geldiği iddia edilen markaya tecavüz ve haksız rekabetin tespiti ve men'i ile davalı adına tescilli ----------- numaralı ------------------- ibareli markanın hükümsüzlüğüne ilişkindir.

Dosyaya ------------------------- getirtilmiş olup, incelendiğinde; ------------------ ibareli markanın davacı şirket adına tanınmış marka olarak tescil edildiği, ayrıca ------ tarihinde ----------- Sınıfta tescil edilmiş ----------------------- markası ile genellikle --------------- esas unsurlu ve bir kısmı davalının markasından önce tescil edilmiş markalarının mevcut olduğu, ---- numaralı ------------- ibareli markanın ----------- tarihinde ------sınıfta davalı adına tescil edildiği anlaşılmıştır.

----------Noterliği'nin ---------------- yevmiye numaralı ---- incelendiğinde; dava dışı ----------------------ait -------- numaralı ------ markasının ---- karşılığında davalı --------------------------------- devredildiği görülmüştür.

Dava konusu teknik bilgi gerektirdiğinden Mahkememizce bilirkişi incelemesi yaptırılmış, marka uzmanı ---------------------------- sektör bilirkişisi ----------- tarafından düzenlenen -------tarihli bilirkişi heyeti raporunda; hükümsüzlüğü istenen -------- numaralı --------- markasının davacının tanınmış ---------- markasına ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu,---------sınıfta tescilli -------------- numaralı--------------markasının ----------sınıf kapsamındaki hizmetlerde kullanılsa bile davacının tanınmış-------- markasının ayırt edici karakterini zedeleyebileceği, davalının halihazırda işlettiği kafenin bulunduğu plajın ---------- diye de anıldığı iddiasına dayalı haklı sebep savunmasının kabul edilebilir olmadığı yönünde görüş bildirilmiştir.

Mahkememizce davalı vekilinin itirazları da dikkate alınmak suretiyle davalıya ait tescilli markanın tescilli olduğu sınıftan başka mal ve hizmetler için kullanılıp kullanılmadığı, tescil edildiği şekilden farklı olarak davacının marka haklarına tecavüz teşkil edecek şekilde kullanılıp kullanılmadığına dair ek rapor alınmasına karar verilmiş olup, aynı bilirkişi heyetinden alınan --------------tarihli ek raporda; davalı tarafın -------------------------------- alanında faaliyet gösterdiği ve bu faaliyetinin tescil kapsamında olduğu,

davalı tarafın giriş yönlendirme ve --------------- üzerindeki marka kullanımının tescil ettirdiği markanın ayırt edici vasfını zedelemeyecek şekilde olduğu ve bu kullanımının davacı markasına tecavüz edecek nitelikte olmadığı, tesis ana tabelasında --------------------------------ibaresinin üstünde daha az dikkate çekecek şekilde markanın asli unsurundan ziyade tali unsuru olarak kullanımının davacı markasına tecavüz etmediği,

hükümsüzlüğü istenen --------- numaralı ------- markasının ---- kapsamındaki hizmetlerde kullanılsa bile davacının tanınmış------------ markasının ayırt edici karakterini zedeleyeceği, davalının halihazırda işlettiği kafenin bulunduğu plajın ---------------------- diye de anıldığı iddiasına dayalı haklı sebep savunmasının kabul edilebilir olmadığı yönünde görüş bildirilmiştir.

Markaların karıştırılma ihtimali bulunması 6769 sayılı SMK'nun 25. maddesinde hükümsüzlük sebebi olarak sayılmıştır.

Marka tescilinde nispi ret sebeplerinin yer aldığı 6769 sayılı SMK'nun 6/1. maddesinde, tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dahil, karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvurunun reddedileceği belirtilmiştir.

Karıştırılma ------------------------- tehlikesi, iki ayrı marka karşısında bulunan kişilerin, bu markaların benzerliği sebebiyle, sunulan mal veya hizmetlerin aynı işletmeye veya ekonomik olarak bağlantı içerisinde bulunan işletmelere ait olduğunu düşünmeleri veya düşünme ihtimalleridir.

Diğer bir tanıma göre karıştırılma ihtimali, bir -tescilsiz- işaretin veya tescil edilmiş bir markanın daha önce tescil edilmiş bir marka ile şekil, görünüş, ses, genel izlenim vs. sebeple ya aynı ya da benzer olduğu için önce tescil edilmiş marka olduğu zannını uyandırması tehlikesidir.

Yine SMK'nun 25. maddesinin yollaması ile, SMK'Nun 6/5. maddesinde tescil edilmiş veya tescil için başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, ------------ ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hallerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusunun, haklı bir sebebe dayanma hali saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal ve hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın hükümsüzlük nedeni olarak sayılmıştır.

Yapılacak incelemede karıştırılma ---------- ihtimalinin araştırılmasına ilk önce markalar arasında ayniyet ya da benzerlik bulunup bulunmadığından başlanması gerekir. Bunun için de ilk önce markalar arasında ayniyet veya benzerlik ve daha sonra mal ve/veya hizmetler arasında ayniyet veya benzerlik olup olmadığı araştırılmalıdır. Burada -------------- tehlikesinin belirlenmesinde, benzerliğin vasat düzeydeki tüketicilerin ilk bakışta ürün veya hizmetin karıştırılmasına sebep olması veya karıştırma tehlikesinin bulunması ölçütü esas alınır. Ancak özel alıcı grubu olan hedef kitle de somut olayda nazara alınabilir.

Bu yasal düzenlemeler ışığında somut olaya bakıldığında, alınan bilirkişi raporları ve marka tescil kayıtları ile, davacının----------- esas unsurlu pek çok markasının genellikle ----------sınıfta yer alan ----------- emtiası için --------- yılından bu yana tescilli olduğu, ayrıca dünyanın pek çok ülkesinde -------sınıftaki mal ve hizmetler için tescilli markaları bulunduğu, yaygın bir satış ve pazarlama ağının bulunduğu, davacının markasının -------- numarası ile tanınmış marka olarak tescilli olduğu tespit edilmiştir.

Davalının ----- numaralı -----------markasının ise----- sınıfta tescilli olduğu, her iki tarafın markalarının esas unsurunun------ olduğu, davalının markasında yer alan-------------------------------- anlamına geldiği ve markaların farklılaşması için yeterli olmadığı, her ne kadar davalının markasının davacının markalarının tescilli oldukları sınıflarda tescilli olmasa da, davalının markasının tescilli olduğu restoran hizmetler, kafeterya hizmetleri gibi hizmetler ile bağlantı kurulabileceği, SMK'nun 6/1. maddesindeki ilişkilendirilme ihtimalinin dahi hükümsüzlük nedeni olarak sayıldığı,

bu nedenle SMK'nun 6/1.maddesindeki hükümsüzlük koşullarının mevcut olduğu sonucuna varılmıştır.

Her ne kadar davalı tarafça dosyaya -------------- tarihli ------------------ alınan hukuki mütalaada davalının markasını ----------------------- şeklinde kullanması nedeniyle markaların farklılaştığı ve benzerliğin söz konusu olmadığına dair görüş bildirilmişse de, davalının markasının--------------------------- olarak tescilli olması nedeniyle, tescil edildiği şekilden farklı şekilde kullanılmasının hükümsüzlüğe engel teşkil etmeyeceği açıktır.

Ayrıca davacının --------------esas unsurlu ve daha çok sigara ve tütün ürünleri için tanınmış olan markalarının tanınmışlığından yararlanmak amacıyla tescil edilmiş olan -------------------- markasının farklı sınıfta olsa bile hükümsüz kılınması gerektiği, davalının kullandığı markanın davacıya ait tanınmış markayı tüketici gözünde sıradanlaştırdığı, bu nedenle markanın sulandırılma tehlikesi bulunduğu, davalının marka tescilinin iyi niyetli olmadığı, davacının markasının tanınmışlığından haksız yararlanma amacıyla tescil edilmiş olduğu,

SMK'nun 6/5. maddesindeki hükümsüzlük koşullarının oluştuğu, davalının markasında yer alan ----------------- ibaresinin markaları farklılaştırmak için yeterli olmadığı, yine davalı tarafından ------------------------------şeklinde kullanılmasının da markaları farklılaştırmadığı, markanın ilk bakışta ön plana çıkan ve esas unsurunu oluşturan kelimenin --------------- kelimesi olduğu,

davalının davacıya ait tanınmış markasının ayırt edilemeyecek kadar benzerini kullanmasının SMK'nun 155.maddesi uyarınca davacının marka haklarına tecavüz ve haksız rekabet niteliğinde olduğu anlaşılmakla, davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerkmiştir.

HÜKÜM /Yukarıda açıklanan nedenlerle ;

Davanın KABULÜNE,

Davalıya ait ------------ numaralı ------------ markasının HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE VE SİCİLDEN TERKİNİNE,

Davalının davacının markası ile ----------- yaratacak derecede benzer olan ----------- markasını işletme adı olarak kullanmak suretiyle marka hakkına TECAVÜZ ETTİĞİNİN VE HAKSIZ REKABETTE BULUNDUĞUNUN TESPİTİNE,

Marka haklarına tecavüz ve haksız rekabet teşkil eden eylemlerin ÖNLENMESİNE VE SONUÇLARININ ORTADAN KALDIRILMASINA,

Karar kesinleştiğinde hüküm özetinin masrafı davalıdan alınarak ------------- yayın yapan tirajı yüksek üç gazeteden birinde ilanına,

Alınması gereken 54,40 TL harçtan peşin alınan 31,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 23,00 TL harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,

Davacı vekiline Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince marka hükümsüzlüğü davası üzerinden takdir olunan 4.910,00 TL vekalet ücreti ile markaya tecavüz ve haksız rekabet davası üzerinden takdir olunan 4.910,00 TL vekalet ücreti olmak üzere toplam 9.820,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

Davacı tarafından yapılan 62,80 TL harç, 291,40 TL tebligat ve müzekkere masrafları ile 3.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.354,20 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgililere iadesine,

Dair; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yasal 2 haftalık süre içersinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 23/06/2020