İstanbul Anadolu 1. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2018/225 K.2019/319

T.C. İstanbul Anadolu 1. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO: 2017/436

KARAR NO: 2019/317

DAVA

Tazminat (Fikir Ve Sanat Eserleri Sahipliğinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 15/11/2016

KARAR TARİHİ: 03/12/2019

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Fikir Ve Sanat Eserleri Sahipliğinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin lisans hakkı kendilerine ait olan --- isimli bilgisayar yazılımının FSEK mevzuatı uyarınca eser sahibi olduğunu, müvekkilinin programın isim tescil hakkına sahip olduğunu, ayrıca yazılıma ilişkin modülleri gösteren --- onaylanan kapasite raporuna sahip olduğunu, müvekkilinin sahibi olduğu programın kullanılması ve sair şekilde çoğaltılması, değiştirilmesi, işlenmesi, tersine mühendislik işlemine tabi tutulması veya başka bir şekilde kullanılması vs. için hiçbir şekilde bir kuruluşa veya kişiye izin verilmediğini, İstanbul Anadolu -.

Fikri ve Sınai haklar Hukuk Mahkemesi'nin ---- D.iş nolu dosyasıyla yapılan tespit neticesinde düzenlenen --- tarihli bilirkişi raporunda - davalılara ait bilgisayarlarda --- yazılımı ile -------- modüllerinin bilgisayarda kurulu ve aktif olarak çalışır durumda olduğunun tespit edildiğini, bu şekilde müvekkili şirkete ait olan yazılımların izinsiz olarak kullanıldığının tespit edilmiş olduğunu, bunun üzerine davalı şahıs hakkında Cumhuriyet Başsavcılığı'na şikayette bulunulduğunu, davalıların müvekkiline ait olan yazılımlarını herhangi bir sözleşme ve izne tabi olmaksızın, şifre kırmak suretiyle kullandığını,

davalının faaliyet alanı gereği bu programlardan haksız kazanç elde ettiğinin açıkça ortaya çıktığını, davalıların FSEK mevzuatına aykırı hareket etmek suretiyle müvekkilinin mali haklarına tecavüz ettiğini, müvekkiline ait bilgisayar programlarının davalılar tarafından izinsiz ve lisanssız kullanılması nedeniyle müvekkil şirketin mali haklılarının ihlalinden dolayı fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla şimdilik ---- TL'nin haksız eylemin gerçekleştiği tarihten itibaren işleyecek ticari reeskonta faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

yargılama giderlerinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVAYA CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; haksız olan davanın reddedilmesi gerektiğini, Cumhuriyet Başsavcılığının soruşturma dosyasının devam ettiğini, öncelikle soruşturma dosyasının neticelenmesinin beklenmesini, müvekkili şirketin izinsiz bir şekilde kullandığı iddia edilen programın kendisine müvekkilinin bilgisi dışında, bir çalışanı tarafından harita programları araştırması yaparken yanlışlıkla çalışanın bilgisayarına kaydedildiğini, bu kayıttan ne müvekkilinin ne de çalışanının haberi olmadığını, bilirkişi incelemelerinde programın kurulu olduğunun tespit edildiği,

ama kullanılmış olduğuna dair bir ibarenin olmadığını, davacı şirket tarafından programın gerçek fiyatının değil ----- TL gibi fahiş bir fiyatın talep edildiğini, halbuki programın fiyattının --- TL olduğunu, ama müvekkilinden ---TL istendiğini, müvekkilinin savcılık soruşturmasında uzlaşma teklifini kabul ettiğini, fakat davacı tarafın kabul etmediğini, bundan dolayı art niyetli olduğunu, müvekkili şirkete fahiş fiyat teklifi sunulduğunu, programın sehven kurulduğunu, bundan ötürü haksız ve kötü niyetli olan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava konusu uyuşmazlık: davacıya ait ---- isimli yazılımın davalılar tarafından iş yerlerinde lisanssız ve izinsiz olarak kullanılıp kullanılmadığına ilişkin olarak açılan tazminat davasıdır. İstanbul Anadolu -. FSHHM'nin ---- D.İş sayılı dosyası dosyamız içine getirtilmiş, incelendiğinde; tespit isteyenin ..., aleyhine tespit istenenin----- olduğu, ----tarihinde iş yerinde yapılan tespit sonucunda aleyhine tespit istenene ait iş yerinde bulunan bilgisayarda---- programının lisanssız olarak kullanıldığının ---- tarihli bilirkişi raporu ile tespit edildiği anlaşılmıştır.

Davanın çözümü teknik bilgi gerektirdiğinden dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, dosyaya sunulan --- tarihli bilirkişi raporunun incelenmesinde; "davacı tarafın FSEK kapsamında programın hak sahibi olduğunun dosya içindeki bilgi ve belgelerden anlaşıldığı,

gerek --- tarihli İstanbul Anadolu - Fikri ve Sınai haklar Hukuk Mahkemesi'nin--- D.iş sayılı dosyası ile yapılan tespit ve bilirkişi raporunda , gerek --- tarihli İstanbul Anadolu Cumhuriyet Başsavcılığı Fikri ve Sınai Haklar Soruşturma Bürosu'nun ---- soruşturma nolu dosyasında bulunan bilirkişi raporlarında davacıya ait bilgisayarlarda --- yazılımı ile -------- modüllerinin kurulu ve aktif olarak çalışır durumda olduğunu tespit edildiğinin görüldüğü, bundan ötürü davalı tarafın davacıya ait program ve modüllerini lisansız kullandığı programın hazır ve çalışır durumda olduğunun tespit edildiği" tespit ve görüşlerine yer verilmiştir.

Yine dosyamız içerisine alınan ---- tarihli bilirkişi ek raporunda ise; " bilirkişi tespit raporlarında tespit edilen program ve modüllerin bedelinin ---- firması tarafından verilen teklif ve piyasa araştırmaları sonucunda --- TL olduğu, davacının FSEK 68.maddesi uyarınca talepleri konusunda programın bedelinin 3 katı kadar tutarında tazminat talep edebileceği" tespit ve görüşlerine yer verilmiştir.

Taraf vekillerinin rapora itiraz etmeleri nedeniyle yeni bir bilirkişiden rapor alınmış, --- tarihli bilirkişi raporunda; ----yazılımının FSEK md.2 kapsamında "ilim ve ebediyat eseri"nin bir türü olan "bilgisayar programı" olarak koruma altında olduğu, davalının tespit konusu lisanssız kullanımındaki bilgisayarındaki --- versiyonu yazılıma ait toplam rayiç değerin ---- TL olarak hesaplandığı" tespit ve görüşlerine yer verilmiştir.

Davacı vekili -tarihli ıslah dilekçesi ile ile talebini artırarak, ---- TL'nin haksız fiil tarihi olan ---- tarihinden itibaren işleyecek reeskont faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Toplanan deliller, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre, --- ismi ile üretilip pazarlanan bilgisayar programının ilim eseri vasfında bulunduğu, FSEK’in 12. maddesi hükmü de nazara alındığında, eserle ilgili hakların ve kullanım yetkisinin sahibinin davacı şirket olduğu, lisansız yazılımların davalı şirkete ait iş yerinde bulunan bir adet bilgisayarda ---- tarihinde yüklenmiş olduğunun tespit edildiği, böylece davalılar tarafından, davacıya ait eserden kaynaklanan çoğaltma hakkının ihlâl olunduğu, eylemin davalı şirkete ait iş yerinde kullanılan bilgisayarda bulunması,

bunların davalı şirketin sorumluluğunda kullanılması karşısında, bunun işle ilgisi bulunmayan herhangi bir personelin münferit eylemi yahut davalı şirketin bilgisi dışında gerçekleşmiş bir vakıa olarak kabul edilemeyeceği, eylemden FSEK'in 66. maddesi uyarınca davalı şirketin doğrudan sorumlu bulunduğu, davalı şirketin kendisini sorumluluktan kurtarabilecek bir kanıt sunmadığı, davalı ...'ın da, yazılımın bilgisayarda tespit edildiği tarihte davalı şirketin yetkilisi olduğu,

adı geçenin şirketin iş ve eylemlerini gerçekleştiren kişi konumunda bulunması sebebiyle haksız fiil niteliğindeki bu eylemden FSEK'in 66. maddesi gereğince müteselsil sorumluluğunun bulunduğu, davacının, sorumluluğu bulunan mütecavizlerden, malî haklarının ihlâli ve uğradığı zarar sebebiyle eylem tarihinde yürürlükte bulunan FSEK’nun 68.maddesi uyarınca üç katı kadar telif tazminatı isteyebileceği, telif bedelinin toplam ---- TL olduğu, üç katının ise --- TL olduğu,

davacı tarafın --- TL talep ettiği anlaşılmakla, davanın kısmen kabulüne, -- TL'nin tespit tarihi olan ---- tarihinden itibaren ticari reeskont faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin ----TL'lik talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.