İstanbul Anadolu 1. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2018/73 K.2021/116

T.C. İstanbul Anadolu 1. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO

2018/73 Esas

KARAR NO: 2021/116

DAVA

Markaya Tecavüzün ve Haksız Rekabetin Tespiti, Men'i ve Ref'i ile Tasarım Hakkına Haksız Rekabetin Tespiti, Maddi ve Manevi Tazminat

DAVA TARİHİ: 05/02/2018

KARAR TARİHİ: 08/06/2021

Davacı vekili tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan açık yargılaması sonucunda;

İSTEM / Davacı vekili dava dilekçesini duruşmada tekrarla; davalının----- markasının tescili için başvuruda bulunduğunu, davacı tarafça başvuruya itiraz edildiğini, davacı tarafından ------ davalıya ihtarname gönderildiğini,------- markalı------ görselleri ile bu ürünlerin yüklü olduğu kamyon fotoğrafına yer verdiğinin tespit edildiğini, mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararının uygulanması için ---- dosyası ile----- gidildiğini, davalının ----dosyası ile bu adrese gidildiğini, dava dışı bir işletmenin adreste mukim olduğunu,----- ürünlere yönelik tedbir uygulanması için müvekkilinin adres çalışmalarının devam ettiğini,

davalının adreslerinde bulunamaması nedeniyle tedbir kararının infaz edilemediğini, müvekkili şirket adına tescilli----unsurlu markaları ve tanınmış markasının bulunduğunu, ---- markaların kullanılmakta olduğu ambalajlara ilişkin ---tasarım tescilinin de bulunduğunu, davalı yanın eylemlerinin müvekkilinin---- esas unsurlu markalarına ve tasarım tesciline ve ürün ambalajlarına tecavüz ve haksız rekabet teşkil ettiğini, davalı şirket tarafından ----- markaları ile aynı emtiada kullanıldığını, markalar ile tasarım tescilinin ayırt edilemeyecek derecede benzer olduklarını, davalı şirketin ----- markasını ayırt edici hale getirmediğini,

müvekkilinin ----- izlenimi oluşturduğunu, davalı yanın ayrıca ambalaj tasarımlarını da taklit etmekte olduğunu, tüketici nezdinde karıştırılmayı amaçladığını, müvekkili şirketin tanınmışlığından haksız surette yararlanmak istediğini, haksız kazanç elde ettiğini, davalının tescile dayalı kullanım savunması yapmasının mümkün olmadığını, sahip olduğu mülkiyet hakkını savunma gerekçesi olarak ileri süremeyeceğini, davalı yanın seçenek özgürlüğü bulunmasına rağmen müvekkiline ait tasarım ve ----kullanmayı bilinçli olarak seçtiğini, davalı şirketin kötü niyetli olduğunu, dürüstlük kuralına aykırı olarak eylem gerçekleştirdiğini belirterek;

davalının davacıya -----esas unsurlu markaları, tasarım tescili ve kullanım yoluyla ayırt edici hale getirdiği ambalajı aleyhinde yarattığı marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet teşkil eden eylemlerinin --- tespitine, menine ve refine, belirsiz alacak davası olarak fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak şartıyla--- maddi tazminatın tespit tarihinden itibaren ticari faizi ile ve ----manevi tazminatın tespit tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, kararın tirajı yüksek bir gazetede masrafı davalıdan alınmak suretiyle kamuya ilan yoluyla duyurulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVAYA CEVAP / Davalı cevap dilekçesi vermemiş, davalı vekili---- dilekçesini duruşmada tekrarla; açılan davanın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, müvekkilinin haksız fiil eylemini işlemediğini ve dava şartlarının oluşmadığını, davalının kusur ve hukuka aykırı fiil unsurlarının bulunmadığını, açılan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkilinin eylemlerinden dolayı davacı şirketin zarara uğramış olmasının inandırıcı ve somut bir gerekçesi olmadığını, davacı yanın haksız fiili ve uğradığını öne sürdüğü maddi zararı kalem kalem ispat etmesi gerektiğini,

tüzel kişilik olması sebebiyle manevi tazminat koşullarının oluşmayacağını, davacı tarafın deliller toplanmadan, bilirkişi incelemesi yapılmadan, usuli eksiklikler giderilmeden, süresinden evvel maddi tazminatla ilgili seçimlik hakkını kullandığını, bu sebeplerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERVEGEREKÇE / Dava, davalı tarafça----- kullanılması ve ayrıca davalının --- ---- ambalajının davacının ---- unsurlu markaları ile ambalaj tasarımlarına tecavüz ve haksız rekabetin teşkil ettiği iddiasıyla açılan, marka ve tasarım haklarına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, men'i ve ref'i ile maddi ve manevi tazminata ilişkindir.

Dosyaya ---- kayıtları getirtilmiş olup, incelendiğinde;----- tarihinde başvuruda bulunulduğu, ancak hali hazırda tescilinin gerçekleşmediği anlaşılmıştır.

Yine----- tarihinde davacı şirket adına tescil edildiği anlaşılmıştır.

Davalı ----tarafından yapılan şikayet üzerine, markaya tecavüz suçundan ----açıldığı, yapılan yargılama sonucunda, sanığın --- markasını kullanarak şikayetçinin --- tecavüz ettiği gerekçesiyle cezalandırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Davacı tarafından davalı aleyhine-----dosyası ile delil tespiti talebinde bulunulduğu, Mahkemece yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucunda alınan --- havale tarihli bilirkişi heyeti raporunda; aleyhine tespit istenen ------ görselleri ile bu ürünlerin yüklü bulunduğu------- yer verildiği, tespit isteyen adına mevcut marka tescilleri dikkate alındığında aleyhine tespit isteneninin ---- kapsamında kullandığı belirtilmiştir.

Tarafların delillerini sunma süresi tamamlandıktan sonra; dava konusu teknik bilgi gerektirdiğinden Mahkememizce bilirkişi incelemesi yaptırılmış,----- ibaresi ile aynı emtialar için kullandığı, davalı kullanımlarının ---- oluştuğu,--- ihtiva ettiği, davacının ---- olduğu,----- iltibasa neden olmayacağı, ---- tescilinde yer alan ------- davalı tarafa ait ürünlerde yer alan -----farklı olarak algılandıkları yönünde görüş bildirilmiştir.

Mahkememizce davacı vekilinin itirazları doğrultusunda, davalının ----- incelenmek suretiyle kullanımlarının davacının marka ve tasarım haklarına tecavüz teşkil edip etmediğine dair yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınmasına karar verilmiş olup,----- ----hesabındaki ürün ambalajlarındaki ----- tasarım tescil belgesinin koruma kapsamında bulunmadığı, davacı adına-------markasının koruma kapsamında olduğu ve marka hakkına tecavüz ettiği yönünde görüş bildirilmiştir.

Davacı vekili maddi ve manevi tazminat taleplerini geri aldıklarına dair dilekçe sunmuş, davalı vekilinden davanın geri alınmasına muvafakat edip etmediği sorulmuş, davalı vekili, davacının maddi ve manevi tazminat taleplerini geri almasına muvafakat etmediklerine dair dilekçe sunmuştur.

Davacı vekili bu kez ----- tarihli duruşmada maddi tazminat taleplerinden feragat ettiklerini, manevi tazminat yönünden taleplerinin devam ettiğini beyan etmiştir.

Markaya tecavüz edildiği ve haksız rekabette bulunulduğu iddiasıyla açılan dava ile ilgili deliller değerlendirildiğinde;

------- maddesi uyarınca tescilli marka ile aynı veya benzer olan ve tescilli markanın kapsadığı mal ve hizmetlerle aynı veya benzer mal veya hizmetleri kapsayan ve bu nedenle halk tarafından tescilli marka ile ilişkilendirilme ihtimali de dahil karıştırılma ihtimali bulunan herhangi bir işaretin marka sahibinin izni olmaksızın kullanılması, marka hakkına tecavüz olarak tanımlanmıştır. ----- hakkına tecavüz edilen marka sahibinin fiili tecavüzün olup olmadığının tespitini, muhtemel tecavüzün durdurulmasını, tecavüz fiillerinin durdurulmasını, tecavüzün kaldırılmasını, maddi ve manevi tazminat talebinde bulunabileceği düzenlenmiştir.

----- başkasının malları, iş ürünleri, faaliyetleri veya işleri ile karıştırılmaya yol açan önlemler almanın haksız rekabet olduğu belirtilmiştir.

Markalar arasında karıştırılma--------iki ayrı marka karşısında bulunan kişilerin, bu markaların benzerliği sebebiyle, sunulan mal veya hizmetlerin aynı işletmeye veya ekonomik olarak bağlantı içerisinde bulunan işletmelere ait olduğunu düşünmeleri veya düşünme ihtimalleridir. Diğer bir tanıma göre karıştırılma ihtimali, bir -tescilsiz- işaretin veya tescil edilmiş bir markanın daha önce tescil edilmiş bir marka ile şekil, görünüş, ses, genel izlenim vs. sebeple ya aynı ya da benzer olduğu için önce tescil edilmiş marka olduğu zannını uyandırması tehlikesidir

Yapılacak incelemede karıştırılma---- ihtimalinin araştırılmasına ilk önce markalar arasında ayniyet ya da benzerlik bulunup bulunmadığından başlanması gerekir. Bunun için de ilk önce markalar arasında ayniyet veya benzerlik ve daha sonra mal ve/veya hizmetler arasında ayniyet veya benzerlik olup olmadığı araştırılmalıdır. Burada iltibas tehlikesinin belirlenmesinde, benzerliğin vasat düzeydeki tüketicilerin ilk bakışta ürün veya hizmetin karıştırılmasına sebep olması veya karıştırma tehlikesinin bulunması ölçütü esas alınır. Ancak özel alıcı grubu olan hedef kitle de somut olayda nazara alınabilir.

Somut olay incelendiğinde, davacı adına tanınmış marka olarak da tescilli--- unsurlu markaların ----- için tescilli olduğu, davalı tarafça kullanılan--- markasının da aynı ürünler üzerinde kullanıldığı, her iki markada da--- davalının markasında yer alan------ ibaresinin özellikle----- için markayı davacının markasından farklılaştırmaya yetmediği, ---- alıcılarının ortalama tüketici kitlesi olduğu,

ortalama tüketici kitlesinin iki marka karşısında kaldıklarında, --- markalarına dayanarak kullandığı seri markalardan biri olduğunu ----kapılabilecekleri, her ne kadar alınan ----- ibareleri arasında ---- nedeniyle ---- markaların farklı olduğuna dair görüş bildirilmişse de, tüketicilerin genellikle markaları yan yana görme imkanlarının bulunmadığı, farklı zamanlarda gördükleri markalarla ilgili akıllarında kaldığı kadarını hatırlayacakları, davalıya ait markada da bölge adı olan --- ibaresinin tali nitelikte olduğu, esas unsurun ---olduğu,

bu ibarenin davacının---- ile görsel ve işitsel olarak aynı olması nedeniyle, her iki marka arasında bağlantı kurmalarının kaçınılmaz olduğu,-------- markaların ilişkilendirilmesini önlemeye yetmeyeceği, bu nedenle diğer iki bilirkişi raporu ile farklı sonuca ulaşılan ---- tarihli bilirkişi raporuna itibar edilemeyeceği, gerek delil tespiti sırasında alınan, gerekse mahkememizce yargılama sırasında alınan --- bilirkişi raporlarındaki markaların karıştırılma ihtimali bulunduğu yönündeki tespitlerin yerinde olduğu,

davalının ---- ----- üzerinde kullanmasının, davacının marka haklarına tecavüz ve haksız rekabet niteliğinde olduğu kanaatine varılmıştır.

Davacı taraf aynı zamanda, davalının -----kendilerine ait tescilli ve tescilsiz tasarımlara da tecavüz teşkil ettiğini iddia etmiştir. Buna ilişkin toplanan deliller değerlendirildiğinde;

------ olarak tanımlanmış, bu kanun uyarınca tescil edilmiş olması halinde tasarımın tescilli tasarım olarak korunacağı düzenlenmiştir.

Yine ---- maddesinde, tasarımın yeni ve ayırt edici niteliğe sahip olması şartıyla bu Kanunla sağlanan haklar kapsamında korunacağı,---- ---- sahibinin, kendi tasarımına kıyasla ayırt edici niteliğe sahip olmayan tasarımlara karşı bu Kanundan doğan haklarını kullanabileceği düzenlenmiştir. --------- sahibinin izni olmaksızın bu Kanun hükümlerine göre koruma ---- kullanıldığı veya uygulandığı ürünün aynısını veya genel izlenim itibariyle ayırt edilemeyecek kadar benzerini üretmek, piyasaya sunmak, satmak, sözleşme yapmak için önerilerde bulunmak, ticari amaçla kullanmak veya bu amaçlarla bulundurmak,

başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak, ithal işlemine tabi tutmak-----hakkına tecavüz olarak tanımlanmıştır.

Davacı adına tescilli ---- ---- tasarım ile davalıya ait ----- karşılaştırıldığında; -------görselinden oluştuğu,------- kullanıldığı, üzerinde ----- ibaresinin yazılı olduğu, davalıya ait ambalaj üzerinde------ genellikle---- bunun dışında davalının ambalajında ----- kullanıldığı, ------ibaresinin bunun------ üzerine birbirine ---------- verildiği, bu haliyle bilgilenmiş kullanıcı tarafından aynı veya benzer olarak algılanmayacakları bilirkişi raporları ile tespit edilmiştir.

Ancak davacı tarafça tescilsiz olarak kullanılan---- ----- ---- aldığı, --- -----üzerinde ------- ibaresinin yer aldığı ambalaj ile, davalının kullandığı tespit edilen diğer ambalajın benzer oldukları, davalının ambalajında da---------------- olduğu,

her iki tasarım arasında----------- kullanıcı tarafından benzer olarak algılanabilecekleri, davalının bu -----davacının tescilsiz ambalajına tecavüz ve haksız rekabet niteliğinde olduğu kanaatine varılmış, davacının markasının tanınmışlığı, kullanıldığı süre davalının kusur durumu dikkate alındığında,--- manevi tazminatın hakkaniyete uygun olduğu anlaşılmakla, davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM /Yukarıda açıklanan nedenlerle ;

Davanın KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE,

Davalının ürünleri üzerinde ve ------markasını kullanmak suretiyle davacının----esas unsurlu markalarına TECAVÜZ ETTİĞİNİN VE HAKSIZ REKABETTE BULUNDUĞUNUN TESPİTİNE,

Davalının ------- ambalajı üzerinde davacıya ait ürün ambalajlarında kullandığı tescilsiz tasarıma benzer tasarımı kullanmak suretiyle HAKSIZ REKABETTE BULUNDUĞUNUN TESPİTİNE,

Davalının markaya tecavüz ve haksız rekabet teşkil eden eylemlerinin MEN'İNE VE REF'İNE,

---manevi tazminatı---- tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

Karar kesinleştiğinde hüküm özetinin tirajı yüksek bir gazetede masrafı davalıdan alınmak suretiyle bir kez ilan edilmesine,

Davacının maddi tazminat talebinin FERAGAT NEDENİYLE REDDİNE,

Alınması gereken --- harçtan peşin alınan ---harcın mahsubu ile bakiye ------ harcın davalıdan tahsili ile Hazine'ye gelir kaydına,

Davacı vekiline markaya tecavüz ve haksız rekabetin tespiti, men'i ve ref'i davası üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir olunan ---- vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

Davacı vekiline tescilsiz tasarım hakkına tecavüz suretiyle haksız rekabetin tespiti davası üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir olunan ---- vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

Davacı vekiline manevi tazminat davası üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir olunan ----- vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

Davalı vekiline feragat nedeniyle reddedilen maddi tazminat davası üzerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir olunan ---- vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,

Davacı tarafından yatırılan ---- başvurma harcı olmak üzere toplam----- harç giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

Davacı tarafından---delil tespiti dosyasında yatırılan ---- başvurma harcı olmak üzere toplam ----- harç giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

Davacı tarafından yapılan--- tebligat ve müzekkere masrafları ile ---- bilirkişi ücreti olmak üzere toplam --- yargılama giderinden, davanın kabul ve red oranına göre,----- davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, bakiye ---- davacı üzerinde bırakılmasına,

Davacı tarafından ----sayılı delil tespiti dosyasında yapılan toplam ---- tespit giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,

Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgililere iadesine,

Dair; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yasal 2 haftalık süre içersinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 08/06/2021