İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/334 K.2022/672

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2020/334 Esas

KARAR NO: 2022/672

DAVA

Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 31/08/2020

KARAR TARİHİ: 27/10/2022

Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dilekçesinde özetle.

Müvekkilin devrolunduğu -----ile davalı arasında ----- akdedildiğini, bu sözleşme ile müvekkilin belirtilen ------- hakkını davalıya devrettiğini, anılan sözleşme kapsamında ------- tahtında ------deneme süresine tabi olarak test edilmek ve akabinde davalıya satılmak üzere teslim edildiğini, deneme süresinin dolmasına müteakip ---- satış faturasının davalıya gönderildiğini, bedelin ödenmesi için ---- tarihinde davalıya ihtarname gönderildiğini ancak davalının borcunu ödemediğini, anılan nedenlerle alacağın ------ tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalıdan tahsilini,----- üzerinde ihtiyati haciz kararı konulmasını,

bu talebin ----nezdinde kabul görmemesi halinde,----- meydana gelen hasar ve ----- tazmini ile birlikte----müvekkil şirkete iadesini iddia ve talep etmiştir.

Davalıya Tebligat Kanunun 35.maddesine uygun olarak tebligat yapıldığı, davalının durusmalara katılmadığı ve savunma vermediği görülmüştür.

DELİLLER

---- tarihli ara karar ile dosyanın bir mali müşavir bilirkişisine tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve ----- tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.

Bilirkişi raporunda özetle; Davacının ibraz edilen ticari defterlerinin usul ve yasaya uygun tutulduğu; Taraflar arasındaki sözleşmenin ------- maddesinde davacı defterlerinin delil sayılacağına ilişkin münhaşır delil sözleşmesi bulunduğu; davalının adresinin ---- olduğu; -----bedelle fatura edildiği; ---- -----sonıa, keşide edilen ihtarnameye rağmen davalının iade ettiği ya da bu faturaya ilişkin açıklama içeren ödeme yaptığı yönünde kayda ulaşılamadığı; ihtarnamenin tebliğ tarihi ve anılan atıfet mehiline nazaran, temerrüt için ilk günün ------ olduğu; davacının avans faizi yürütülmesini istediğinin görüldüğü" şeklinde tespitte bulunduğu görülmüştür.

DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:

Dava, faturaya dayalı alacak istemi, mümkün olmadığı takdirde----- zararlarına ilişkin alacak bedeli ile iadesi istemine ilişkindir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanununun (TMK) 6. maddesi uyarınca kural olarak, aksi kanunca belirlenmedikçe iki taraftan her biri iddiasını ispata mecburdur. Bu hüküm, kaynak İsviçre Medeni Kanunu’ndaki şekli gibi, “bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran taraf, o vakıayı ispat etmelidir” şeklinde anlaşılmalıdır. Davacı taraf ,bedeli ödenmeyen faturalara dayalı alacak talebinde bulunmaktadır. Buna göre öncelikli incelenmesi gerek husus faturanın ispat gücüdür.

6102 sayılı TTK'nın 21/2. maddesi şu şekildedir: ''Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır''. TTK'nın 21/2.(6762 sayılı TTK'nın 23/2.) maddesi ile faturanın tacirler arasında ifaya yönelik ispat aracı olduğu, süresinde itiraz edilmemekle münderecatından sayılan hususlar yönünden düzenleyen lehine, adına fatura düzenlenen aleyhine bir karine getirilmiştir.

Bu karine faturanın ispat gücünü ortaya koymaktadır. Fatura düzenleyen tacirin anılan karineden yararlanabilmesi için fatura tanzim edenle, adına fatura tanzim edilen arasında akdi ilişki bulunması, faturanın akdin ifasıyla ilgili düzenlenmesi gerekir. Fatura sözleşmenin kurulma safhasıyla ilgili olmayıp ifasına ilişkin olduğundan öncelikle temel bir borç ilişkisinin bulunması gerekir.

Ticari defterlerin sahibi lehine olması için HMK m. 222/2’de öngörülen şartlar; defterlerin kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olması, defterlerin açılış ve kapanış onaylarının yaptırılmış olması ve ticari defterlerin birbirini doğrulamış olması gerekmektedir.

Somut olayda; davacı ------- satımına ilişkin fatura dayalı alacak isteminde bulunduğu, yapılan yargılama sırasında tarafların ticari defter ve kayıtlarının bilirkişi marifetiyle incelenmesinde davalı tarafın kayıtlarını sunmadığı, davacı tarafın ticari defterlerin açılış ve kapanış onaylarının usulüne uygun olarak yapıldığı, faturaya dayalı ürünün teslim edildiği, davacının ------ faturanın kayıtlı bulunduğu, davalının ---- tarihinde temerüde düşürüldüğü, davacı kayıtlarında ------ alacaklı göründüğü, HMK 222.maddesi uyarınca ticari defter ve kayıtların davalı tarafından eksiksiz sunulmadığı görülerek davacı kayıtlarının davacı lehine delil teşkil ettiği kanaatine de varılarak davacının davalıdan faturadan kaynaklı alacaklı olduğunun tespit edildiği, anlaşılmıştır.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının dava tarihi itibariyle davalıdan ------- alacaklı olduğu, davacının ----- teslim ettiği ve davacı defter ve belgelerinde davalı tarafından alacağın ödenmediği, HMK 222.maddesi uyarınca ticari defter ve kayıtların davalı tarafından sunulmadığı görülerek davacı kayıtlarının davacı lehine delil teşkil ettiği, ispat yükünün davalı tarafa geçmiş olduğu ve aksinin dosya kapsamı itibariyle ispat edilemediği, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Mahkememize açılan davanın KABULÜ ile, --- alacağın---- tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

2-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 8.497,78 TL harçtan, peşin yatırılan 2.141,53 TL harcın düşümü ile geri kalan 6.356,25 TL harcın davalıdan alınarak hazineye İRAD KAYDINA,

3-Davacı tarafından yapılan 2,141,53 TL peşin harç, 54,40 Başvuru harcı, 2.400,00 TL bilirkişi ücreti ve 348,60 TL posta gideri olmak üzere toplam 4.944,53 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

4-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan A.A.Ü.Tarifesinin 13/2. maddesi uyarınca 19.660,04 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

5-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,

6-Arabuluculuk ücreti olan 1320,00 TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye İRAT KAYDINA,

Dair; Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olduğuna dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/10/2022