İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/895 K.2025/488

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/895

KARAR NO : 2025/488

DAVA

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ : 15/12/2023

KARAR TARİHİ : 27/05/2025

Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilip incelendi

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dilekçesinde özetle; “… davalının Maliki olduğu ------ plakalı araç 16.05.2021 tarihinde 8 / 8 kusurlu olarak olay yerini terk eden sürücü sevk ve idaresinde iken ----- plakalı araca çarpmış ve hasarlanmasına sebebiyet vermiştir. Kaza sebebiyle tutulan maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağına göre ----- plakalı araç sürücüsünün kazada tam kusurlu olduğu olay yerine terk etmiş olduğu sabittir. Söz konusu kaza sebebiyle müvekkil şirket ------ plakalı araç Maliki’ne 10.09.2021 tarihinde 12.300 TL değer kaybı tazminatı ödemiştir. İlaveten sigorta Tahkim Komisyonu kararı ile 08.08.2023 tarihinde 20.988,13 TL daha değer kaybı tazminatı ödemiştir. Davalının haksız ve kötü niyetli itirazının iptali ile takibin devamına…” talep ve dava etmektedir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Davacı tarafından müvekkil şirket aleyhine açılan haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davayı hiçbir şekilde kabul etmiyor ve davanın tümüyle reddini talep ediyoruz. Şöyle ki. Davacının iddialarının hiçbir şekilde kabulü anlamına gelmemek üzere belirtmek isteriz ki dava hak düşürücü süre içerisinde açılmamış olup davacının tüm talepleri zamanaşımına uğramıştır.

Bu nedenle davanın öncelikle hak düşürücü süre ve zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesini talep ediyoruz. Davacı taraf, müvekkil şirkete ait ----- plakalı aracın, 16.05.2021 tarihinde karıştığı kaza nedeniyle hasar gören ------ plakalı araç için Sigorta Tahkim Komisyonu kararı neticesinde yapılan değer kaybı tazminatı ödemesinin rücuen tahsili için başlatılan icra takibine yapmış olduğumuz itirazın iptalini talep etmektedir.

Öncelikle belirtmek isteriz ki kaza sebebiyle tutulan Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı kazadaki kusur durumlarını tespit etmek konusunda yeterli değildir. Bu bağlamda kazaya ilişkin görüntülerin incelenebilmesi ve kusura ilişkin daha doğru bir değerlendirme yapılması amacıyla MOBESE ve çevre güvenlik kameraları kayıtlarının celp edilmesini, ardından kusur durumunu tespit etmek üzere kaza mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmasını talep ederiz.

Davanın----- ihbar edilmesine, Haksız davanın husumet itirazımız dikkate alınarak husumet nedeniyle reddine, Husumet itirazımızın kabul edilmemesi halinde hak düşürücü süre ve zamanaşımı itirazlarımız da dikkate alınarak haksız davanın tümüyle reddine, Davacının takip miktarının %20'sinden aşağı olmamak şartıyla kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine, Yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

----. İcra Dairesinin ------ esas sayılı takip dosyası, servis kayıtları, kiralama sözleşmesi, hasar dosyası, trafik tescil ve malik bilgilerini gösterir belgeler, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.05.11.2024 tarihli ara karar ile dosyanın bir makine mühendisi bilirkişisine tevdi edilerek bilirkişi raporu alınması yönünde ara karar kurulmuş ve 20.02.2025 tarihli bilirkişi raporu mahkememize teslim edilmiştir.

Bilirkişi ---- raporunda özetle; Davalıya ait ----- plakalı aracın firari sürücüsü, kazanın meydana gelişinde %100 oranında KUSURLU olduğu, ---- plaka no’lu aracın sürücüsü -----, kazanın meydana gelişinde KUSURSUZ olduğu,----- ve ----- plakalı araç dava dışı sürücüleri, kazanın meydana gelişinde KUSURSUZ olduğu, Kaza tarihinde araçta oluşan hasar bedeli için saptanan KDV dahil 21.460,95 TL tutarının kadri maruf olduğu, Davacı şirket tarafından ----- plakalı araç sahibine 10.09.2021 12.300 TL ve STK kararı neticesinde 9.160,95 TL bakiye olmak üzere toplam KDV dahil 21.460,95 TL hasar bedeli ödendiği, STK kararı yasal zorunluluk gereği 1.526,83 TL stopaj ve 763,41 TL tevkifat ödendiğinin beyan edildiği şeklinde tespitte bulunduğu görülmüştür.

DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:

Dava, zorunlu trafik sigortacısı tarafından, hak sahibi zarar gören üçüncü kişilere ödenen bedelinin, sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk etmesi nedeniyle sigortalısından rücuen tahsili talebiyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.Davacı sigorta rücu sebebi olarak sigortalısına ait araç sürücüsünün olay yerini terk etmesine dayanmaktadır.KTK'nun 95. maddesinde, sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran hallerin zarar görene karşı ileri sürülemeyeceği,

ödemede bulunan sigortacının, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabileceği öngörülmüş olduğundan, sigorta sözleşmesinin tarafı (akidi) olan sigorta ettiren davalı, sigorta poliçesinin ve sigorta genel şartlarının kendisine yüklediği sorumlulukları yerine getirmekle yükümlüdür.

Sigorta sözleşmesine dayalı rücu davalarında, tarafların yükümlülüklerinin belirlenmesinde, taraflar arasındaki ilişkinin sözleşme ilişkisi olması nedeniyle, poliçe ve poliçenin tanzim tarihinde yürürlükte bulunan sigorta genel şartları nazara alınır.Somut olayda, davacı ile davalı arasında tanzim edilen 16/05/2021 tarihini kapsayan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi bulunmaktadır.

Bu nedenle rücu şartlarının belirlenmesinde 01/06/2015 tarihli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali sorumluluk Sigortası Genel Şartları nazara alınması gereklidir.Sigorta Genel Şartlarından Sigortanın, sigortalıya rücu hakkı "B.4.

Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması Ve Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı" başlıklı maddesinde düzenlenmiş, ilgili madde "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ilerisürülemez.

(1) Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasınısağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebilir.

Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir:

...f)Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde,..." denilerek, sigortacının sigortalıya rücu edebileceği durumlar belirlenmiştir. İlgili maddede sayılan rücu sebepleri birbirinden bağımsız sebepler olup, rücu sebeplerinden birinin bulunması halinde sigorta şirketi yapılan hasar ödemesinin rücuen tazminini sigortalısından talep edebilir.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartlarında, tazminatı gerektiren olay, bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk edilmesi sigortalıya rücu sebebi olduğu görülmektedir. Genel Şartlar B4-f bendi kapsamında sigortanın, sigortalısına rücu edebilmesi için ilgili yükümlülüklerin yerine getirilmemesi yeterlidir.

----- Bölge Adliye Mahkemesi ----Hukuk Dairesi'nin ------ Esas ve ----- Karar sayılı ilamında "...Bu çerçevede, 01/06/2015 tarihinden önceki sigorta genel şartlarında olay yerini terk, kaza tutanağı ve alkol v.b. belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranılması rücu şartı olarak öngörülmemişken 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren ZMMS genel şartlarının B.

4 maddesinin (f) bendinde, belirli zorunlu durumların haricinde olay yerinin terk edilmiş olması veya kaza tutanağı ve alkol v.b. belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranılması da, rücu şartı olarak düzenlemiştir.

Genel Şartlar B4-f bendi kapsamında sigortanın, sigortalısına rücu edebilmesi için ilgili yükümlülüklerin yerine getirilmemesi yeterli olup, sigortacının, sigortalısına rücu için sürücünün alkollü olduğunu yahut kasti eyleminin varlığını kanıtlaması istenemez.Sigorta genel şartları B4-f bendin kapsamında sigortalı, sürücünün olay yerini terk etmiş olması durumunda ancak;

-Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitmesi, -Bedeni hasara neden olsun veya olmasın can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu hallerde ilgili maddeden kaynaklanan sorumluluklardan kurtulur..." şeklinde açıklanmıştır.Eldeki dosya incelendiğinde: davacı sigortaya sigortalı araç sürücüsünün kaza sonrasında zorunlu hal dışında olay yerini terk ettiği görülmüştür. Sigorta Genel Şartlar B.4-b maddesi uyarınca gerçekleşen kaza sonrasında olay yeri terk nedeniyle sigortanın zarar görenlere yapmış olduğu ödemeyi sigortalısından rücuen tazmin imkanı mevcuttur.

Davalı ile davacı arasında ZMMS kapsamında sigorta ilişkisi olduğu ve davalının sigortalı, davacının ise sigortacı olduğu anlaşılmıştır. Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçe Genel Şartlarının B.4/2.maddesinde “Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene rücu edebilir” hükmü mevcuttur. Şu halde, davacı söz konusu davayı ancak kendisiyle sözleşme yapan akidine karşı açabilecektir.Somut olayda; 16.05.2021 tarihinde firar eden sürücü idaresindeki ----

plakalı aracı ile ----- sokağı ters istikamette takiben ---- caddesi

istikametine seyrederken ------ caddesi kavşağına geldiği esnada aracının

ön kısımlarıyla, ----- caddesini takiben ----- sokak istikametine seyreden

sürücü --- sevk ve idaresindeki ----- plakalı aracın sol yan

kısımlarına çarpması, çarpmanın etkisiyle ----- plakalı aracın önce sağ

kısımlarıyla park halindeki ------ plakalı aracın sağ ön köşe ve yan

kısımlarına çarpması, sonra ---- plakalı aracın sol ön köşe kısımlarıyla

park halindeki ------ plakalı aracın sağ yan kısımlarına çarpması sonucu dört

araçla maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, davacının hak sahibine ödeme yaptığı, davalı sigortalı araç Sürücünün trafikte dikkatsiz ve özensiz davranarak ters

istikamette seyretmesi ve kazaya sebebiyet vermesi sebebiyle kazanın meydana gelmesinde %100 kusurlu olduğu, bilirkişi raporunda kaza tarihinde araçta oluşan hasar bedeli için saptanan KDV dahil 21.460,95 TL

tutarının kadri maruf olduğunun bildirildiği,

Bu açıklamalar ışığında; davacı sigortaya sigortalı araç sürücüsünün kaza sonrasında olay yerini terk ettiğinin kaza tespit tutanağından anlaşıldığı, Sigorta Genel Şartlar B.4-b maddesi uyarınca gerçekleşen kaza sonrasında olay yerini terk nedeniyle sigortanın zarar görenlere yapmış olduğu ödemeyi sigortalısından rücuen tazmin imkanı mevcut olduğu, dosyada alınan bilirkişi raporunun denetime ve hükme esas almaya elverişli olduğu, davacı sigorta tarafından dosyada mevcut ödeme dekontları ile hasara uğrayan hak sahibine yönelik ödemelerin ispat olunduğu ve ödeme tarihlerinden itibaren sigortacının faiz isteme hakkı bulunduğu esas alınarak,

taleple bağlılık ilkesi gözetilerek davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. Davacı yanca icra inkar tazminatı talep edilmiş ise de alacağın varlığı ve miktarı yargılama gerektirdiğinden reddine, davalı yanın kötü niyet tazminatı talebinin ise yasal şartları oluşmadığından reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KABULÜNE; davalı tarafından ----. İcra Dairesinin ------ esas sayılı icra takip dosyasına yapmış olduğu itirazın 20.988,13 TL asıl alacak ve 398,48 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 21.386,61 TL üzerinden iptali ile takibin bu miktar üzerinden DEVAMINA,

2-Asıl alacağa takip tarihinden itibaren alacağın tahsil tarihine kadar avans faizi (takip talebinde belirtilen %15,75 faiz oranını aşmamak kaydıyla) İŞLETİLMESİNE,

3-Alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine,

4-Davalı yanın kötüniyet tazminatının yasal şartları oluşmadığından talebinin REDDİNE,

5-Harçlar yasası uyarınca alınması gereken 1.460,91 TL harçtan, peşin yatırılan 269,85 TL harcın düşümü ile geri kalan 1.191,06 TL harcın davalıdan alınarak hazineye İRAD KAYDINA,

6-Davacı tarafından yapılan 269,85 TL harç, 269,85 TL başvuru harcı, 5.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 442,50 TL posta gideri olmak üzere toplam 5.982,20 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

7-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca 21.386,61 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

8-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,

9-3.120,00 TL Arabulucu ücretinin davalıdan tahsiliyle hazineye İRAD KAYDINA,Dair;6100 Sayılı HMK'nın 341/2. Maddesi uyarınca kesin olarak verilen karar davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.