İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/72 K.2024/766

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/72

KARAR NO : 2024/766

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 19/12/2023

KARAR TARİHİ : 21/11/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ----- ili, ---- ilçesi, ------ numaralı bina da faaliyet göstermekte olan ----- isimli restoranda 14.09.2023 tarihinde çok büyük bir yangın çıktığını, yangının büyümesi nedeniyle yan binada sahanda kahvaltı isimli restorandı işleten ve yine yangın çıkan binanın alt katında ----- isimli restorantı işleten davacıların iş yerlerinde yangın nedeniyle ciddi hasar oluştuğunu, davalı şirket yetkililerinin olaydan daha önceki zamanlarda yangın çıkan iş yerinin gerekli tedbirleri almıyor olması,

iş güvenliğine uygun önlemler almıyor olması nedenleriyle, gerek mal sahiplen, gerek dükkân sahipleri ve gerekse dikkatini çeken komşular tarafından defaatle uyarılmış olmalarına rağmen olay günü yangın çıkmasına yüzde yüz kusurları ile sebep olduklarını, işbu yangın sebebiyle de iki müvekkile ait ticari işletmelerin zarar gördüğünü, uzun bir süre bakım ve onarım için tadilat yapılması, duman kokusunun çıkması, yangın söndürme için sıkılan suların kuruması gibi nedenlerle de dükkanların kapalı kaldığını.

Müvekkillerin iş yerleri tek gelir kapılan olması nedeniyle ivedilikle onarım yapılması gerekmesi nedeniyle olay tarihinde ve devamında , davalı şirket yetkilileri ile iletişime geçilmeye çalışılmış ise de maalesef olumlu hiçbir yanıt alınamadığını, bu sebeple de müvekkillerinin hızlıca tadilat ve onarım işlerine girişmek durumunda kaldıklarını, hal böyle olunca ileride açılacak işbu davaya delil olması açısından, taraflarınca delil tespiti yapılması talep edilmiş olup, -- Asliye Hukuk Mahkemesinin --- ve ---Asliye Hukuk Mahkemesinin ---- saylı dosyalan ile delil tespiti yapıldığını,

Müvekkillere ait işyerleri yangın tarihinden önceki tüm ciroları incelendiğinde gayet güzel cirolar yapan işyerleri olduğunun görüleceğini, Sahanda Yumurta nın haftalık ortalama cirosu 151.000.-TL, 1 AYLIK toplam cirosunun ise 14.08.2023 - 13.09.2023 tarihleri arasında yaklaşık 636.106 TL olduğunu, ---- ait ---- nın ise günlük ortalama 10.765 TL, aylık ise 322.950 TL civarında olduğunu.

İşyerlerinin yangın sonrası uzunca bir süre kapalı kaldığını, delil tespiti dosyasında da görüleceği üzere tadilat süresinin yaklaşık 20 gün olarak belirlendiğini. Müvekkillerin bu kapalı kalan süredeki ciro kayıpları nedeniyle uğradıkları maddi kazanç kayıplarının da tespiti ile tahsilini talep ettiklerini, 14.09.2023 tarihinde ---- ili, ---- İlçesi, --- -.

No : ---- da kayıtlı BİNA da yangın nedeniyle müvekkillerin uğradıkları maddi zararlann, kazanç kaybının ve bilcümle tüm zararlannın her bir davacı yönünden ayrı ayrı tespiti ile bedel artırım haklarını ve fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik 10.000.-TL sinin yangın tarihinden itibaren bankalarca mevduata uygulanan en yüksek mevduat faizi veya ticari faiz ile tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

RAPOR

Bilirkişi raporunda özetle;"Dosyada ve olay mahallinde 31.05.2024 günü saat 10:00' da yapılan keşif çalışması sırasında ki araştırma ve incelemelerde aşağıdaki teknik bilgi, bulgu, sonuç ve kanaatlere ulaşılmıştır. Hasar gören 67.500.-TL tutarlı inşaat imalatları ile 27.950.-TL tutarlı Elektrik Tesisatı imalatlarının raporun düzenlendiği 26.09.2023 tarihindeki piyasa rayiçleri ile KADRİ MARUF olduğu kanaatine varılmıştır.

28.750.-TL tutarlı Gıda maddeleri ile 27.870.-TL tutarlı eşya hasarları hususları, uzmanlık alanımıza girmediği için bir değerlendirmede bulunulmamıştır. Dosya konusu yangının başlamasında kasıt (kundaklama, sabotaj) unsuru ( kimyasal hızlandırıcı patem izleri, sözlü yazılı beyan, iddia vb teknik ve somut delil ve bulgu) bulunmadığı.

Mutfak bölümünde ki elektrikli fritöz içerisinde ki sıvı yağın fritözün açık unutması nedeniyle tutuşma sıcaklığına ulaşmak suretiyle alevlendiği, yağın alevlenmesi ile oluşan yüksek ısı ve alevlerin fritözün sağında, solunda ve üzerinde ki A sınıfı eşya ve yapı malzemelerini (ahşap dolap, aspiratör vb) ısı transferi ve alev dili yalaması yöntemleriyle tutuşma sıcaklığına ulaştırmak suretiyle yaktığı, davacının iş yerinde hasar ve maddi zarar oluşmasının sebebinin adı geçen yangın olayı olduğu, söz konusu yangının itfaiye tarafından söndürüldüğü şeklinde tespit, görüş ve kanaatlere ulaşılmıştır.

Davacıya ait iş yerinde Makine/ Ekipmanlarına yönelik hasar meydana gelmemiş olduğu (MENFİ), Davacı tarafından heyetimizce yapılan keşif öncesi ---- Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ----- Esas sayılı dosyası ile delil tespiti yaptırıldığı davacı vekili tarafından sayın mahkemeye sunulan beyanda ise delil tespiti keşfinin esas alınması talep edildiği görüldüğünün sayın mahkemeye sunulmak üzere iki seçenekli hesaplama yapmak gereği lıasıl olduğu,

delil tespitinin esas alınması halinde davacının davalıdan alacağının 289.801,60 TL olduğu sayın mahkemenin heyetimizce yapılan hesaplamaya itibar etmesi halinde davacının davalıdan alacağının 233.251,60 TL olarak hesap edildiği, davacının yapmış olduğu tamiratlara ilişkin fatura ve banka dekontları sunmaması nedeniyle dosya kapsamında ödeme tarihinden dava tarihine kadar temerrüt faizi hesap edilmediği," şeklinde sonuç ve kanaatine varıldığı beyan edilmiştir.

ISLAH

Davacı vekilinin ıslah dilekçesinde özetle; Ciro Kaybı için 135.183,60 TL, inşaat maliyeti olarak 67.500,00 TL, elektrik giderleri olarak 27.950,00 TL, gıda gideri olarak 28.750,00 TL, Mobilya zararı olarak 27.800,00 TL, temizlik gideri olarak 2.618,00 TL olarak zararımızın tazminini talep eder, 10.000 TL olarak ikame ettikleri dava değerini 279.801,60 TL artırarak 289.801,60 TL olarak talep ettiklerini, davalarının kabulü ile 289.801,60 TL'nin olay tarihinden itibaren işleyecek bankalarca mevduata uygulanan en yüksek mevduat faizi veya ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerine yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava haksız fiil sebebine dayalı tazminat istemine ilişkindir.Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.

Dosya incelendiğinde uyuşmazlığın 14/09/2023 tarihinde meydana gelen yangın olayı nedeniyle davacı ----- işletmekte olduğu ticari işletmenin zarar görüp görmediği, meydana gelen yangın nedeniyle davacının kazanç kaybı maddi zarara uğrayıp uğramadığı, davalının bu zararlardan sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, kazaya sebebiyet verenlerin kusurları var ise kusur oranlarının ne olduğu, davalıdan tahsil hakkının bulunup bulunmadığı, davacının dava açmakta haklı olup olmadığı noktalarında ihtilafın toplandığı görülmüştür.Davalı şirketin cevap dilekçesi sunmadığı gibi duruşmalara iştirak etmediği ve keşfe katılmadığı anlaşılmıştır.

--- Asliye Hukuk Mahkemesi'nin --- D.İş sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporunda davalının işletmiş olduğu işletmenin mutfak bölümündeki fritözden kaynaklı yangın neticesinde davacının işletmesinindeki tüm eşyaların, masa ve sandalyelerin, elektronik cihazların ve zemine döşemelerin zarar gördüğünü, müvekkilinin 289.801,60 TL zarara uğradığının tespit edilmiş olduğunu, çıkan yangının davalı işletmede başlayıp diğer katlara sıçradığından bahisle davalı yanın sorumluluğunun ortaya çıkmakta olduğunu,

bu nedenle davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.Dosyaya sunulan 01/09/2024 tarihli bilirkişi heyet raporunda.

"Dosya konusu yangının başlamasında kasıt (kundaklama, sabotaj) unsuru ( kimyasal hızlandırıcı patern izleri, sözlü yazılı beyan, iddia vb teknik ve somut delil ve bulgu) bulunmadığı, Mutfak bölümünde ki elektrikli fritöz içerisinde ki sıvı yağın fritözün açık unutması nedeniyle tutuşma sıcaklığına ulaşmak suretiyle alevlendiği,

yağın alevlenmesi ile oluşan yüksek ısı ve alevlerin fritözün sağında, solunda ve üzerinde ki A sınıfı eşya ve yapı malzemelerini (ahşap dolap, aspiratör vb) ısı transferi ve alev dili yalaması yöntemleriyle tutuşma sıcaklığına ulaştırmak suretiyle yaktığı, davacının iş yerinde hasar ve maddi zarar oluşmasının sebebinin adı geçen yangın olayı olduğu, söz konusu yangının itfaiye tarafından söndürüldüğü şeklinde tespit, görüş ve kanaatlere ulaşılmıştır.

Davacıya ait iş yerinde Makine/ Ekipmanlarına yönelik hasar meydana gelmemiş olduğu Davacı tarafından heyetimizce yapılan keşif öncesi ---- Asliye Hukuk Mahkemesi’nin ------ Esas sayılı dosyası ile delil tespiti yaptırıldığı davacı vekili tarafından sayın mahkemeye sunulan beyanda ise delil tespiti keşfinin esas alınması talep edildiği görüldüğünün sayın mahkemeye sunulmak üzere iki seçenekli hesaplama yapmak gereği hasıl olduğu,

delil tespitinin esas alınması halinde davacının davalıdan alacağının 289.801,60 TL olduğu sayın mahkemenin heyetimizce yapılan hesaplamaya itibar etmesi halinde davacının davalıdan alacağının 233.251,60 TL olarak hesap edildiği, davacının yapmış olduğu tamiratlara ilişkin fatura ve banka dekontları sunmaması nedeniyle dosya kapsamında ödeme tarihinden dava tarihine kadar temerrüt faizi hesap edilmediği" yönünde kanaat bildirildiği, tarafların söz konusu bilirkişi raporuna karşı her hangi bir yazılı itiraz dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.

Bilirkişilerin tespiti nazara alındığında davalı işletmenin mutfak bölümündeki elektrikli fritöz içerisindeki sıvı yağın fritözün açık unutması nedeniyle tutuşma sıcaklığına ulaşmak suretiyle alevlenmesi neticesinde oluşan yangından kaynaklı davalının adam çalıştıranın hukuki sorumluluğu (kusursuz sorumluluğu) gereğince uğradığı zararların tazmini talepli maddi tazminat istemine ilişkin bir eda davasıdır.Yargıtay ----Hukuk Dairesi'nin ----sayılı ilamı ve aynı mahiyette bir çok ilamında belirtildiği üzere.

Adam çalıştıranın sorumluluğu olay ve dava tarihinde yürürlükte bulunan 6098 sayılı TBK'nın 66. maddesinde; ''Adam çalıştıran, çalışanın, kendisine verilen işin yapılması sırasında başkalarına verdiği zararı gidermekle yükümlüdür.'' şeklinde düzenlenmiştir. Buna göre.

Adam çalıştıran ile zarar veren kimse arasında bir çalıştırma ilişkisi bulunması halinde TBK'nun 66.maddesi gereğince sorumluluk söz konusu olacaktır.Bilindiği gibi adam çalıştıranın sorumluluğu bir kusur sorumluluğu değil, olağan sebep sorumluluğudur. Burada yasa adam çalıştırana genel nitelikte objektif bir özen yükümlülüğü, bir gözetim ödevi yüklenmiştir. Adam çalıştıranın sorumluluğu kendisinin kusurdan bağımsız olarak doğmaktadır.

Sorumluluğun doğması için objektif özen yükümlülüğünün ihlaliyle meydana gelen zarar arasında, uygun illiyet bağının bulunması yeterli kabul edilmiştir. (---- BAM ----. H.D. -----.)TBK.m.49 gereğince kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Madde 50 gereğince zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır.4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun (TMK) “ispat yükü” başlıklı 6. maddesinde.

Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlü tutulmuştur.Yine ispat yükünü düzenleyen 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 190. maddesi “(1) İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.Dosyada mevcut delil durumuna göre, ispat yükü kendisine düşen davacının haksız fiil iddiasını ispat ettiği, davalı tarafın kusurlu eylemiyle zarara sebebiyet verdiği,

mahkememizce yapılan keşif incelemesi sonucunda düzenlenen ve hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli olduğu ve dosya kapsamındaki diğer delillerle örtüştüğü, alanında uzman bilirkişi heyeti raporunda belirtilen maddi tazminata ilişkin hesaplamanın hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmadığı ve dava konusu olayda tazminat şartlarının oluştuğu anlaşıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.Davacı yan olay tarihinden itibaren faiz talebinde bulunmuştur.

Haksız eylemlerde faiz başlangıcı haksız eylem tarihi olup temerrüt için ihtar zorunluluğu yoktur. Bu nedenle davacının talebi doğrultusunda olay tarihi esas alınarak faize hükmedilmiştir.