İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/841 K.2025/181

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/841

KARAR NO : 2025/181

DAVA

Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))

DAVA TARİHİ : 13/11/2024

KARAR TARİHİ : 27/02/2025

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin rızası hilafına elden çıkan Lehtarı-----Keşidecisi ----- Şirketi olan, --- -- Şubesi'ne ait, --- ve ---- çek no'lu 2 adet çekin meşru hamil olmayan kişilerin eline geçmesi halinde tahsiline mahal vermemek amacıyla öncelikle, teminatsız olarak çek üzerine ödeme yasağı konulmasına, yapılacak yargılama neticesinde dava konusu çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep, TTK'nın 818/1-s maddesinin atfı ile TTK'nın 757 vd. Maddeleri uyarınca çek iptali, istemidir.

Uyuşmazlık temelde, çek yaprağı hakkında zayi nedeniyle iptal kararı verilip verilemeyeceği noktasındadır.

İradesi dışında çek elinden çıkan kişi tarafından, çeki eline geçiren kişi bilinmiyorsa, çekin iptaline karar verilmesi istenebilir(TTK 759/1). İptal isteminde bulunan kişi, çek elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür(TTK 759/2). Çekin hamil elinde iken zıyaa uğradığına dair verilen açıklamalar inandırıcı bulunursa, verilecek ilanla, çeki eline geçireni, çeki belirli bir süre içinde getirmeye davet ve aksi takdirde poliçenin iptaline karar vereceğini ihtar eder(TTK 760). Elden çıkan çek, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, çekin iptaline karar verilir(TTK 764/1).

Dava dilekçesi incelendiğinde zayi nedeniyle iptali istenilen çeklerin davaya konu çeklerin iptalinin talep edildiği anlaşılmaktadır.

---- Bankasının 25/11/2024 tarihli mahkememizi muhatap cevabi yazılarında davaya konu---- ve ----- nolu çeklerin keşidecisi tarafından şubelerine teslim edildiği ilgili çeklerin iptal edildiği bildirilmiştir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi edildiği durumlarda, senede bağlı hakkın senetsiz de ileri sürülebilmesi için TTK'nın 651.ve 652. maddelerinde hamile iptal davası açma hakkı getirilmiştir. İptal kararı alan hamil, hakkını senetsiz olarak ileri sürebilecek ya da borçludan yeni bir senet tanzim edilmesini isteyebilecektir. Bu davayı açma hakkı hamile aittir. Somut olayda, davacı çeklerin bankaya teslimi ile iptali sağlanmıştır. Bu haliyle söz konusu çeklerin zayi olmadığı anlaşılmakla davacının davasının reddine karar vermek gerekmiştir.