İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/946 K.2025/485

T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/946

KARAR NO : 2025/485

DAVA

Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))

DAVA TARİHİ : 13/12/2024

KARAR TARİHİ : 27/05/2025

Davacı tarafından açılan iş bu davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı tarafından verilen dava dilekçesinde özetle.

Dava dışı --------- Şubesinin ------ hesabına bağlı ------ müşteri numarası ile müşterisi ve çek defteri sahibidir. ---- ve ------ Şubesi nezdinde bulunan ----- çek hesap numarasına bağlı aşağıda çek numaraları yazılı olan çeklerin yetkili hamili ve keşidecisidir.------şirket ödemelerinde kullanılmak üzere ; ------ Şubesi nezdinde bulunan ------ çek hesaplarına bağlı çek numaraları aşağıda belirtilen çekleri 01.01.2020 tarihli olarak her biri 1.000-TL olarak düzenlemiş ve imzalamıştır.

Bu 18 (onsekiz) çek yaprağını imzalayarak şirket ödemelerinde kullanılmak üzere davacı şirket yetkilisi ------ teslim etmiştir. Bu çekler imzalı ve yukarıdaki şekilde hazırlanmış halde iken davacı------ Yetkilisinde iken kaybedilmiş ve üzerinden uzunca bir zaman geçmesine rağmen de bulunamamıştır.

Bu nedenle bu çeklerin iptaline karar verilmesi talepli işbu davamızı açma gereğimiz doğmuştur.Gerekli ilanların yapılmasını ve ------- çek hesaplarına bağlı aşağıda çek numaraları belirtilen , 01.01.2020 tarihli, her biri 1.000-TL bedelli 18 (onsekiz) çek yaprağının iptaline karar verilmesini arz ve talep ederiz.

------ Şubesi nezdinde bulunan 22604015 ve ------- çek hesaplarına bağlı aşağıda çek numaraları belirtilen , 01.01.2020 tarihli, her biri 1.000-TL bedelli keşidecisi --------- olan 18 (onsekiz) çek yaprağının iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, TTK'nın 818/1.(s) maddesi yollamasıyla aynı Kanun'un 757 vd maddeleri uyarınca açılmış zayi nedeniyle çek iptali davasıdır. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi edildiği durumlarda, senede bağlı hakkın senetsiz de ileri sürülebilmesi için TTK'nın 651.ve 652. maddelerinde hamile iptal davası açma hakkı getirilmiştir.

İptal kararı alan hamil, hakkını senetsiz olarak ileri sürebilecek ya da borçludan yeni bir senet tanzim edilmesini isteyebilecektir. Bu davayı açma hakkı hamile aittir.T.T.K'nun 757.maddesi gereğince bu hak hamile ait bulunmaktadır. Bu tür bir talep, ancak senede bağlı bir hakkı bulunan, ancak senedin zayi olması nedeniyle bu hakkını ileri süremeyen yetkili hamil tarafından ileri sürülebilir. (----- BAM ------.

HD. -------Nitekim, zayi nedeniyle açılan iptal davasında, öncelikle zayi edildiği bildirilen evrakın kıymetli evrak niteliğini taşıması, kıymetli evrakın davacının kendi iradesi dışında elinden çıkması ve zayi edilen kıymetli evrakın kimin elinde olduğunun bilinmemesi ve zayi edildiği bildirilen kıymetli evrakta hak hamili olması gerekmektedir.(Talebin boş çek yaprağına ilişkin olduğu ve buna ilişkin çek hesabının talep edene ait olduğu talep edenin kabulündedir.

Boş çek yaprağı TTK'nın 780. Maddesi kapsamında çek niteliğinde olmadığı gibi kambiyo senedi vasfında da değildir. Dolayısıyla boş çek yaprağı hakkında iptale ilişkin TTK'nın 757 vd. maddelerinin uygulanma olanağı yoktur. Bu halde çek hesabı sahibinin, boş çek yapraklarının iptaline karar verilmesini talep etmesi mümkün değildir. ------. Bam. ----.

HD.-----Somut olayda; dava dilekeçsinde -------Şubesi nezdinde bulunan ----- ve ------- çek hesaplarına bağlı 18 adet çekin 01.01.2020 tarihli olarak her biri 1.000-TL olarak düzenlendiği ve imzalandığı, belirtilen çek yapraklarının iptaline karar verilmesinin talep edildiği, tensip ara kararı ile çeklerin doldurulmuş suretlerini, yetkili hamil olduğunu gösteren kayıtları, şirketin mali kayıtlarını, çeklerin teslim alındığını, uhdesinde iken kaybolduğuna ilişkin belgeleri sunması için süre verilmesine rağmen belge sunulmadığı, banka yazı cevabında çeklerin ibraz edilmediği bilgisinin verildiği,

bu haliyle davacının yetkili hamil olduğu ve dava konusu yapılan çeklerin kıymetli evrak niteliğinde olduğunun ispatlanamadığından, davacı tarafından açılan iş bu davanın yasal koşulları bulunmadığından reddine karar vermek gerekmiştir.