İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/101 K.2021/678

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2019/101 Esas

KARAR NO : 2021/678

DAVA

Tazminat (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 12/09/2019

KARAR TARİHİ : 30/09/2021

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ------ olarak basiretsiz bir şekilde çek karnesi veren davalı bankanın anılan yasa kapsamındaki sorumluluğu nedeni ile şimdilik ----olmak kaydı ile çek bedeli kadar maddi tazminatın icra takip tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline ve davacıya ödenmesine karar verilmesini, müvekkili şirket giriştiği ticari ilişki sonucu emtia satmış ve karşılığında ---- aldığını, davalı bankaya ait bulunan çek bankaya ibrazında karşılıksız çıkmış ve bu yönde şerh düşüldüğünü, daha sonra taraflarınca----- talimat dosyasından borçlu şirket adresinde hacze çıkıldığını,

borçlu şirkete ait hiçbir mal bulunamadığını, bankalara yollanan haciz ihbarnamelerine olumsuz yanıt verildiğini, ---- önemli bazı mükellefiyetler getirildiğini, bu mükellefiyetler bir yandan bankaların çek hesabı açtığı müşterilerini titizlikle seçmelerini amaçlamış diğer yandan da karşılıksız çek keşidesini önlemeyi öngördüğünü, banka----hükmüne göre her tacirin ticaretine ait bütün faaliyetlerinde --- hareket etmesi gerektiğini, ----maddesinde bankaların çek karnesi verirken basiretli olmaları gereği ile hangi kural ve koşullara riayet edileceği açıklandığını,

semeresiz kalan icra takip dosyamızdaki çeklerin hesap sahibi ile ilgili yeterli araştırma yapılmaksızın verildiği anlaşıldığını, davalı bankanın çek karnesini vermeden önce yeterli maddi varlığının bulunup bulunmadığını tahkik etmesi, üçüncü şahısların zarara uğramasına sebebiyet verilmemesi, bankanın vasıta kılınarak dolandırıcılık suçunun işlenmemesi için gerekli özeni göstermesi ve basiretli davranması gerektiğini, bu gereklilik yerine getirilmediğini, çek hesabı açılan müşteriye yeterli malı olmamasına rağmen çok yapraklı çek karnesi verildiği gibi, bilançolarının değerlendirilmediği, vergi borçlarının tahkik edilmediği,

---- kaç kere değiştiğinin tespit edilmediği ve yerinde olmayan şirketin merkezinde tahkikat yapılarak tutanak tutulmadığı anlaşıldığını, semeresiz kalan takip borcunun davalı banka tarafından karşılanması gerektiğini, çekin hamillerine verilmesi zorunlu olan adreslerde verilmediğini, çek karnesi verilirken yapılan tahkikat bilgileri dahi müşteri sırrı olarak gizlendiğini, yargılama yapılarak basiretsiz bir şekilde çek karnesi verip zarara sebep olan bankanın sorumluluğuna hükmedilmesini,

fazlaya ilişkin ve artırma hakkımız saklı tutulmak koşulu ile ---- olarak basiretsiz bir şekilde çek karnesi veren davalı bankanın anılan yasa kapsamındaki sorumluluğu nedeni ile şimdilik ---- olmak kaydı ile çek bedeli kadar maddi tazminatın icra takip tarihinden itibaren hesaplanacak faizi ile birlikte davalıdan tahsiline ve davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş, bu talebini duruşmada tekrar etmiştir.

Taraflara tebligat yapılarak taraf teşkili sağlanmıştır.

Davalı taraf herhangi bir cevap dilekçesi ibraz etmediği görülmüştür.

Tarafların uhdesinde olan tüm delilleri ibraz ettikleri, getirtilmesi gereken delilleri ilgili yerlerden getirtilerek dosya içine alınmıştır.

Dosya tüm delillerin ibrazından sonra konusunda uzman teknik bilirkişiye tevdi edilmiş, teknik bilirkişi ayrıntılı raporunda;

1-Davaya konu--- tarihli çekin---- satmış olduğu emtia karşılığında verildiği,

2-Davacı --- tarihinde tahsil için bankaya ibraz edilen çekin ----n sorumlu olmadığının belirtilerek karşılıksız işleminin yapıldığı,

3-Davacı tarafından, karşılıksız çekle ilgili, davalı banka tarafından çek karnesi verilen,--- üzerinde icra takibi yapılmadığı,

4-Davacı tarafından,------kaydı yapılmış,----- çekilmiş yassı ürünlerin---- yaptığı, ortakları----belirtilen şirket üzerinde icra takibi yapıldığı,

Dolayısıyla davacı tarafın, karşılıksız çekle ilgili gerekli kanuni takibi yapamadığı,

5----- çek karnesi verirken gerekli incelemenin yapıldığı,

6-Davalı bankanın ----- tutardan sorumlu olduğu, icra takip tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte tahsilini talep edebileceğini bildirir görüş bildirmiştir.

DELİLLER

--- --- ---- --- --- --

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava bankacılık işlemlerinden kaynaklanan tazminat istemine ilişkin olduğu anlaşılmaktadır. Davacı şirket , şirket borçlularından--- giriştiği ticari ilişki sonucu sattığı emtia karşılığı almış olduğu---- seri nolu çekin bankaya ibrazında karşılıksız çıktığı , bankanın---- zararına sebebiyet verdiğini bu nedenle uğradığı zararı bankadan talep ettiği görülmektedir. Davalı tarafından davaya cevap verilmemiştir. Dosya bir banka bilirkişi marifetiyle banka kayıtlarının incelenmesi için bilirkişiye verilmiş ve bilirkişiden rapor alınmıştır.

Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde. Davalı banka---- karşılığında ciro edildiği, ----ilişki sonucu emtia karşılığı bu çeki davacı şirkete verdiği anlaşılmaktadır. ---- çek hesabı açılması ile ilgili görev ve yükümlülükleri yerine getirirken amaç ve kapsamı çek defterinin içeriklerine, çek düzenlenmesine,

kullanımına , çek hamillerinin korunmalarına, kayıt dışı ekominin denetim altına alınması önlemlerine katkıda bulunmaya ilişkin esaslar içeren çekin karşılıksız çıkması halinde belirlenen diğer yükümlülüklere aykırılık hallerinde ilgililer hakkında uygulanacak yaptırımları belirleyen hüküm bulunmayan hallerde genel hükümler uygulandığı ----Maddesinde bankanın araştırma yükümlülüğü , çek hesapları ve çek defterleri ilgili düzenlenme yapılmış , düzenleme uyarınca bankaların çek defteri vereceği kişilerin yasaklı olup olmadığı,

sosyal ekonomik durumlarının araştırması gerektiği yükümlülüğünü yüklemiş, davalı banka kayıtları bilirkişi tarafından incelenmiş ve bankanın çek karnesi verilirken kanunen üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirdiği, yeterli ve gerekli incelemeler, yaptığı ayrıca kanundan doğan sorumluluk tutarını da ödediği anlaşıldığından davacının zararından bankanın sorumlu olmayacağı kanaatine varılarak açılan davanın reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.