İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/1142 K.2021/107

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO: 2019/1142

KARAR NO: 2021/107

DAVA : İTİRAZIN İPTALİ (TİCARİ SATIMDAN KAYNAKLANAN)

DAVA TARİHİ : 27/12/2019

KARAR TARİHİ : 05/02/2021

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirkete olan alacağın ödenmesi için ---------- dosyasında ödeme emri gönderildiğini, davalı tarafın ödeme emrine haksız yere itiraz ettiğini, borçlunun itirazının haksız olduğunu, borcunu ödememek için zaman kazanmaya yönelik olduğunu, itirazın hukuki mesnetten yoksun ve haksız olması nedeniyle itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ve vekili dosyaya cevap dilekçesi sunmamıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Huzurdaki dava, icra takibine yapılan itirazın iptaline ilişkindir.

Ticari davalarda zorunlu arabuluculuk son tutanak aslı dosyaya sunulmuştur.

------ sayılı dosyası celp edilmiştir.

Taraflara ait----- yılı ticari defterleri üzerinde SMMM bilirkişi tarafından inceleme yapılmıştır.

6100 SAYILI HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU /TİCARİ DEFTERLERİN İBRAZI VE DELİL OLMASI - Madde 222 - (1): "Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir."

(2): "Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır."

(3): "İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz."

(4): "Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur."

(5): "Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır."

TÜRK TİCARET KANUNU madde 64- (1): ----- Her tacir, ticari defterleri tutmak ve defterlerinde, ticari işlemleriyle ticari işletmesinin iktisadi ve mali durumunu, borç ve alacak ilişkilerini ve her hesap dönemi içinde elde edilen neticeleri, bu Kanuna göre açıkça görülebilir bir şekilde ortaya koymak zorundadır. Defterler, üçüncü kişi uzmanlara, makul bir süre içinde yapacakları incelemede işletmenin faaliyetleri ve finansal durumu hakkında fikir verebilecek şekilde tutulur. İşletme faaliyetlerinin oluşumu ve gelişmesi defterlerden izlenebilmelidir."

(2): "Tacir, işletmesiyle ilgili olarak gönderilmiş bulunan her türlü belgenin, fotokopi, karbonlu kopya, mikrofiş, bilgisayar kaydı veya benzer şekildeki bir kopyasını, yazılı, görsel veya elektronik ortamda saklamakla yükümlüdür."

Madde 83- (1): "Ticari uyuşmazlıklarda mahkeme, yabancı gerçek veya tüzel kişi bile olsalar, tarafların ticari defterlerinin ibrazına, resen veya taraflardan birinin istemi üzerine karar verebilir."

Ticari defterler, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu madde 222 ve devamı ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu madde 64 ve devamında açıkça düzenlenmiştir.

Ticari defterlere anılan Kanun'larda delil olarak hüküm ve sonuç bağlanmıştır.

Tacirler, Türk Ticaret Kanunu'nun amir hükmü uyarınca ticari defter tutmak zorundadır.

Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK. m. 222/1).

Yine Türk Ticaret Kanunu madde 83/1'de ticari uyuşmazlıklarda Mahkemenin ticari defterlerin re'sen ibrazına karar verebileceği, Mahkeme re'sen ticari defterlerin ibrazına karar vermese dahi taraflardan birinin istemi üzerine ticari defterlerin ibrazına Mahkemece karar verilebileceği hüküm altına alınmıştır.

Ticari defterler, bazı şartların varlığı durumunda sahibi lehine delil olarak kullanılabilir. Şöyle ki: Uyuşmazlık ticari bir işten kaynaklanmalıdır. Bu iş, her iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmelidir. Taraflardan yalnızca biri için ticari iş niteliğinde olan uyuşmazlıklarda, arada sözleşme olsa bile defterler lehe delil olarak kullanılamaz. Uyuşmazlığın her iki tarafı da tacir sıfatını haiz olmalıdır.

Taraflardan birinin ya da her ikisinin tacir olmaması halinde ticari defterler lehe delil olarak kullanılamaz. Öte yandan ticari defterler Kanun’a uygun tutulmuş olmalıdır. Tutulması zorunlu defterler eksiksiz, usulüne uygun tutulmalı, açılış kapanış onayları yapılmış olmalıdır.

(TTK. m. 64) Ayrıca, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. (HMK. m. 222/3)

Davacı taraf gerçek kişi tacirdir. Davalı taraf bir ticaret şirketi olup tacirdir. Uyuşmazlık tarafların ticari işletmesinden ve ticari bir işten kaynaklanmaktadır. Tacirler arasındaki huzurdaki ticari davaya bakmaya Mahkememiz görevlidir. Bu açıklamalar ekseninde değerlendirme yapıldığında; davacı ile davalı tarafın tacir sıfatını taşıdıkları, uyuşmazlığın iki tarafın ticari işletmesinden kaynaklandığı, her iki tarafın da ticari defter tutmak zorunda olduğu anlaşılmıştır. Her iki taraf da tacir olduğundan ticari defter içerikleri delil vasfı taşımaktadır.

Mahkememizce işbu dosyada, tarafların ----- yılına ait ticari defterleri üzerinde Serbest Muhasebeci Mali Müşavir bilirkişisi marifeti ile inceleme yaptırılmış ve bilirkişi raporu dosya arasına alınmıştır.

SMMM bilirkişi tarafından tanzim edilen bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasında yazılı sözleşme bulunmadığı ve cari hesap ilişkisine dayalı olarak çalıştıkları, davacı yanca yapı malzemeleri satışı yapıldığı ve davalı----- iştigal konusunun satışı yapılan malzemeler ile uyumlu olduğu, davacı tarafından düzenlenen irsaliyeli faturaların bir kısmı üzerinde telim alana ait isim ve imza yer aldığı, tüm faturalar için davacı yanca ayrı bir sipariş formu düzenlendiği,

düzenlenen sipariş formunda ve faturalar içeriğinde yer alan ürünlerin birbirleri ile uyumlu olduğu ve her sipariş formu üzerinde teslim alan kişinin isim ve imzasının yer aldığı, buna göre tüm malzemelerin tesliminin davalıya yapmış olduğunun tespit edildiği, mal teslimleri ardından satış faturalarının teslimine ilişkin yapılan incelemede --- yılına ait düzenlenen tüm faturaların KDV hariç bedellerinin ---- olduğu, --- altında kalması sebebi ile BA/BS formunda konu edilmediği, bu faturalardan ---- dahil bedelli faturanın teslimine ilişkin fatura üzerinde isim ve imza yer aldığı,

--- yılına ait talep ve dava edilen toplam ---- bedelli --- adet faturanın davalı yanca da BA/BS formunda bildirildiği ve davacının düzenlediği ----yılına ait tüm faturaları davalının teslim alarak muhasebe kayıtlarında beyan ettiği, yasal süresinde ya da sonrasında iade faturası düzenlemediği ya da itirazda bulunmadığı, --- yılına ait olup teslimine ilişkin belge ibraz edilmeyen toplamı----- bedelli faturaların davalıya tesliminin ispata muhtaç olduğu,

davacı yanca inceleme sırasında ibraz edilen mail ve içeriğini mahkemenin kabul etmesi halinde davacı ve davalının mutabık olduklarının görülerek davacının ------ toplam alacağı olduğu ve tüm faturaların davalı yana teslim edildiği, söz konusu faturalara yasal süresinde ya da sonrasında itiraz bulunmadığı gibi iade faturası da düzenlenmediği, davacı vekilince tahsil tarihinden itibaren faiz talep edildiği ve zaten davalının temerrüde düşürülmediğinden takip tarihine kadar geçen süre için faiz talep edemeyeceği belirtilmiştir.

Mahkememizce usul ve yasaya uygun olduğu gözlemlenen ve hükme esas alınan bilirkişi raporu, ticari defter kayıtları, BA-BS formları, taraflar arasındaki mail ve tüm dosya içeriği bir bütün halinde değerlendirilmiş olup; davacının davalıdan taleple bağlı kalınarak ----- alacaklı olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Tarafların ticari defter kayıtlarında yapılan tetkik neticesinde davacının alacağı olduğu, işbu alacağın ticari defterler kapsamında likit (bilinebilir) mahiyette bulunduğu gözetilerek İcra İflas Kanunu madde 67/2 uyarınca asıl alacak üzerinden %20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesi kararlaştırılmıştır. Takip tarihi itibariyle ticari temerrüt faiz oranı %19,5 olup, talep edilen faiz tutarı yüksek gösterildiğinden faiz hususunda fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir. Açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.