İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/125 K.2023/71

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2019/125 Esas

KARAR NO

2023/71 Karar

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 13/09/2019

KARAR TARİHİ: 23/01/2023

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkili şirket -------- işletme hakkı sahibi olduğunu, borçlu davalı ise işletme hakkı müvekkil şirkete olan tüneli kullanmış bulunan tüzelkişi olan tacir olduğunu, işletme hakkı müvekkil şirkette bulunan-------kapsamında ücretlendirilmekte ve aynı düzenleme kapsamında ücret ödemeksizin yapılan geçişlerde; 15 günlük sürede geçiş ücretinin ödemesini yapmayan araç maliklerine, geçiş ücretinin dört katı tutarında ceza uygulaması yapıldığını, (Bununla birlikte geçiş tarihini izleyen 15 günlük sürede geçiş ücretini ödeyenlere 6001 Sayılı Kanunun 30/7 maddesi uyarınca ceza uygulaması yapılmamaktadır.) Davalı, ------- plakalı araçlar ile ücret

ödemeksizin ---- ihlalli geçişler gerçekleştirdiğini, geçiş ücretleri ve bu ücretlere ait 6001 s.k. m.30/5 hükmünün getirdiği yasal cezanın ödenmemesi üzerine icra takibine girildiğini, davalının ise, alacaklı görünen borcu bulunmadığı gerekçesiyle icra takibine itiraz ettiğini, 4721sayılı Türk Medeni Kanununun 6 ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 190. Maddeleri uyarınca müddei iddiasını ispatla mükellef olduğunu, davalı borçlunun itirazının mesnetsiz olduğu ve ücretli geçiş noktasından, ücret ödemeksizin ihlalli geçiş sağlamak suretiyle, işletmeci müvekkili şirkete boçlu

olduğunun aşikar olduğunu, geçiş tutarına --- diyecek olursak; ---- tutarındaki ceza tahakkuku kanunun amir hükmü hasebiyle tahakkuk ettiğini, davalı borçlunun itirazı haksız ve mesnetsiz olduğunu, tünel geçiş ücretlerini ödemediği müvekkil şirket kayıtlarında görüldüğünü, icra takibine itiraz eden davalı borçlunun itirazında haksız olduğu açıkça anlaşıldığını, davanın kabulünü, itirazın iptaline ve takibin devamına, davalının, takip konusu alacağın %20’sinden aşağı az olmamak üzere icra inkâr tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş, bu talebini duruşmada tekrar etmiştir. Taraflara tebligat yapılarak taraf teşkili sağlanmıştır.

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle:Müvekkil şirket, ulaşım sektöründe hizmet vermekte olup; bu tip cezalı geçiş risklerini bertaraf etmek amacıyla; bütün araçlarına birden fazla sayıda ---- tanımlattığını, tanımlanan bu ------ hesaplarına dair ödemeler ise bankalara verilen otomatik ödeme talimatı aracılığıyla kredi kartlarıyla ödenmektedir.

Müvekkil şirketin bahsi geçen tarihlerde ücretli olan diğer tüm köprü ve yollara ait ücretleri ödediği halde; davacı şirkete ait-------geçiş ücretinin kasıtlı olarak ödenmediği iddiası yersiz olduğunu, davalı müvekkil şirket açısından haksız ve mesnetsiz açılmış olan davanın reddine, davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

Tarafların uhdesinde olan tüm delilleri ibraz ettikleri, getirtilmesi gereken delilleri ilgili yerlerden getirtilerek dosya içine alınmıştır.Dosya tüm delillerin ibrazından sonra konusunda uzman teknik bilirkişiye tevdi edilmiş, teknik bilirkişi ayrıntılı raporu sonuç kısmında;-------- teknolojisi kullanılarak gerçekleştirildiği bir ücretlendirme sistemidir. Ücret toplama işlevi gişelerde yer alan antenler aracılığı ile araç üzerindeki etiketin algılanması ve bu etiket ile ilişkilendirilmiş hesaptan tahsil edilmesi esasına dayanır. Sistemde ek olarak gişelerden geçen aracın dört farklı açıdan görüntüsünü çekerek sınıf ve plakasını tespit eden akıllı kameralar kullanılmaktadır.

İlgili ----- geçiş sisteminde ön ödemeli sistem kullanılmaktadır. ----hesabında banka talimatı ve ------ hesabında geçiş için yeterli bakiye bulunmadığı durumda hesaplar on beş gün içerisinde yeterli tutar hesaba yatırılmadığı takdirde hesap kapatılır ve yasal işleme tabi tutulur. On beş gün içerisinde hesaba yükleme yapılmaması yeterli bakiye olmadan yapılacak geçişli durumunda geçişin yapıldığı mesafe ücretinin dört katı cezalı olarak tahsil edilmektedir.

* İhlalli geçişleri gösteren tablolardaki tarih ile dosya içerisindeki ------ ürün dökümü tarihleri aynı değildir.

* İhlalli geçiş yapıldığı iddia edilen tarihlerde dava konusu plakalara tanımlı ------- ürünü olmadığı belirlenmiştir.

6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü'nün Teşkilat Ve Görevleri Hakkında Kanunun 30. maddesinin 5. Fıkrasında belirtildiği üzere ” 4046 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı kara yollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte bu ücretin dört katı tahsil edilir.” Maddesine göre; Tablo I. de detayları gösterilen ------- geçiş ücretleri ve cezaların uygun olduğu,

------ plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 174,30 TL, ceza tutarları 697,20 TL olmak üzere toplam 871,50 TL olduğu,

----- plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 1.842,10 TL, ceza tutarları7.368,40 TL olmak üzere toplam 9.210,50 TL olduğu,

---- plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 166,00 TL, ceza tutarları 664,00 TL olmak üzere toplam 830,00 TL olduğu,

-----plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 387,00 TL, ceza tutarları 1.548,00 TL olmak üzere toplam 1.935,00 TL olduğu,

------ plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 365,20 TL, ceza tutarları 1.460,80 TL olmak üzere toplam 1.826,00 TL olduğu,

------ plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 235,00 TL, ceza tutarları 940,00 TL olmak üzere toplam 1.175,00 TL olduğu,

---- plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 215,80 TL, ceza tutarları 863,20 TL olmak üzere toplam 1.079,00 TL olduğu,

----- plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 705,00 TL, ceza tutarları 2.820,00 TL olmak üzere toplam 3.525,00 TL olduğu,

---plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 514,80 TL, ceza tutarları 2.059,20 TL olmak üzere toplam 2.574,00 TL olduğu,

Toplam; alacağın 23.026.00 TL olduğu;

---- 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü”'nün Teşkilat ve Görevleri Hakkından Kanunun 30. Maddesi gereğince icra tarihi olan

13.09.2019 tarihi itibariyle davalı ------- tutarında geçiş ücreti ve ceza alacağının bulunduğu, " hususlarında rapor düzenlenmiştir.

Bilirkişi raporunun taraflara usulüne uygun tebliğ edildiği görüldü.

B.kişi raporuna yapılan itirazlar neticesinde teknik bilirkişi tarafından düzenlenen ek rapor sonuç kısmında; " Otomatik-------- teknolojisi kullanılarak gerçekleştirildiği bir ücretlendirme sistemidir. Ücret toplama işlevi gişelerde yer alan antenler aracılığı ile araç üzerindeki etiketin algılanması ve bu etiket ile ilişkilendirilmiş hesaptan tahsil edilmesi esasına dayanır. Sistemde ek olarak gişelerden geçen aracın dört farklı açıdan görüntüsünü çekerek sınıf ve plakasını tespit eden akıllı kameralar kullanılmaktadır.

İlgili ----geçiş sisteminde ön ödemeli sistem kullanılmaktadır. --- hesabında banka talimatı ve ------ hesabında geçiş için yeterli bakiye bulunmadığı durumda hesaplar on beş gün içerisinde yeterli tutar hesaba yatırılmadığı takdirde hesap kapatılır ve yasal işleme tabi tutulur. Yeterli bakiye olmadan yapılacak geçişler, on beş gün içerisinde hesaba yükleme yapılmaması durumunda geçişin yapıldığı mesafe ücretinin dört katı cezalı olarak tahsil edilmektedir.

* Dosyaya kök rapordan sonra eklenen dava konusu plakalara ait --- tarihinden itibaren ------ hareketlerini göstermekle beraber, ek rapor bu dökümlere ve bakiyelere göre hazırlanmıştır.

* İhlalli geçiş yapıldığı iddia edilen tarihlerde dava konusu plakalara tanımlı --------- ürünü olmadığı belirlenmiştir.

6001 sayılı Karayolları Genel Müdi 'nün Teşkilat Ve Görevleri Hakkında Kanunun 30. maddesinin 5. Fıkrasında belirtildiği üzere * 4046 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı kara yollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte bu ücretin dört katı tutarında ceza genel hükümlere göre tahsil edilir."” Maddesine göre;

-----plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 174,30 TL, ceza tutarları 697,20 TL olmak üzere toplam 871,50 TL olduğu,

----plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 1.842,10 TL, ceza tutarları7.368,40 TL olmak üzere toplam 9.210,50 TL olduğu,

--- plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 166,00 TL, ceza tutarları 664,00 TL olmak üzere toplam 830,00 TL olduğu,

---- plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 287,40 TL, ceza tutarları 1.149,60 TL olmak üzere toplam 1.437,00 TL olduğu,

--- plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 332,00 TL, ceza tutarları 1.460,80 TL olmak üzere toplam 1.328,00 TL olduğu,

---- plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 235,00 TL, ceza tutarları 940,00 TL olmak üzere toplam 1.175,00 TL olduğu,

---- plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 215,80 TL, ceza tutarları 863,20 TL olmak üzere toplam 1.079,00 TL olduğu,

----- plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 705,00 TL, ceza tutarları 2.820,00 TL olmak üzere toplam 3.525,00 TL olduğu,

---- plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 489,90 TL, ceza tutarları 1.959,60 TL olmak üzere toplam 2.449,50 TL olduğu,

Toplam; alacağın 21.905.50 TL olduğu;

---------6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü”nün Teşkilat ve Görevleri Hakkından Kanunun 30. Maddesi gereğince icra tarihi olan 13.09.2019 tarihi itibariyle davalı ----- tutarında geçiş ücreti ve cezalar dahil , işlenmiş faiz hariç alacağının bulunduğu, " hususlarında rapor düzenlenmiştir.

DELİLLER

*------ sayılı icra dosyası *Bilirkişi kök ve ek raporu *Araçların---- kayıtları, *Tüm dosya kapsamı

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava; davacının işlettiği ------ davalı şirket araçlarının ihlâlli geçişleri sebebiyle işleten davacı şirket tarafından geçiş ücretinin tahsili amacıyla başlatılan icra takibine davalının yaptığı itirazın iptaline ilişkindir.

------ sayılı icra dosyası aslının celp edilmiş olup dosya arasına alınmıştır.

6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun madde 30/5: “4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. -------

Davacı şirketin, 3996 sayılı “Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun” ve işbu Kanuna istinaden verilen ---- kararı kapsamında ---işletmesini üstlendiği anlaşılmaktadır.

6001 sayılı Kanun’un 30/5 maddesi kapsamında, davacı şirketin işletmesini üstlendiği tünel ve otoyollardan geçiş sebebiyle tahakkuk eden geçiş ücretini tahsil yetkisi olduğu görülmektedir. Ayrıca davacı işletmeci şirketin; geçiş ücretini ödemeden geçen araç sahiplerinden geçiş ücreti ile birlikte geçiş ücretinin dört (4) katı kadar ceza bedelini tahsil edeceği, 27/3/2015 tarihli 6639 sayılı Kanunun 33 üncü maddesi ile 16/5/2018 tarihli 7144 sayılı Kanunun 18 inci maddesiyle yapılan değişiklikler sonucunda hüküm altına alınmıştır.

Hâlböyleyken, ------- işletmesini üstlenen davacı şirketin geçiş ücretini tahsil etme yetkisi olduğu, geçiş ücretini ödemeden geçen araç sahiplerinden ise geçiş bedeli ile birlikte geçiş ücretinin dört (4) katı tutarında ceza bedelini de tahsil edebileceği 6001 sayılı Kanun’un 30/5 maddesi uyarınca açıktır.

Davacı taraf ticaret şirketi, davalı taraf da bir ticaret şirketidir. Davacı---- bir yönüyle kamu hukuku diğer yönüyle özel hukuk hükümlerine göre işlettiğine, davacı ve davalı birer tacir olduğuna ve uyuşmazlık tarafların ticari işletmesinden kaynaklandığına göre; huzurdaki davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesinde usûl ve Kanuna aykırı bir yön yoktur. Bu açıdan değerlendirildiğinde Mahkememiz işbu davada görevlidir.

--- uygulamasında, araç sahiplerinin plaka numaralarıyla birlikte ----- aboneliği aldıkları--------yollarından geçiş sırasında araç sahibinin ------- hesabında yeteri kadar bakiye bulundurması gerektiği, yeterli bakiye bulundurmayan aracın plakasının geçişten sonra her gün belli aralıklarla sistem tarafından kontrol edildiği (bakiye sorgulamasının belirli saat aralıklarıyla otomatik olarak yapıldığı), yeterli bakiye olduğunda geçiş bedelinin tahsil edildiği, bu sorgulamanın geçişten sonraki on beş (15) gün boyunca devam ettiği, on beş günün sonunda hâlen hesabında yeteri kadar geçiş ücretini karşılar bakiye bulundurmayan aracın geçişinin ‘cezalı geçiş’ statüsüne dönüştüğü bilinmektedir.

Tarafların alacak ve borç kalemlerinin tespiti için dosya elektrik mühendisi bilirkişiye tevdi edilmiş, Elektrik - Elektronik Mühendisi bilirkişi tarafından Mahkememize sunulan ---- tarihli bilirkişi raporunda özetle;----- teknolojisi kullanılarak gerçekleştirildiği bir ücretlendirme sistemidir. Ücret toplama işlevi gişelerde yer alan antenler aracılığı ile araç üzerindeki etiketin algılanması ve bu etiket ile ilişkilendirilmiş hesaptan tahsil edilmesi esasına dayanır. Sistemde ek olarak gişelerden geçen aracın dört farklı açıdan görüntüsünü çekerek sınıf ve plakasını tespit eden akıllı kameralar kullanılmaktadır.

İlgili ---- geçiş sisteminde ön ödemeli sistem kullanılmaktadır. ----- hesabında banka talimatı ve ----- hesabında geçiş için yeterli bakiye bulunmadığı durumda hesaplar on beş gün içerisinde yeterli tutar hesaba yatırılmadığı takdirde hesap kapatılır ve yasal işleme tabi tutulur. Yeterli bakiye olmadan yapılacak geçişler, on beş gün içerisinde hesaba yükleme yapılmaması durumunda geçişin yapıldığı mesafe ücretinin dört katı cezalı olarak tahsil edilmektedir.

* Dosyaya kök rapordan sonra eklenen dava konusu plakalara ait ----- tarihinden itibaren ---- hareketlerini göstermekle beraber, ek rapor bu dökümlere ve bakiyelere göre hazırlanmıştır.

* İhlalli geçiş yapıldığı iddia edilen tarihlerde dava konusu plakalara tanımlı ------ ürünü olmadığı belirlenmiştir.

6001 sayılı Karayolları Genel Müdi 'nün Teşkilat Ve Görevleri Hakkında Kanunun 30. maddesinin 5. Fıkrasında belirtildiği üzere * 4046 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı kara yollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte bu ücretin dört katı tutarında ceza genel hükümlere göre tahsil edilir."” Maddesine göre;

----- plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 174,30 TL, ceza tutarları 697,20 TL olmak üzere toplam 871,50 TL olduğu,

------plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 1.842,10 TL, ceza tutarları7.368,40 TL olmak üzere toplam 9.210,50 TL olduğu,

----plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 166,00 TL, ceza tutarları 664,00 TL olmak üzere toplam 830,00 TL olduğu,

----plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 287,40 TL, ceza tutarları 1.149,60 TL olmak üzere toplam 1.437,00 TL olduğu,

----- plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 332,00 TL, ceza tutarları 1.460,80 TL olmak üzere toplam 1.328,00 TL olduğu,

-----plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 235,00 TL, ceza tutarları 940,00 TL olmak üzere toplam 1.175,00 TL olduğu,

----- plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 215,80 TL, ceza tutarları 863,20 TL olmak üzere toplam 1.079,00 TL olduğu,

----- plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 705,00 TL, ceza tutarları 2.820,00 TL olmak üzere toplam 3.525,00 TL olduğu,

------ plakalı araca ait ihlalli geçişler sonucu, geçiş ücretleri toplamı 489,90 TL, ceza tutarları 1.959,60 TL olmak üzere toplam 2.449,50 TL olduğu,

Toplam; alacağın 21.905.50 TL olduğu;

-------6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü”nün Teşkilat ve Görevleri Hakkından Kanunun 30. Maddesi gereğince icra tarihi olan ------ tarihi itibariyle davalı------- tutarında geçiş ücreti ve cezalar dahil , işlenmiş faiz hariç alacağının bulunduğu, " hususlarını bildirir görüş ibraz etmiştir.

Dosyaya sunulu bilgi ve belgeler, kurumlara yazılan müzekkerelere verilen cevaplar, mübrez bilirkişi raporu dosya kapsamı ile birlikte kül halinde düşünülüp değerlendirildiğinde; Davalı şirkete ait -------- plakalı araçların davacının işlettiği ------geçiş yaptığı, 15 gün boyunca sistem tarafından bakiye sorgulamasının yapıldığı, davalı tarafın belirtilen plaka sayılı araçlarının hesaplarında bakiyelerinin bulunduğunu beyan ettiği, geçiş ücretlerinin ödendiğine dair davalı tarafça delil sunulmadığı, geçiş ücretlerinin ödendiği hususunun davalı tarafça dosya kapsamına göre ispatlanamadığı ve sonuç itibariyle geçiş ücretlerinin davalı tarafça ödenmediği anlaşılmaktadır.

Davalı şirkete ait araçların, ----------kez ihlalli geçişi sonucu, geçiş ücreti asıl alacak olarak 21.905,50-TL ihlalli geçiş bedelinden sorumlu olmak üzere ----geçiş borcunun oluştuğu, bu sebeple davalı şirketin davacı şirkete 21.905,50-TL borcu bulunduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır. Ayrıca, taraflar tacir olduğundan, davacının ticari faiz talep etme hakkı vardır. Açıklanan sebeplerle icra takibinin 21.905,50-TL üzerinden ticari faiziyle devamına davacının fazlaya ilişkin talebinin reddi kanaatine varılmış olup aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.

Dava itirazın iptaline ilişkin olup davacı icra inkar tazminatı talep etmektedir. Bilirkişi raporu ve dosya kapsamına göre 21.905,50-TL (muayyen) likid kabul edilmiş, geçiş bedeli olan asıl alacak 21,905,50-TL üzerinden %20 icra inkar tazminatının İcra İflas Kanunu madde 67/2 uyarınca davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine ve davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.