İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/753 K.2022/171

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2019/753 Esas

KARAR NO: 2022/171

KARAR TARİHİ : 18/03/2022

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Çek) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket---- yılından beri ---------faaliyet gösterdiğini, ---- alanda büyük bir saygınlığı bulunan müvekkili şirketin adının kanunlara aykırı bir durumla yan yana gelmesinin kabul edilebilir bir durum olmadığını, müvekkili şirketten malzeme satın alan----, satın almış olduğu ürünlerin bedeli olarak müvekkil şirkete ---- ait, keşide eden;

--- olan çek verdiğini, işbu çek yaprağı---- tarihinde müvekkili şirket çalışanının aracından yapılan hırsızlık neticesinde çalınarak kaybolduğunu, hırsızlık olayıyla ilgili müvekkil şirket çalışanı---- ifade verdiklerini müşteri ---- müvekkil şirket arasındaki ticari ilişkiyi gösteren ve kaybolan çekin bilgilerini havi ---- sunduklarını, ------ dosyası ile çek iptali davası ikame edildiğini ve çek ile ilgili mahkeme tarafından ödemeden men kararı verilerek ilan edildiğini, müvekkilinin ileride telafisi imkânsız durumlar ile karşı karşıya kalmaması bakımından,

takibe konu çek ile ilgili olarak zayi olduğu nedeniyle bankalarca ödeme yapılmaması için ödemeden men kararı verilmesi, takibe konu çekin şüphelilerden ---- bankaya ibraz edilmesi sonrasında banka tarafından çekin arka yüzüne ----- sayılı ödeme yasağı gereğince çek hakkında herhangi bir işlem yapılmayarak iade edilmiştir" şeklinde kaşe vurularak şikayete konu çek ile ilgili hiçbir işlem yapılmadığını, izah edilen sebeplerle ve başka talep hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulü ile davaya konu çekin iadesine; yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalının cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür. Tarafların uhdesinde olan tüm delilleri ibraz ettikleri, getirtilmesi gereken delilleri ilgili yerlerden getirtilerek dosya içine alınmıştır.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, çek istirdadına ilişkindir. ------ dosyasının uyap üzerinden celbedildiği, dosyanın zayi sebebiyle çek iptaline ilişkin davacı şirketin açmış olduğu davaya ilişkin olduğu görülmüştür. ------ sayılı dosyasının uyap üzerinden celbedildiği, dosyanın davacı şirketin davalı şirkete karşı açmış olduğu imza ve kaşenin sahteliği iddiası ile takibin durdurulması ve iptaline ilişkin olduğu görülmüştür. ----- Soruşturma Dosyasının uyap üzerinden celbedildiği, soruşturmanın dava konusu çeke ilişkin olduğu görülmüştür.

----- ceza yargılamasının olduğu, düzenlenen iddianame ile ''...Yukarıda açıklanan hususlar ile tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirdiğinde, müşteki---- tarihinde faili meçhul şüphelilerce müşteki şirketin çalışanı ---- aracından çalındığı, bununla ilgili soruşturmanın ayrıca yürütüldüğü ------ sonrasında bu çeki şüpheli ---- ele geçirdiği ve yetkisiz şekilde hamil olduğu bu çeki, müşteki şirket adına ve----- adıyla sahte/uydurma/taklit imzalarla ciroladıktan sonra, yetkilisi olduğu -----unvanlı şirket adına da ciro ederek, satın aldığı mal karşılığında ---- şirkete verdiği,

böylece şüpheli -------- üzerine atılı nitelikli dolandırıcılık ve resmi belgede sahtecilik suçlarını işlediği anlaşıldığından. Şüphelinin yargılamasının mahkemenizce yapılarak eylemine uyan yukarıda yazılı sevk maddeleri uyarınca cezalandırılmasına------- şeklinde ceza davası açıldığı görülmüştür.

Mahkememizce dosyada bulunan bilgi ve belgeler incelenmiş olup.

6102 sayılı TTK m.792 ''Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790' ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür.'' Bu madde hükmüne göre, davalının çeki edinme nedenini kanıtlama yükümlülüğü yoktur.

Davalının çekin rıza dışında elden çıktığını bilmesi veya bilebilecek durumda olması gerekir. Çekin rıza dışı elden çıkması halinde ispat yükü, çekin yetkili hamili olduğunu ve rızası hilafına elinden çıktığını ileri süren davacıya ait olup, davacının iddiasını kesin ve inandırıcı delillerle kanıtlaması gerekmektedir.

Davaya konu çek davacı şirket lehine düzenlenmiş olduğu, davacı şirket kaşe ve imzası ile ciro edildiği, takip eden cirantaların sırasıyla -----davalı ----- Olduğu görülmektedir. Davacı sahte kaşe ve imza ile cironun yapıldığını belirtmektedir. Dava konusu çek dolayısyla düzenlenen iddianamede, davalı ---- söz konusu çeki sattığı mala karşılık kendinden önceki ciranta olan dava dışı ---- aldığı belirtilmektedir.

Davacı tarafın imzasının ve kaşesinin sahte olduğundan bahisle inceleme yapılması ve ticari defterlerinin incelenmesi taleplerinin somut olayda yargılamaya bir katkısının bulunmayacağı görülmekle bu yönde inceleme yapılmamıştır. Davacı, davalının çekin rıza dışında elden çıktığını bildiğini veya bilebilecek durumda olduğunu ispatlayamamıştır. Açıklanan gerekçelerle davanın reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.