İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/40 K.2025/764

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/40 Esas

KARAR NO: 2025/764

DAVA

Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 20/01/2021

KARAR TARİHİ: 30/09/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ----- tarihinde saat 02:30 sıralarında sürücü ----sevk ve idaresindeki ----plaka sayılı aracı ile ------- yoluna katılım yapmak üzere sola doğru manevra yapmaya çalıştığı esnada aracının sol yan arka kısımları ile gerisinden ---- yolunu takiben sağ şeritten ----istikametine düz seyir halinde olan müvekkili sürücü ---- sevk ve idaresindeki ------- plaka sayılı aracın ön kısımlarına çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiş olduğunu,

bu kapsamda davalı araç nün % 100 kusurlu olduğunu ve davalı sigorta şirketi tarafından aracın rayiç değeri eksik hesaplanarak 48.000,00 TL nin kazadan yaklaşık 6 ay sonra ödenmiş olduğunu, aracın rayiç değerinin kaza tarihinde 60.000,00 TL- 65.000,00 TL aralığında olduğunu, bu nedenle eksik yapılan ödemenin sigorta şirketine başvuru tarihinden itibaren işletilecek reeskont faizi ile birlikte ödenmesi gerektiğini, ayrıca müvekkilinin zarar giderilene kadar araç ikame bedelini kendisinin sağlamış olduğunu,

ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla aradaki farkın ve ayrıca araç ikame bedelinin 17.08.2018 tarihinden itibaren işletilecek ticari temerrüt faizi ile birlikte tahsili edilmiştir.

ISLAH

Davacı vekili tarafından verilen 01/04/2024 tarihli ıslah dilekçesinde araç rayiç bedeli bakiye alacağı 12.000,00 TL olarak, İkame araç bedeli alacağı 2.500,00 TL olarak toplam 14.500,00 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline, 10.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek kanuni faizi ile birlikte davalı ---- tahsiline, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ------ vekili tarafından verilen cevap dilekçesinden özetle; öncelikle davanın zamanaşımına uğramış olduğunu, ayrıca aktif husumet yokluğu nedeni ile davanın reddedilmesi gerektiğini, çünkü müvekkilinin tanzim edilmiş olan poliçede dava dışı -------rehin alacaklısı olarak gösterilmiş olduğunu, müvekkili tarafından 48.000,00 TL ödeme yapılarak müvekkilinin tüm sorumluluğu yerine getirmiş olduğunu, davacının aracında meydana geldiği iddia edilen hasarın uzman bilirkişi marifetiyle tespit edilmesi gerektiği ayrıca aracın pert olup olmadığı ve sovtaj değeri hesaplaması da yapılması gerektiği,

ayrıca araç rayiç değerinin de uzman bilirkişi tarafından tespit edilmesi gerektiğini, bu bedel tespit edilirken aracın km bilgisi, geçmiş hasar kaydının ve aracın 2. El piyasa satıcıları ve yetkili servis ve galerilerden fiyat teklifi alınarak yapılması gerektiğini, ayrıca ikame araç klozunun sadece onarımdaki araçlar için söz konusu olduğundan ikame araç bedeline yönelik müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığını, ayrıca talep edilmiş olan manevi tazminatın fahiş olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkilinin faiz sorumluluğun sınırlı olduğunu,

ileri sürerek davanın reddi talep edilmiştir.Diğer davalı ---- usulüne uygun dava dilekçesi tebliğine rağmen davaya cevap vermemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava 18/06/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonrasında davalı sigorta şirketi tarafından ödenen hasar tazminatı haricinde bakiye tazminatın koşullarının bulunup bulunmadığı, kazada tarafların kusuru, kaza sebebi ile davacı tarafından yapılan araç kiralama masrafının davalılardan talep edilip edilemeyeceği ile davalı ------- aleyhinde talep edilen manevi tazminatın olayda koşullarının bulunup bulunmadığına ilişkindir.Dilekçeler aşaması tamamlanmakla mahkememizin ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş,

tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile uyuşmazlık noktaları saptanarak tahkikat aşamasına geçilmiş, deliller toplanmıştır. Konunun incelemesi uzmanlık gerektirdiğinden bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Bilirkişi rapor içeriğine göre;Dava konusu olayın Karayolları Trafik Kanunu Kapsamında maddi hasarlı, Trafik kazası olduğu, Meydana gelen olayda kaçınılmazlık faktörünün etkisinin olmadığı, önlenebilir bir kaza niteliğinde olduğu,Dava konusu kaza ve hasar durumunun uyumlu olduğu,Dava konusu araca yönelik dosya muhteviyatında kazalı haline yönelik fotoğrafların bulunmadığı,

bu nedenle dosya muhteviyatında bulunan Ekspertiz Raporunun baz alınarak yapılan inceleme neticesinde söz konusu kazalı araçta KDV ve İşçilik dahil 40.458,22 TL hasar meydana gelmiş olduğu ,------ sayılı kararı ;"Ekspertiz Raporlarının delil niteliğini taşıdığını belirleyen Yasa kuralı ile sigorta ekspertizlerinin sigortalayan ve sigorta ettirene karşı tarafsız ve bağımsız çalışma ilkeleri gereği tazminat doğuran olayların nedenlerini ortaya koyan raporlarının hukuken geçerliliği belge niteliği taşıdığının kabulü zorunludur."Söz konusu aracın Kasko değerinin dikkate alınması ile 2. El piyasa rayiç değerinin ortalama yaklaşık olarak 60.000.00

TL civarında olduğu,Dava konusu aracın onarım maliyetinin piyasa rayiç değerinin %50 sini geçmiş olması nedeni ile aracın PERT TOTAL olarak değerlendirilmesi gerektiği,(60.000,00 TL %50=30.000,00 TL )Dava konusu aracın PERT TOTAL olması durumunda sovtaj değerinin 21.600,00 TL civarında olacağı ( En az dört firmadan alınan ortalama değerdir.) bu kapsamda eksper raporunda belirtilmiş olan sovtaj değerinin piyasa rayiçlerine uygun ve kadri marufunda bulunduğu,Dosya kapsamında GEREK DAVACI GEREKSE DAVALI SİGORTA SİRKETİ TARAFINDAN 48.000,00 TL ödeme yapılmış olduğunun beyan edilmiş olduğu ancak dosya muhteviyatında sadece ---- kanalı ile

yapılmış 26.400,00 TL tutarlı ödeme yapılmış olunduğunun görüldüğü,Davalı sigorta şirketi tarafından araç rayiç değeri 48.000,00 TL olarak kabul edilmiş ve 21.600,00 TL sovtaj değerinin tenzil edilerek 26.400,00 TL ödeme yapılmış olduğu kanaati oluşmuştur.Bu kapsamda davacının gerçek zararının 60.000,00 TL - 21.600,00 TL = 38.400,00 TL olduğu,

ve davalı sigorta şirketinin yapmış olduğu ödemenin 26.400,00 TL olduğunun kabulü ile davacının bakiye 38.400,00 TL - 26.400,00 TL = 12.000.00 TL bakiye alacağının bulunduğu,Ancak her iki tarafın dilekçelerinde belirtilmiş olan ödemenin 48.000,00 TL olarak yapılmış olduğunun kabulü ile davacının bakiye hasar alacağının bulunmadığı,( Menfi)Bu kapsamda aracın kullanılamaması nedeni ile 25 iş günü ( Makul araç edinme süresi) x 100,00 TL ( Kaza tarihi itibariyle muadil araç kiralama bedeli günlük) < 2.500,00 TL olacağı,Ancak her ne kadar ------ yerleşik içtihatlarında “...araç mahrumiyeti sebebiyle olduğu iddia edilen zarara dair deliller ibraz

edilmeli, zarar gördüğünü iddia eden tarafın ne iş yaptığı, aracını ne maksatla kullandığı, evi le işi arasında kat ettiği mesafe belirlenmeli, araç kullanılırken yapılması gereken zorunlu giderler de belirlenecek olan zarardan indirilmelidir." hususu benimsenmiş olsa da davacının ikame olarak kullanacağı aracın yakıtını kendisinin doldurması ve masraf yapacağı huşunun göz ardı edilmemesi gerektiği,Sn.

Mahkemede aksi kanaat oluşması durumunda davacı tarafın ne maksatla kullandığı, evi ile işi arasında kat ettiği mesafenin ibraz edilmesi durumunda tekrar değerlendirme yapılması gerektiği,Dava konusu kaza kapsamında;----- plaka sayılı araç üsü------ Ve 100 kusur oranı ile ASLİ VE TAM KUSURLU olduğu,----plaka sayılı araç sürücüsü ----sağ tarafından bağlantı yolundan gelip kontrolsüz ve tedbirsizce seyir şeridine doğru ----- plaka sayılı aracın katılım yapmaya çalıştığı olayda KUSURSUZ olduğu,Her ne kadar Sn.

Mahkemenin ara kararı gereği kusur değerlendirmesi yapılmış olsa da dava konusu kusur durumunun tüm hukuki değerlendirmesi ve takdiri ile, 6754 sayılı bilirkişi kanunu 6. Maddesi kapsamında Bakanlık tarafından ---------- tarihli bilirkişilerin uyacağı rehber ilkelerin 27. Maddesi gereği (asli kusurlu, tali kusurlu, kusur oranı) tespiti Hakim yetkisinde olduğu belirtilmiştir.

Kasko Sigortası Genel Şartları A.1.a) Aracın karayolunda veya demiryolunda kullanılabilen motorlu, motorsuz araçlarla çarpışması,” ve “A.

1.b) Gerek hareket gerek durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketli bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazalar, -----nolu kasko sigorta poliçesinin yürürlükte olduğu, kazanın teminat kapsamında olduğu,---- tarihinde meydana gelen kazada hasarlanan ------- ait aracın heyetimiz teknik bilirkişisi tarafından hasar bedelinin 40.458,22 TL olduğu, aracın rayiç değerinin 60.000,00 TL olduğu,

tespit edilmesi sonucu Kasko Sigortası Genel Şartları, A.1.a) Aracın karayolunda veya demiryolunda kullanılabilen motorlu, motorsuz araçlarla çarpışması gibi kazaların teminat kapsamında olması, yine Gnel Şartların 3.3.1. Sigorta Bedeli başlıklı maddesinde. “3.3.1.1.Sigorta şirketi aracı hasar tarihi itibariyle rayiç değerine kadar teminat altına almıştır.

Sigorta tazminatının hesabında sigortalı menfaatlerin rizikonun gerçekleşmesi anındaki rayiç değerleri esas tutulur.” Ayrıca aynı hususun Kasko sigortası Genel Şartları 3.3.2. Tazminatın Hesabı ve Ödenmesi başlıklı maddesinde belirtildiği üzere aracın hasar tarihi itibarıyla rayiç değerinin esas alınması gerektiği,

Bu nedenle sigortalının aracın hasar tarihindeki rayiç bedelini talebinin yerinde olduğu, ayrıca poliçe klozlarında belirtildiği üzere ikame araç talep etme hakkının bulunduğu, Huzurdaki davada davacının sigorta şirketine müracaat ettiğine dair bir bilgi veya belge bulunmadığından sigorta şirketinin 20.01.2021 dava tarihi itibarıyla temerrüdünün oluştuğu sonucuna ulaşılmıştır" yönünde beyanda bulunulmuştur.

Ek raporda ise kök rapordaki görüşlerinin aynı olduğunu beyan etmiştir. ------ alınan rapor içeriğine göre;"Davalı sürücü ----%100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, Davacı sürücü---- kusursuz olduğu" yönünde görüş bildirilmiştir.Dosyada mübrez poliçeden;Kazaya karışan ----- plakalı aracın "Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi" ile davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı olduğu, sigortalının davacı olduğu, davaya konu kazanın ilgili poliçe vadesi içerisinde gerçekleştiği, poliçede aracın rayiç değer üzerinden sigortalandığı görülmüştür.

Dosyada toplanan delillerle davalı sürücü kazanın meydana gelmesinde % 100 kusurlu olduğu, anlaşılmıştır.Yapılan yargılama ile kaza tarihinde davacı adına kayıtlı ------- plakalı araçta KDV ve işçilik dahil toplam 40.458,22 TL hasar meydana geldiği,

dosyada mübrez ödeme belgesinden dava tarihinden önce davalı tarafından sovtaj bedeli dahil 48.000,00 TL ödeme yapıldığı yargılama ile tespit edilen aracın rayiç değeri olan 60.000,00 TL bedelden 48.000,00 TL'nin mahsubu ile davacının 12.000,00 TL bakiye alacak talebinde bulunabileceği, kaza tarihinde kasko sigorta poliçesi ile aracı "rayiç değer" esası ile sigortalayan davalı şirketin bakiye bedelden sorumlu olduğu, sigorta şirketi nezdinde temerrüdün eksik ödeme tarihinde meydana geldiği,

davanın 6100 sayılı yasa 107 madde kapsamında açıldığı anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.----- göre, onarım süresi boyunca makul kullanım kaybı tazmin edilir. Makul onarım süresini 25 gün, günlük rayici 100,00 TL toplam araç mahrumiyeti. 2.500,00 TL olarak hesaplanmıştır.Olayın oluş şekli, tarafların olaydaki kusur durumları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları göz önüne alınarak.

Manevi tazminat, zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli ve tarafların kusur durumu da gözönünda tutularak, 6098 sayılı B.K'nun 56.maddesindeki özel haller dikkate alınarak, hak ve nasafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır.

Zira, M.K'nun 4. maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hak ve nesafete göre hükmedileceği öngörülmüştür. Tarafların sosyal ve ekonomik durumları, davacıların kusursuz oluşu da göz önünde bulundurularak manevi tazminat talebinin hakkaniyet ölçüsüne göre kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.