İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/208 K.2024/961

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2023/208

KARAR NO:2024/961

DAVA: ALACAK (HİZMET SÖZLEŞMESİNDEN KAYNAKLANAN)

DAVA TARİHİ:23/03/2023

KARAR TARİHİ:06/12/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı taraf arasında, interaktif iletişim yoluyla gerçekleştirilen görüşmeler çerçevesinde mimarlık hizmetleri sözleşmesi akdedildiğini. Davalı tarafın, müvekkili şirketin ticari

merkez adresi ve olan, -------- adresindeki binanın, giriş katı, ofis katı ve çatı katını kapsayacak şekilde iç mimarlık hizmetlerini ifa etme ve yine aynı sözleşmenin 4. maddesinde belirtilen yüklendiği tüm proje ve hizmetleri yerine getirme edimlerini üstlendiğini.

Sözleşmenin, davalı tarafça düzenlendiğini ve----- tarihli mail ekinde müvekkili şirkete gönderildiğini. Zaman içerisinde taraflarca ilave görüşmeler gerçekleştirildiğini. Yine davalı tarafça,

müvekkili şirkete gönderilmiş bulunan 04.10.2021 tarihli mail de belirtildiği üzere, sözleşme konusu hizmet bedelinin 18.500,-USD olarak belirlenmiş olduğunu ve bu bedelin 10.000,-USD kısmının işin başlangıcında avans olarak, geriye kalan bakiye 8.500, -USD + KDV'nin ise ilerleyen tarihlerde çek ile ödenmesi konusunda tarafların anlaşmaya vardıklarını. Davalı tarafça sözleşme konusu hizmet bedeline istinaden 18.500,-USD+KDV bedelli 30.11.2021 tarihli fatura düzenlendiğini ve ı müvekkili şirkete teslim edildiğini.

Müvekkili şirket tarafından taraflar arasında akdedilen sözleşmeye bağlı kalınarak, 12.10.2021 tarihinde ----üzerinden, davalı tarafa avansı olarak "proje ve tasarım ön ödemesi" açıklamasıyla 10.000,-USD ödeme yapıldığını.Taraflar arasında akdedilen mimarlık hizmetleri sözleşmesine göre, davalı tarafça yüklenilen hizmet

edimlerinin 30 günlük sürede yerine getirilerek müvekkili şirkete teslim edileceği (3D (render) çizimleri, malzeme seçimleri ve uygulama çizimleri), yine sözleşmenin 4. maddesinde belirlenen proje ve hizmetlere ilişkin somut mimarlık hizmetlerinin tamamlanacağı ve özellikle mimarlık hizmetinin verileceği adreste inceleme gerçekleştirilerek hizmet ediminin yerine getirileceği davalı tarafça taahhüt edilmesine rağmen, ne sözleşmede taahhüt edilen sürelerde ne de uzun vadede hiçbir şekilde yüklenilen hizmet edimlerinin yerine getirilmediğini.

Durumun defalarca davalı tarafa bildirilmiş olmasına rağmen, davalı tarafça sözleşmeye bağlı kalınmadığını. Davalı tarafın taahhüt ettiği hizmet edimlerini yerine getirmemesinden kaynaklı müvekkili şirketin, ticari faaliyet göstereceği ticari merkez adresini ve iş yerini açamadığını bu nedenle iş kaybı ve maddi manevi zarara uğradığını.

Müvekkili şirket tarafından iyi niyetli bir şekilde davalı tarafın sözleşmeye bağlı kalması ve almış olduğu hizmet bedeli karşılığında sözleşme ile taahhüt ettiği hizmet edimini yerine getirmesinin talep edildiğini.

Davalı tarafın ise, taraflar arasında kurulmuş olan hizmet ilişkisinin tek taraflı olarak kendisi tarafından sonlandırıldığını, sözleşmede böyle bir serbestlik olmamasına rağmen, kontrollük ve detay çizimleriniyapmayacağını ve bu hizmetlere ilişkin proje bedelini sözleşmede belirlenen bedelden çıkaracağını ve talep etmeyeceğini müvekkili şirketin ticari yetkilisi olan------- üzerinden mesaj olarak gönderildiğini.

Müvekkili şirket tarafından da davalı tarafa bu tek taraflı kararının kabul edilmediği ve sözleşmeye aykırılık teşkil ettiğinin bildirildiğini. Davalı tarafça, taraflar arasında akdedilen mimarlık hizmetleri sözleşmesine aykırı davranılmış olması ve müvekkili şirketin defalarca bildirimde bulunmasına rağmen, sözleşmeye aykırılıkların giderilmemiş

olması ve hizmet ediminin tamamlanmaması nedeniyle, müvekkili şirket tarafından taraflar arasında kurulmuş bulunan mimarlık hizmetleri sözleşmesinin haklı olarak feshedildiğini. Davalı tarafın müvekkili şirkete keşide ettiği faturaya ilişkin 18.500,-USD+%18 KDV bedelli iade faturası keşide edilerek yasada belirtilen şekil şartlarına uygun bir biçimde davalı tarafa gönderildiğini.

Sözleşmenin feshedildiğine dair bildiriminde, fesih nedenlerinin detaylı bir şekilde belirtildiği ve davalı tarafa ödenmiş bulunan 10.000,-USD avans bedelinin geri ödenmesinin talep edildiği, ---- yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalı tarafa bildirildiğini. Ancak, davalı tarafça müvekkili şirket tarafından işin başlangıcında ödenen 10.000,-USD bedelin iade edilmediğini.

Davalı tarafın sözleşmeye aykırı davrandığının, sözleşme gereğince yüklendiği hizmet edimlerini yerine getirmediği ve bu nedenle ayıplı ifada bulunduğunun tespiti ve davalı tarafa ödenmiş bulunan paranın

kamu bankalarınca Amerikan Doları'na uygulanan en yüksek mevduat faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili----- iş yapan uluslararası tanınırlığı olan bir mimar olduğunu. Uyuşmazlık konusu mimarlık hizmetleri ile ilgili olarak müvekkilinin davacı firmaya karşı edimlerini eksiksiz yerine getirmiş olduğunu. Davacının, müvekkilinin sözleşme gereği hakettiği ücreti ödemediği gibi müvekkilinin hak arayışına girmesinden sonra, yapmış olduğu kısmi ödemeyi de kötü

niyetli şekilde geri alabilmek için işbu davayı ikame ettiğini. Müvekkili ile davacı firma arasında akdedilen sözleşmede mimarlık hizmet bedeli olarak 22.000,- USD tutar belirlenmiş olduğunu. Müvekkilinin yapmayı taahhüt ettiği işi tamamladığını, durumun davacı tarafça sunulan ----- konuşmalarında da görüldüğünü. Müvekkili tarafından yapılması istenen tasarımın tüm detaylarıyla davacı firmaya teslim edildiğini ve geriye kalan hizmet bedeli olarak da 22.000,- USD üzerinden değil 18.500,- USD + KDV bedelli, 31.11.2021 tarihli fatura düzenlenerek davacı

firmaya iletildiğini. Fatura bedeli karşılığında müvekkiline 10.000 USD ödeme yapıldığını. Ancak geri kalan bakiyenin aylarca ödenmediğini ve iade faturası düzenlenerek müvekkiline ulaştırıldığını. Bunun üzerine,---- tarihli ihtarname düzenlenerek davacı firmanın iade faturasına itiraz edildiğini ve bakiye bedelin ivedilikle gönderilmesinin talep edildiğini. Davacı firma tarafından bu ihtarname üzerine, süresinde kesilmeyen iade fatura ve işin yapılmadığına ilişkin gerçek olmayan gerekçeler ileri sürülerek müvekkilinden, ödenmiş olan 10.000,- USD lik kısımın da geri talep edildiğini. Akabinde, davacı firma hakkında----- dosyası

ile ilamsız icra takibi ikame edildiğini, ancak davacı firma tarafından borca itiraz edilerek ve takibin durdurulmasının istendiğini. Durdurulan takibe ilişkin de haksız itirazın iptali için 12.01.2023 tarihinde dava açıldığını. Dosyanın ------ esasıyla derdest olduğunu. Davacı firmanın hem itirazlarında hem de işbu dava ile talep ettiği geri ödeme noktasında haksız ve kötü niyetli olduğunu. Müvekkilinin sözleşme gereği ifa etmesi gereken hizmeti yerine getirerek, kendisinden istenilen projeyi

davacı firmaya teslim ettiğini, bu hususu gösteren mail yazışmaları dilekçe eki olarak ura sunduklarını. Davacının sunmuş olduğu ------ yazışmalarında da görüldüğü üzere, firma sahibinin ödeme noktasında sorun çıkartması nedeniyle müvekkili açısından bu iş ilişkisinin çekilmez bir hal aldığını, bu

nedenle de yalnızca "kontrollük ve detay çizimlerini" projeden çıkardığını ve bedelden düşeceğini belirttiğini ve istenilen tasarımı eksiksiz olarak teslim ettiğini. Bunun da bizzat davacı firma yetkilisine bildirmiş olduğunun açıkça görüldüğünü. Dolayısıyla fatura bedeline karşılık gelen işin tamamlanmış olduğunun ve davacı firmaya teslim edildiğinin davacı firma tarafından da ikrar edilmiş olduğunu yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini karar verilmesini talep etmiştir.

Tarafların uhdesinde olan tüm delilleri ibraz ettikleri, getirtilmesi gereken delilleri ilgili yerlerden getirtilerek dosya içine alınmıştır.

Dosya tüm delillerin ibrazından sonra konusunda uzman teknik bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, teknik bilirkişi ayrıntılı raporunu ibraz etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Huzurdaki dava alacak davasıdır.Ticari davalarda zorunlu arabuluculuk son tutanak aslı dosyaya sunulmuştur.Mahkememizce işbu dosyada, Serbest Muhasebeci Mali Müşavir, bir nitelikli hesaplama alanında uzman (Borçlar-Ticaret Hukukçusu) ve bir Yüksek Mimar bilirkişi bilirkişisi heyeti tarafından tanzim edilen bilirkişi raporunda özetle; Davalı tarafça üstlenilen mimarlık hizmetleri tamamlanmamış ve eksik bırakılmıştır. Davacı tarafça halen yaptırılmakta olan uygulama ve imalatlar ayrı bir mimarlık firması tarafından tasarlanmıştır.

Sayın Mahkeme tarafından davalı tarafın yarım kalan hizmetlerinin karşılığının ödenmesi gerektiği şeklinde bir kanaat ve karar oluşursa, davalı tarafın yapılan proje ve çizimler karşılığı

talep edebileceği ücretin 7.569,-USD + KDV olabileceği hesaplanmıştır. Bu durumda, davacının ödediği 10.000,00 USD’ den yüklenicinin işin yapılan kısmı bakımından hak ettiği 7.569,00 USD mahsup edildiğinde davacının davalıdan 2.431,00 USD alacaklı olacağı bildirilmiştir. Mahkememizce dosyada bulunan bilgi ve belgeler, dosyada alınan rapor, ticari defter kayıtları sonucunda; Davanın, mimarlık hizmetini gereği gibi ifa etmediğinden bahisle davacının ödemiş olduğu bedelin iadesi istemine ilişkin olduğu, taraflar arasında 04.10.2021 tarihli mail ile toplam 18.500 USD+KDV üzerinden mimarlık sözleşmesi kurulduğu noktasında bir ihtilaf olmadığı, Sözleşmenin içeriğine bakıldığında, mimar tarafından bir inşaatın plan ve projelerini,

uygulama ve detay planlarını yapılacağının anlaşıldığı, bu durumda sözleşmenin tekil mimarlık sözleşmesi kapsamında, eser sözleşmesi niteliğinde olduğu, bu durumda davacının iş sahibi, davalı mimarın ise yüklenici sıfatına haiz olduğu,

Dosyaya sunulan maile göre, iş sahibi tarafından mimara başlangıçta 10.000 USD + KDV (11.800 USD) ile 15.12.2021 tarihinde çekle 8.500 USD + KDV (10.030 USD) ödenmesi gerektiği, Buna karşılık mimarın da 30 gün içinde 3D render çizimlerini takip eden 30 günde de malzeme seçimleri ve uygulama çizimlerini, iş sahibine teslim etmesi gerektiği, Edim Yükümlülüklerine bakıldığında, davacı iş sahibinin peşin ödeme olarak 10.000,00 USD ödediği, sözleşmeye göre peşin ödeme için tahakkuk eden KDV’ yi ödemediği, Buna karşılık yüklenicinin de yapılan teknik incelemede 3D render çizimleri, Röleve ve

ön projeyi tamamlamakla birlikte uygulama çizimleri ve malzeme seçimlerini tamamlamadığı, Bununla beraber, davacı iş sahibi peşin ödeme tutarını eksik ödediğinden ilgili ödeme

tamamlanana kadar ödemezlik define binaen yüklenicinin teslimden kaçınabileceği, Bu durumda, davacı iş sahibinin---------yevmiye numaralı ihtarnamesi ile sözleşmeden dönmesinin haksız olacağı, bu durumda yüklenicinin TBK 484.

Maddesi kapsamında, işin yapılan kısmının bedelini talep edebileceği, Yapılan teknik incelemede işin yapılan kısmının değerinin 7.569,00 USD olarak tespit edildiği, başkaca bir zarar tespit edilemediği, Bu durumda, davacının ödediği 10.000,00 USD’ den yüklenicinin işin yapılan kısmı bakımından hak ettiği 7.569,00 USD mahsup edildiğinde davacının davalıdan 2.431,00 USD alacaklı olduğu, dava tarihinden itibaren faiz isteminin yerinde olduğu, kamu bankalarınca USD mevduat hesabına uygulanan yıllık en yüksek faiz ile birlikte ödenmesine ilişkin aşağıdaki şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.