İstanbul Anadolu 11. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/95 K.2024/691

T.C. İstanbul Anadolu 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/95

KARAR NO : 2024/691

DAVA

İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)

DAVA TARİHİ : 06/02/2023

KARAR TARİHİ : 26/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı----. vekili özetle; müvekkili ---- nezdinde

Nakliyat Abonman/Emtea Sigorta Poliçesi ile sigortalı ------ilgili bulunduğu ‘’makina ve yedek parça’’ emtiasının davalının

taşıma sorumluluğuna tam ve hasarsız teslim edilmesine karşın, emtianın ---- sevki

esnasında davalının sorumluluğunu gerektirecek şekilde alıcısına emtia hasarlı teslim edildiğini,

Müvekkil şirketine yapılan hasar ihbarına müteakip yapılan inceleme sonucu hasarın nevi ve

miktarının kesin olarak belirlenip sigortalısına sigorta tazminatının ödendiğini,

Huzurdaki dava açılmadan önce, davalı aleyhine ---- İcra Müdürlüğü’nün -----sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı tarafça yetkiye itiraz edilmesi üzerine, dosya yetkili icra müdürlüğüne gönderilerek --- İcra Müdürlüğü'nün -----

Sayısını alındığını, davalı tarafça takibe işbu takibe itiraz edildiğini, işbu itiraz üzerine, hukuki uyuşmazlığın taraflarca müzakere edilmesi ve dava şartının yerine getirilmesi amacıyla -----Arabuluculuk Bürosu'nun ----- Başvuru numarası ile arabuluculuk yoluna

başvurulduğunu, arabuluculuk son tutanağı anlaşamama olarak düzenlenmiş olmakla huzurdaki iş bu itirazın iptali davasını açma zaruretinin hasıl olduğunu,

Fazlaya dair dava ve talep hakkının saklı kalması kaydıyla; ---- icra

Müdürlüğünün -----sayılı dosyasına vaki itirazın iptali ile takibin devamına, 5.752,46

Euro hasar bedelinin ödeme tarihi olan 02.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi

yargılama giderleri ve ücreti vekalet ile birlikte davalıdan tahsiline; karar kesinleşinceye kadar

dava konusu taşımanın yapıldığı davalı adına kayıtlı ----- plakalı araç kaydına müvekkil

şirketin ticari gücü gereği teminatsız ihtiyati tedbir-ihtiyati haciz konulmasına, yargılama

giderleri ve vekalet ücretinin davalılar uhdesinde tahmiline dair karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Taraflara tebligat yapılarak taraf teşkili sağlanmıştır.

Davalı ----- vekili özetle; davacı tarafça sunulan sözleşmesinin dava konusu

iddia edilen taşımayı kapsamadığının kabul edilmesi gerektiğini, sözleşmenin genel ve özel şartları

uyarınca sorumluluğu dışında kaldığının görüldüğünü, sözleşme dışında kalan risk için dava dışı

sigortalısına hatır ödemesi yapan davacı şirketinin rücuen müvekkilinden talep edebileceği hakkı

bulunmadığını,

Dava konusu taşıma emtianın uluslararası taşıması olup, Anayasamız ve CMR 1. Madde gereği

usulüne uygun şekilde onaylanıp yürürlüğe giren CMR Konvansiyonunun kanun hükmünde

sayılmakla somut ihtilafa uygulanması gerektiğini,

Davacının, emtianın hasarlanmasının olay sonrası düzenlenen Rezerve Tutanağı ve Ekspertiz

Raporuna göre “davalının kendisinden beklenen gerekli dikkat ve ağırlaştırılmış özenin

gösterilmemesi nedeniyle dava konusu hasarın meydana geldiği kesinlik kazanmıştır” şeklinde

ifade edildiğini, yükleme, ambalajlama, boşaltma ve istiflemenin müvekkil şirketinin

sorumluluğunda olmadığından buna yönelik beyanlara itiraz ettiklerini,

Sayın Mahkemenin müvekkilinin tazminat ödemekle sorumlu tutması halinde davacının talebinin

fahiş olduğunu, reddi ile tazminatın Konvansiyonun 23. Maddesinde öngörülen usul ile tespit

edilmesini arz ettiklerini,

Dava konusu taşımalara konu emteaların hasar gördüğü iddia edilmişse de sovtaj bedellerinin

hesap edilmediğini,

CMR Konvansiyonunun 27. Maddesinde talep edilebilecek faizin yıllık %5 oranında olabileceği

öngörülmüş iken, davacı tarafça icra ödeme emrinde avans faiz talebinde bulunulmasının haksız

ve hukuka aykırı olduğunu,

Yukarıda arz olunan nedenlerle;

Dava konusu iddia edilen hasardan müvekkil şirketinin sorumluluğu bulunmadığından davanın

reddine,

Davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesine,

Yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini

talep ve dava etmiştir.

Tarafların uhdesinde olan tüm delilleri ibraz ettikleri, getirtilmesi gereken delilleri ilgili yerlerden getirtilerek dosya içine alınmıştır.

Dosyanın uyuşmazlık konularında rapor düzenletilmesi için bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişi heyeti bilirkişi raporu sonuç kısmında;

" 1. Mezkur olay sebebiyle meydana gelen hasar sonucunda 6.112,12-EUR(KDV hariç) fiyata

işçilik ve parça değişimi ile hasarlı aksamların onarımının yapılabileceğinin tespit

edildiği, değiştirilen, onarılan parçaların hasar ile uyumlu olduğu, fiyatlama yönünden kadri

maruf olduğu;

2. Nakliye işlemleri sırasında zarar gören ve değiştirilmesi zorunlu olan hasarlı parçaların

ağırlığının dosya münderecatında yer almadığı, bu suretle hasarlı parçaların ağırlığının tespit

edilemediği, ancak hasar gören 1 adet motor emtiasının toplam 595-kg olduğunun teknik

kataloğundan anlaşıldığı;

3. Değiştirilen parçaların kullanımı mümkün olmadığından sovtaj ve hurda değeri

bulunmamaktadır.

4. Davaya konu taşımacılık; Türkiye----arasında gerçekleşen bir karayolu taşımacılığı

olup CMR Konvansiyonu kapsamında yapılan bir taşımacılık olduğundan taşıma esnasında

meydana gelen hasar ve ziyan CMR Konvansiyonunda (Karayoluyla Uluslararası Eşya

Taşıma Sözleşmesine İlişkin Anlaşma) hükümleri ile çözülmesi gerektiği,

5. Davaya konu sevkiyat evraklarına yükleme sırasında, üründe yüklemeden kaynaklı oluşabilecek uygunsuzlukla ilgili bir not düşülmediğinden ürünlerin taşıyıcıya tam ve sağlam teslim edildiği anlaşılmakta olup CMR Konvansiyonunun ilgili maddeleri gereği teslimat sırasında fark edilen hasardan davalı taşıyıcının CMR m.17/1 gereği sorumluluğu olduğu,

6. Davaya konu taşımacılıkta meydana gelen kısmi hasardan dava dışı sigortalı gönderici firmanın kusurunun olmadığı, meydana gelen kısmi hasardan %100 taşıyıcı firmaların sorumlu olacağı kanaatine varıldığı, 7. Gerçekleşen hasar/zararın, davalı ------. tarafından organize edilen taşıma süreci içerisinde gerçekleştiği, CMR Konvansiyonu Madde.23/3 hükümleri gereği taşıcının ÖZEL ÇEKME HAKKI (SDR) cinsinden üst sorumluluk sınırı kg başına 8,33 (SDR) ile sınırlandırıldığı;

8. Davaya konu taşımacılıkta taşınan emtianın zarar gören aksamlarının ağırlığının tespit

edilemediği ancak, hasarlanan 1 adet motorun ağırlığının heyetimizde bulunan makine

mühendisi bilirkişi tarafından tespit edilen 595-kg ağırlığı üzerinden taşıyıcının sınırlı

sorumluluk hesaplaması hasarın tazmin tarihindeki ----- Döviz kuru

üzerinden örnek teşkil etmesi açısından sınırlı sorumluluk hesabı yapılmıştır.

Taşıyıcının sınırlı sorumluluğu hesabı: Hasarlı ürün brüt ağırlığı

* 8,33 SDR formülü ile

yapılmaktadır.

Taşıyıcının sınırlı sorumluluğu: 595-kg * 8,33= 4.956,35 SDR

----Bankasının, davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısına

ödeme yaptığı 02.09.2021 tarih için belirlediği SDR/TL değeri 11,7851 TL ve EUR/TL:

9,8234 TL) Taşıyıcnın sınırlı sorumluluğu: 4.956,35 SDR x 11,7851 SDR/TRY = 58.411,08 TL olarak

hesap edilmiştir.

Taşıyıcının sınırlı sorumluluğu: 58.411,08 TL/9,8234: 5.946,12 EUR olarak hesap edilmiştir.

9. Davacı -----tarafından, dava dışı ----- yurt dışından ithal edeceği emtialarda,

nakliyat sürecinde meydana gelecek rizikoları teminat altına alınması maksadıyla 11.05.2021

tarihinde başlayıp nakliyat sürecini kapsayacak şekilde, Emtia Nakliyat Sigortası Genel

Şartları ile poliçe üzerinde yazılı özel şart hükümleri ve klozlar kapsamında gerçekleşecek

rizikolara karşı ----- numaralı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesinin tanzim edildiği;

10. Davacı-----. tarafından düzenlenen ----- numaralı Nakliyat Emtia

Sigorta Poliçesinin, Emtia Nakliyat Sigortası Genel Şartları ve ICC(A) klozun kamyon

taşımacılığına uygulanabilir hükümleri ile poliçede yer alan özel şartlar kapsamında Geniş

Teminat(ICC All Risk) teminatını kapsayacak şekilde düzenlendiği;

11. 11.05.2021 tarihinde başlayan nakliyat aşamalarında gerçekleşen ve 28.05.2021 tarihinde fark edilen nakliyat aşamalarında meydana gelen zararın, poliçenin başlangıç ve bitiş tarihleri arasındaki vadesi içerisinde gerçekleştiği; 12. Gerçekleşen zararın, davacı ---- sigortacı sıfatı ile dava dışı -----yurt dışından ithal edeceği emtialarda gerçekleşecek hasarların teminat altına alınması maksadıyla düzenlediği ------ numaralı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi hükümleri gereği poliçe teminatı kapsamında olduğu;

13. Davacı ---- tarafından tanzim edilen ----- numaralı Nakliyat Emtia Sigorta poliçesi ile sigortalı makine ve yedek parça türündeki emtianın SİGORTA TEMİNAT BEDELİ nin 35.973,50-EUR olarak belirlendiği, teminat bedeli ile taşınan emtianın sigorta değerinin uyumlu olduğu zarar gören emtianın poliçe teminat limitleri içerisinde bulunduğu;

14. Gerçekleşen hasar neticesinde oluşan zararın, Nakliyat Emtia Sigortası Genel Şartları ve davacı ----. tarafından düzenlenen ----- numaralı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi özel şart, Geniş Teminat(All Risks) kloz ve hükümleri gereği, poliçe primlerinin ödenmiş ve poliçenin hasar tarihinden önce herhangi bir sebeple iptal edilmemiş olması kaydıyla dava dışı ------ ödenmesine engel teşkil edecek bir hususun bulunmadığı;

15. Dava dışı ----- ait emtiada gerçekleşen, heyetimizde bulunan makine mühendisi tarafından tespit edilen zarar üzerinden muafiyet tenzili sonrasında ulaşılan 5.752,38-EUR(KDV hariç) tutarındaki maddi zararın, davacı -----. tarafından dosyada mübrez 02.09.2021 tarihli dekont ile ödendiği;

16. Dava konusu 5.752,38-EUR(KDV hariç) tutarındaki maddi zararı davacı -----dosyada mübrez ödeme dekontu ile ödemek suretiyle tazminat yükümlülüğünü yerine getirdiği ve halefiyet hakkına sahip olduğu;

17. Sayın Mahkeme tarafından taşıyıcının ağır ihmal veya kusuru olduğuna ilişkin karar verilmesi durumunda, davacı ------. tarafından 5.752,38-EUR tutarında ödenen tazminatın rücu edilebileceği, aksi durumda CMR Konvansiyonu Madde 23/3 gereği sınırlı sorumluluk üst limiti kapsamında emtianın hasar gören kısmının brüt kg. ağırlığının sınırlı sorumluluk üst limiti 8,33 SDR ile çarpılması ulaşılacak sorumluluk üst limitinin CMR Konvansiyonu Madde 23/7 gereği karar tarihi itibariyle ---- Bankası verileri üzerinden EUR kuruna çevrilmesi suretiyle ulaşılacak rakamın rücuya konu tazminat olacağı;

Ancak karar tarihinde hesaplanan taşıyıcının sınırlı sorumluluk tutarı davacı tarafın talep ettiği tazminat tutarından yüksek çıkması durumunda sınırlı sorumluluk uygulamasına yer bulunmayacağı; 18. Davacı tarafın tazminatı yıllık %5 CMR m.27 gereği temerrüt faizi ile talep edebileceği, 19. Davacının masraf vekâlet ücreti, faiz ve benzeri diğer istemleri ile ilgili taleplerinin değerlendirilmesine ilişkin takdirin münhasıran Sayın Mahkemeye ait olduğu, " görüşünü bildirir rapor tanzim edilmiştir. Raporun taraflara tebliğ edildiği Tarafların itirazlarının değerlendirilmek suretiyle bilirkişi heyetine ek rapor düzenletildiği görüldü. Bilirkişi ek raporu sonuç kısmındı:

" 1- Davacı sigorta şirketinin davalı taşıma şirketinden talep edebileceği temerrüt faizi CMR Konvansiyonunun 27. Maddesi gereği 132,39 EUR olarak hesap edilmiştir. " görüşünü bildirir ek rapor tanzim edilmiştir.

DELİLLER

*Bilirkişi kök ve ek raporu, *---- İcra Müdürlüğü ---- esas sayılı dosya kayıtları, *Tüm dosya kapsamı,

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) istemine ilişkindir.

Davaya konu uyuşmazlığın tespiti. İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) istemine ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.Somut olayda; davaya konu taşımacılık Türkiye----- arasında gerçekleşen bir karayolu taşımacılığı olup CMR Konvansiyonu kapsamında yapılan bir taşımacılık olduğundan taşıma esnasında meydana gelen hasar ve ziyanCmr konvansiyonu hükümleri ile çözülmesi gerektiği, davaya konu sevkiyat evraklarına yükleme sırasında,

üründe yüklemeden kaynaklı oluşabilecek uygunsuzlukla ilgili bir not düşülmediğinden ürünlerin taşıyıcıya tam ve sağlam teslim edildiği anlaşılmakta olup CMR Konvansiyonunun ilgili maddeleri gereği teslimat sırasında fark edilen hasardan davalı taşıyıcının CMR M.17/1 gereği sorumlu olduğu, davaya konu taşımacılıkta meydana gelen kısmi hasardan dava dışı sigortalı göndericinin kusurunun olmadığı, meydana gelen kısmi hasardan %100 taşıyıcı firmaların sorumlu olacağı kanaatine varıldığı,

davaya konu taşımacılıkta meydana gelen hasar sonucunda 6.112,12 EUR (kdv hariç) fiyata işçilik ve parça değişimi ile hasarlı aksamların onarımının yapılabileceğinin tespit edildiği, değiştirilen , onarılan parçaların hasar ile uyumlu olduğu, fiyatlama yönünden kadri maruf olduğu, nakliye işlemleri sırasında zarar gören ve değiştirilmesi zorunlu olan hasarlı parçların ağırlığının dosya münderecatında yer almadığı, bu süretle hasarlı parçaların ağırlığının tespit edilemediği, ancak hasar gören 1 adet motor emtiasının toplam 595 kg olduğunun teknik kataloğundan anlaşıldığı,

değiştirilen parçaların kullanımı mümkün olmadığından sovtaj ve hurda değerinin bulunmadığı, davaya konu taşımacılıkta gerçekleşen hasar/zararın, davalı ----- tarafından organize edilen taşıma süreci içerisinde gerçekleştiği, CMR Konvansiyonu madde 23/3 hükümleri gereği taşıyıcının özel çekme hakkı sdr cinsinden üst sorumluluk sınırı kg başına 8,33 sdr ile sınırlandırıldığı,

davaya konu taşımacılıkta taşınan emtianın zarar gören aksamlarının ağırlığının tespit edilemediği ancak hasarlanan 1 adet motorun ağırlığının heyetimizde bulunan makine mühendis bilirkişi tarafından tespit edilen 595 kg ağırlığı üzerinden taşıyıcının sınırlı sorumluluk hesaplaması hasarın tazmin tarihindeki kur üzerinden taşıyıcının sınırlı sorumluluğu 5.946,12 EUR olarak hesap edilmiş, davacı ---- tarafından, dava dışı ----- yurt dışından ithal edeceği emtialarda, nakliyat sürecinde meydana gelecek rizikoları teminat altına alınması maksadıyla 11.05.2021 tarihinde başlayıp nakliyat sürecini kapsayacak şekilde,

Emtia Nakliyat Sigortası Genel Şartları ile poliçle üzerinde yazılı özel şart hükümleri ve klozlar kapsamında gerçekleşecek rizikolara karşı ---- nolu nakliyat emtia sigorta poliçesinin tanzim edildiği, davacı sigorta şirketi tarafından düzenlenen ----- nolu nakliyat emtia sigorta poliçesinin emtia nakliyat sigortası genel şartları ve ICC(a) klozun kamyon taşımacılığına uygulanabilir hükümleri ile poliçede yer alan özel şartlar kapsamında Geniş Teminat (ICC ALL RİSK) teminatını kapsayacak şekilde düzenlendiği,

11.05.2021 tarihinde başlayan nakliyat aşamalarında gerçekleşen ve 28.05.2021 tarihinde nakliyat aşamalarında meydana gelen zarfarın poliçenin başlangıç ve bitiş tarihleri arasındaki vadesi içerisinde gerçekleştiği ve poliçe kapsamında olduğu,

gerçekleşen hasar neticesinde oluşan zararın, Nakliyat Emtia Sigortası Genel Şartları ve davacı ---- tarafından düzenlenen -----nolu nakliyat emtia sigorta poliçesi özel şart geniş teminat (all risks)) kloz ve hükümleri gereğince, poliçe primlerinin ödenmiş ve poliçenin hasar tarihinden önce herhangi bir sebeple iptal edilmemiş olması nedniyle dava dışı ----- ödenmesine engel teşkil edecek bir hususun bulunmadığı,

dava ---- ait emtiada gerçekleşen, makine mühendisi bilirkişi tarafından tespit edilen zarar üzerinden muafiyet tenzili sonrasında ulaşılan 5.752,38 EUR(KDV hariç) tutarındaki maddi zararın davacı sigorta şirketi tarafından 02.09.2021 tarihli dekont ile ödendiği ve ödenen miktar doğrultusunda halefiyet şartlarının dosyada gerçekleştiği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;Ayrıntıları yukarıda açıklanacağı üzere; 1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE, 2-Davalının ----İcra Müdürlüğünün ----- esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile, takibin toplam 5.752,38 EURO asıl alacak ve işleyecek faiz yönünden asıl alacağı takip tarihinden tahsil tarihine kadar devlet bankalarınca mevduat hesabına EURO cinsinden uygulanan en yüksek faizi ile birlikte devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine,

3-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 Maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenecek 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinden davalıdan tahsili ile Hazineye Gelir Kaydına,

4-Karar tarihinde alınması gerekli 8.002,81-TL harcın davacı tarafça yatırılan peşin harç ve tamamlama harcı toplamı 1.643,10-TL harçtan mahsubu ile bakiye eksik 6.433,71-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

5-Davacı tarafından yapılan 7.634,00-TL yargılama gideri üzerinden davanın kabul oranına göre belirlenen 7.633,89-TL'nin ve davacı tarafça yatırılan 1.858,60 TL harç giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, davacı tarafça yapılan yargılama giderinin bakiye kısmının davacı üzerinde bırakılmasına,

6-Davacı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 30.000-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 1,64-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

8-Taraflarca yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.