İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/656 K.2024/650

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/656

KARAR NO : 2024/650

DAVA

Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)

DAVA TARİHİ : 28/09/2023

KARAR TARİHİ : 19/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ---- poliçe numarası ile davalı ---- tarafından yapılan, trafik kaydı Davalı ---- adına olan ve sürücüsü davalı ----- olan ------ plakalı aracın, 09/06/2023 tarihinde ---- İlçesi

----- kavşağında yapmış olduğu kaza neticesinde müvekkil ---- adına kayıtlı ---- plakalı araçta maddi hasar meydana geldiğini, müvekkilinin aracında meydana gelen hasar nedeniyle aracın tekrardan satılması durumunda büyük değer kayıpları yaşanması kaçınılmaz olduğunu, kaza sonrasında davalı sigorta şirketine 02/08/2023

tarihinde başvuru yapılmış ve sigorta şirketince tarafımıza 36.517,00 TL ödeme yapıldığını, ödeme araçta oluşan değer kaybının çok altındadır. Davaya konu kaza nedeniyle müvekkilin aracı kaza tarihinde çekici/kurtarıcı marifetiyle yetkili servise teslim edilmiş ve uzunca bir süre, 09/06/2023 ile 27/07/2023 tarihleri arasında, 49 gün tamir işlemleri için serviste kaldığını, müvekkilinin bu süre boyunca,aracını kullanamamış ve aracı kullanamamasından kaynaklı zarara uğradığını bildirdiğinden bahisle müvekkiline ait araçta meydana gelen kaza nedeniyle oluşan değer kaybına karşılık şimdilik 200,00

TL'nin, kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline;kaza nedeniyle müvekkilinin aracını kullanamamasından kaynaklı oluşan zarara karşılık şimdilik 200,00 TL'nin, kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte, davalılar ---- ve --- --- müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ----- vekili cevap dilekçesinde özetle; mahkememiz görevine itiraz ettiklerini, görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemeleri olduğunu, kazanın oluşumuna sebebiyet veren---- plaka sayılı aracın ne denli hızlı olduğu ve dikkat özen yükümlülüğüne tamamen aykırı bir sürüş gerçekleştirdiğinin kamera görüntülerinde mevcut olduğunu, sokak arasında yol almasına rağmen davacının aşırı hızlı bir sürüş gerçekleştirdiğini,

meydana gelen kaza sonrası tutulan tutanakla müvekkiline kusur atfedilmiş ise de tutulan tutanağın hatalı ve usule aykırı olarak tutulduğunu bu sebeple hükme esas alınamayacağını beyanla davanın reddini talep etmiştir.Davalı ---- vekili cevap dilekçesinde özetle;

----- plakalı araçta meydana gelen hasar ve değer kaybı müvekkili şirket tarafından tazmin edildiğini ve müvekkili şirketin poliçeden kaynaklanan tüm sorumluluğunu yerine getirdiğini, davanın esastan reddinin gerektiğini, davacı tarafın 09.06.2023 tarihli trafik kazası nedeni ile müvekkili şirkete müracaatı sonrasında ----- nolu hasar dosyası kapsamında yapılan ekspertiz incelemesi sonucunda;

dava konusu ----- PLAKALI araçta meydana gelen değer kaybı 36.517,00 TL tespit edildiğini, müvekkili şirket 25.08.2023 tarihinde davacının değer kaybı tazminatı olan 36.517,00-TL'yi ödemek suretiyle zararı tazmin etmiş ve poliçeden kaynaklanan sorumluluğunu yerine getirmiş, davacının gerçek zararı karşılandığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

ISLAH

Davacı vekilince sunulan ıslah dilekçesinde özetle; 200,00 TL araç değer kaybının kaza tarihinden (09/06/2023) itibaren, ıslah ile arttırılan araç değer kaybı olan 63.283,00 TL 'nin ıslah tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalılar ---- ve ---- müştereken ve müteselsilen alınarak müvekkiline verilmesine; müvekkilinin aracını kullanamaması nedeniyle oluşan zarara karşılık 200,00 TL'nin kaza tarihinden (09/06/2023) itibaren, ıslahla talep edilen 25.001,00 TL'nin ise ıslah tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle davalılar ----- ve ---- müştereken ve müteselsilen alınarak müvekkiline verilmesine; yargılama giderleri ve vekalet ücretinin ---- ve ------ müştereken ve müteselsilen alınarak müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE:

Dava hukuki niteliği itibariyle, meydana gelen trafik kazısı nedeni ile davacıya ait araçta da meydana gelen hasar bedeli tazminine ve araç mahrumiyet zararına yönelik olarak açılan tazminat davasıdır.Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporu ile---- plakalı araç sürücüsü ---- kazanın meydana gelmesinde asli ve % 100 kusurunun olduğu,---- plakalı araçtaki otomobil sürücüsü ----- meydana gelen kazada herhangi bir kusurunun olmadığı,

bu durumda davacının talep edebileceği bakiye değer kaybı bedelinin 63.483 TL olduğu,

davacının talep edebileceği araç mahrumiyet kaybı bedelinin 25.201 TL olduğu,

davalı sigorta şirketinin 83.483 TL’lik ödeme belgesini sunması halinde,

Karayolları Trafik kanuna göre, işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olduğu, bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan

müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar maddesi uyarınca işleten/araç maliki ----, sürücüsünün kusuru oranında (%100) sürücüsü ---- ile müştereken ve müteselsilen davacının talep edeceği bakiye değer kaybı bedelinden ve araç mahrumiyet kaybı bedelinden sorumlu olduğu,davalı sigorta şirketinin 83.483 TL’lik ödeme belgesini sunmaması halinde, davalı sigorta şirketinin bakiye değer kaybından sorumlu olduğu, temerrüt tarihinin kaza tarihi 02.08.2023 + 8 işgünü = 12.8.2023 olduğu sonuç ve kanaati bildirilmiştir.Mahkememizce aldırılan bilirkişi ek raporu ile kusur, değer kaybı ve araç mahrumiyet kaybı yönünden kök raporun değiştirilmesine gerek duyulmadığı,

bakiye değer kaybın bedelinin 63.483,00 TL olduğu, araç mahrumiyet kaybı bedelinin 25.201,00 TL olduğu,toplam alacak miktarının 88.684,00 TL olduğu,

davalı ----- trafik sigortası teminat limitleri kapsamında bakiye teminat limitinin

kalmadığı, bu nedenle talep edilecek tazminattan sorumlu olmadığı,

Karayolları Trafik kanuna göre, işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olduğu, bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan

müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar maddesi uyarınca işleten/araç maliki ----sürücüsünün kusuru oranında (%100) sürücüsü ----- ile müştereken ve müteselsilen davacının talep edeceği bakiye değer kaybı bedelinden ve araç mahrumiyet kaybı bedelinden sorumlu olduğu,Temerrüt tarihinin kaza tarihi 09.06.2023 olduğu sonuç ve kanaati bildirilmiştir.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise,

“işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Aynı kanunun 91. Maddesinde ise “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” şeklinde belirtilmiştir.

Sorumluluk sigortaları TTK.nın 1473. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. “(1) Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.” şeklinde belirtilmiştir.Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası;

motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu;

böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (-----).

2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek;

sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.

Bir zarar sigortası türü olan zorunlu mali sorumluluk sigortasında sigortacı işletenin sorumluluğunu yine ancak sorumlu olduğu çerçevede karşılamakla yükümlüdür. Bu bakımdan zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenen sigorta şirketi gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabilecektir (Yargıtay -----HD'nin -----sayılı kararı).

Davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında oluşan hasarın onarımı için gerekli makul sürede, davacının ikame araç temin etmek ve suretle masraf yapmak zorunda kalacağı, bu zararının da tazmininin gerektiği açık olmakla birlikte; araç mahrumiyetine ilişkin zararı bulunmaktadır.Usul ve yasaya uygun bilirkişi raporunda meydana gelen kazada davalının sigortalısının 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu uyarınca ---- plakalı araç sürücüsü ----kazanın meydana gelmesinde asli ve % 100 kusurunun olduğu,

---- plakalı araçtaki otomobil sürücüsü ---- meydana gelen kazada herhangi bir kusurunun olmadığı,bu durumda davacının talep edebileceği bakiye değer kaybı bedelinin 63.483 TL olduğu,davacının talep edebileceği araç mahrumiyet kaybı bedelinin 25.201 TL olduğu, yönünden bilirkişi kök ve ek raporu hükme esas alınarak, davalı -----bakiye teminat limiti kalmaması nedeniyle sigorta yönünden reddine diğer davalılar yönünden 09/06/2023 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte kabulüne karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE

1-63.483,00 TL nin değer kaybının davalılar ------ ve ----- yönünden kaza tarihi olan 09/03/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

2-25.201,00 TL araç mahrumiyet zararının davalılar ---- ve ------ kaza tarihi olan 09/03/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine,

3-Davalı ----- yönünden değer kaybı tazminatı talebinin reddine,

4-Alınması gerekli karar ve ilam harcı olan 6.058,00 TL'nin dava açılırken davacı tarafça peşin olarak yatırılan 269,85 TL ve ıslah sonrası yatırılan 1.510,00 TL'nin mahsubu ile bakiye kalan 4.278,15 TL harcın davalılar ---- ve ----- tahsili ile hazineye irat kaydına,

5-Davacı tarafından yatırılan 269,85 TL başvurma harcı, 269,85 TL peşin harç ve 1.510,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 2.049,70 TL harcın davalılar ----- ve ------ alınarak davacıya verilmesine,

6-Davacı tarafından yapılan 4.000,00 TL bilirkişi ücreti, 594,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 4.594,00 TL yargılama giderinin davalılar ---- ve --- tahsili ile davacıya verilmesine,

7-Davalılar tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

8-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT' ye göre belirlenen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar ---- ve ------ tahsili ile davacıya verilmesine,

9-Davalı ----- reddedilen değer kaybı tazminatı talebinde kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT' ye göre belirlenen 200 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile Davalı ----- verilmesine,

10-Suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılar---- alınarak hazineye gelir kaydına,

11-Kararın kesinleşmesi halinde kullanılmayan gider avansının ilgili tarafa iadesine,

Dair davacı vekilinin e-duruşma vasıtası ile yüzüne karşı davalının yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ----- Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.