İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/264 K.2026/432

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2025/264 Esas

KARAR NO : 2026/432

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 09/07/2024

KARAR TARİHİ : 07/05/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVACI

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;

16/11/2023 tarihinde sürücü --------- sevk ve idaresindeki --------- plakalı araç ile müvekkiline ait --------- plakalı araca çarpması neticesinde çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana

geldiği, meydana gelen trafik kazasından -------- plakalı araç sürücüsü --------- %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, davalı ----------- plakalı aracın

işleteni olması nedeniyle müvekkilinin zararından sorumlu olduğu, Gerçekleşen kaza sonucu

--------- plakalı ---------- Marka / ----------- Model müvekkiline

ait araçta ciddi onarım işlemleri yapıldığı, araçta ciddi bir hasar meydana geldiği

sunulan belgeler ve fotoğraflar ile de sabit olduğu, müvekkili olan şirket onarım süreci

boyunca aracından mahrum kaldığı, her ne kadar eksper raporunda müvekkili olan şirket

aracının 7 iş günü içerisinde onarılabileceği belirtilmiş ise de bu süre daha fazla olup,

mahkemece yaptırılacak bilirkişi incelemesinde bu durum ortaya çıkacağı,

müvekkilinin aracı 3 aya yakın bir süre onarımda kaldığı, bu hususa ilişkin -------- Şti'nin

yazı cevabı da dava dilekçesi ekinde mevcut olduğu, ikame araç bedeli (araç mahrumiyet)

tazminatının tespiti yargılamayı gerektirdiği ve ikame araç bedeli (araç mahrumiyet) likit alacak

olarak kabul edilmediği için davanın HMK m. 107 gereği belirsiz alacak davası niteliğinde

olup, bilirkişi raporuyla müvekkilinin ikame araç (araç mahrumiyet) bedeli tazminatının

belirlenebilir hale geldiği zaman arttırılmak üzere fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla

şimdilik talebinin toplam 100,00-TL olduğu, müvekkilinin haksız fiille

kendisine maddi olarak zarar veren davalılardan talep edebileceği ikame araç bedeli (araç

mahrumiyet) tazminatının kesin olarak tespiti açısından bilirkişi incelemesi yaptırılmasını talep

ettikleri, yapmış oldukları başvuruya istinaden bilirkişi incelemesi takdir edilirse,

incelemenin konunun uzmanlık gerektirmesi nedeniyle makine mühendisi ya da otomotiv

mühendisi bir bilirkişi tarafından Yargıtay’ın emsal kararlarında benimsenen kriterler dikkate

alınarak, “gerçek zarar” ilkesi gözetilerek, denetime elverişli, gerekçeli ve ayrıntılı bir rapor

tanzim ettirilerek yapılmasını talep ettikleri, davanın kabulünü, yargılama giderleri ve

avukatlık ücretinin davalılar üzerine bırakılması gerektiğini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; Davacı yanın dava

dilekçesinde belirtmiş olduğu --------- plakalı araç müvekkili olan şirket adına kayıtlı olduğu, söz konusu kazada araç şoförü -------- tarafından kullanılmakta olduğu, kabul

anlamında olmamak kaydıyla; dava konusu kazada dava dilekçesine göre kusur oranı belli

olmayıp bu konuda kusur araştırması yapılması gerektiği, dolayısıyla ilk olarak kazada kusur

oranın belirlenmesi için bilirkişi incelemesi gerektiği, ortada bir kusur tespiti yapılmadan

davacı yanın müvekkili olan şirketten araç mahrumiyet bedelini talep etmesi de yasal

dayanaktan yoksun olduğu, müvekkili olan şirket ancak; kusur raporu alındıktan sonra

atfedilecek bir kusurun bulunması halinde kusur oranından sorumlu tutulabileceği, davalı

müvekkili olan şirkete ait --------- plakalı araç, kaza tarihini kapsayacak şekilde ---------Ş. nın 20.03.2024 tarih ve -------- poliçe numaralı Trafik

Sigorta poliçesi kapsamında olduğu, davacı yan aracının 3 aya yakın tamirde kaldığı ve

tamirde kaldığı süre zarfınca araçtan mahrum kaldığını belirtikleri, 3 aylık bir araç

mahrumiyet bedeli talebi tamamen haksız olduğu, En önemli unsur “makul onarım süresi”

kavramı olduğu, aracın gerçekte kaç

günde tamir edildiğine değil, aracın makul bir süre içerisinde tamir edilebilecek olması gereken

süreyi göz önünde bulundurması gerektiği, bu sürenin TBK md.50’ye dayanarak takdir

edilmesi gerekmekte ve makul onarım süresi, genellikle uzman kişiler tarafından

hesaplanmakta olduğu, davacı yanın dava dilekçesinde sunmuş olduğu ekspertiz raporunda

bile 7 günlük bir araç mahrumiyet bedeli hesapladığı, özel durumda, aracın bakım ve onarımı

çeşitli nedenlerle tahmin edilen süreden daha uzun sürse bile bu ekstra süreler, kusurlu araç

sürücüsüne veya sahibine yüklenemez olduğu beyanıyla davanın reddini, yargılama giderleri

ve avukatlık ücretinin davacı yan üzerine bırakılması gerektiğini beyan ettiği görülmüştür.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasıdır.

---------- no lu kararı ile yetkisizlik kararı verildiği ve Mahkememize tevzi edildiği görüldü.

Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Bilirkişi tarafından alınan raporda özetle; kazanın oluş şekli 16.11.2023 günü Saat: 14:00 sıralarında;

Davalı Yan sürücüsü ---------- sevk ve idaresinde bulunan ---------

Plakalı aracın kaza mahalli olan kavşakta geçiş önceliğine uymayarak; davacı --------- adına kayıtlı kendi sevk ve idaresinde olan -------- plakalı kamyon aracın ön

kısımlarına çarpması ile sonuçlanıp dava konusu taleplere neden olan maddi hasarlı trafik

kazasının meydana geldiği dosya münderecatından anlaşıldığı, raporun sonuç kısmında; Dava konusu olayın Kara Yolları Trafik Kanunu kapsamında trafik kazası olduğu, davalı Yan ----------- Plakalı Kamyon Aracın Şoförü Olan ----------

2918 Sayılı Kara Yolları Trafik Kanununun da madde 84'ü ihlal ettiği nedeni ile asli ve tam

olarak %100 kusurlu olduğu, davacının ----------- plakalı otomobil aracın şoförü olan ---------- kazanın oluşumunda üzerine atfı kabul kusuru bulunmadığı,

tamirat için gerekli Makul hasar onarım süresi yönünden yapılan araştırmalar ve

değerlendirmeler sonucunda ---------- plakalı aracın davaya konu maddi hasarlı trafik kazası

nedeni ile tamirat süresinin tüm hasar süreci dahil edildiğinde yedek parça temini, servis

yoğunluğu, hasarlı parçaların demonte işlemi, kaporta düzeltme işlemleri, yeni parçanın

boyanması ve boyanın kurumasının beklenmesi, tüm yeni parçaların montajı ile sürecin

tamamlanmasının 25 gün süreceği, yapılan piyasa araştırmaları neticesinde davaya konu --------- model -------- marka

--------- AÇIK KASA PERDELİ BRANDALI ---------- SINIFI 3500

km azami yüklü ağırlık kategorisinde Kamyonet aracın günlük emsallerinin kira bedelinin araç kiralama sektöründe kaza tarihi olan 16.11.2023 tarihinde 2.500 TL olduğu, günlük ortalama günlük yakıt, bakım ve amortisman payının 500 TL mahsup edildiğinde 2.000 TL olduğu sonuç itibari ile --------- plakalı aracın davaya konu maddi hasarlı trafik kazası nedeni ile makul hasar onarım süresi dikkate alındığında hak mahrumiyet bedelinin 25 gün * 2.000 TL = 50.000 TL olduğu mütala olunmuştur. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nda kural olarak araç işleteninin sorumluluğu tehlike sorumluluğu olarak kabul edilmiştir.

Anılan Kanunun 85/I.maddesine göre;“Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.Bu fıkradan çıkan sonuç şudur ki; motorlu araç işleten, motorlu aracın işletilmesinden doğan zarardan kusuru olmasa bile sorumludur.

Buradaki sorumluluk kusura dayanmayan ağırlaştırılmış objektif sorumluluktur (tehlike sorumluluğu).Bu sorumluluktan kurtuluş beyyinesi ise aynı Kanunun 86/I.maddesinde şöyle belirlenmiştir.“İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur.”Yine aynı Kanunun 85/son fıkrasında, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi,

aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” denilmiştir. Bu fıkrada eylemlerinden sorumlu olduğu kişiler, “araç sürücüsü” ve de “aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişiler” ortaya çıkmış bulunmaktadır. Şu var ki, “araç sürücüsü” ve “aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin”, “işletenin eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin” kapsamında yer aldığı su götürmez.

İşte araç işleteninin sorumluluktan kurtulması için, eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, yasanın deyimi ile kusurları bulunmadığını da kanıtlaması gerekecektir.

Somut olayda, usul ve yasaya uygun olarak düzenlenen bilirkişi raporuna göre; Davalı Yan ---------- Plakalı Kamyon Aracın Şoförü Olan ---------

2918 Sayılı Kara Yolları Trafik Kanununun da madde 84'ü ihlal ettiği nedeni ile asli ve tam

olarak %100 kusurlu olduğu, davacının --------- plakalı otomobil aracın şoförü olan ---------- kazanın oluşumunda üzerine atfı kabul kusuru bulunmadığı,

tamirat için gerekli Makul hasar onarım süresi yönünden yapılan araştırmalar ve

değerlendirmeler sonucunda ---------- plakalı aracın davaya konu maddi hasarlı trafik kazası

nedeni ile tamirat süresinin 25 gün süreceği, yapılan piyasa araştırmaları neticesinde davaya konu -------- model -------- marka

---------- kamyonet---------- açık kasa perdeli brandalı ----------- sınıfı 3500

km azami yüklü ağırlık kategorisinde Kamyonet aracın günlük emsallerinin kira bedelinin

araç kiralama sektöründe kaza tarihi olan 16.11.2023 tarihinde 2.500 TL olduğu, günlük

ortalama günlük yakıt, bakım ve amortisman payının 500 TL mahsup edildiğinde 2.000

TL olduğu sonuç itibari ile ------------ plakalı aracın davaya konu maddi hasarlı trafik kazası nedeni

ile makul hasar onarım süresi dikkate alındığında hak mahrumiyet bedelinin 25 gün * 2.000

TL = 50.000 TL olduğu araç mahrumiyet tazminatının doğduğu anlaşılmaktadır. Yukarıda yapılan açıklamalar birlikte değerlendirildiğinde, davacının dava konusu kazadan kaynaklanan doğrudan ve dolaylı zararlarından araç maliki sorumlu olduğu kanaatine varılmış olup, bu nedenle davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.