İstanbul Anadolu 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/85 K.2021/686

T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2020/85 Esas

KARAR NO : 2021/686

DAVA : Tespit

DAVA TARİHİ : 20/02/2019

KARAR TARİHİ : 30/09/2021

Mahkememizde görülmekte olan Tespit davasında yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ /

DAVA-TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili --------- plakala sayılı ----- başlangıç tarihli başlangıç-------- tarihinde----- maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazının meydana geldiği --------- belirtilen müvekkilinin kullandığı ------ aracın kullandığı ---------- kullanarak aracın arkasında bulunan ve geldiği --------- geçtiğinin gözüktüğünü, kavşağa çok süratli bir şekilde girerek müvekkilinin aracının sağ arka kapısına çarptığını,----- kullanan ----- ------- kullanan müvekkilinin aracına yol vermeyip trafik kurallarını açıkça ihlal ettiğinden söz konusu kazanın oluşumuna sebebiyet verdiğini,

bu yüzden %100 kusurlu olduğunu,---kusur oranları raporuna itiraz ettiklerinden müvekkilinin ----- kusursuzluğunun , karşı taraf------ plakalı aracının %100 kusurlu olduğunun tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP /TALEP : 6100 Sayılı HMK'nın 126-131 maddeleri kapsamında davaya cevap dilekçesi verilmemiştir. Davalı sigorta şirketi duruşmalara katılmamış ve kendisini vekille temsil de ettirmemiştir.

DELİLLER

Maddi ----- yeri ve araç görüntüleri içeren ------- Dosya kapsamındaki sair bilgi ve belgeler.

DEĞERLENDİRME VE SONUÇ

Dava, Tespit istemine ilişkindir.

Dava önce Sulh Hukuk Mahkemesinde açılmış --------- görevli mahkemenin--- olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir. Dosya verilen görevsizlik kararı sonucunda ---------- ilamıyla görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir. Bunun üzerine dosya mahkememize gelmiş ve yukarıdaki esas numarasını almıştır. Mahkememizce taraf ve taraf vekillerine davetiye gönderilerek duruşma açılmış ve yargılama sürdürülerek aşağıdaki hüküm sonucuna ulaşılmıştır

Tespit davası 6100 sayılı HMK ' nın 106. maddesinde;

1- Tespit Davası yolu ile mahkemede bir hakkın veya hukuki ilişkinin varlığının yada yokluğunun yahut bir belgenin sahte olup olmadığının belirlenmesi talep edilir.

2- Tespit davası açanın kanunlarda belirtilen istisnai durumlar dışında bu davayı açmakta hukuken korunmaya değer --- bulunmalıdır.

3- Maddi ---- başlarına tespit davasının konusunu oluşturamaz." hükmü olarak düzenlenmiştir.

Buna göre tespit davası davacı tarafın bir hukuki ilişkinin varlığı, yokluğu veya içeriğinin belirlenmesi hakkında tespit hükmü elde etmek amacıyla açtığı davadır. Tespit davası ile sadece taraflar arasında ki hukuki ilişkinin varlığı, yokluğu ya da tereddütlü içeriği tespit edilir.

Kanunda belirtilen haller dışında tespit davası açmak isteyen davacı --------- farklı olarak korunmaya değer güncel bir yararının bulunduğunu açıkça ispat etmek zorunluluğu altındadır. ------görüşler gerekse de Yargıtay uygulamalarına göre tespit davası açılmasında hukuki menfaatin ---- şartın gerçekleşmesine bağlıdır. ------ bir hakkı veya hukuki durumu güncel bir tehlike ile tehdit edilmiş olmalıdır. İkincisi bu tehdit davacıya zarar verebilecek nitelikte bulunmalıdır.

Üçüncüsü ise verilecek tespit hükmünün bu tehditi ortadan kaldırmaya elverişli etkisi bulunmalıdır. Hukuki yarar ise; mahkemeden -------ile bir davanın açılabilmesi için davacının bu davayı açmakta veya mahkemeden------ bulunmasıdır. Bir başka anlatımla davacının dava açmakta hukuk kuralları tarafından ----- bir yararı olmalı, hakkını elde edebilmesi için mahkeme kararına ihtiyacı bulunmalı ve davacı mahkemeyi gereksiz yere uğraştırmamalıdır.

Yukarıda yapılan açıklamalar .toplanan deliler ve yapılan yargılama ışığında somut olaya baktığımızda davacı şirket ------ tarihinde trafik ----- meydana geldiği açıktır. Kazaya ilişkin olarak uygulamada ve yargısal uyuşmazlıklarda sürekli sorun çıkardığı üzere taraflarca------düzenlenmiştir. Ancak bu şekilde tutulan tutanaklardaki kusur durumuna --------etmemektedir.

Olayda davacı taraf kendisine ait araç sürücüsünün kusursuz olduğu düşüncesiyle hasar ve zararının karşılanması için---- diğer kazaya karışan aracın---------- beyanına karşın kazdaki kusur durum ve oranını kabul etmeyerek ödeme yapmaktan kaçındığı anlaşılmıştır.

Davacı taraf her----- davası açmadan kusur tespiti yoluna gitmişse de ortada davacının çıkarını zedeleyen güncel ve zarar doğurucu bir husus bulunduğu, kusurun tespiti halinde zararın karşılanabileceği ve böylece alacaklının alacağına bir an önce kavuşacağı, uyuşmazlığın yargı mercilerine gelmeden sonuçlanacağı, özellikle sigortacılık alanında yapılan düzenlemelerden de bunun amaçlandığı gözetildiğinde hukuki yararın varlığı kabul edilmelidir.

Mahkememizce ayrıca hukuki dinlenilme ve mahkemeye erişim hakkı, mahkemelerin önüne gelen uyuşmazlığı en az masrafla en kısa zamanda çözme sorumluluğu, hukuki ----,belirlilik ve -------- gibi hususlar düşünüldüğünde --------- kararlarla uyuşmazlığın esasının çözülemeyeceği, kamu düzenin ve hukuki barışın sağlanamayacağı aşikadır. Bu durumda aksine kamu düzenin ve hukuki güvenliğin bozulacağı da gözetilerek olayda hukuki yarar dava şartının gerçekleştiği düşünülmüştür.

Bu kapsamda dosya, kazada taraf sürücülerin kusur durumunun tespiti için ----- gönderilmiş ve rapor alınmıştır----tarihli raporda kusurun % 100 oranında davalı -------araç sürücüsü ------ yönünde rapor tanzim edilmiştir.

Mahkememizce yapılan değerlendirmede taraflarca düzenlenen maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı ve işbu tutanaktaki beyanlar, kazaya ilişkin fotoğraflar, hasar ve ekspertiz raporları ve tüm dosya kapsamına uygun ve yerinde bulunan ------ aynen benimsenmiştir.

Binaenaleyh, davacının haklı, hukuka uygun bulunan ve ispatlanan davasının kabulü ile, 6100 sayılı HMK'nın 106. maddesi gereğince 17.08.2018 tarihinde meydana gelen trafik kazasında kusurun %100 oranında kaza tarihinde davalı ----- olduğunun tespitine, karar verilmiştir.

6100 Sayılı HMK'nin 323. Maddesi gereğince yapılan yargılama giderlerinden 326/1. maddesine göre tamamen davalı taraf sorumlu tutulmuş ve 297/2 maddesi gereğince aşağıdaki şekilde hüküm ihdas edilmiştir.