İstanbul Anadolu 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/174 K.2022/453

T.C. İstanbul Anadolu 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/174 Esas

KARAR NO: 2022/453

DAVA

İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 21/03/2021

KARAR TARİHİ: 31/05/2022

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ------ seri nolu çekin, müvekkili şirket tarafından -----ciro edildiğini, kargo aracılığıyla adresine gönderimi sırasında kaybolduğunu, yapılan tüm araştırmalara rağmen söz konusu çeklerin bulunamadığını, söz konusu çekleri dağıtıma görevli kuryeden, müvekkili şirketin çeklerinin de olduğu kargo paketlerinin dağıtım esnasında çalındığının öğrenildiğini,----- dosyası ile çek iptali davası açıldığını ve yargılama kapsamında olaya konu çeklere ilgili ödemeden men yasağı kararı verildiğini,

dava devam ederken --------cirolamış olduğu çeki ciro yoluyla edinme ihtimalinin olduğunu belirten şahsın müvekkili şirketi aradığını, ---- numaralı çeki bir başkasına ciro edip etmediğini, imzanın ve kaşenin şirkete ait olup olmadığını sorduğunu, müvekkili şirketin ise kimseye ciro etmediğini söz konusu çekin çalındığını söylediğini ve çekin görüntüsünü atmasını istediğini, müvekkili şirket çek görüntülerini incelediğinde olaya konu çekin ----- tarafından haksız şekilde ciro edildiğini ve bu sebeple çekin üçüncü şahıslar elinde dolaştığını öğrendiğini,

bunun üzerine çalınan diğer - numaralı çekin de aynı şekilde üçüncü şahısların elinde olduğu düşünüldüğünden her iki çek için de----- suç duyurusunda bulunulduğunu, ---- numaralı dosyasında yetkisizlik kararı verilerek dosyanın ---- gönderildiğini, akabinde olaya konu çeklerin iptali için---- dosyasında devam eden yargılamada davalı tarafın ----tarihli müdahale dilekçesi ile ------ numaralı çekin davalının elinde olduğunun öğrenildiğini, söz konusu çekin müvekkilinin rızası hilafına elinden çıkmış olduğunu, bu nedenlerle davanın kabulü ile ----------seri nolu çekin davalıdan istirdadına ve meşru hamil sıfatıyla müvekkil şirkete iadesine,

olaya konu çekin icra takibine konu yapılmamasına yönelik ihtiyati tedbir karar verilmesine ve bu kararın davalı tarafa ihtaratına, bu talebimiz yerinde görülmez ve olaya konu çek icra takibine konu yapılır ise takibin durdurulmasına, ihtiyati tedbir talebimiz uygun görülmez ve başlatılacak icra takibi üzerine dosya borcu alacaklıya ödendiği taktirde ise tarafımızca ödenen paranın davalıdan istirdadı ile müvekkil şirkete iadesine, davalı aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davanın arabuluculuk dava şartına bağlı olduğunu, müvekkilinin, belirtilen çekin alacaklısı ve iyi niyetli meşru hamili olduğunu, dava konusu çekin, ----- icraya konulduğunu, çekin aslının icra dairesine teslim edildiğini, müvekkilinin, çeki para alacağına karşılık çekin arkasında cirosu olan -------ciroyla alındığını, müvekkilinin çekin kayıp olduğu iddiası ile ilgili hiçbir bilgisi ve sorumluluğu olmadığını, müvekkilinin ticari defter tutma yükümlülüğünün olmadığını, iş bu çek ile ilgili ihtiyati tedbir kararı verilmiş ise müvekkilimiz iyi niyetli meşru hamil olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine,

verilen ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına, alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Deliller ----- yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır. --- esas dosyasının --- kayıtları dosya arasına alınmıştır. ----soruşturma dosyasının ----- kayıtları dosya arasına alınmıştır. --- soruşturma dosyasının --- kayıtları dosya arasına alınmıştır. --- esas sayılı dosyası dosya arasına alınmıştır. ----- yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır. ------ yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır. ---- yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır. --- yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır. --- İcra Müdürlüğüne yazılan müzekkere cevabı dosya arasına alınmıştır. Bildirilen tanıklar talimat yolu ile dinlenmiş olup;

Tanık ----- alınan beyanında aynen.

"Davacı şirketin çalışanıyım, hali hazırda da orda çalışıyorum, davalıyı tanımam tarihi tam olarak hatırlayamıyorum, ancak --- nolu telefondan şahsıma ait ---- telefonum arandı, arayan şahıs kendini ne olarak tanıttı hatırlayamıyorum, ancak --- aradığını söylemişti, dava konusu çeklerden --- bedelli olan ve seri numarası----- olup olmadığını sordu, çekin keşidecisi ---- çalışmış olduğum şirket tarafından ciro edildiği söylendi, ben bildiğim kadarıyla----- ilişkimiz olmadığını söyledim,

bu esnada muhasebecimiz------- da oradaydı kendisine çekten bahsettiğimde bu çekin kargoda çalındığını bu hususta mahkemeye müracaat ettiğimizi söyledi bende beni arayan şahsa durumu ilettim karşı tarafta iyi ki sizi aradım bunlar ne ayak anlamadım hayırlı günler dilerim diye cevap verdi." demiştir.

Tanık -------- beyanında aynen; "Davacı şirketin eski çalışanıyım, olay tarihinde muhasebe personeli olarak çalışıyordum, ticari faaliyette bulunduğumuz şirketlerin bir kısmına olay tarihli çek ile ödeme yapacaktık, dava konusu çekleri yurt içi kargonun ilgili şubesine ben götürdüm teslimini yaptım, takip numarası aldım, durumu karşı tarafa haber verdim, bir süre geçtikten sonra karşı taraf ödemenin kendilerine uluşmadığını söyledi, bunun üzerine kargo firması ile irtibata geçtim kendileri kargonun çalındığını söylediler." demiştir.

Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:

Dava,--------tutarlı çekin istirdatına dair şartların oluşup oluşmadığı, çekin keşidecisi, lehdarı, davalı ve diğer cirantalar arasında ticari ilişki bulunup bulunmadığı, netice olarak çekin istirdatına dair davadır.

Davacı vekili tarafından dava dilekçesi ile birlikte ihtiyati tedbir talebinde bulunulmuş, talep ara kararla değerlendirilmiş, ara karara itiraz edilmesi üzerinde itiraz duruşmalı olarak değerlendirilmiş, şartları oluşmayan itirazın reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.

Davalı vekili tarafından arabuluculuk dava şartına yönelik usuli itirazda bulunulmuş, itiraz ön inceleme duruşmasında değerlendirilmiş, çekin istirdatına yönelik davanın,-------- ilamı ve benzer ilamlarında vurgulandığı üzere, arabuluculuk dava şartına bağlı olmaması sebebiyle, usuli itirazın reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.

Tüm dosya kapsamından, her ne kadar davacı tarafça çekin istirdatı talepli dava açılmış ise de, --- tarihli duruşmada alınan beyanlardan, davaya konu çekin, çek sahibi olan ----- tarafından ödendiğinin beyan edilmesi üzerine, ---- dosyasına müzekkere yazılayarak ödemeye ilişkin hususun sorulduğu, gelen müzekkere cevabında, ------- ödeme yapıldığı, çekin teslimine ilişkin herhangi bir talebe rastlanılmadığı ve dosyanın infazen kapatıldığı yönünde bilgi verildiği, istirdatı talep edilen çek bedelinin davalı/icra dosyası alacaklısına ödenmiş olduğu anlaşılmakla konusuz kalan dava bakımından karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

Öte yandan her ne kadar dava konusuz kalmış ise de; 6100 sayılı HMK 331 maddesi gereği davanın açıldığı tarihteki haklılık durumuna göre yargılama giderlerinden sorumluluğun doğması gerektiği, iş bu dosyada, istirdatı talep edilen çek bedelinin, icra dosyası borçlularından ------- tarafından, davalı/icra dosyası alacaklısına ödenmiş olması gerçekliği karşısında yargılama giderleri davacı üzerinde bırakılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.